Adhyaya 216
ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ଈଶ୍ୱର ଦେବୀଙ୍କୁ ସଂକ୍ଷେପରେ ଏକ ଶୈବ ତୀର୍ଥର ମାହାତ୍ମ୍ୟ କହିଛନ୍ତି। ମାର୍କଣ୍ଡେଶ୍ୱରର ଉତ୍ତରେ ପନ୍ଦର ଧନୁ ଦୂରେ ‘ଗୌତମେଶ୍ୱର’ ନାମକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଲିଙ୍ଗ ଅବସ୍ଥିତ ବୋଲି ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛି। ଗୁରୁହତ୍ୟା ପାପ ଓ ଶୋକରେ ପୀଡିତ ଗୌତମ ଋଷି ସେଠାରେ ଲିଙ୍ଗ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରି ତପ ଓ ପୂଜା ଦ୍ୱାରା ସେହି ପାପଭାରରୁ ମୁକ୍ତ ହେଲେ ବୋଲି କଥା ଅଛି। ତେଣୁ ଏହାକୁ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ଓ ଶୁଦ୍ଧିର ଶକ୍ତିଶାଳୀ କ୍ଷେତ୍ର ଭାବେ ମାନାଯାଏ। ତୀର୍ଥଯାତ୍ରୀଙ୍କ ପାଇଁ ବିଧି—ନଦୀରେ ଯଥାବିଧି ସ୍ନାନ, ଲିଙ୍ଗର ଶାସ୍ତ୍ରୋକ୍ତ ପୂଜା, ଏବଂ କପିଳା ଗାଈର ଦାନ। ଏହାର ଫଳରେ ପଞ୍ଚମହାପାତକ ନାଶ ହୋଇ ଶୁଦ୍ଧି ଓ ଶେଷରେ ମୋକ୍ଷ ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ।
Shlokas
Verse 1
ईश्वर उवाच । मार्कण्डेश्वरतो देवि उत्तरे लिंगमुत्तमम् । धनुषां पञ्चदशभिर्गौतमेश्वरनामकम्
ଈଶ୍ୱର କହିଲେ—ହେ ଦେବୀ! ମାର୍କଣ୍ଡେଶ୍ୱରର ଉତ୍ତରେ ପନ୍ଦର ଧନୁଷ ପରିମାଣ ଦୂରତାରେ ‘ଗୌତମେଶ୍ୱର’ ନାମକ ଏକ ଉତ୍ତମ ଲିଙ୍ଗ ଅଛି।
Verse 2
गुरुं हत्वा पुरा देवि गौतमः पापदुःखितः । तत्र लिंगं प्रतिष्ठाप्य तस्मात्पापाद्व्यमुच्यत
ହେ ଦେବୀ! ପୂର୍ବେ ଗୁରୁହତ୍ୟା କରି ଗୌତମ ପାପଦୁଃଖରେ ପୀଡିତ ହେଲା; ସେଠାରେ ଲିଙ୍ଗ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରି ସେହି ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହେଲା।
Verse 3
यस्तत्र कपिलां दद्यात्स्नात्वा नद्यां विधानतः । संपूज्य विधिवल्लिंगं मुच्यते पञ्चपातकैः
ଯେ କେହି ସେଠାରେ ନଦୀରେ ବିଧିମତେ ସ୍ନାନ କରି କପିଳା ଗାଈ ଦାନ କରେ ଏବଂ ବିଧିବତ୍ ଲିଙ୍ଗର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପୂଜା କରେ, ସେ ପଞ୍ଚମହାପାତକରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ।
Verse 216
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये गौतमेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम षोडशोत्तरद्विशततमोऽध्यायः
ଏହିପରି ଶ୍ରୀସ୍କନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ଏକାଶୀ ସହସ୍ର ଶ୍ଲୋକସଂହିତାର ସପ୍ତମ ପ୍ରଭାସଖଣ୍ଡର ପ୍ରଥମ ‘ପ୍ରଭାସକ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ୟ’ ଭାଗରେ ‘ଗୌତମେଶ୍ୱରମାହାତ୍ମ୍ୟବର୍ଣ୍ଣନ’ ନାମକ ୨୧୬ତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।