Adhyaya 36
Nagara KhandaTirtha MahatmyaAdhyaya 36

Adhyaya 36

ଅଧ୍ୟାୟ ୩୬ରେ ଋଷିମାନେ ଅଗସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ବୋଲି କୁହାଯାଉଥିବା ଚିତ୍ରେଶ୍ୱର ପୀଠର ପ୍ରମାଣ ଓ ପ୍ରଭାବ ପଚାରନ୍ତି। ସୂତ ସେ ତୀର୍ଥର ମହିମାକୁ ଅତିଶୟ ଭାବେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରି, ସେଠାରେ କୃତ ମନ୍ତ୍ରଜପର ଫଳ କହନ୍ତି—ଯୋଗୀଙ୍କୁ ସିଦ୍ଧି, ପୁତ୍ରଲାଭ ଆଦି ଅଭୀଷ୍ଟପୂର୍ତ୍ତି, ରକ୍ଷା, ଦୁଃଖନିବାରଣ, ସାମାଜିକ-ରାଜନୈତିକ ଅନୁକୂଳତା, ଧନ-ସମୃଦ୍ଧି, ଯାତ୍ରାସଫଳତା; ଏବଂ ରୋଗ, ଗ୍ରହପୀଡା, ଭୂତବାଧା, ବିଷ, ସର୍ପ, ବନ୍ୟପଶୁ, ଚୋରି, ବିବାଦ ଓ ଶତ୍ରୁଭୟର ଶମନ। ପରେ ଋଷିମାନେ ପଚାରନ୍ତି—ଜପ କିପରି ଫଳଦାୟକ ହୁଏ? ସୂତ ପିତାଙ୍କଠାରୁ ଶୁଣିଥିବା ପରମ୍ପରା ଓ ଦୁର୍ବାସାଙ୍କ ସମ୍ବାଦ ଆଧାରରେ ନିୟମବଦ୍ଧ ପଦ୍ଧତି କହନ୍ତି—ପ୍ରଥମେ ଲକ୍ଷଜପ, ପରେ ଅଧିକ ଗଣନା, ଏବଂ ଜପର ଦଶାଂଶ ପ୍ରମାଣରେ ହୋମ; ଶାନ୍ତି-ପୌଷ୍ଟିକ ପରି ସୌମ୍ୟକର୍ମ ଅନୁଯାୟୀ ଆହୁତି ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ। କୃତ-ତ୍ରେତା-ଦ୍ୱାପର-କଳି ଯୁଗାନୁସାରେ ସାଧନାମାନ ବଦଳେ। ଶେଷରେ ବିଧିପୂର୍ବକ ଅନୁଷ୍ଠାନ ସମାପ୍ତିରେ ସାଧକଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟସାମର୍ଥ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ; ସିଦ୍ଧି ଅକସ୍ମାତ୍ ଚମତ୍କାର ନୁହେଁ, ନିୟମାଧୀନ ପ୍ରଣାଳୀ ବୋଲି ପ୍ରତିପାଦିତ।

Shlokas

Verse 1

ऋषय ऊचुः । चित्रेश्वरमिदं पीठमगस्त्यमुनिनिर्मितम् । यत्प्रमाणं यत्प्रभावं तदस्माकं प्रकीर्तय

ଋଷିମାନେ କହିଲେ—ଅଗସ୍ତ୍ୟମୁନି ନିର୍ମିତ ଏହି ଚିତ୍ରେଶ୍ୱର ନାମକ ପୀଠ। ଏହାର ପ୍ରମାଣ (ବିସ୍ତାର/ରୂପ) ଓ ପ୍ରଭାବ ଆମକୁ ବିସ୍ତାରେ କୀର୍ତ୍ତନ କରନ୍ତୁ।

Verse 2

सूत उवाच । तस्य पीठस्य माहात्म्यं वक्तुं नो शक्यते द्विजाः । सहस्रेणापि वर्षाणां मुखानामयुतैरपि

ସୂତ କହିଲେ—ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ, ସେହି ପୀଠର ମାହାତ୍ମ୍ୟ ପୂର୍ଣ୍ଣରୂପେ କହିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ; ହଜାର ବର୍ଷ କହିଲେ ମଧ୍ୟ, ଅୟୁତ ମୁଖ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ।

Verse 3

तत्र सिद्धिमनुप्राप्ताः शतशोऽथ सहस्रशः । अनुध्यानसमायुक्ता योगिनः शंसितव्रताः

ସେଠାରେ ଶତଶଃ ସହସ୍ରଶଃ ଯୋଗୀମାନେ ସିଦ୍ଧି ପ୍ରାପ୍ତ କରିଛନ୍ତି—ନିରନ୍ତର ଧ୍ୟାନରେ ଯୁକ୍ତ, ଏବଂ ପ୍ରଶଂସିତ ଓ ସଂଯମିତ ବ୍ରତରେ ସ୍ଥିତ।

