Adhyaya 57

Verse 1

। सूत उवाच । तस्मिन्क्षेत्रे तथादित्यः स्थापितो द्विजसत्तमाः । भीष्मेण ब्राह्मणेंद्राणां संमतेन तथात्मना

ସୂତ କହିଲେ—ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ! ସେହି ପୁଣ୍ୟକ୍ଷେତ୍ରରେ ଭୀଷ୍ମ ନିଜେ ବ୍ରାହ୍ମଣେନ୍ଦ୍ରମାନଙ୍କ ସମ୍ମତି ଓ ଦୃଢ଼ ଅନ୍ତଃସଙ୍କଳ୍ପ ସହ ଆଦିତ୍ୟଦେବଙ୍କୁ ବିଧିପୂର୍ବକ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କଲେ।

Verse 2

शंतनोर्दयितः पुत्रो गांगेय इति विश्रुतः । आसीत्पुरा वरो नृणामूर्ध्वरेताः सुविश्रुतः

ଶନ୍ତନୁଙ୍କ ପ୍ରିୟ ପୁତ୍ର ‘ଗାଙ୍ଗେୟ’ ନାମେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ; ସେ ପୁରାକାଳରେ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଏବଂ ଊର୍ଧ୍ୱରେତା (ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ-ତେଜ) ଭାବେ ସୁବିଖ୍ୟାତ ଥିଲେ।

Verse 3

तस्यासीत्तुमुलं युद्धं भार्गवेण समं महत् । त्रयोविंशद्दिनान्येव देवासुररणोपमम् । अंबाकृते शितैः शस्त्रैरस्त्रैश्च तदनंतरम्

ତାଙ୍କର ଭାର୍ଗବଙ୍କ ସହ ମହା ତୁମୁଳ ଯୁଦ୍ଧ ହେଲା; ତାହା ତେଇଶ ଦିନ ଦେବାସୁର ରଣ ପରି ଚାଲିଲା। ପରେ ଅମ୍ବାଙ୍କ ନିମିତ୍ତେ ସେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶସ୍ତ୍ର ଓ ଦିବ୍ୟାସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଯୁଦ୍ଧ କଲେ।

Verse 4

ततो ब्रह्मादयो देवाः स्वयमेव व्यवस्थिताः । ताभ्यां निवारणार्थाय शांत्यर्थं सर्वदेहिनान् । गताश्च ते समुत्थाप्य पुनरेव त्रिविष्टपम्

ତେବେ ବ୍ରହ୍ମା ଆଦି ଦେବମାନେ ସ୍ୱୟଂ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ। ସେ ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ନିବାରଣ କରିବାକୁ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦେହଧାରୀଙ୍କ ଶାନ୍ତି ପାଇଁ ସେମାନେ ଯାଇ ଯୁଦ୍ଧରୁ ତାଙ୍କୁ ଉଠାଇଲେ, ତାପରେ ପୁନର୍ବାର ତ୍ରିବିଷ୍ଟପ (ସ୍ୱର୍ଗ) କୁ ଫେରିଗଲେ।

Verse 5

अंबापि प्राप्य परमं गांगेयोत्थं पराभवम् । प्रविष्टा कोपरक्ताक्षी सुसमिद्धे हुताशने

ଅମ୍ବା ମଧ୍ୟ ଗାଙ୍ଗେୟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ହୋଇଥିବା ପରମ ପରାଭବ ପାଇ, କ୍ରୋଧରେ ରକ୍ତ ହୋଇଥିବା ଚକ୍ଷୁ ସହ, ସୁପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ହୁତାଶନରେ (ଅଗ୍ନିରେ) ପ୍ରବେଶ କଲେ।

Verse 6

भर्त्सयित्वा नदीपुत्रं बाष्पव्याकुललोचना । ततःप्रोवाच मध्यस्था वह्नेः कुरुपितामहम्

ନଦୀପୁତ୍ରକୁ ଭର୍ତ୍ସନା କରି, ଅଶ୍ରୁରେ ବ୍ୟାକୁଳ ନୟନରେ ସେ ପରେ ଅଗ୍ନିମଧ୍ୟରେ ଦାଁଡ଼ି କୁରୁପିତାମହ ଭୀଷ୍ମଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କଲା।

Verse 7

यस्माद्भीष्म त्वया त्यक्ता कामार्ताहं सुदुर्मते । तस्मात्तव वधायाशु भविष्यामि पुनः क्षितौ

