Adhyaya 116

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि देवीं सौभाग्यकारिणीम् । कुण्डेश्वरीति विख्यातां पुष्कराद्वायुगोचरे

ଈଶ୍ୱର କହିଲେ—ହେ ମହାଦେବୀ! ତାପରେ ସୌଭାଗ୍ୟଦାୟିନୀ, ‘କୁଣ୍ଡେଶ୍ୱରୀ’ ନାମେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଦେବୀଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯିବା ଉଚିତ; ସେ ପୁଷ୍କରରୁ ବାୟୁ-ଦିଗର ପଥରେ ଅବସ୍ଥିତ।

Verse 2

धनुषां त्रिंशता देवि भूतनाथाच्च नैरृते । संस्थिता पापदमनी दारिद्र्यौघविनाशिनी

ହେ ଦେବୀ! ଭୂତନାଥଙ୍କୁ ନେଇ ନୈଋତ୍ୟ ଦିଗରେ ସେ ତିରିଶ ଧନୁ ଦୂରେ ଅବସ୍ଥିତ; ସେ ପାପଦମନକାରିଣୀ ଏବଂ ଦାରିଦ୍ର୍ୟର ପ୍ରବାହକୁ ନାଶ କରୁଥିବା ଦେବୀ।

Verse 3

तस्या नैरृतदिग्भागे धनुःपञ्चदशे स्थितम् । शंखोदकंनाम कुण्डं सर्वपातकनाशनम्

ସେହି ଦେବୀଙ୍କ ନୈଋତ୍ୟ ଦିଗଭାଗରେ ପନ୍ଦର ଧନୁ ଦୂରେ ‘ଶଙ୍ଖୋଦକ’ ନାମକ କୁଣ୍ଡ ଅଛି, ଯାହା ସମସ୍ତ ପାତକକୁ ନାଶ କରେ।

Verse 4

तत्र स्नात्वा तु ये मर्त्या नारी वा शुभवारिणि । पूजयेत्तां महादेवि शंखावर्तेति विश्रुताम्

ହେ ମହାଦେବୀ! ସେହି ଶୁଭ ଜଳରେ ଯେ ମର୍ତ୍ୟ—ପୁରୁଷ କିମ୍ବା ନାରୀ—ସ୍ନାନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସ୍ନାନ ପରେ ‘ଶଙ୍ଖାବର୍ତ୍ତା’ ନାମେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ସେହି ଦେବୀଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।

Verse 5

कलौ कुण्डेश्वरीनाम सर्वसौख्यप्रदायिनी । शंखो नाम पुरा देवि विष्णुना निहतः प्रिये

କଳିଯୁଗରେ ସେ ‘କୁଣ୍ଡେଶ୍ୱରୀ’ ନାମେ ପ୍ରସିଦ୍ଧା, ସର୍ବସୁଖ ପ୍ରଦାୟିନୀ। ହେ ଦେବୀ, ହେ ପ୍ରିୟେ, ପୁରାକାଳେ ‘ଶଙ୍ଖ’ ନାମକ ଦୈତ୍ୟକୁ ବିଷ୍ଣୁ ବଧ କରିଥିଲେ।

Verse 6

तस्य देहं समादाय महान्तं शंखरूपिणम् । तीर्थोदकेन संपूर्य प्रभासं क्षेत्रमागतः

ତାହାର ବିଶାଳ ଦେହକୁ ଶଙ୍ଖରୂପେ ଗ୍ରହଣ କରି, ତୀର୍ଥର ପବିତ୍ର ଜଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରି, ସେ ପ୍ରଭାସ ପୁଣ୍ୟକ୍ଷେତ୍ରକୁ ଆସିଲେ।

Verse 7

तत्र शंखं तु प्रक्षाल्य कृतं तीर्थं महाप्रभम् । तत्र पूरितवाञ्छङ्खं मेघगम्भीरनिस्वनम्

ସେଠାରେ ଶଙ୍ଖକୁ ପ୍ରକ୍ଷାଳନ କରି ମହାପ୍ରଭ ତୀର୍ଥ ସ୍ଥାପନ କଲେ। ସେଠାରେ ମେଘଗମ୍ଭୀର ଗର୍ଜନ ସଦୃଶ ନାଦବାହୀ ଶଙ୍ଖକୁ ପୂରଣ କଲେ।

Verse 8

तस्य नादेन महता देवी तत्र समागता । पृच्छती कारणं तत्र तत्कुण्डस्य समीपगा । तेन कुण्डेश्वरी ख्याता कुण्डं शंखोदकं स्मृतम्

ସେଇ ମହାନାଦରେ ଆକୃଷ୍ଟ ହୋଇ ଦେବୀ ସେଠାକୁ ଆସିଲେ। କୁଣ୍ଡର ସମୀପକୁ ଯାଇ କାରଣ ପଚାରିଲେ। ତେଣୁ ସେ ‘କୁଣ୍ଡେଶ୍ୱରୀ’ ନାମେ ଖ୍ୟାତ ହେଲେ, ଏବଂ ସେ କୁଣ୍ଡ ‘ଶଙ୍ଖୋଦକ’ ବୋଲି ସ୍ମୃତ ହେଲା।

Verse 9

माघे मासि तृतीयायां यस्तां पूजयते नरः । नारी वा भक्तिसंयुक्ता स गौरीपदमाप्नुयात्

ମାଘମାସର ତୃତୀୟା ତିଥିରେ ଯେ ପୁରୁଷ କିମ୍ବା ନାରୀ ଭକ୍ତିସହିତ ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରେ, ସେ ଗୌରୀପଦ/ଧାମକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।

Verse 10

दंपत्योर्भोजनं तत्र देयं यात्राफलेप्सुभिः । कञ्चुकं फलदानं च गौरिणीनां च भोजनम्

ଯାତ୍ରାଫଳ ଆକାଙ୍କ୍ଷୀମାନେ ସେଠାରେ ଦମ୍ପତିଙ୍କୁ ଭୋଜନ ଦେବା ଉଚିତ। ଏବଂ କଞ୍ଚୁକ (ଉପରିବସ୍ତ୍ର) ଓ ଫଳ ଦାନ କରି, ଗୌରୀଭକ୍ତ ନାରୀମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଭୋଜନ କରାଇବା ଉଚିତ।

Verse 116

इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां सहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये शंखोदककुण्डेश्वरीगौरीमाहात्म्यवर्णनंनाम षोडशोत्तरशततमोऽध्यायः

ଏହିପରି ଶ୍ରୀସ୍କାନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ଏକାଶୀ ସହସ୍ର ଶ୍ଲୋକସଂହିତାର ସପ୍ତମ ପ୍ରଭାସଖଣ୍ଡର ପ୍ରଥମ ‘ପ୍ରଭାସକ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ୟ’ ଭାଗରେ ‘ଶଙ୍ଖୋଦକ, କୁଣ୍ଡେଶ୍ୱରୀ ଓ ଗୌରୀ ମାହାତ୍ମ୍ୟବର୍ଣ୍ଣନ’ ନାମକ ୧୧୬ତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।