Verse 4

अन्यपीठेषु या सिद्धिर्वर्षानुष्ठानतो भवेत् । दिनेनैकेन तां सिद्धिं लभंते योगिनो ध्रुवम्

ଅନ୍ୟ ପୀଠମାନେ ଯେ ସିଦ୍ଧି ବର୍ଷବ୍ୟାପୀ ଅନୁଷ୍ଠାନରୁ ହୁଏ, ସେହି ସିଦ୍ଧିକୁ ଏଠାରେ ଯୋଗୀମାନେ ନିଶ୍ଚୟ ଏକ ଦିନରେ ପାଆନ୍ତି।

Verse 5

यस्तत्राथ र्वणान्मंत्राञ्जपेच्छ्रद्धासमन्वितः । तेषामर्थोद्भवं कृत्स्नं फलं प्राप्नोति स ध्रुवम्

ଯେ କେହି ସେଠାରେ ଶ୍ରଦ୍ଧାସହିତ ଅଥର୍ବଣ ମନ୍ତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଜପ କରେ, ସେ ତାହାଙ୍କ ଅର୍ଥରୁ ଉଦ୍ଭୂତ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଫଳକୁ ନିଶ୍ଚୟ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।

Verse 6

पुत्रकामो नरस्तत्र पुंलिंगान्यो जपेन्नरः । स लभेतेप्सितान्पुत्रान्यद्यपि स्याज्जरान्वितः

ପୁତ୍ରକାମୀ ପୁରୁଷ ସେଠାରେ ପୁଂଲିଙ୍ଗ ମନ୍ତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଜପ କରୁ। ସେ ବୃଦ୍ଧ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଇଚ୍ଛିତ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ପାଏ।

Verse 7

गर्भोपनिषदं तत्र पुत्रकामो जपेन्नरः । अपि वन्ध्याप्रसंगेन स्यात्स पुत्रसमन्वितः

ପୁତ୍ରକାମୀ ପୁରୁଷ ସେଠାରେ ଗର୍ଭୋପନିଷଦ୍‌କୁ ଜପ କରୁ। ବନ୍ଧ୍ୟତ୍ୱର ଦୁର୍ଭାଗ୍ୟ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ସନ୍ତାନସମ୍ପନ୍ନ ହୁଏ।

Verse 8

शत्रुलोकविनाशाय यो जपेच्छतरुद्रियम् । तस्मिन्पीठेऽरयस्तस्य सद्यो गच्छंति संक्षयम् ०

ଶତ୍ରୁଲୋକ ବିନାଶ ପାଇଁ ଯେ ସେଠାରେ ଶତରୁଦ୍ରୀୟ ଜପ କରେ, ସେହି ପୀଠରେ ତାହାର ଶତ୍ରୁମାନେ ଶୀଘ୍ର କ୍ଷୟ ପାଆନ୍ତି।

Verse 9

भूतप्रेतपिशाचादिरक्षार्थं तत्र मानवः । यो जपेद्वामदेव्यं च स स्याद्धि निरुपद्रवः

ଭୂତ-ପ୍ରେତ-ପିଶାଚ ଆଦିଠାରୁ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ଯେ ମଣିଷ ସେଠାରେ ବାମଦେବ୍ୟ ଜପ କରେ, ସେ ନିଶ୍ଚୟ ଉପଦ୍ରବରହିତ ହୁଏ।

Verse 10

कोऽदादिति नरस्तत्र कन्यार्थं यो जपेदृचम् । यां कन्यां ध्यायमानस्तु स तां प्राप्नोत्यसंशयम्

କନ୍ୟାଲାଭ ପାଇଁ ଯେ ପୁରୁଷ ସେଠାରେ ‘କୋଽଦାଦିତି’ ଆରମ୍ଭ ହେଉଥିବା ଋକ୍‌କୁ ଜପ କରେ, ସେ ଯେ କନ୍ୟାକୁ ଧ୍ୟାନ କରେ ତାହାକୁ ନିଶ୍ଚୟ ପାଏ।

Verse 11

यो भूपालप्रसादार्थमिमं देवा निशं जपेत् । निरर्गलः प्रसादः स्यात्तस्य पार्थिवसंभवः

ହେ ଦେବଗଣ! ଯେ ରାଜପ୍ରସାଦ ପାଇବାକୁ ରାତିରେ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରେ, ଶାସକଙ୍କ ସଦ୍ଭାବରୁ ଜନିତ ନିର୍ବାଧ ରାଜାନୁଗ୍ରହ ତାହାକୁ ମିଳେ।

