
ସୂତ ଶିବମହିମାର ଏକ “ଅଦ୍ଭୁତ” ଆଖ୍ୟାନ ଆରମ୍ଭ କରନ୍ତି। ଇନ୍ଦ୍ରିୟବିଷୟରେ ଆସକ୍ତ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପାପସାଗର ଟପାଇବାର ନିଶ୍ଚିତ ଉପାୟ ହେଉଛି ଶିବପୂଜା; ବିଶେଷକରି ଶୁକ୍ଳ ଓ କୃଷ୍ଣ—ଦୁଇ ପକ୍ଷର ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ଦିନର ଆରାଧନା ମହାଫଳଦାୟି ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ତାପରେ କିରାତ ଦେଶର ରାଜା ବିମର୍ଦ୍ଦନଙ୍କ କଥା ଆସେ। ସେ ହିଂସ୍ର ସ୍ୱଭାବ ଓ ଅନେକ ଦୋଷ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ନିତ୍ୟ ଶିବପୂଜା କରନ୍ତି; ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀରେ ଗୀତ-ନୃତ୍ୟ ଓ ଦୀପୋତ୍ସବ ସହ ଭକ୍ତିରେ ଆରାଧନା କରନ୍ତି। ରାଣୀ କୁମୁଦବତୀ ତାଙ୍କ ଆଚରଣ ଓ ଭକ୍ତିର ବିରୋଧାଭାସ ପଚାରିଲେ, ରାଜା ପୂର୍ବଜନ୍ମର କର୍ମଶେଷ କହନ୍ତି—ସେ ପୂର୍ବେ କୁକୁର ଥିଲେ; ଖାଦ୍ୟ ଖୋଜିବା ସମୟରେ ଶିବମନ୍ଦିରକୁ ପୁନଃପୁନଃ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କରୁଥିଲେ। ଦ୍ୱାରେ ତାଡ଼ି ଦିଆଯାଇ ଆଘାତ ପାଇ ସେଠି ମୃତ୍ୟୁ ହେଲା; ସେହି ସାନ୍ନିଧ୍ୟ ଓ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣାର ପ୍ରଭାବରେ ରାଜଜନ୍ମ ମିଳିଲା। ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ପୂଜା ଓ ଦୀପୋତ୍ସବ ଦର୍ଶନରୁ ତ୍ରିକାଳଜ୍ଞାନ ମଧ୍ୟ ପାଇଲେ। ରାଣୀ ପୂର୍ବଜନ୍ମରେ ଉଡୁଥିବା ପରା ଥିଲେ; ଶତ୍ରୁଭୟରେ ଶିବସ୍ଥାନ ପରିକ୍ରମା କରି ସେଠି ମରିଥିବାରୁ ରାଣୀ ହୋଇ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ରାଜା ଆଗକୁ ଦୁହେଁଙ୍କର ଅନେକ ରାଜ୍ୟରେ ପୁନର୍ଜନ୍ମର କ୍ରମ, ଶେଷରେ ବୈରାଗ୍ୟ ନେଇ ତପସ୍ୟା, ଅଗସ୍ତ୍ୟ ମୁନିଙ୍କଠାରୁ ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନ ପ୍ରାପ୍ତି ଓ ଶିବଙ୍କ ପରମଧାମ ପ୍ରାପ୍ତି—ଏହା ସବୁ ଭବିଷ୍ୟବାଣୀ କରନ୍ତି। ଶେଷ ଫଳଶ୍ରୁତିରେ କୁହାଯାଏ—ଏହି ମାହାତ୍ମ୍ୟ ଶୁଣିବା କିମ୍ବା ପଢ଼ିବାରେ ପରମ ଗତି ମିଳେ।
Verse 1
सूत उवाच । भूयोपि शिवमाहात्म्यं वक्ष्यामि परमाद्भुतम् । शृण्वतां सर्वपापघ्नं भवपाशविमोचनम्
ସୂତ କହିଲେ—ମୁଁ ପୁନର୍ବାର ଶିବଙ୍କ ପରମ ଅଦ୍ଭୁତ ମାହାତ୍ମ୍ୟ କହିବି; ଯାହା ଶୁଣିଲେ ସମସ୍ତ ପାପ ନଶିଯାଏ ଏବଂ ଭବପାଶ ଛିଣ୍ଡିଯାଏ।
Verse 2
दुस्तरे दुरितांभोधौ मज्जतां विषयात्मनाम् । शिवपूजां विना कश्चित्प्लवो नास्ति निरूपितः
ଦୁରିତର ଦୁସ୍ତର ସମୁଦ୍ରରେ ବିଷୟାସକ୍ତ ଲୋକ ଡୁବୁଛନ୍ତି; ଶିବପୂଜା ବିନା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ପ୍ଲବ (ଉଦ୍ଧାର ନୌକା) ନିରୂପିତ ହୋଇନାହିଁ।
Verse 3
शिवपूजां सदा कुर्याद्बुद्धिमानिह मानवः । अशक्तश्चेत्कृता पूजां पश्येद्भक्तिविनम्रधीः
