Adhyaya 26

Verse 1

पुलस्त्य उवाच । ततो गच्छेन्नृपश्रेष्ठ तीर्थं त्रैलोक्यविश्रुतम् । तस्मिन्कनखलंनाम पर्वते पापनाशने

ପୁଲସ୍ତ୍ୟ କହିଲେ—ହେ ନୃପଶ୍ରେଷ୍ଠ! ତାପରେ ତ୍ରିଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ସେହି ତୀର୍ଥକୁ ଯାଅ; ପାପନାଶକ ‘କନଖଲ’ ନାମକ ପର୍ବତରେ ତାହା ଅବସ୍ଥିତ।

Verse 2

शृणु तत्राऽभवत्पूर्वं यदाश्चर्यं महीपते । पार्थिवः सुमतिर्नाम संप्राप्तोऽर्बुदपर्वते

ହେ ମହୀପତେ! ଶୁଣ—ସେଠାରେ ପୂର୍ବକାଳରେ ଯେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଘଟିଥିଲା। ‘ସୁମତି’ ନାମକ ଏକ ରାଜା ଏକଦା ଅର୍ବୁଦ ପର୍ବତକୁ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ।

Verse 3

सूर्यग्रहे महीपाल तीर्थं कनखलं गतः । तेन विप्रार्थमानीतं सुवर्णं जात्यमेव हि

ହେ ମହୀପାଳ! ସୂର୍ଯ୍ୟଗ୍ରହଣ ସମୟରେ ସେ କନଖଲ ତୀର୍ଥକୁ ଗଲେ। ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଦାନ ନିମିତ୍ତେ ସେ ଶୁଦ୍ଧ ଜାତି-ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଆଣିଥିଲେ।

Verse 4

प्रभूतं पतितं तोये प्रमादात्तस्य भूपतेः । न लब्धं तेन भूपाल अन्वेषणपरेण च

ହେ ଭୂପାଳ! ସେ ରାଜାଙ୍କ ଅସାବଧାନତାରୁ ବହୁ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଜଳରେ ପଡ଼ିଗଲା। ଅତ୍ୟନ୍ତ ଖୋଜିଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ତାହା ପାଇଲେ ନାହିଁ।

Verse 5

ततः स्नात्वा गृहं प्राप्तः पश्चात्तापसमन्वितः । ततः कालेन महता स भूयस्तत्र चागतः

ତାପରେ ସ୍ନାନ କରି ସେ ପଶ୍ଚାତ୍ତାପରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ଘରକୁ ଫେରିଗଲେ। ପରେ ବହୁ ସମୟ ବିତିଗଲାପରେ ସେ ପୁଣି ସେଠାକୁ ଆସିଲେ।

Verse 6

स्नानार्थं भास्करे ग्रस्ते तं च देशमपश्यत । चिंतयामास मेधावी ह्यस्मिन्देशे तदा मम

ସୂର୍ଯ୍ୟଗ୍ରହଣ ସମୟରେ ସ୍ନାନାର୍ଥେ ଆସି ସେ ସେହି ସ୍ଥାନଟିକୁ ଦେଖିଲା। ତେବେ ସେ ମେଧାବୀ ରାଜା ମନେ ଚିନ୍ତା କଲା—“ଏହି ଦେଶରେ, ସେହି ସମୟରେ, ମୋର…”

Verse 7

सुवर्णं पतितं हस्तान्न च लब्धं कथंचन

“ମୋ ହାତରୁ ସୁନା ଖସିପଡ଼ିଲା, ଏବଂ କୌଣସି ଉପାୟରେ ମୁଁ ତାହାକୁ ପୁନଃ ପାଇପାରିଲି ନାହିଁ।”

Verse 8

पुलस्त्य उवाच । एवं चिंतयतस्तस्य वागुवाचाशरीरिणी । नात्र नाशोऽस्ति राजेन्द्र इह लोके परत्र च

ପୁଲସ୍ତ୍ୟ କହିଲେ—ସେ ଏଭଳି ଚିନ୍ତା କରୁଥିବାବେଳେ ଏକ ଅଶରୀରୀ ବାଣୀ କହିଲା—“ରାଜେନ୍ଦ୍ର! ଏଠାରେ ନ ଇହଲୋକରେ ନା ପରଲୋକରେ କୌଣସି ନାଶ ନାହିଁ।”

Verse 9

अत्र कोटिगुणं जातं सुवर्णं यत्पुरातनम् । पश्चात्तापस्त्वया भूरि कृतो यद्द्रव्यनाशने

“ଏଠାରେ ସେହି ପୁରୁଣା ସୁନା କୋଟିଗୁଣ ହୋଇଯାଇଛି। ଏବଂ ଧନନାଶ ପାଇଁ ତୁମେ ଯେ ଅତ୍ୟଧିକ ପଶ୍ଚାତ୍ତାପ କରିଥିଲ…”

Verse 10

तस्मात्संख्या च संजाता तथैवाकल्पितस्य च । येऽत्र श्रद्धासमायुक्ताः सुवर्णैर्नृपसत्तम । यत्नाच्छ्राद्धं करिष्यंति सुवर्णं च विशेषतः