Verse 12

स्वस्त्रीस्नेहकृतेयस्तु तं पत्नीभिरिति द्विजाः । जपेद्भार्या भवेत्साध्वी तस्य सा स्नेहवत्सला

ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ! ଯେ ନିଜ ସ୍ତ୍ରୀର ସ୍ନେହ ପାଇବାକୁ ‘ତଂ ପତ୍ନୀଭିର…’ ଆରମ୍ଭ ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରେ, ତାହାର ଭାର୍ଯ୍ୟା ସାଧ୍ବୀ ଓ ପତିବ୍ରତା ହୋଇ ଦୃଢ଼ ସ୍ନେହରେ ଯୁକ୍ତ ରହେ।

Verse 13

यो लोकानुग्रहार्थाय जपेददितिरित्यपि । तस्य लोकानुरागः स्यात्सलाभश्च विशेषतः

ଲୋକହିତ ଆକାଙ୍କ୍ଷାରେ ଯେ ‘ଅଦିତିର…’ ମନ୍ତ୍ରଟି ମଧ୍ୟ ଜପ କରେ, ତାହାକୁ ଲୋକମାନଙ୍କ ଅନୁରାଗ ମିଳେ ଏବଂ ବିଶେଷତଃ ଲାଭ ଓ ସିଦ୍ଧି ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।

Verse 14

वित्तार्थी यो जपेत्तत्र श्रीसूक्तं मनुजो द्विजाः । सर्वतस्तस्य वित्तानि समागच्छंत्यनेकशः

ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ! ଧନ ଆକାଙ୍କ୍ଷୀ ମନୁଷ୍ୟ ସେଠାରେ ଶ୍ରୀସୂକ୍ତ ଜପ କଲେ, ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ନାନା ପ୍ରକାର ଧନ ତାହା ପାଖକୁ ଆସି ଏକତ୍ର ହୁଏ।

Verse 16

जपेद्रथंतरं साम यानार्थं तत्र यो नरः । स प्राप्नोति हि यानानि शीघ्रगानि शुभानि च

ଯାନ ପ୍ରାପ୍ତି ଇଚ୍ଛାରେ ଯେ ନର ସେଠାରେ ରଥନ୍ତର ସାମ ଜପ କରେ, ସେ ନିଶ୍ଚୟ ଶୁଭ ଓ ଶୀଘ୍ରଗାମୀ ଯାନ ଏବଂ ଯାତ୍ରାସାଧନ ପାଏ।

Verse 17

गजार्थी यो जपेत्तत्र गणानां द्विजसत्तमाः । स प्राप्नोति गजान्मर्त्यो मदप्लावितभूतलान्

ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ! ଯେ କେହି ହାତୀ ପାଇବା ଇଚ୍ଛାରେ ସେଠାରେ ‘ଗଣାନାମ୍…’ ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରେ, ସେ ମଦରେ ଭୂମିକୁ ପ୍ଲାବିତ କରୁଥିବା ପ୍ରବଳ ହାତୀ ପାଏ।

Verse 18

न तद्रक्षेति यो मन्त्रं जपेद्र क्षाकृते नरः । तस्य स्यात्सर्वतो रक्षा समेषु विषमेषु च

ରକ୍ଷା ପାଇଁ ସେଠାରେ ‘ନ ତଦ୍ରକ୍ଷେ…’ ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରୁଥିବା ନରଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ରକ୍ଷା ମିଳେ—ସୁବିଧା ଓ ବିପଦ ଉଭୟ ସମୟରେ।

Verse 19

सप्तर्षय इति श्रेष्ठां यो जपेत्तु समाहितः । ऋचं रोगविनाशाय स रोगैः परि मुच्यते

ଯେ ଏକାଗ୍ରଚିତ୍ତରେ ରୋଗବିନାଶ ପାଇଁ ‘ସପ୍ତର୍ଷୟଃ…’ ଆରମ୍ଭ ହେଉଥିବା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଋଚା ଜପ କରେ, ସେ ସମସ୍ତ ରୋଗରୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ମୁକ୍ତ ହୁଏ।

Verse 20

यदुभी यो जपेत्तत्र ग्रहपीडार्दितो जनः । सानुकूला ग्रहास्तस्य प्रभवंति न संशयः

ଗ୍ରହପୀଡାରେ ପୀଡିତ ଜନ ଯଦି ସେଠାରେ ‘ଯଦୁଭୀ…’ ଆରମ୍ଭ ହେଉଥିବା ପଦ ଜପ କରେ, ତାହାର ଗ୍ରହମାନେ ଅନୁକୂଳ ହୁଅନ୍ତି—ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