ହେ ଭୀଷ୍ମ, ହେ ଦୁର୍ମତି! କାମାର୍ତ ମୋତେ ତୁମେ ତ୍ୟାଗ କରିଛ; ତେଣୁ ତୁମ ବଧ ପାଇଁ ମୁଁ ଶୀଘ୍ର ପୁଣି ପୃଥିବୀରେ ଜନ୍ମ ନେବି।

Verse 8

स्त्रीहत्यया समायुक्तस्त्वं च नूनं भविष्यसि । प्रमाणं यदि धर्मोऽत्र स्मृतिशास्त्रसमुद्भवः

ତୁମେ ମଧ୍ୟ ନିଶ୍ଚୟ ଷ୍ଟ୍ରୀହତ୍ୟାର ପାପରେ ଯୁକ୍ତ ହେବ—ଯଦି ଏଠାରେ ଧର୍ମର ପ୍ରମାଣ ସ୍ମୃତିଶାସ୍ତ୍ରସମୁଦ୍ଭବ ଅଧିକାର ହିଁ ଧରାଯାଏ।

Verse 9

ततः स घृणयाऽविष्टो भीष्मः कुरुपितामहः । मार्कंडेयं मुनिश्रेष्ठं पप्रच्छ विनयान्वितः

ତେବେ କରୁଣା ଓ ପଶ୍ଚାତ୍ତାପରେ ଆବିଷ୍ଟ କୁରୁପିତାମହ ଭୀଷ୍ମ ବିନୟସହିତ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ମାର୍କଣ୍ଡେୟଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ।

Verse 10

भगवन्काशिराजस्य सुतया मे प्रजल्पितम् । मम मृत्युकरं पापं सकलं ते भविष्यति

ଭୀଷ୍ମ କହିଲେ: ହେ ଭଗବନ୍! କାଶୀରାଜଙ୍କ କନ୍ୟା ମୋତେ ଯାହା କହିଥିଲେ—ମୋ ମୃତ୍ୟୁକାରକ ସେ ସମସ୍ତ ପାପ ସତ୍ୟସତ୍ୟ ମୋ ଉପରେ ପଡ଼ିବ କି?

Verse 11

तत्किं स्याद्वाक्यमात्रेण नो वा ब्राह्मणसत्तम । अत्र मे संशयस्तत्त्वं यथावद्वक्तुमर्हसि

ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ! କେବଳ ବାକ୍ୟମାତ୍ରରେ ଏହା ଫଳଦାୟକ ହୁଏ କି, ନାହିଁ? ଏଠାରେ ମୋର ସନ୍ଦେହ ଅଛି; ଯଥାବତ୍ ସତ୍ୟତତ୍ତ୍ୱ କହିବାକୁ ଅର୍ହ।

Verse 12

श्रीमार्कंडेय उवाच । आक्षिप्तस्ताडितो वापि यमुद्दिश्य त्यजेदसून् । स्त्रीजनो वा द्विजो वापि तस्य पापं तु तद्भवेत्

ଶ୍ରୀ ମାର୍କଣ୍ଡେୟ କହିଲେ—ଅପମାନିତ କିମ୍ବା ପ୍ରହୃତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ଯାହାକୁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କରି କେହି ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କରେ—ସେ ନାରୀ ହେଉ କି ଦ୍ୱିଜ—ସେ ମୃତ୍ୟୁର ପାପ କାରଣକର୍ତ୍ତାଙ୍କ ଉପରେ ହିଁ ପଡ଼େ।

Verse 13

स्त्रियं वा ब्राह्मणं वापि तस्मान्नैव प्रकोपयेत् । निघ्नंतं वा शपंतं वा यदीच्छेच्छुभमात्मनः

ଏହିହେତୁ ନାରୀକୁ କିମ୍ବା ବ୍ରାହ୍ମଣକୁ କେବେ ମଧ୍ୟ କ୍ରୋଧିତ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ସେମାନେ ମାରୁନ୍ କି ଶାପ ଦିଅନ୍ତୁ, ଯେ ନିଜ ମଙ୍ଗଳ ଚାହେ ସେ ସେମାନଙ୍କ କ୍ରୋଧକୁ ଆଉ ବଢ଼ାଇବ ନାହିଁ।

Verse 15

भीष्म उवाच । तदर्थं वद मे ब्रह्मन्प्रायश्चित्तं विशुद्धये । तपो वा यदि वा दानं व्रतं नियममेव वा

