Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 31

Devanagari script

कस्मिन्काले प्रकर्तव्या विधिना केन सन्मुने । सर्वं विस्तरतो ब्रूहि येन तां प्रकरोम्यहम्

Transliteration

kasminkāle prakartavyā vidhinā kena sanmune | sarvaṃ vistarato brūhi yena tāṃ prakaromyaham

Translation

ହେ ସନ୍ମୁନି! ଏହା କେଉଁ ସମୟରେ କରିବା ଉଚିତ, କେଉଁ ବିଧିରେ? ସବୁ କଥା ବିସ୍ତାରରେ କୁହ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାହା କରିପାରିବି।

Word by Word

• कस्मिन्: in which
• कस्मिन्: Adhikarana (Location/Time/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी विभक्ति, एकवचन (locative singular)

• काले: time
• काले: Adhikarana (Time/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: काल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी विभक्ति, एकवचन (locative singular)

• प्रकर्तव्या: to be performed
• प्रकर्तव्या: Kriya (Obligation predicate/विधेय)
• Type: Adjective
• Root: प्र + कृ (धातु) + कर्तव्य (कृदन्त-प्रातिपदिक, तव्यत्)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; तव्यत्-प्रत्ययान्त (to be done/should be performed)

• विधिना: by what procedure; by rule
• विधिना: Karana (Instrument/Means/करण)
• Type: Noun
• Root: विधि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, एकवचन (instrumental singular)

• केन: by which
• केन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, एकवचन (instrumental singular)

• सन्मुने: O good sage
• सन्मुने: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: सत् (प्रातिपदिक) + मुनि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन विभक्ति, एकवचन (vocative singular)

• सर्वम्: everything
• सर्वम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन (accusative singular)

• विस्तरतः: in detail
• विस्तरतः: Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: विस्तरतः (अव्यय)
• Form: रीत्यर्थक-अव्यय (in detail; elaborately)

• ब्रूहि: tell; speak
• ब्रूहि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: ब्रू (धातु)
• Form: लोट् (आज्ञार्थ/imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद (tell!)

• येन: by which
• येन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, एकवचन (instrumental singular)

• ताम्: that (vow)
• ताम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन (accusative singular)

• प्रकरोमि: I perform
• प्रकरोमि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र + कृ (धातु)
• Form: लट् (वर्तमान), उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद (I perform)

• अहम्: I
• अहम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: प्रथमा विभक्ति, एकवचन (nominative singular)

Speaker

Lakṣmī

Skanda Dialogue

Listener: The sage (san-muni)

Visual Art Cues

Scene: A respectful, methodical question to the sage: when to do the vow and how; the devotee seeks a full, step-by-step exposition.

Characters & Entities

• Lakṣmī
• Muni (unnamed)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Devotion must be paired with correct method—right timing and right procedure are integral to dharmic practice.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No site is mentioned; the focus is on ritual methodology.

What ritualistic prescription is mentioned?

An explicit request for the vow’s kāla (when) and vidhi (how), anticipating a step-by-step prescription.