ଏହି ଲୋକରେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ମନୁଷ୍ୟ ସଦା ଶିବପୂଜା କରିବା ଉଚିତ। ଯଦି ଅଶକ୍ତ ହୁଏ, ତେବେ ଭକ୍ତିରେ ବିନମ୍ର ମନ ରଖି ହେଉଥିବା ପୂଜାକୁ ଅତି କମରେ ଦର୍ଶନ କରୁ।
Verse 4
अश्रद्धयापि यः कुर्याच्छिवपूजां विमुक्तिदाम् । पश्येद्वा सोपि कालेन प्रयाति परमं पदम्
ଯେ ଅଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ମଧ୍ୟ ମୋକ୍ଷଦାୟିନୀ ଶିବପୂଜା କରେ, କିମ୍ବା କେବଳ ତାହାକୁ ଦର୍ଶନ କରେ—ସେ ମଧ୍ୟ କାଳକ୍ରମେ ପରମ ପଦ ପାଏ।
Verse 5
आसीत्किरातदेशेषु नाम्ना राजा विमर्दनः । शूरः परमदुर्द्धर्षो जितशत्रुः प्रतापवान्
କିରାତ ଦେଶମାନଙ୍କରେ ‘ବିମର୍ଦନ’ ନାମରେ ଜଣେ ରାଜା ଥିଲେ—ବୀର, ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଧର୍ଷ, ଶତ୍ରୁଜୟୀ ଓ ପ୍ରତାପଶାଳୀ।
Verse 6
सर्वदा मृगयासक्तः कृपणो निर्घृणो बली । सर्वमांसाशनः क्रूरः सर्ववर्णांगनावृतः
ସେ ସଦା ମୃଗୟାରେ ଆସକ୍ତ—କୃପଣ, ନିର୍ଘୃଣ ଓ ବଳବାନ; ସର୍ବପ୍ରକାର ମାଂସଭୋଜୀ, କ୍ରୂର, ଏବଂ ସମସ୍ତ ବର୍ଣ୍ଣର ନାରୀମାନଙ୍କରେ ଘେରା।
Verse 7
तथापि कुरुते शंभोः पूजां नित्यमतंद्रितः । चतुर्दश्यां विशेषेण पक्षयोः शुक्लकृष्णयोः
ତଥାପି ସେ ଶମ୍ଭୁଙ୍କ ପୂଜା ନିତ୍ୟ ଅତନ୍ଦ୍ରିତ ଭାବେ କରୁଥିଲା—ବିଶେଷକରି ଶୁକ୍ଳ ଓ କୃଷ୍ଣ, ଉଭୟ ପକ୍ଷର ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀରେ।
Verse 8
महाविभवसंपन्नां पूजां कृत्वा स मोदते । हर्षेण महताविष्टो नृत्यति स्तौति गायति
ମହା ବିଭବ ଓ ନିବେଦନରେ ସମ୍ପନ୍ନ ପୂଜା କରି ସେ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲା; ଅପାର ହର୍ଷରେ ଆବିଷ୍ଟ ହୋଇ ନୃତ୍ୟ କଲା, ସ୍ତୁତି କଲା ଓ ଗାନ କଲା।
Verse 9
तस्यैवं वर्तमानस्य नृपतेः सर्वभक्षिणः । दुराचारस्य महिषी चेष्टितेनान्वतप्यत
ଏଭଳି ସର୍ବଭକ୍ଷୀ ଓ ଦୁରାଚାରୀ ରାଜା ଚାଲିଥିବାବେଳେ, ତାଙ୍କର ପ୍ରଧାନ ମହିଷୀ ତାଙ୍କ କର୍ମଦ୍ୱାରା ଗଭୀର ଶୋକରେ ପୀଡିତ ହେଲେ।
Verse 10
सा वै कुमुद्वतीनाम राज्ञी शीलगुणान्विता । एकदा पतिमासाद्य रहस्ये तदपृच्छत
ଶୀଳଗୁଣସମ୍ପନ୍ନ କୁମୁଦ୍ୱତୀ ନାମକ ସେଇ ରାଣୀ ଏକଦିନ ଗୁପ୍ତରେ ପତିଙ୍କୁ ନିକଟେ ଯାଇ ସେ କଥା ପଚାରିଲେ।
Verse 11
एतत्ते चरितं राजन्महदाश्चर्यकारणम् । क्व ते महादुराचारः क्व भक्तिः परमेश्वरे
“ହେ ରାଜନ୍! ଆପଣଙ୍କ ଏହି ଆଚରଣ ମହା ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟର କାରଣ। କେଉଁଠି ଆପଣଙ୍କ ଘୋର ଦୁରାଚାର, କେଉଁଠି ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ ପ୍ରତି ଭକ୍ତି?”