ଭୀଷ୍ମ କହିଲେ—ହେ ବ୍ରହ୍ମନ୍! ସେହି କାରଣରେ ମୋର ଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କହନ୍ତୁ—ତପ ହେଉ କି ଦାନ, ବ୍ରତ ହେଉ କି ନିୟମାଚରଣ।

Verse 16

मार्कंडेय उवाच । दशानां ब्राह्मणेंद्राणां यद्वधे पातकं स्मृतम् । तत्पापं स्त्रीवधे कृत्स्नं जायते भरतर्षभ

ମାର୍କଣ୍ଡେୟ କହିଲେ—ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ! ଦଶଜଣ ବ୍ରାହ୍ମଣେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ବଧରେ ଯେ ପାତକ ସ୍ମୃତିରେ କୁହାଯାଇଛି, ସେହି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପାପ ନାରୀବଧରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ।

Verse 17

तदत्र विषये दानं न तपो न व्रतादिकम् । तीर्थसेवां परित्यज्य तस्मात्त्वं तां समाचर

ଏହି ବିଷୟରେ ତୀର୍ଥସେବା ବ୍ୟତୀତ ଦାନ, ତପସ୍ୟା କିମ୍ବା ବ୍ରତ ଆଦି ଯଥେଷ୍ଟ ନୁହେଁ; ତେଣୁ ତୁମେ ସେହି ତୀର୍ଥସେବା ଆଚରଣ କର।

Verse 19

ततः क्रमात्समायातो भ्रममाणो महीतले । चमत्कारपुरे क्षेत्रे नानातीर्थसमाकुले

ତଦନନ୍ତର ପୃଥିବୀରେ ଭ୍ରମଣ କରୁ କରୁ ସେ କ୍ରମଶଃ ଅନେକ ତୀର୍ଥରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଚମତ୍କାରପୁର କ୍ଷେତ୍ରରେ ଆସି ପହଞ୍ଚିଲେ।

Verse 20

अथापश्यन्महात्मा स सुपुण्यं तद्गयाशिरः । स्नात्वा श्राद्धं च विधिवद्यावच्छ्रद्धासम न्वितः

ତତ୍ପରେ ସେହି ମହାତ୍ମା ପରମ ପୁଣ୍ୟମୟ ଗୟାଶିର ଦର୍ଶନ କଲେ ଏବଂ ସ୍ନାନ କରି ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶ୍ରଦ୍ଧାର ସହିତ ବିଧିପୂର୍ବକ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ସମ୍ପନ୍ନ କଲେ।

Verse 21

चक्रे तावन्नभोवाणी वाक्यमेतदुवाच ह । भीष्मभीष्म महाबाहो नार्हस्त्वं श्राद्धजं विधिम्

ସେହି ସମୟରେ ଆକାଶବାଣୀ ହେଲା ଏବଂ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲା - "ହେ ମହାବାହୁ ଭୀଷ୍ମ! ହେ ଭୀଷ୍ମ! ତୁମେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କର୍ମ କରିବା ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହଁ।"

Verse 22

कर्तुं स्त्रीहत्ययायुक्तस्तस्माच्छृणु वचो मम । शर्मिष्ठातीर्थमित्येव ख्यातं पातकनाशनम्

"କାରଣ ତୁମେ ସ୍ତ୍ରୀ-ହତ୍ୟା ପାପରେ ଯୁକ୍ତ ଅଛ, ତେଣୁ ମୋ କଥା ଶୁଣ। 'ଶର୍ମିଷ୍ଠା ତୀର୍ଥ' ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଏକ ତୀର୍ଥ ଅଛି ଯାହା ପାପ ନାଶକାରୀ ଅଟେ।"

Verse 23

अस्मात्स्थानात्समीपस्थं वारुण्यां दिशि पुण्यकृत् । कृष्णांगारकषष्ठ्यां यो नरः स्नानं समाचरेत्

ଏହି ସ୍ଥାନର ସମୀପରେ, ବରୁଣଦିଗ (ପଶ୍ଚିମ) ପଟେ ଏକ ପୁଣ୍ୟପ୍ରଦ ତୀର୍ଥ ଅଛି। କୃଷ୍ଣପକ୍ଷରେ ଭୌମବାର ସହିତ ଯେ ଷଷ୍ଠୀ ତିଥି ପଡ଼େ, ସେ ଦିନ ଯେ ନର ସେଠାରେ ବିଧିପୂର୍ବକ ସ୍ନାନ କରେ…