Verse 21

भूतपीडार्दितो यश्च बृहत्साम जपेन्नरः । पितृवज्जायते तस्य स भूतोऽप्यंतकोऽपि चेत्

ଭୂତପୀଡାରେ ପୀଡିତ ଯେ ନର ବୃହତ୍ସାମ ଜପ କରେ, ସେ ଭୂତ ତାହା ପ୍ରତି ପିତା ପରି ହୋଇଯାଏ, ଯଦିଓ ସେ ଅନ୍ତକ ହେଉ।

Verse 22

यात्रासिद्धिकृते यश्च जपेत्सूक्तं च शाकुनम् । तस्य संसिध्यते यात्रा यद्यपि स्यादकिंचनः

ଯାତ୍ରାସିଦ୍ଧି ପାଇଁ ଯେ ଶାକୁନସୂକ୍ତ ଜପ କରେ, ତାହାର ଯାତ୍ରା ନିଶ୍ଚୟ ସଫଳ ହୁଏ, ସେ ନିର୍ଧନ ହେଲେ ମଧ୍ୟ।

Verse 23

सर्पनाशाय यस्तत्र सार्पसूक्तं जपेन्नरः । न तस्य मंदिरे सर्पाः प्रविशंति कथंचन

ସର୍ପନାଶ ପାଇଁ ଯେ ସେଠାରେ ସାର୍ପସୂକ୍ତ ଜପ କରେ, ତାହାର ଘରକୁ ସର୍ପମାନେ କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି ନାହିଁ।

Verse 24

विषनाशाय यस्तत्र जपेच्छ्र द्धासमन्वितः । उत्तिष्ठेति विषं सद्यस्तस्य नाशं प्रयास्यति

ବିଷନାଶ ପାଇଁ ଯେ ସେଠାରେ ଶ୍ରଦ୍ଧାସହ ‘ଉତ୍ତିଷ୍ଠ’ ଆଦି ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରେ, ତାହାର ବିଷ ଶୀଘ୍ର ନାଶକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।

Verse 25

स्थावरजगमं वापि कृत्रिमं यदि वा विषम् । तस्य नाम्ना विनिर्याति तमः सूर्योदये यथा

ବିଷ ଥାବର ହେଉ କି ଜଙ୍ଗମ ହେଉ, କିମ୍ବା କୃତ୍ରିମ ହେଉ—ସେ (ମନ୍ତ୍ର)ର ନାମୋଚ୍ଚାରଣମାତ୍ରେ ତାହା ଦୂରେ ଯାଏ, ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟେ ଅନ୍ଧକାର ଯେପରି।

Verse 26

व्याघ्रसाम जपेद्यस्तु तत्र श्रद्धासमन्वितः । तस्य व्याघ्रादयो व्याला जायंते सौम्यचेतसः

ଯେ ସେଠାରେ ଶ୍ରଦ୍ଧାସହ ବ୍ୟାଘ୍ରସାମ ଜପ କରେ, ତାହା ପାଇଁ ବାଘ ଆଦି କ୍ରୂର ପଶୁମାନେ ମଧ୍ୟ ସୌମ୍ୟଚିତ୍ତ ହୋଇଯାନ୍ତି।

Verse 27

कृषिकर्मप्रसि द्ध्यर्थं यो जपेल्लांगलानि च । वृष्टिहीनेऽपि लोकेऽस्मिन्कृषिस्तस्य प्रसिध्यति

କୃଷିକର୍ମ ସିଦ୍ଧି ପାଇଁ ଯେ ସେଠାରେ ‘ଲାଙ୍ଗଲାନି’ ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରେ, ଏହି ଲୋକରେ ବର୍ଷା ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ ତାହାର କୃଷି ସଫଳ ଓ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହୁଏ।

Verse 28

ईतिनाशाय तत्रैव जपेद्देवव्रतं नरः । ततः संकीर्त्तना देव ईतयो यांति संक्षयम्

ଉପଦ୍ରବ ଓ ମହାମାରୀ ନାଶ ପାଇଁ ମନୁଷ୍ୟ ସେଠାରେ ‘ଦେବବ୍ରତ’ ଜପ କରୁ; ସେହି ସଂକୀର୍ତ୍ତନ/ଜପ ଦ୍ୱାରା ଦେବକୃପାରେ ସମସ୍ତ ଈତି କ୍ଷୟକୁ ଯାଏ।

Verse 29

अनावृष्टिहते लोके पंचेंद्रं तत्र यो जपेत् । तस्य हस्तकृते होमे तन्मंत्रैः स्याज्जलागमः