Verse 12
सर्वदा सर्वभक्षस्त्वं सर्वस्त्रीजनलालसः । सर्वहिंसापरः क्रूरः कथं भक्तिस्तवेश्वरे
“ଆପଣ ସଦା ସର୍ବଭକ୍ଷୀ, ସମସ୍ତ ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ପ୍ରତି ଲାଲସାପର, ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ହିଂସାରେ ନିରତ ଓ କ୍ରୂର—ତେବେ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ପ୍ରତି ଆପଣଙ୍କ ଭକ୍ତି କିପରି?”
Verse 13
इति पृष्टः स भूपालो विमृश्य सुचिरं ततः । त्रिकालज्ञः प्रहस्यैनां प्रोवाच सुकुतूहलः
ଏଭଳି ପଚାରାଯାଇ ସେ ଭୂପାଳ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଚିନ୍ତା କଲେ। ତ୍ରିକାଳଜ୍ଞ ସେ ରାଣୀଙ୍କୁ ହସି ଦେଖି କୌତୁହଳସହିତ ଉତ୍ତର ଦେବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
Verse 14
राजोवाच । अहं पूर्वभवे कश्चित्सारमेयो वरानने । पंपानगरमाश्रित्य पर्यटामि समंततः
ରାଜା କହିଲେ—ହେ ବରାନନେ! ପୂର୍ବଜନ୍ମରେ ମୁଁ ଏକ ସାରମେୟ, ଅର୍ଥାତ୍ କୁକୁର ଥିଲି। ପମ୍ପା-ନଗରକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଘୁରୁଥିଲି।
Verse 15
एवं कालेषु गच्छत्सु तत्रैव नगरोत्तमे । कदाचिदागतः सोहं मनोज्ञं शिवमंदिरम्
ଏଭଳି କାଳ ଗତି କରୁଥିବାବେଳେ, ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନଗରରେ ଏକଦିନ ମୁଁ ମନୋହର ଶିବମନ୍ଦିରକୁ ପହଞ୍ଚିଲି।
Verse 16
पूजायां वर्तमानायां चतुर्दश्यां महातिथौ । अपश्यमुत्सवं दूराद्बहिर्द्वारं समाश्रितः
ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀର ମହାତିଥିରେ ପୂଜା ଚାଲୁଥିବାବେଳେ, ମୁଁ ବାହାର ଦ୍ୱାରକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି ଦୂରରୁ ଉତ୍ସବ ଦେଖିଲି।
Verse 17
अथाहं परमक्रुद्धैर्दंडहस्तैः प्रधावितः । तस्माद्देशादपक्रांतः प्राणरक्षापरायणः
ତାପରେ ଦଣ୍ଡ ହାତରେ ଧରି ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୋଧିତ ଲୋକେ ମୋତେ ଧାଉଡ଼ାଇଲେ। ପ୍ରାଣରକ୍ଷା ମାତ୍ର ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି ମୁଁ ସେଠାରୁ ପଳାଇଗଲି।
Verse 18
ततः प्रदक्षिणीकृत्य मनोज्ञं शिवमंदिरम् । द्वारदेशं पुनः प्राप्य पुनश्चैव निवारितः
ତାପରେ ସେହି ମନୋହର ଶିବମନ୍ଦିରକୁ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କରି, ମୁଁ ପୁଣି ଦ୍ୱାରପ୍ରଦେଶକୁ ପହଞ୍ଚିଲି; କିନ୍ତୁ ପୁଣିଥରେ ମୋତେ ଅଟକାଇ ଫେରାଇଦିଆଗଲା।
Verse 19
