Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 47
Devanagari script
निष्कामस्तु पुनर्मर्त्यो यः स्नानं तत्र भक्तितः । कुरुते याति लोकं स देवदेवस्य चक्रिणः
Transliteration
niṣkāmastu punarmartyo yaḥ snānaṃ tatra bhaktitaḥ | kurute yāti lokaṃ sa devadevasya cakriṇaḥ
Translation
ଯେ ନିଷ୍କାମ ମର୍ତ୍ୟ ଭକ୍ତିସହିତ ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କରେ, ସେ ଦେବଦେବ ଚକ୍ରଧାରୀ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।
Word by Word
निष्कामःdesireless
निष्कामः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootनिष्काम (प्रातिपदिक; निḥ+काम)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषणम्
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle); विरोध/विशेषार्थक
पुनःagain; moreover
पुनः:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण (adverb)
मर्त्यःa mortal man
मर्त्यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमर्त्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative pronoun)
स्नानम्bath; bathing
स्नानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्नान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; कर्मपदम्
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (locative adverb)
भक्तितःout of devotion; with devotion
भक्तितः:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootभक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, पञ्चमी (5th/Ablative), एकवचन; हेत्वर्थे (in the sense of cause/manner)
कुरुतेdoes; performs
कुरुते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद
यातिgoes; attains
याति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
लोकम्world; realm
लोकम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; गत्यर्थकर्म
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; निर्देश (correlative pronoun)
देवदेवस्यof the God of gods
देवदेवस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootदेव + देव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (देवानां देवः)
चक्रिणःof the discus-bearer (Viṣṇu)
चक्रिणः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootचक्रिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; विशेष्य (epithet)
Speaker
Sūta (deduced)
Characters & Entities
V
Viṣṇu (Cakrin, Devadeva)FAQs
When pilgrimage is done without desire (niṣkāma) and with devotion, it becomes a direct means to divine attainment.
Gomukha-tīrtha, where devotional bathing is said to grant Viṣṇu’s realm.
Snāna (ritual bathing) at the tīrtha, performed bhaktitaḥ (with devotion) and niṣkāma (without selfish aims).