ଲୋକ ଅନାବୃଷ୍ଟିରେ ପୀଡିତ ହେଲେ ଯେ ସେଠାରେ ‘ପଞ୍ଚେନ୍ଦ୍ର’ ଜପ କରେ—ତାହାର ହସ୍ତକୃତ ହୋମରେ ସେହି ମନ୍ତ୍ରବଳରେ ଜଳାଗମନ, ଅର୍ଥାତ୍ ବର୍ଷା, ହୁଏ।

Verse 30

दंष्ट्राभ्या मिति यस्तत्र नरश्चौरार्दितः पठेत् । नोपद्रवो भवेत्तस्य कदाचिच्चौरसंभवः

ଚୋରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୀଡିତ ମନୁଷ୍ୟ ଯଦି ସେଠାରେ ‘ଦଂଷ୍ଟ୍ରାଭ୍ୟାମ୍’ ପାଠ କରେ, ତେବେ ଚୋରଜନିତ କୌଣସି ଉପଦ୍ରବ ତାହାକୁ କେବେ ହୁଏ ନାହିଁ।

Verse 31

विवादार्थं जपेद्यस्तु संसृष्टमिति तत्र च । विवादे विजय स्तस्य पापस्यापि प्रजायते

ବିବାଦ ନିମିତ୍ତେ ଯେ ସେଠାରେ ‘ସଂସୃଷ୍ଟମ୍’ ଜପ କରେ, ତାହାର ବିବାଦରେ ବିଜୟ ହୁଏ—ପାପୀର ମଧ୍ୟ।

Verse 32

यो रिपूच्चाटनार्थाय नरो रुद्रशिरो जपेत् । तस्य ते रिपवो यांति देशं त्यक्त्वा कुबुद्धितः

ଶତ୍ରୁ ଉଚ୍ଚାଟନ ପାଇଁ ଯେ ପୁରୁଷ ରୁଦ୍ରଶିର ଜପ କରେ, ତାହାର ଶତ୍ରୁମାନେ ନିଜ କୁବୁଦ୍ଧିରେ ସ୍ଥାନ ଛାଡ଼ି ଦୂରକୁ ଚାଲିଯାନ୍ତି।

Verse 33

मोहनाय रिपूणां च यो जपेद्विष्णुसंहिताम् । तस्य मोहाभिभूतास्ते जायंते रिपवो ध्रुवम्

ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ମୋହିତ କରିବା ପାଇଁ ଯେ ବିଷ୍ଣୁସଂହିତା ଜପ କରେ, ତାହାର ଶତ୍ରୁମାନେ ନିଶ୍ଚୟ ମୋହରେ ଆବୃତ ହୁଅନ୍ତି।

Verse 34

वशीकरणहेतोर्यः कूष्मांडीः प्रजपेन्नरः । शत्रवोऽपि वशे तस्य किं पुनः प्रमदादयः

ବଶୀକରଣ ହେତୁ ଯେ ପୁରୁଷ କୂଷ୍ମାଣ୍ଡୀ ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରେ, ତାହାର ବଶରେ ଶତ୍ରୁମାନେ ମଧ୍ୟ ଆସନ୍ତି; ତେବେ ନାରୀ ଆଦିଙ୍କ କଥା କ’ଣ!

Verse 35

यः स्तंभाय रिपूणां वै प्राजापत्यं च वारुणम् । मंत्रं जपेद्द्विजश्रेष्ठाः सम्यक्छ्रद्धापरायणः । मंत्रसंस्तंभितास्तस्य जायंते सर्वशत्रवः

ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ! ଯେ ଯଥାଯଥ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ଶତ୍ରୁ-ସ୍ତମ୍ଭନ ପାଇଁ ପ୍ରାଜାପତ୍ୟ ଓ ବାରୁଣ ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରେ, ତାହାର ସମସ୍ତ ଶତ୍ରୁ ସେହି ମନ୍ତ୍ରଦ୍ୱାରା ନିଶ୍ଚୟ ସ୍ତମ୍ଭିତ ହୁଅନ୍ତି।

Verse 36

जपेत्काली करालीति यः शोषाय नरो द्विजाः । स शोषयति तत्कृत्स्नं यच्चित्ते धारयेन्नरः

ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ! ଶୋଷଣ ପାଇଁ ଯେ ‘କାଳୀ, କରାଳୀ’ ବୋଲି ଜପ କରେ, ସେ ମନରେ ଯାହାକୁ ଧାରଣ କରେ ତାହାକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଶୁଷ୍କ କରିଦିଏ।

Verse 37

एष मंत्रस्तदा जप्तो ह्यगस्त्येन महात्मना । यत्प्रभावान्नदीनाथस्तेन संशोषितो ध्रुवम्

