Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 84
Devanagari script
तैश्च भग्नानि सर्वाणि गंधर्वनगराणि च । अथोग्रैक प्रहारेण रथमश्वं गजं सुरम्
Transliteration
taiśca bhagnāni sarvāṇi gaṃdharvanagarāṇi ca | athograika prahāreṇa rathamaśvaṃ gajaṃ suram
Translation
ସେହି ମୁସଳମାନଙ୍କ ଆଘାତରେ ଗନ୍ଧର୍ବନଗରମାନେ ମଧ୍ୟ ସବୁ ଭଙ୍ଗିଗଲା; ପରେ ଏକମାତ୍ର ଉଗ୍ର ପ୍ରହାରରେ ରଥ, ଅଶ୍ୱ, ଗଜ ଓ ଯୋଧାମାନେ ପତିତ ହେଲେ।
Word by Word
तैःby them; with those
तैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; करण
चand
च:
Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय)
भग्नानिbroken; shattered
भग्नानि:
Kriya (Predicative complement/विधेय)
TypeVerb
Rootभञ्ज् (धातु)
Formक्त-प्रत्यय (भूतकृदन्त/Past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विधेय
सर्वाणिall
सर्वाणि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषण (नगराणि)
गन्धर्व-नगराणिcities of the Gandharvas
गन्धर्व-नगराणि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगन्धर्व (प्रातिपदिक) + नगर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; कर्तृपद (भग्नानि)
चalso/and
च:
Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय)
अथthen
अथ:
Adhikarana (Discourse marker/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय — 'then'
उग्र-एक-प्रहारेणwith one fierce blow
उग्र-एक-प्रहारेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootउग्र (प्रातिपदिक) + एक (प्रातिपदिक/संख्या) + प्रहार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; करण (चूर्णयामास—अगले श्लोके निहित क्रिया)
रथम्chariot
रथम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootरथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; कर्म (निहित क्रिया)
अश्वम्horse
अश्वम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअश्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; कर्म
गजम्elephant
गजम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootगज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; कर्म
सुरम्a god; deva
सुरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसुर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; कर्म
Speaker
Lomaharṣaṇa (Sūta) (deduced for Māheśvarakhaṇḍa narrative)
Visual Art Cues
Scene: A rain of clubs smashes ornate aerial Gandharva cities; in the foreground a single crushing strike fells chariots, horses, elephants, and warriors in one sweeping arc.
Characters & Entities
G
Gandharva-nagaraFAQs
Illusion and grandeur collapse before overwhelming force; worldly power is unstable and quickly ruined.
None; the verse is martial narrative, not tīrtha-māhātmya.
None.