पुनः प्रदक्षिणीकृत्य तदेव शिवमन्दिरम् । बलिपिंडादिलोभेन पुनर्द्वारमुपागतः
ସେ ପୁନର୍ବାର ସେହି ଶିବମନ୍ଦିରକୁ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କରି, ବଳିପିଣ୍ଡ ଆଦିର ଲୋଭରେ ପ୍ରେରିତ ହୋଇ ପୁଣି ଦ୍ୱାରଦେଶକୁ ଆସିଲା।
Verse 20
एवं पुनःपुनस्तत्र कृत्वा कृत्वा प्रदक्षिणाम् । द्वारदेशे समासीनं निजघ्नुर्निशितैः शरैः
ଏଭଳି ସେଠାରେ ପୁନଃପୁନଃ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କରି, ସେ ଦ୍ୱାରଦେଶରେ ବସିଥିବାବେଳେ ସେମାନେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶରଦ୍ୱାରା ତାକୁ ଆଘାତ କଲେ।
Verse 21
स विद्धगात्रः सहसा शिवद्वारि गतासुकः । जातोऽस्म्यहं कुले राज्ञां प्रभावाच्छिवसन्निधेः
ଦେହରେ ବିଦ୍ଧ ହୋଇ ସେ ହଠାତ୍ ଶିବଦ୍ୱାରରେ ହିଁ ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କଲା। ଶିବସନ୍ନିଧିର ପ୍ରଭାବରୁ ମୁଁ ସେତେବେଳେ ରାଜବଂଶରେ ଜନ୍ମ ନେଲି।
Verse 22
दृष्ट्वा चतुर्दशीपूजां दीपमाला विलोकिताः । तेन पुण्येन महता त्रिकालज्ञोऽस्मि भामिनि
ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ପୂଜାକୁ ଦେଖି ଏବଂ ଦୀପମାଳାଗୁଡ଼ିକୁ ନିହାରି, ସେଇ ମହାପୁଣ୍ୟରେ, ହେ ପ୍ରିୟେ, ମୁଁ ତ୍ରିକାଳଜ୍ଞ ହୋଇଛି।
Verse 23
प्राग्जन्मवासनाभिश्च सर्वभक्षोऽस्मि निर्घृणः । विदुषामपि दुर्लंघ्या प्रकृतिर्वासनामयी
ପୂର୍ବଜନ୍ମର ବାସନାମାନଙ୍କ କାରଣରୁ ମୁଁ ନିର୍ଦୟ ହୋଇ ସର୍ବଭକ୍ଷକ ହେଲି। ବାସନାମୟ ପ୍ରକୃତି ତ ବିଦ୍ୱାନମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଅତିକ୍ରମ କରିବା କଠିନ।
Verse 24
अतोऽहमर्चयामीशं चतुर्दश्यां जगद्गुरुम् । त्वमपि श्रद्धया भद्रे भज देवं पिनाकिनम्
ଏହେତୁ ମୁଁ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ତିଥିରେ ଜଗଦ୍ଗୁରୁ ଈଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଆରାଧନା କରେ। ହେ ଭଦ୍ରେ, ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଶ୍ରଦ୍ଧାସହ ପିନାକୀ ଦେବ (ଶିବ)ଙ୍କୁ ଭଜନ-ପୂଜନ କର।
Verse 25
राज्ञ्युवाच । त्रिकालज्ञोऽसि राजेन्द्र प्रसादाद्गिरिजापतेः । मत्पूर्वजन्मचरितं वक्तुमर्हसि तत्त्वतः
ରାଣୀ କହିଲେ—ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର! ଗିରିଜାପତି (ଶିବ)ଙ୍କ ପ୍ରସାଦରେ ଆପଣ ତ୍ରିକାଳଜ୍ଞ। ତେଣୁ ମୋ ପୂର୍ବଜନ୍ମର ଚରିତ୍ର ତତ୍ତ୍ୱତଃ ସତ୍ୟରେ କହିବାକୁ ଆପଣ ଯୋଗ୍ୟ।
Verse 26