ଏହି ମନ୍ତ୍ରଟି ସେତେବେଳେ ମହାତ୍ମା ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଜପ କରିଥିଲେ; ତାହାର ପ୍ରଭାବରେ ନଦୀନାଥ (ସମୁଦ୍ର) ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଶ୍ଚୟ ଶୁଷ୍କ କରାଗଲା।

Verse 38

एतत्प्रभावं यत्पीठं मंत्राणां सिद्धिकारकम् । ऐहिकानां फलानां च तन्मया वः प्रकीर्तितम्

ମନ୍ତ୍ରମାନଙ୍କୁ ସିଦ୍ଧି ଦେଇ ଏବଂ ଐହିକ ଫଳମାନେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଦାନ କରୁଥିବା ସେହି ପବିତ୍ର ପୀଠର ପ୍ରଭାବକୁ ମୁଁ ତୁମମାନଙ୍କୁ ପ୍ରକୀର୍ତ୍ତିତ କରିଛି।

Verse 39

यो वांछति पुनः स्वर्गं स तत्र द्विजसत्तमाः । स्नानं करोतु दानं च श्राद्धं चापि विशेषतः

ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ! ଯେ କେହି ସ୍ୱର୍ଗ ଆକାଙ୍କ୍ଷା କରେ, ସେ ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କରୁ, ଦାନ କରୁ, ଏବଂ ବିଶେଷତଃ ଶ୍ରାଦ୍ଧକର୍ମ ମଧ୍ୟ କରୁ।

Verse 40

अथ वांछति यो मोक्षं विरक्तो भवसागरात् । निष्कामस्तत्र संतुष्टस्तपस्तप्येत्सुबुद्धिमान्

ଯେ ମୋକ୍ଷ ଆକାଙ୍କ୍ଷା କରେ—ଭବସାଗରରୁ ବିରକ୍ତ—ସେ ନିଷ୍କାମ ହୋଇ ସେଠାରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ରହି, ସୁବୁଦ୍ଧିରେ ତପ ଆଚରଣ କରୁ।

Verse 41

ऋषय ऊचुः । मंत्रजाप्यस्य माहात्म्यं यत्त्वया नः प्रकीर्तितम् । तत्कथं सिद्धिमायाति मंत्रजाप्यं हि सूतज

ଋଷିମାନେ କହିଲେ—ହେ ସୂତପୁତ୍ର! ଆପଣ ଆମକୁ ମନ୍ତ୍ରଜପର ମାହାତ୍ମ୍ୟ ପ୍ରକୀର୍ତ୍ତିତ କଲେ; କିନ୍ତୁ ମନ୍ତ୍ରଜପ କିପରି ସିଦ୍ଧିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ?

Verse 42

सूत उवाच । अत्र तत्कथयिष्यामि यन्मया पितृतः श्रुतम् । वदतो ब्राह्मणेंद्रस्य पुरा दुर्वाससो मुनेः

ସୂତ କହିଲେ—ଏଠାରେ ମୁଁ ପିତାଙ୍କଠାରୁ ଶୁଣିଥିବା କଥା କହିବି; ପୂର୍ବେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ ମୁନି ଦୁର୍ବାସାଙ୍କ ବଚନରୁ।

Verse 43

तेन पूर्वं पिताऽस्माकं पृष्टो दुर्वाससा द्विजाः । मंत्रवादकृते यच्च शृणुध्वं सुसमाहिताः

ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ, ପୂର୍ବେ ଦୁର୍ବାସା ଆମ ପିତାଙ୍କୁ ମନ୍ତ୍ରବିଦ୍ୟାର ଆଚରଣ ବିଷୟରେ ପଚାରିଥିଲେ; ସେ କହିଥିବା କଥା ଏକାଗ୍ରଚିତ୍ତେ ଶୁଣ।

Verse 44

दुर्वासा उवाच । साधयिष्याम्यहं मन्त्रमभीष्टं कमपि व्रती । तस्य सिद्धिकृते ब्रूहि विधानं शास्त्रसंभवम्

ଦୁର୍ବାସା କହିଲେ—ମୁଁ ବ୍ରତଧାରୀ ହୋଇ ଅଭୀଷ୍ଟ କୌଣସି ମନ୍ତ୍ର ସାଧନ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛି; ତାହାର ସିଦ୍ଧି ପାଇଁ ଶାସ୍ତ୍ରସମ୍ଭବ ବିଧାନ କହ।

Verse 45

लोमहर्षण उवाच । मंत्राणां साधनं कष्टं सर्वेषामपि सन्मुने । प्रत्यवायसमोपेतं बहुच्छिद्रसमाकुलम्

