Adhyaya 138

Verse 1

ऋषय ऊचुः । किं कृतं धर्मराजेन तपोध्यानादिकं च यत् । मांडव्यशापनाशाय तदस्माकं प्रकीर्तय

ଋଷିମାନେ କହିଲେ—ମାଣ୍ଡବ୍ୟଙ୍କ ଶାପନାଶ ପାଇଁ ଧର୍ମରାଜ କେଉଁ ତପ, ଧ୍ୟାନ ଆଦି କରିଥିଲେ? ତାହା ଆମକୁ କହନ୍ତୁ।

Verse 2

सूत उवाच । मांडव्य शापमासाद्य धर्मराजः सुदुःखितः । तपस्तेपे द्विजश्रेष्ठास्तस्मिन्क्षेत्रे व्यवस्थितः

ସୂତ କହିଲେ—ମାଣ୍ଡବ୍ୟଙ୍କ ଶାପ ପାଇ ଧର୍ମରାଜ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ। ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ, ସେ ସେଇ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଅବସ୍ଥିତ ରହି ତପ କଲେ।

Verse 3

प्रासादं देवदेवस्य संविधाय कपर्दिनः । अव्यग्रं पूजयामास पुष्पधूपानुलेपनैः

ଦେବଦେବ କପର୍ଦୀ (ଶିବ)ଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରାସାଦ-ମନ୍ଦିର ନିର୍ମାଣ କରି, ସେ ଅବ୍ୟଗ୍ର ଚିତ୍ତରେ ପୁଷ୍ପ, ଧୂପ ଓ ଅନୁଲେପନ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କଲେ।

Verse 4

ततः कालेन महता तुष्टस्तस्य महेश्वरः । प्रोवाच वरदोऽस्मीति प्रार्थयस्व यदीप्सितम्

ତତଃ ବହୁ କାଳ ପରେ ମହେଶ୍ୱର ତାହାରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ କହିଲେ—“ମୁଁ ବରଦାତା; ଯାହା ଇଚ୍ଛା, ତାହା ମାଗ।”

Verse 5

धर्मराज उवाच । अहं देव पुरा शप्तो मांडव्येन महात्मना । स्वधर्मे वर्तमानोऽपि सर्वदोषविवर्जितः

ଧର୍ମରାଜ କହିଲେ—“ହେ ଦେବ! ପୂର୍ବେ ମହାତ୍ମା ମାଣ୍ଡବ୍ୟ ମୋତେ ଶାପ ଦେଇଥିଲେ; ମୁଁ ସ୍ୱଧର୍ମରେ ଥାଇ ମଧ୍ୟ ସର୍ବଦୋଷବିବର୍ଜିତ ଥିଲି।”

Verse 6

कुपितेन च तेनोक्तं शूद्रयोनौ भविष्यसि

ସେ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ମୋତେ କହିଲେ—“ତୁମେ ଶୂଦ୍ର-ଯୋନିରେ ଜନ୍ମ ନେବ।”

Verse 7

तत्रापि च महद्दुःखं ज्ञातिनाशसमुद्रवम् । मच्छापजनितं सद्यो जातिजं समवाप्स्यसि

“ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ଜ୍ଞାତିନାଶରୁ ଉଦ୍ଭବିତ ମହାଦୁଃଖ ତୁମେ ପାଇବ; ମୋ ଶାପରୁ ଜନିତ, ଜାତିଜ ସେ କ୍ଲେଶ ତୁମକୁ ସତ୍ୱର ଆକ୍ରମିବ।”

Verse 8

तस्मात्त्राहि सुरश्रेष्ठ तस्या योनेः सकाशतः । कथं चैतद्विधो भूत्वा तस्यां जन्म करोम्यहम्

“ଏହେତୁ, ହେ ସୁରଶ୍ରେଷ୍ଠ! ସେହି ଯୋନିରୁ ମୋତେ ରକ୍ଷା କର। ମୁଁ ଏପରି ଥାଇ, ସେ ଅବସ୍ଥାରେ ଜନ୍ମ କିପରି ଗ୍ରହଣ କରିବି?”

Verse 9

तत्रापि च महदुःखं ज्ञातिनाशसमुद्भवम् । एतदर्थे सुरश्रेष्ठ मया चाराधितो भवान्

ସେହି ଜନ୍ମରେ ମଧ୍ୟ ଜ୍ଞାତିମାନଙ୍କ ନାଶରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ମହାଦୁଃଖ ହେବ। ଏହି କାରଣରୁ, ହେ ଦେବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୁଁ ଭକ୍ତିପୂର୍ବକ ଆପଣଙ୍କୁ ଆରାଧନା କରିଛି।

Verse 10

श्रीभगवानुवाच । न तस्य सन्मुनेर्वाक्यं शक्यते कर्तुमन्यथा । तस्माच्छूद्रोऽपि भूत्वा त्वं न संतानमवाप्स्यसि

ଶ୍ରୀଭଗବାନ କହିଲେ—ସେହି ସନ୍ମୁନିଙ୍କ ବଚନକୁ ଅନ୍ୟଥା କରିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ। ତେଣୁ ତୁମେ ଶୂଦ୍ର ହେଲେ ମଧ୍ୟ ସନ୍ତାନ ପାଇବ ନାହିଁ।

