Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 66
Devanagari script
आजगाम कुमाराय विधुवन्स महाधनुः । आगच्छमानं तं दृष्ट्वा स्कंदः प्रत्युद्ययौ ततः
Transliteration
ājagāma kumārāya vidhuvansa mahādhanuḥ | āgacchamānaṃ taṃ dṛṣṭvā skaṃdaḥ pratyudyayau tataḥ
Translation
ତାପରେ ମହାଧନୁଧାରୀ (ତାରକ) ସେନାକୁ ଛିଟକାଇ କୁମାରଙ୍କ ଦିଗକୁ ଆସିଲା। ସେ ଆସୁଥିବାକୁ ଦେଖି ସ୍କନ୍ଦ ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ପ୍ରତିମୁଖେ ଅଗ୍ରସର ହେଲେ।
Word by Word
आजगामcame, arrived
आजगाम:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ + √गम् (धातु)
Formलिट् (Perfect/परोक्षभूत), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
कुमारायto Kumāra
कुमाराय:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootकुमार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th/चतुर्थी), एकवचन; सम्प्रदान (dative)
विधुवन्shaking/brandishing
विधुवन्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootवि + √धू (धातु)
Formशतृ (present active participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; ‘shaking/brandishing’
सhe
स:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; सर्वनाम
महाधनुःthe great bow
महाधनुः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + धनुस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; ‘महच्च तत् धनुः’
आगच्छमानम्(him) who was approaching
आगच्छमानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeVerb
Rootआ + √गम् (धातु)
Formशानच् (present middle participle); पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; ‘coming/approaching’
तम्him
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; सर्वनाम
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√दृश् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund); ‘having seen’
स्कन्दःSkanda
स्कन्दः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootस्कन्द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
प्रत्युद्ययौwent forth to meet (him)
प्रत्युद्ययौ:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्रति + उद् + √या (धातु)
Formलिट् (Perfect/परोक्षभूत), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
ततःthen, thereafter
ततः:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; तस्मात्/अनन्तरम् (then/thereupon)
Speaker
Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating to the sages
Visual Art Cues
Scene: Tāraka, bow in hand, strides forward scattering hosts; Skanda, youthful yet radiant, immediately advances to meet him—two forces converging at the battlefield’s center.
Characters & Entities
S
Skanda (Kumāra)T
TārakaFAQs
Dharma does not retreat before adharma; the divine protector actively confronts disorder to restore cosmic balance.
None; this is a battlefield moment within the Kaumārikā narrative.
None.