ଲୋମହର୍ଷଣ କହିଲେ—ହେ ସନ୍ମୁନି, ମନ୍ତ୍ରସାଧନ ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ କଠିନ; ଏଥିରେ ପ୍ରତ୍ୟବାୟର ଆଶଙ୍କା ଥାଏ ଏବଂ ଅନେକ ବିଘ୍ନ-ଛିଦ୍ରରେ ଆକୁଳ।

Verse 46

तस्मान्मंत्रकृते सिद्धिं यदि त्वं वांछसि द्विज । चमत्कारपुरे क्षेत्रे तत्र त्वं गंतुमर्हसि

ଏହେତୁ, ହେ ଦ୍ୱିଜ, ଯଦି ତୁମେ ମନ୍ତ୍ରସାଧନରେ ସିଦ୍ଧି ଚାହୁଁଛ, ତେବେ ଚମତ୍କାରପୁର ପୁଣ୍ୟକ୍ଷେତ୍ରକୁ ଯିବା ଉଚିତ।

Verse 47

तत्र चित्रेश्वरीपीठमगस्त्येन विनिर्मितम् । सद्यः सिद्धिकरं प्रोक्तं मन्त्राणां हृदि वर्तिनाम्

ସେଠାରେ ଅଗସ୍ତ୍ୟ ମୁନିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ଚିତ୍ରେଶ୍ୱରୀ ପୀଠ ବିରାଜମାନ। ହୃଦୟରେ ମନ୍ତ୍ର ଅବସ୍ଥିତ ଥିବା ସାଧକଙ୍କୁ ଏହା ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ସିଦ୍ଧିଦାୟକ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି।

Verse 48

न तत्र जायते छिद्रं प्रत्यवायो न च द्विज । नासिद्धिर्वरदानेन सर्वेषां त्रिदिवौकसाम्

ହେ ଦ୍ୱିଜ! ସେଠାରେ କୌଣସି ଦୋଷ ଜନ୍ମେ ନାହିଁ, ପ୍ରତ୍ୟବାୟ ମଧ୍ୟ ନାହିଁ। ସେହି ପୀଠର ବରଦାନରେ ଅସିଦ୍ଧି ରହେ ନାହିଁ—ଏହାକୁ ସ୍ୱର୍ଗବାସୀମାନେ ମଧ୍ୟ ମାନନ୍ତି।

Verse 49

चातुर्युंग्यं हि तत्पीठं स्थितानां सिद्धिमाह रेत् । युगानुरूपतः सद्यस्ततो वक्ष्याम्यहं द्विज

ସେହି ପୀଠ ଚାରିଯୁଗରେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ; ସେଠାରେ ଅବସ୍ଥିତ ଲୋକଙ୍କୁ ଯୁଗାନୁରୂପ ଭାବେ ଶୀଘ୍ର ସିଦ୍ଧି ଦେଇଥାଏ। ତେଣୁ, ହେ ଦ୍ୱିଜ, ଏବେ ମୁଁ ପ୍ରକ୍ରିୟା କହିବି।

Verse 50

यो यं साधयितुं मन्त्रमिच्छति द्विजसत्तम । स तस्य पूर्वमेवाथ लक्षमेकं जपेन्नरः

ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ! ଯେ ମନୁଷ୍ୟ ଯେଉଁ ମନ୍ତ୍ରକୁ ସାଧନ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ, ସେ ପ୍ରଥମେ ସେହି ମନ୍ତ୍ରର ଏକ ଲକ୍ଷ ଜପ କରୁ।

Verse 51

ततो भवति संसिद्धो मंत्रार्हः स नरः शुचिः । जपेद्ब्राह्मणशार्दूल ततो लक्षचतुष्टयम् । दशांशेन तु होमः स्यात्सुसमिद्धे हुताशने

ତାପରେ ସେ ସାଧକ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସଂସିଦ୍ଧ, ଶୁଚି ଏବଂ ମନ୍ତ୍ରଧାରଣର ଯୋଗ୍ୟ ହୁଏ। ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶାର୍ଦୂଳ! ପରେ ସେ ଆଉ ଚାରି ଲକ୍ଷ ଜପ କରୁ; ଏବଂ ଜପର ଦଶାଂଶ ପରିମାଣ ସୁପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ହୁତାଶନରେ ହୋମ କରୁ।

Verse 52

ततस्तु जायते सिद्धिर्नूनं तन्मंत्रसंभवा । तत्र सौम्येषु कृत्येषु होमः सिद्धार्थकैः सितैः