Verse 24

स स्त्रीहत्याकृतात्पापान्मुच्यते नात्र संशयः । तस्मादद्य दिने पुत्र भौमवारसमन्विता

ସେ ସ୍ତ୍ରୀହତ୍ୟାଜନ୍ୟ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ—ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ତେଣୁ, ପୁତ୍ର, ଆଜିର ଦିନ ଭୌମବାର ସହିତ ଯୁକ୍ତ…

Verse 25

सैव षष्ठी तिथिः पुण्या तस्मात्तत्र द्रुतं व्रज । अहं तव पिता पुत्र शंतनुः पृथिवीपतिः

ସେଇ ଷଷ୍ଠୀ ତିଥି ପୁଣ୍ୟମୟ; ତେଣୁ ସେଠାକୁ ଶୀଘ୍ର ଯାଅ। ମୁଁ ତୋର ପିତା, ପୁତ୍ର—ପୃଥିବୀପତି ଶନ୍ତନୁ।

Verse 26

स्त्रीहत्ययान्वितं ज्ञात्वा ततस्तूर्णमिहागतः । ततो भीष्मो द्रुतं गत्वा तत्र स्थाने समाहितः

ତାହାକୁ ସ୍ତ୍ରୀହତ୍ୟାପାପଭାରରେ ଯୁକ୍ତ ବୋଲି ଜାଣି ସେ (ଶନ୍ତନୁ) ତୁରନ୍ତ ଏଠାକୁ ଆସିଲେ। ପରେ ଭୀଷ୍ମ ମଧ୍ୟ ଶୀଘ୍ର ସେଠାକୁ ଯାଇ, ସେଇ ସ୍ଥାନରେ ମନ ଏକାଗ୍ର କରି ସମାହିତ ହେଲେ।

Verse 27

स्नानं कृत्वा ततः श्राद्धं चक्रे श्रद्धासमन्वितः । ततो भूयः समागत्य स तं प्रोवाच शतनुः

ସ୍ନାନ କରି ସେ ଶ୍ରଦ୍ଧାସହିତ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କଲେ। ପରେ ପୁନର୍ବାର ଫେରିଆସି, ଶନ୍ତନୁ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ।

Verse 28

विपाप्मा त्वं कुरुश्रेष्ठ संजातोऽसि न संशयः । तस्मान्निजं गृहं गच्छ राज्यचिंतां समाचर

ହେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ! ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ ପାପମୁକ୍ତ ହୋଇଛ। ତେଣୁ ନିଜ ଗୃହକୁ ଯାଇ ରାଜଧର୍ମ ଓ ରାଜ୍ୟଶାସନର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ପାଳନ କର।

Verse 29

ततः स विस्मयाविष्टो ज्ञात्वा तीर्थमनुत्तमम् । वासुदेवात्मिकामर्चां तथान्यां कुरुसत्तमः

ତାପରେ ସେ ଅନୁତ୍ତମ ତୀର୍ଥକୁ ଚିହ୍ନି ଆଶ୍ଚର୍ୟାବିଷ୍ଟ ହୋଇ, କୁରୁସତ୍ତମ ସେଠାରେ ବାସୁଦେବ-ସ୍ୱରୂପ ଏକ ଅର୍ଚ୍ଚାମୂର୍ତ୍ତି ଏବଂ ଆଉ ଏକ ଦେବମୂର୍ତ୍ତି ମଧ୍ୟ ସ୍ଥାପନ କଲେ।

Verse 30

पारिजातमयीं मूर्तिं रवेर्लक्षणलक्षिताम् । सुप्रमाणां सुरूपां च श्रद्धापूतेन चेतसा

ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ପବିତ୍ର ହୋଇଥିବା ଚେତନା ସହିତ ସେ ପାରିଜାତମୟୀ ସଦୃଶ ଏକ ଦିବ୍ୟ ମୂର୍ତ୍ତି ଗଢ଼ି ସ୍ଥାପନ କଲେ; ଯାହା ରବି (ସୂର୍ଯ୍ୟ)ଙ୍କ ଲକ୍ଷଣଚିହ୍ନରେ ଚିହ୍ନିତ, ସୁପ୍ରମାଣ ଓ ସୁରୂପ ଥିଲା।

Verse 31

तथान्यत्स्थापयामास लिंगं देवस्य शूलिनः । दुर्गां च भक्तिसंयुक्तो विधिदृष्टेन कर्मणा

