Adhyaya 160
Prabhasa KhandaPrabhasa Kshetra MahatmyaAdhyaya 160

Adhyaya 160

ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ଈଶ୍ୱର ଦେବୀଙ୍କୁ ପ୍ରଭାସ-କ୍ଷେତ୍ରରେ ରୈବନ୍ତ ରାଜଭଟ୍ଟାରକଙ୍କ ଦର୍ଶନ ଓ ପୂଜାର କ୍ରମ ଉପଦେଶ କରନ୍ତି। ସେ ସୂର୍ଯ୍ୟପୁତ୍ର, ଅଶ୍ୱାରୂଢ ଓ ମହାବଳୀ; କ୍ଷେତ୍ରମଧ୍ୟରେ ସାବିତ୍ରୀଙ୍କ ସମୀପରେ, ନୈଋତ୍ୟ ଦିଗରେ ତାଙ୍କର ଅବସ୍ଥାନ ବର୍ଣ୍ଣିତ। କୁହାଯାଏ ଯେ କେବଳ ତାଙ୍କ ଦର୍ଶନମାତ୍ରେ ଭକ୍ତ ସମସ୍ତ ଆପଦାରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ। ବିଶେଷ ବିଧାନ ହେଉଛି—ରବିବାରରେ ସପ୍ତମୀ ତିଥି ସଂଯୋଗ ହେଲେ ପୂଜା କରିବା। ଏହା କଲେ ପୂଜକଙ୍କ ବଂଶରେ ମଧ୍ୟ ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ଉଦୟ ହୁଏ ନାହିଁ ବୋଲି ପ୍ରତିଜ୍ଞା ଦିଆଯାଏ। ଶେଷରେ କ୍ଷେତ୍ରରେ ନିର୍ବିଘ୍ନ ନିବାସ ଓ ରାଜକୀୟ/ଲୌକିକ ଲକ୍ଷ୍ୟ, ବିଶେଷକରି ଅଶ୍ୱବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରୟାସରେ ଆରାଧନା କରିବାକୁ କୁହାଯାଏ।

Shlokas

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि राजभट्टारकं परम् । रैवन्तकं सूर्यपुत्रमश्वारूढं महाबलम्

ଈଶ୍ୱର କହିଲେ—ତତ୍ପରେ, ହେ ମହାଦେବୀ, ପରମ ରାଜଭଟ୍ଟାରକ ସୂର୍ଯ୍ୟପୁତ୍ର ରୈବନ୍ତକଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯିବା ଉଚିତ; ସେ ଅଶ୍ୱାରୂଢ ଓ ମହାବଳୀ।

Verse 2

संस्थितं क्षेत्रमध्ये तु सावित्र्या नैरृते प्रिये । तं दृष्ट्वा मानवो देवि सर्वापद्भ्यो विमुच्यते

ପ୍ରିୟେ! ସେ କ୍ଷେତ୍ରମଧ୍ୟରେ, ସାବିତ୍ରୀଙ୍କ ନୈଋତ୍ୟ (ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ) ଦିଗରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ। ହେ ଦେବୀ! ତାଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କଲେ ମନୁଷ୍ୟ ସମସ୍ତ ଆପଦାରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ।

Verse 3

रविवारेण सप्तम्यां यस्तं पूजयते नरः । तस्याऽन्वयेऽपि नो देवि दरिद्री जायते नरः

ହେ ଦେବୀ! ରବିବାରରେ ପଡୁଥିବା ସପ୍ତମୀ ତିଥିରେ ଯେ ନର ତାଙ୍କୁ ପୂଜେ, ତାହାର ବଂଶରେ ମଧ୍ୟ କେହି ଦରିଦ୍ର ଜନ୍ମ ନେଇନାହିଁ।

Verse 4

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन तमेवाराधयेन्मनाक् । निर्विघ्नं क्षेत्रवासार्थं राजा वाऽश्वविवृद्धये

ଏହେତୁ ସମସ୍ତ ପ୍ରୟାସରେ—ଅଳ୍ପ ହେଲେ ମଧ୍ୟ—ତାଙ୍କୁ ନିଶ୍ଚୟ ଆରାଧନା କରିବା ଉଚିତ; ତେଣୁ କ୍ଷେତ୍ରବାସ ନିର୍ବିଘ୍ନ ହୁଏ, କିମ୍ବା ରାଜାଙ୍କ ପାଇଁ ଅଶ୍ୱବୃଦ୍ଧି (ଅଶ୍ୱସେନାବଳ) ହୁଏ।

Verse 160

इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये रैवंतकराजभट्टारकमाहात्म्यवर्णनंनाम षष्ट्युत्तरशततमोऽध्यायः

ଏହିପରି ଶ୍ରୀସ୍କାନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ଏକାଶୀତି-ସାହସ୍ରୀ ସଂହିତାର ସପ୍ତମ ପ୍ରଭାସଖଣ୍ଡର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଭାସକ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ୟରେ ‘ରୈବନ୍ତକ ରାଜ-ଭଟ୍ଟାରକ ମାହାତ୍ମ୍ୟବର୍ଣ୍ଣନ’ ନାମକ ଏକଶ ଷାଠିତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।