ତତ୍ପରେ ମନ୍ତ୍ରଜନିତ ସିଦ୍ଧି ନିଶ୍ଚୟ ଜନ୍ମେ। ସେଠାରେ ସୌମ୍ୟ ଓ ଶୁଭ କୃତ୍ୟରେ ଶ୍ୱେତ ସରିଷ (ସିଦ୍ଧାର୍ଥକ) ଦ୍ୱାରା ହୋମ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 53

तर्पणैः कन्यकानां च होमः स्यात्स फलप्रदः

କନ୍ୟାମାନଙ୍କ ହିତାର୍ଥେ ତର୍ପଣ ଓ ହୋମ କରାଗଲେ ସେହି କ୍ରିୟା ଫଳପ୍ରଦ ହୋଇ ଇଷ୍ଟ ପୁଣ୍ୟଫଳ ଦେଇଥାଏ।

Verse 54

एतत्कृतयुगे प्रोक्तं मंत्रसाधनमुत्त मम् । सर्वेषां साधकानां च मया प्रोक्तं द्विजोत्तम

ଏହା କୃତଯୁଗ ପାଇଁ କଥିତ ସର୍ବୋତ୍ତମ ମନ୍ତ୍ରସାଧନ। ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ, ସମସ୍ତ ସାଧକଙ୍କୁ ମୁଁ ଏହା ଉପଦେଶ କରିଛି।

Verse 55

एतत्त्रेतायुगे प्रोक्तं पादोनं मन्त्रसाधनम् । युग्मार्धं द्वापरे कार्यं चतुर्थांशं कलौ युगे

ତ୍ରେତାଯୁଗରେ ଏହି ମନ୍ତ୍ରସାଧନ ପାଦୋନ (ଏକ ଚତୁର୍ଥାଂଶ କମ୍) ଭାବେ କଥିତ। ଦ୍ୱାପରେ ଅର୍ଧ କରିବା ଉଚିତ; କଳିଯୁଗରେ ଚତୁର୍ଥାଂଶ।

Verse 56

एवं तत्र समासाद्य सिद्धिं मंत्रसमुद्भवाम् । तत्र पीठे ततः कृत्यं साधयेत्स्वेच्छया नरः

ଏଭଳି ସେଠାରେ ମନ୍ତ୍ରଜନିତ ସିଦ୍ଧି ପ୍ରାପ୍ତ କରି, ସେହି ପବିତ୍ର ପୀଠରେ ମନୁଷ୍ୟ ନିଜ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ କାର୍ଯ୍ୟ ସାଧନ କରିପାରେ।

Verse 57

शापानुग्रहसामर्थ्यसंयुतस्तेज साऽन्वितः । अजेयः सर्वभूतानां साधूनां संमतस्तथा

ଶାପ ଦେବା ଓ ଅନୁଗ୍ରହ କରିବାର ସାମର୍ଥ୍ୟରେ ଯୁକ୍ତ ଏବଂ ଦିବ୍ୟ ତେଜରେ ସମନ୍ୱିତ ସେ ସମସ୍ତ ଭୂତଙ୍କ ପାଇଁ ଅଜେୟ ହୁଏ; ସାଧୁମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ସମ୍ମତ ହୁଏ।

Verse 58

सूत उवाच । तच्छ्रुत्वा स मुनिस्तस्य पितुर्मम वचोऽखिलम् । ततश्चित्रेश्वरं पीठं समायातोऽथ सन्मुनिः

ସୂତ କହିଲେ—ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ହିତାର୍ଥେ ମୋର କହା ସମସ୍ତ ବଚନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶୁଣି ସେ ସନ୍ମୁନି ତାପରେ ଚିତ୍ରେଶ୍ୱରଙ୍କ ପବିତ୍ର ପୀଠକୁ ଆସିଲେ।

Verse 59

तत्र संसाधयामास सर्वान्मंत्रान्यथाक्रमम् । विधिना शास्त्रदृष्टेन श्रद्धया परया युतः

ସେଠାରେ ସେ ଯଥାକ୍ରମେ ସମସ୍ତ ମନ୍ତ୍ର ସାଧନ କଲେ—ଶାସ୍ତ୍ରଦୃଷ୍ଟ ବିଧି ଅନୁସାରେ, ପରମ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ଯୁକ୍ତ ହୋଇ।

Verse 60

इति संसिद्धमंत्रः स चमत्कारपुरं गतः । विप्राणां प्रार्थनार्थाय भूमिखंडकृते द्विजाः

ଏଭଳି ମନ୍ତ୍ରସିଦ୍ଧ ହୋଇ ସେ ଚମତ୍କାରପୁରକୁ ଗଲେ—ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ, ବିପ୍ରମାନଙ୍କ ପ୍ରାର୍ଥନାର ନିମିତ୍ତେ, ଭୂମିଖଣ୍ଡ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ବିଷୟ ପାଇଁ।