Adhyaya 230
ଈଶ୍ୱର ଦେବୀଙ୍କୁ ପ୍ରଭାସକ୍ଷେତ୍ରରେ ସ୍ୱୟଂ ନିଯୁକ୍ତ କରି ସ୍ଥାପିତ କରାଯାଇଥିବା, ଦେବମାନଙ୍କୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରିୟ ଗଣପତିଙ୍କ ମାହାତ୍ମ୍ୟ କହନ୍ତି। ସେ ଗଣପତି ଗଙ୍ଗାର ଦକ୍ଷିଣ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ବିରାଜିତ ଓ କ୍ଷେତ୍ରରକ୍ଷାରେ ସଦା କ୍ରିୟାଶୀଳ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣିତ। ମାଘ ମାସର କୃଷ୍ଣପକ୍ଷ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ଦିନ ତାଙ୍କର ବିଶେଷ ପୂଜାବିଧି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ। ଦିବ୍ୟ ମୋଦକକୁ ନୈବେଦ୍ୟ ଭାବେ, ସହିତ ପୁଷ୍ପ, ଧୂପ ଆଦି ଉପଚାର ଯଥାକ୍ରମେ ଅର୍ପଣ କରି ଭକ୍ତିରେ ଆରାଧନା କରିବାକୁ କୁହାଯାଇଛି। ଏହି ପୂଜାର ଫଳ ରକ୍ଷାମୂଳକ—ଉପାସକଙ୍କୁ ବିଘ୍ନ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ ନାହିଁ; ବିଶେଷତଃ କ୍ଷେତ୍ର ମଧ୍ୟରେ ରହୁଥିବା/ଅବସ୍ଥିତ ଭକ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଏହି ନିଶ୍ଚୟତା। ଶେଷରେ ଏହାକୁ ପ୍ରଭାସଖଣ୍ଡର ପ୍ରଥମ ବିଭାଗ ‘ପ୍ରଭାସକ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ୟ’ର 230ତମ ଅଧ୍ୟାୟ, ‘ଗଣପତିମାହାତ୍ମ୍ୟବର୍ଣ୍ଣନ’ ବୋଲି କୋଲୋଫନରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇଛି।
Shlokas
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि देवं गणपतिप्रियम् । तत्रैव संस्थितं सम्यङ्मया तत्र नियोजितः
ଈଶ୍ୱର କହିଲେ—ତାପରେ, ହେ ମହାଦେବୀ! ଗଣପତିଙ୍କୁ ପ୍ରିୟ ଏହି ଦେବଙ୍କ ପାଖକୁ ଯିବା ଉଚିତ; ସେ ମୋ ଦ୍ୱାରା ସେଠାରେ ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇ ସେଠାରେ ଯଥାର୍ଥ ଭାବେ ସ୍ଥିତ।
Verse 2
गङ्गाया दक्षिणे देवि क्षेत्ररक्षणतत्परः । माघे कृष्णचतुर्दश्यां यस्तं पूजयते नरः
ହେ ଦେବୀ! ଗଙ୍ଗାର ଦକ୍ଷିଣେ ସେ କ୍ଷେତ୍ରରକ୍ଷାରେ ତତ୍ପର; ମାଘ ମାସର କୃଷ୍ଣ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀରେ ଯେ ନର ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରେ…
Verse 3
दिव्यमोदकनैवेद्यैः पुष्पधूपादिभिः क्रमात् । न तस्य जायते विघ्नं यावत्क्षेत्रे वसत्यसौ
ଦିବ୍ୟ ମୋଦକ-ନୈବେଦ୍ୟ, ପୁଷ୍ପ, ଧୂପ ଆଦିକୁ କ୍ରମାନୁସାରେ ବିଧିପୂର୍ବକ ଅର୍ପଣ କଲେ, ସେ ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ପବିତ୍ର କ୍ଷେତ୍ରରେ ବସେ, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତାହାର କୌଣସି ବିଘ୍ନ ହୁଏ ନାହିଁ।
Verse 230
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीति साहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये गणपतिमाहात्म्यवर्णनंनाम त्रिंशदुत्तरद्विशततमोऽध्यायः
ଏହିପରି ଶ୍ରୀସ୍କନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ଏକାଶୀତି-ସାହସ୍ରୀ ସଂହିତାର ସପ୍ତମ ପ୍ରଭାସଖଣ୍ଡର ପ୍ରଥମ ‘ପ୍ରଭାସକ୍ଷେତ୍ର-ମାହାତ୍ମ୍ୟ’ ଭାଗରେ ‘ଗଣପତି-ମାହାତ୍ମ୍ୟ-ବର୍ଣ୍ଣନ’ ନାମକ 230ତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।