Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 35

Devanagari script

श्राद्धे तस्यापि तत्सर्वं व्यर्थतां संप्रयास्यति । सर्वेषां नागराणां च मर्यादेयं कृता मया

Transliteration

śrāddhe tasyāpi tatsarvaṃ vyarthatāṃ saṃprayāsyati | sarveṣāṃ nāgarāṇāṃ ca maryādeyaṃ kṛtā mayā

Translation

ତାହାର ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ ମଧ୍ୟ ସେ ସବୁ ବ୍ୟର୍ଥ ହୋଇଯାଏ; ସମସ୍ତ ‘ନାଗର’ଙ୍କ ପାଇଁ ଏହି ମର୍ଯ୍ୟାଦା ମୁଁ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରିଛି।

Word by Word

• श्राद्धे: in/with regard to the śrāddha
• श्राद्धे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: श्राद्ध (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन

• तस्य: of him
• तस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन

• अपि: also/even
• अपि: Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: निपात (also/even)

• तत्-सर्वम्: all that
• तत्-सर्वम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; कर्मधारय (तत् एव सर्वम्)

• व्यर्थताम्: futility, uselessness
• व्यर्थताम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: व्यर्थता (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन

• संप्रयास्यति: will go to/come to (become)
• संप्रयास्यति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम्-प्र-या (धातु)
• Form: लृट् (Future), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद

• सर्वेषाम्: of all
• सर्वेषाम्: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन

• नागराणाम्: of the Nāgaras
• नागराणाम्: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: नागर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-निपात (conjunction)

• मर्यादा: boundary, rule, code
• मर्यादा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मर्यादा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• इयम्: this
• इयम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• कृता: made/established
• कृता: Kriya (Predicative/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; (मर्यादा इयम्) इति विशेष्यस्य

• मया: by me
• मया: Kartr-karana (Agent in passive/कर्तृ-करण)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/स्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन

Speaker

Unspecified in the snippet (the teacher asserts authorship of the maryādā)

Skanda Dialogue

Listener: All Nāgaras / dvijottamas

Visual Art Cues

Scene: Skanda as a youthful divine teacher (or an authoritative sage-figure representing his voice) presents a palm-leaf charter labeled 'Nāgara-maryādā' to assembled dvijas; behind, a śrāddha scene is shown correctly performed, glowing with auspiciousness.

Characters & Entities

• Nāgara
• Śrāddha
• Maryādā

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Śrāddha is not merely an act but a regulated dharmic rite; violating established norms nullifies the intended merit.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No individual tīrtha is named; the passage functions as a normative framework within a tīrtha-māhātmya narrative.

What ritualistic prescription is mentioned?

Follow the declared maryādā for Nāgaras in śrāddha and related rites; otherwise the śrāddha becomes ineffective.