Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 10
Devanagari script
इति संशोचतस्तस्य शिवपुत्रस्य धीमतः । वासुदेवो गुरुः पुंसां देवमध्ये वचोऽब्रवीत्
Transliteration
iti saṃśocatastasya śivaputrasya dhīmataḥ | vāsudevo guruḥ puṃsāṃ devamadhye vaco'bravīt
Translation
ଏପରି ଶୋକ କରୁଥିବା ସେହି ଧୀମାନ ଶିବପୁତ୍ରଙ୍କ ପ୍ରତି, ଦେବମଣ୍ଡଳର ମଧ୍ୟରେ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ଗୁରୁ ବାସୁଦେବ ଏହି ବଚନ କହିଲେ।
Word by Word
इतिthus
इति:
Sambandha (Quotation marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/वाक्य-समाप्ति-निपात
संशोचतःof (him) grieving
संशोचतः:
Sambandha (Genitive attendant circumstance/सम्बन्ध)
TypeVerb
Rootसम् + शुच् (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमान-कृदन्त (present active participle) ‘grieving’; षष्ठी-विभक्ति, एकवचन (genitive absolute-like: ‘of him who was grieving’)
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
शिव-पुत्रस्यof Śiva's son
शिव-पुत्रस्य:
Sambandha (Genitive apposition/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootशिव (प्रातिपदिक) + पुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (शिवस्य पुत्रः)
धीमतःof the intelligent (one)
धीमतः:
Sambandha (Genitive qualifier/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootधीमत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
वासुदेवःVāsudeva
वासुदेवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवासुदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
गुरुःteacher
गुरुः:
Karta (Predicate nominal/कर्ता)
TypeNoun
Rootगुरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विधेय (predicate nominative)
पुंसाम्of men, of people
पुंसाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपुम्स् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन
देव-मध्येamong the gods
देव-मध्ये:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक) + मध्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (देवानां मध्ये)
वचःspeech, words
वचः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवचस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
अब्रवीत्said, spoke
अब्रवीत्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन
Speaker
Vāsudeva
Visual Art Cues
Scene: A celestial assembly: gods seated in tiers; Vāsudeva stands or sits as preceptor, turning toward the grieving Śiva-putra to begin authoritative speech.
Characters & Entities
Ś
ŚivaS
Skanda (Śiva-putra)V
VāsudevaD
DevasFAQs
When a righteous person is burdened by doubt or grief, true guidance comes from dhārmic instruction given by an authoritative teacher.
No specific tīrtha is named in this verse; the focus is on divine counsel within the Kaumārikā narrative.
None in this verse; it introduces Vāsudeva’s forthcoming dharma-teaching.