Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 100

Devanagari script

इत्यादयो मुने क्षेत्रं दुर्वृत्तरुधिरप्रियाः । त्रासयंतो दुराचारान्रक्षंति परितः सदा

Transliteration

ityādayo mune kṣetraṃ durvṛttarudhirapriyāḥ | trāsayaṃto durācārānrakṣaṃti paritaḥ sadā

Translation

ହେ ମୁନେ! ଏପରି ଇତ୍ୟାଦି—ଦୁର୍ବୃତ୍ତ ଓ ରୁଧିରପ୍ରିୟ—ଏହି ପୁଣ୍ୟକ୍ଷେତ୍ରକୁ ସଦା ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି ଏବଂ ଦୁରାଚାରୀମାନଙ୍କୁ ଭୟଭୀତ କରନ୍ତି।

Word by Word

• इति: thus
• इति: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: उद्धरण/समाप्त्यर्थक-अव्यय (quotative particle)

• आदयः: and others (of this kind)
• आदयः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: आदि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘आदि’ शब्दः (and others)

• मुने: O sage
• मुने: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: मुनि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन

• क्षेत्रम्: the sacred area/field
• क्षेत्रम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: क्षेत्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन

• दुर्वृत्त-रुधिर-प्रियाः: wicked, fond of blood
• दुर्वृत्त-रुधिर-प्रियाः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: दुर्वृत्त (प्रातिपदिक) + रुधिर (प्रातिपदिक) + प्रिय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; बहुपद-तत्पुरुषः (दुर्वृत्ताः, रुधिरं प्रियं येषाम्)

• त्रासयन्तः: terrifying
• त्रासयन्तः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: त्रासयत् (कृदन्त; त्रस्/त्रास् धातु, णिच् causative + शतृ)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; वर्तमानकालिक-कर्तरि-शतृ-प्रत्ययान्त कृदन्त (present active participle)

• दुराचारान्: evil-doers
• दुराचारान्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: दुराचार (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन

• रक्षन्ति: they protect
• रक्षन्ति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: रक्ष् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद

• परितः: all around
• परितः: Desha-Adhikarana (Locative sense/देश-अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: परितः (अव्यय)
• Form: अव्यय; उपसर्गार्थक/क्रियाविशेषण (adverb: ‘all around’)

• सदा: always
• सदा: Kala-Adhikarana (Time adjunct/काल-अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: सदा (अव्यय)
• Form: कालवाचक-अव्यय (temporal adverb)

Speaker

Skanda

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāśī-kṣetra

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: a sage (muni)

Visual Art Cues

Scene: A panoramic view of Kāśī-kṣetra encircled by fierce guardians at all sides, driving away wrongdoers; the holy field glows at the center while shadowy figures of dūrācāra retreat in fear.

Characters & Entities

• Kāśī
• Kṣetra
• Durācāra (evil-doers)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

A sacred place sustains dharma: it shelters the devoted while driving away persistent wrongdoing.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kāśī (Vārāṇasī) as a kṣetra guarded on every side.

What ritualistic prescription is mentioned?

No explicit rite is given; the emphasis is on ethical conduct and the kṣetra’s protective power.