ସେହିପରି ଭକ୍ତିସହିତ, ବିଧିଦୃଷ୍ଟ କର୍ମ ଅନୁସାରେ ସେ ଶୂଳଧାରୀ ଦେବ (ଶିବ)ଙ୍କ ଲିଙ୍ଗକୁ ସ୍ଥାପନ କଲେ ଏବଂ ଦୁର୍ଗାଦେବୀଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କଲେ।

Verse 32

ततः सर्वान्समाहूय स विप्रान्पुरसंभवान् । प्रोवाच कौरवो भीष्मो विनयावनतः स्थितः

ତାପରେ ସେ ନଗରର ସମସ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଡାକିଲେ। ତଦନନ୍ତରେ ବିନୟରେ ନତ ହୋଇ, ଶ୍ରଦ୍ଧାସହିତ ଦଣ୍ଡାୟମାନ କୌରବ ଭୀଷ୍ମ ସେମାନଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କଲେ।

Verse 33

मया विनिर्मितं विप्रा देवागारचतुष्टयम् । एतत्क्षेत्रे च युष्माकं दयां कृत्वा ममोपरि

ହେ ବିପ୍ରମାନେ! ମୁଁ ଦେବମନ୍ଦିର ଚାରିଟି ନିର୍ମାଣ କରାଇଛି। ଏହି ପୁଣ୍ୟକ୍ଷେତ୍ରରେ ମୋପରେ ଦୟା କରି ଏହାଙ୍କର ଭାର ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ।

Verse 34

पालयध्वं प्रयास्यामि स्वगृहं प्रति सत्वरम् । प्रेरितः पितृभिर्दिव्यैः स्वर्गमार्गसमाश्रितैः

ଏହାମାନଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରି ପାଳନ କରନ୍ତୁ; ମୁଁ ଶୀଘ୍ର ମୋ ଗୃହକୁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କରିବି। ସ୍ୱର୍ଗମାର୍ଗରେ ଅବସ୍ଥିତ ମୋ ଦିବ୍ୟ ପିତୃମାନେ ମୋତେ ପ୍ରେରଣା ଦେଉଛନ୍ତି।

Verse 35

ब्राह्मणा ऊचुः । गच्छगच्छ कुरुश्रेष्ठ सुविश्रब्धः स्वमायया । वयं सर्वे करिष्यामो युष्मच्छ्रेयोऽभिवर्धनम्

ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ କହିଲେ—ଯାଅ, ଯାଅ, ହେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ! ନିଜ ଜ୍ଞାନମୟ ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ନିଶ୍ଚିନ୍ତ ରୁହ। ଆମେ ସମସ୍ତେ ତୁମର କଲ୍ୟାଣ ଓ ପୁଣ୍ୟବୃଦ୍ଧି କରୁଥିବା ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବୁ।

Verse 36

देवश्रेणिरियं राजन्या त्वयात्र विनिर्मिता । अस्याः पूजादिकं सर्वं करिष्यामः सदा वयम्

ହେ ରାଜନ୍! ଏହି ଦେବଶ୍ରେଣୀକୁ ଏଠାରେ ଆପଣ ନିଜେ ସ୍ଥାପନ କରିଛନ୍ତି। ଏହାର ପୂଜା ଆଦି ସମସ୍ତ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଆମେ ସଦା କରିବୁ।

Verse 37

तवापि विनयं दृष्ट्वा परितुष्टा वयं नृप । सर्वान्प्रार्थय तस्मात्त्वं वरं स्वं मनसि स्थितम्

ହେ ନୃପ! ଆପଣଙ୍କର ବିନୟ ଦେଖି ଆମେ ପରିତୁଷ୍ଟ। ତେଣୁ ଆପଣଙ୍କ ହୃଦୟରେ ଯେ ଵର ଅଛି, ସେହି ଵର ଆମ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରନ୍ତୁ।

Verse 38

भीष्म उवाच । एष एव वरोऽस्माकं यत्संतुष्टा द्विजोत्तमाः । तथाप्याशु वचः कार्यं युष्मदीयं मयाधुना

ଭୀଷ୍ମ କହିଲେ—ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେବା ଏହି ଆମର ବର। ତଥାପି ଆପଣମାନଙ୍କ ବଚନ ମୁଁ ଏବେଇ ଶୀଘ୍ର କାର୍ଯ୍ୟକରିବି।

Verse 39

एतानि देवसद्मानि मदीयानि नरो भुवि । यो यं काममभिध्याय पूजयेच्छ्रद्धयाऽन्वितः । प्रसादादेव युष्माकं तस्य तत्स्यादसंशयम्