“ଏହିପରି ଏଠାରେ ଯାହା ଅକଳ୍ପିତ ଥାଏ ସେଥିରେ ମଧ୍ୟ ଗଣନା ହୋଇଯାଏ। ହେ ନୃପସତ୍ତମ! ଯେମାନେ ଶ୍ରଦ୍ଧାସହ ଏଠାକୁ ଆସି ଯତ୍ନପୂର୍ବକ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରନ୍ତି—ବିଶେଷତଃ ସୁନାଦାନ ସହ…”

Verse 11

ब्राह्मणेभ्यः प्रदास्यंति संख्या तस्य न विद्यते । अत्रान्वेषय देशे त्वं प्राप्स्यसे नाऽत्र संशयः

ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଯେ ଦାନ ଦିଆଯାଏ, ତାହାର ପରିମାଣ ଗଣନାତୀତ। ଏହି ଦେଶରେ ହିଁ ତୁମେ ଖୋଜ—ନିଶ୍ଚୟ ତାହା ପାଇବ; ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

Verse 12

स श्रुत्वा भारती तत्र ह्याकाशादुत्थितां नृप । अन्वेषमाणोऽस्मिन्देशे सुवर्णं तच्च लब्धवान्

ହେ ନୃପ, ସେଠାରେ ଆକାଶରୁ ଉଦ୍ଭୂତ ଦିବ୍ୟ ବାଣୀ (ଭାରତୀ) ଶୁଣି ସେ ଏହି ଦେଶରେ ଖୋଜି ନିଶ୍ଚୟ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଲାଭ କଲା।

Verse 13

शुभ्रं कोटिगुणं प्राज्यं ततस्तुष्टिं समागतः । ज्ञात्वा तीर्थप्रभावं तं ब्राह्मणेभ्यः सहस्रशः । प्रददौ च दयायुक्त उद्दिश्य पितृदेवताः

ସେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ନିର୍ମଳ, କୋଟିଗୁଣେ ବୃଦ୍ଧିପ୍ରାପ୍ତ ଓ ପ୍ରଚୁର ଥିଲା; ତେଣୁ ସେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲା। ସେଇ ତୀର୍ଥର ପ୍ରଭାବ ଜାଣି, ଦୟାୟୁକ୍ତ ହୋଇ, ପିତୃଦେବତାମାନଙ୍କୁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କରି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ସହସ୍ରଶଃ ଦାନ ଦେଲା।

Verse 14

ततस्तस्य प्रभावेण स दानस्य महीपतिः । संजातो धनदोनाम यक्षो नानाधनप्रदः

ତାପରେ ସେଇ ତୀର୍ଥ ଓ ସେଇ ଦାନର ପ୍ରଭାବରେ ସେ ମହୀପତି ‘ଧନଦ’ ନାମକ ଯକ୍ଷ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଲା, ଯେ ନାନାପ୍ରକାର ଧନ ପ୍ରଦାନକାରୀ।

Verse 15

तत्र यः कुरुते श्राद्धं ग्रहे सूर्यस्य भूमिप । आकल्पं पितरस्तस्य तृप्तिं यांति सुतर्पिताः

ହେ ଭୂମିପ, ଯେ କେହି ସେଠାରେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ମନ୍ଦିର/ଧାମରେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରେ, ତାହାର ପିତୃମାନେ ସୁତର୍ପିତ ହୋଇ କଳ୍ପାନ୍ତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତୃପ୍ତ ରହନ୍ତି।

Verse 16

स्नानेन ऋषयो देवास्तुष्टिं यांति महोरगाः । नाशः संजायते सद्यः पापस्य पृथिवीपते

ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କଲେ ଋଷିମାନେ, ଦେବମାନେ ଓ ମହୋରଗମାନେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି; ହେ ପୃଥିବୀପତେ, ପାପର ନାଶ ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ହୁଏ।

Verse 17

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन स्नानं तत्र समाचरेत् । यथाशक्त्या तथा दानं श्राद्धं च नृपसत्तम

ଏହେତୁ, ହେ ନୃପଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସମସ୍ତ ପ୍ରୟାସରେ ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ; ଏବଂ ଯଥାଶକ୍ତି ଦାନ ଓ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ମଧ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 26

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे तृतीयेऽर्बुदखंडे कनखलतीर्थमाहात्म्यवर्णनंनाम षङ्विंशोऽध्यायः

ଏହିପରି ଶ୍ରୀସ୍କନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ଏକାଶୀତିସାହସ୍ରୀ ସଂହିତାର ସପ୍ତମ ପ୍ରଭାସଖଣ୍ଡର ତୃତୀୟ ଅର୍ବୁଦଖଣ୍ଡରେ ‘କନଖଲତୀର୍ଥମାହାତ୍ମ୍ୟବର୍ଣ୍ଣନ’ ନାମକ ଷଡ୍ବିଂଶ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।