Verse 11

ज्ञातिक्षयं प्रदृष्ट्वापि नैव दुःखमवाप्स्यसि । यतो निषिध्यमानापि न करिष्यंति ते वचः

ଜ୍ଞାତିମାନଙ୍କ କ୍ଷୟ ଦେଖିଲେ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ଦୁଃଖ ପାଇବ ନାହିଁ; କାରଣ ନିଷେଧ କରିଲେ ମଧ୍ୟ ସେମାନେ ତୁମ ବଚନ ମାନିବେ ନାହିଁ।

Verse 12

एतस्मात्कारणाच्चित्ते न ते दुःखं भविष्यति । ज्ञातिजं धर्मराजैतत्सत्यमेव मयोदितम्

ଏହି କାରଣରୁ ତୁମ ଚିତ୍ତରେ ଦୁଃଖ ହେବ ନାହିଁ। ହେ ଧର୍ମରାଜ, ଏହା ଜ୍ଞାତିଜନିତ ଦୁଃଖ—ମୁଁ ସତ୍ୟ ହିଁ କହିଛି।

Verse 13

स्थित्वा वर्षशतं प्राज्ञ त्वं शूद्रो धर्मवत्सलः । उपदेशान्बहून्दत्त्वा ज्ञातिभ्यो हितकाम्यया । अपि श्रद्धा विहीनेषु पापात्मसु सदैव हि

ହେ ପ୍ରାଜ୍ଞ, ତୁମେ ଶୂଦ୍ର ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଧର୍ମବତ୍ସଳ ହୋଇ ଶତବର୍ଷ ଜୀବନ୍ତ ରହିବ। ହିତକାମନାରେ ତୁମେ ଜ୍ଞାତିମାନଙ୍କୁ ବହୁ ଉପଦେଶ ଦେବ, ଯଦିଓ ସେମାନେ ସଦା ପାପାତ୍ମା ଓ ଶ୍ରଦ୍ଧାହୀନ।

Verse 14

ततो वर्षशते पूर्णे ब्रह्मद्वारेण केवलम् । आत्मानं सम्यगुत्सृज्य मोक्षमेव प्रयास्यसि

ତେବେ ଶତବର୍ଷ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ, କେବଳ ବ୍ରହ୍ମଦ୍ୱାର ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ଯଥାବିଧି ଦେହ ତ୍ୟାଗ କରି ମୋକ୍ଷକୁ ହିଁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବ।

Verse 15

एवमुक्त्वा स भगवान्गतश्चादर्शनं ततः । धर्मराजोऽपि तं शापं भेजे मांडव्यसंभवम्

ଏପରି କହି ସେ ଭଗବାନ୍ ପରେ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଗଲେ। ଧର୍ମରାଜ ମଧ୍ୟ ମାଣ୍ଡବ୍ୟରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ସେଇ ଶାପକୁ ଭୋଗ କଲେ।

Verse 16

तदा विदुररूपेण ह्यवतीर्य धरातले । मांडव्यस्य वचः सत्यं स चकार महामतिः

ତେବେ ସେ ମହାମତି ବିଦୁରରୂପେ ଧରାତଳେ ଅବତରି, ମାଣ୍ଡବ୍ୟଙ୍କ ବଚନକୁ ସତ୍ୟ କରିଦେଲେ।

Verse 17

जातो भगवता साक्षाद्व्यासेनामिततेजसा । पाराशर्येण विप्रेण दासीगर्भसमुद्भवः

ସେ ସାକ୍ଷାତ୍ ଭଗବାନଙ୍କ ଇଚ୍ଛାରେ, ଅମିତ ତେଜସ୍ବୀ ବ୍ୟାସ—ପରାଶରପୁତ୍ର ବ୍ରାହ୍ମଣ—ଦାସୀର ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମ ନେଲେ।

Verse 18

एतद्वः सर्वमाख्यातं धर्मराजसमुद्भवम् । आख्यानं यदहं पृष्टः सर्वपातकनाशनम्

ଧର୍ମରାଜଙ୍କ ପ୍ରାଦୁର୍ଭାବ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଏହି ସମସ୍ତ ବୃତ୍ତାନ୍ତ ମୁଁ ତୁମମାନଙ୍କୁ କହିଦେଲି—ମୋତେ ଯାହା ପଚାରାଯାଇଥିଲା ସେଇ ଆଖ୍ୟାନ ସର୍ବ ପାପନାଶକ।

Verse 138

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहरस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये धर्मराजेश्वरोत्पत्तिवर्णनंनामाष्टात्रिंशदुत्तरशततमोअध्यायः

ଏହିପରି ଶ୍ରୀସ୍କନ୍ଦମହାପୁରାଣର ଏକାଶୀତିସାହସ୍ରୀ ସଂହିତାର ଷଷ୍ଠ ନାଗରଖଣ୍ଡସ୍ଥ ହାଟକେଶ୍ୱରକ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ୟରେ “ଧର୍ମରାଜେଶ୍ୱର ଉତ୍ପତ୍ତିବର୍ଣ୍ଣନ” ନାମକ ଏକଶେ ଅଠତ୍ରିଶତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।