ପୃଥିବୀରେ ଏହି ଦିବ୍ୟ ଦେବାଳୟଗୁଡ଼ିକ ମୋର। ଯେ ମନୁଷ୍ୟ ଯେଉଁ କାମନାକୁ ମନେ ଧ୍ୟାନ କରି ଶ୍ରଦ୍ଧାସହ ଏଠାରେ ପୂଜା କରେ, ଆପଣମାନଙ୍କ ପ୍ରସାଦରୁ ତାହାର ସେଇ ଫଳ ନିଶ୍ଚୟ ହେବ।

Verse 40

ब्राह्मणा ऊचुः । आदित्यस्य करिष्यामो यात्रां भाद्रपदे वयम् । सप्तम्यां सूर्यवारेण सर्वदैव समाहिताः

ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ କହିଲେ—ଭାଦ୍ରପଦ ମାସରେ ଆମେ ଆଦିତ୍ୟଙ୍କ ଯାତ୍ରା କରିବୁ। ରବିବାର ପଡ଼ୁଥିବା ସପ୍ତମୀ ତିଥିରେ, ସଦା ସମାହିତ ଓ ଭକ୍ତିଭାବରେ ଏହା କରିବୁ।

Verse 41

तथा शिवस्य चाष्टम्यां चैत्रशुक्ले विशेषतः । चतुर्दश्यां महाभाग तव स्नेहान्न संशयः

ସେହିପରି ଶିବଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ—ବିଶେଷତଃ ଚୈତ୍ର ଶୁକ୍ଳ ଅଷ୍ଟମୀରେ। ଏବଂ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ତିଥିରେ ମଧ୍ୟ, ହେ ମହାଭାଗ, ତୁମ ପ୍ରତି ସ୍ନେହରୁ—ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

Verse 42

शयने बोधने विष्णोः संप्राप्ते द्वादशीदिने । विष्णोरपि च दुर्गायाः संप्राप्ते नवमीदिने

ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଶୟନ ଓ ବୋଧନ ସମୟରେ, ଯେତେବେଳେ ଦ୍ୱାଦଶୀ ତିଥି ଆସେ; ଏବଂ ନବମୀ ତିଥି ଆସିଲେ—ବିଷ୍ଣୁ ଓ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ (ବ୍ରତ-ପୂଜା) କରାଯାଏ।

Verse 43

आश्विने शुक्लपक्षे च गीतवादित्रनिस्वनैः । महोत्सवं तथा चित्रैर्हास्यलास्यैः पृथग्विधैः

ଆଶ୍ୱିନ ମାସର ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷରେ ଗୀତ ଓ ବାଦ୍ୟର ଗୁଞ୍ଜନ ସହିତ ମହୋତ୍ସବ କରାଯାଉ; ନାନାବିଧ ବିନୋଦ, ହାସ୍ୟ ଓ ବିଭିନ୍ନ ନୃତ୍ୟରେ ତାହା ଶୋଭିତ ହେଉ।

Verse 44

यस्तत्र मानवो नित्यं श्रद्धया परया युतः । करिष्यति च गीतादि स यास्यति परां गतिम्

ଯେ ମନୁଷ୍ୟ ସେଠାରେ ନିତ୍ୟ ପରମ ଶ୍ରଦ୍ଧାସହିତ ଭଜନ-କୀର୍ତ୍ତନ ଆଦି କରିବ, ସେ ପରମ ଗତିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବ।

Verse 45

वयं तस्य भविष्यामः सदैव प्रीतमानसाः । प्रदास्यामस्तथा कामान्मनसा वांछितान्नृप

ହେ ନୃପ! ଆମେ ସଦା ତାହା ପ୍ରତି ପ୍ରସନ୍ନଚିତ୍ତ ରହିବୁ, ଏବଂ ତାହାର ମନରେ ଯେ ଇଚ୍ଛିତ କାମନା ଅଛି, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଦାନ କରିବୁ।

Verse 46

एवमुक्त्वाथ ते विप्राः स्वानि स्थानानि भेजिरे । भीष्मोऽपि हर्षसंयुक्तः स्वगृहं प्रस्थितस्ततः

ଏପରି କହି ସେହି ବିପ୍ରମାନେ ନିଜ ନିଜ ସ୍ଥାନକୁ ଫେରିଗଲେ; ଭୀଷ୍ମ ମଧ୍ୟ ହର୍ଷସହିତ ତାପରେ ନିଜ ଗୃହକୁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ।