Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 34

Devanagari script

आंगिरस उवाच । जय शंकर शांत शशांकरुचे रुचिरार्थद सर्वद सर्वशुचे । शुचिदत्त गृहीत महोपहृते हृतभक्तजनोद्धततापतते

Transliteration

āṃgirasa uvāca | jaya śaṃkara śāṃta śaśāṃkaruce rucirārthada sarvada sarvaśuce | śucidatta gṛhīta mahopahṛte hṛtabhaktajanoddhatatāpatate

Translation

ଆଙ୍ଗିରସ କହିଲେ—ଜୟ ହେ ଶଙ୍କର! ତୁମେ ଶାନ୍ତିସ୍ୱରୂପ, ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତି ପରି ଦୀପ୍ତ; ସୁନ୍ଦର ଲକ୍ଷ୍ୟର ଦାତା, ସର୍ବଦାତା, ସର୍ବଶୁଚି। ଶୁଚିଭାବେ ଅର୍ପିତ ମହୋପହାର ଗ୍ରହଣ କରି ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ଉଗ୍ର ତାପ ହରଣ କର।

Word by Word

• आङ्गिरसः: Āṅgirasa
• आङ्गिरसः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: आङ्गिरस (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; वक्ता (speaker)

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √वच् (धातु)
• Form: लिट् (perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• जय: victory (to you)!, hail!
• जय: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Indeclinable
• Root: जय (अव्यय/सम्बोधन)
• Form: अव्यय; जय-शब्दः सम्बोधनार्थे (interjection/vocative particle)

• शङ्कर: O Śaṅkara
• शङ्कर: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: शङ्कर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (vocative), एकवचन

• शान्त: O peaceful one
• शान्त: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Adjective
• Root: शान्त (प्रातिपदिक; √शम् + क्त)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त विशेषण

• शशाङ्क-रुचे: O moon-lustrous one
• शशाङ्क-रुचे: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: शशाङ्क + रुचि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (शशाङ्कस्य रुचिः यस्य)

• रुचिर-अर्थ-द: giver of beautiful aims/boons
• रुचिर-अर्थ-द: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: रुचिर + अर्थ + द (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः (रुचिरान् अर्थान् ददाति)

• सर्व-द: giver of all
• सर्व-द: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: सर्व + द (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; तत्पुरुषः (सर्वं ददाति)

• सर्व-शुचे: O all-pure one
• सर्व-शुचे: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Adjective
• Root: सर्व + शुचि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; तत्पुरुषः (सर्वेषु शुचिः/सर्वथा शुचिः)

• शुचि-दत्त: O pure-giver / purely given
• शुचि-दत्त: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Adjective
• Root: शुचि + दत्त (प्रातिपदिक; √दा + क्त)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; कर्मधारयः (शुचि दत्तं यस्य/शुचिना दत्तः)

• गृहीत: O accepted one
• गृहीत: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Adjective
• Root: गृहीत (प्रातिपदिक; √ग्रह् + क्त)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त

• महा-उपहृते: O greatly offered one
• महा-उपहृते: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Adjective
• Root: महा + उपहृत (प्रातिपदिक; उप-√हृ + क्त)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; कर्मधारयः (महद् उपहृतं यस्य)

• हृत-भक्त-जन-उद्धत-ताप-तते: O remover of the mass of fierce sufferings of devotees
• हृत-भक्त-जन-उद्धत-ताप-तते: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: हृत + भक्त + जन + उद्धत + ताप + तति (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः (भक्तजनस्य उद्धततापस्य ततिṃ हृतवान्)

Speaker

Aṅgiras

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāśī Viśveśvara

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Ṛṣis (typical)

Visual Art Cues

Scene: Aṅgiras stands with folded hands, chanting ‘Jaya Śaṅkara’; Śiva’s face is serene, moonlike radiance bathing the shrine; offerings arranged neatly, symbolizing purity.

Characters & Entities

• Aṅgiras
• Śaṅkara
• Śiva

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Śiva responds to pure-hearted devotion: He accepts sincere offerings and burns away the devotee’s inner torment.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kāśī is the implied sacred setting, with Viśveśvara/Śaṅkara praised as the supreme purifier.

What ritualistic prescription is mentioned?

Offering (upahāra) made in śuci (purity) is praised—purity of intention is central.