राजोवाच । त्वं तु पूर्वभवे काचित्कपोती व्योमचारिणी । क्वापि लब्धवती किंचिन्मां सपिंडं यदृच्छया
ରାଜା କହିଲେ—ତୁମେ ପୂର୍ବଭବରେ ଆକାଶେ ଉଡୁଥିବା ଏକ କପୋତୀ (ପାରାବତୀ) ଥିଲ। କେଉଁଠି ଯଦୃଚ୍ଛାରେ ତୁମେ ମୋତେ—ମାଂସପିଣ୍ଡରୂପେ—ପାଇଥିଲ।
Verse 27
त्वद्गृहीतमथालोक्य गृध्रः कोप्यामिषं बली । निरामिषः स्वयं वेगाभिदुद्राव भीषणः
ତୁମେ ଧରିଥିବା ମାଂସ ଦେଖି ଏକ ବଳବାନ ଗୃଧ୍ର କ୍ରୋଧିତ ହେଲା। ନିଜେ ଆହାରହୀନ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ଭୟଙ୍କର ବେଗରେ ଧାଇଁଆସିଲା।
Verse 28
ततस्तं वीक्ष्य वित्रस्ता विद्रुतासि वरानने । तेनानुयाता घोरेण मांसपिंडजिघृक्षया
ତାପରେ ତାହାକୁ ଦେଖି, ହେ ସୁମୁଖୀ, ତୁମେ ଭୟଭୀତ ହୋଇ ପଳାଇଲ। ସେ ଘୋର ପକ୍ଷୀ ମାଂସପିଣ୍ଡ ଛିନିନେବା ଇଚ୍ଛାରେ ତୁମକୁ ଅନୁସରଣ କଲ।
Verse 29
दिष्ट्या श्रीगिरिमासाद्य श्रांता तत्र शिवालयम् । प्रदक्षिणं परिक्रम्य ध्वजाग्रे समुपस्थिता
ସୌଭାଗ୍ୟବଶତଃ ସେ ଶ୍ରୀଗିରିକୁ ପହଞ୍ଚିଲା; କ୍ଲାନ୍ତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ସେଠାର ଶିବାଳୟକୁ ଆସିଲା। ଭକ୍ତିରେ ଦକ୍ଷିଣାବର୍ତ୍ତ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କରି ଧ୍ୱଜସ୍ତମ୍ଭ ଆଗରେ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲା।
Verse 30
अथानुसृत्य सहसा तीक्ष्णतुंडो विहंगमः । त्वां निहत्य निपात्याधो मांसमादाय जग्मिवान्
ତାପରେ ହଠାତ୍ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଠୁଣ୍ଡ ଥିବା ପକ୍ଷୀ ଧାଉଁଥିଲା; ତୁମକୁ ହତ୍ୟା କରି ତଳେ ପକାଇଦେଲା ଏବଂ ମାଂସ ନେଇ ଚାଲିଗଲା।
Verse 31
प्रदक्षिणप्रक्रमणाद्देवदेवस्य शूलिनः । तस्याग्रे मरणाच्चैव जातासीह नृपांगना
ଦେବଦେବ ଶୂଳିନ ଶିବଙ୍କୁ ଦକ୍ଷିଣାବର୍ତ୍ତ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କରିବାରୁ ଏବଂ ତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ମୃତ୍ୟୁ ହେବାରୁ, ହେ ରାଜାଙ୍ଗନା, ତୁମେ ରାଜକନ୍ୟା ଭାବେ ଜନ୍ମିଛ।
Verse 32
राज्ञ्युवाच । श्रुतं सर्वमशेषेण प्राग्जन्मचरेितं मया । जातं च महदाश्चर्यं भक्तिश्च मम चेतसि । अथान्यच्छ्रोतुमिच्छामि त्रिकालज्ञ महामते । इदं शरीरमुत्सृज्य यास्यावः कां गतिं पुनः
ରାଣୀ କହିଲେ—ପୂର୍ବଜନ୍ମର ଆଚରଣର ସମସ୍ତ ବୃତ୍ତାନ୍ତ ମୁଁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଶୁଣିଲି। ମୋ ହୃଦୟରେ ମହା ଆଶ୍ଚର୍ୟ ଜନ୍ମିଛି ଏବଂ ଭକ୍ତି ମଧ୍ୟ ବଢ଼ିଛି। ଏବେ, ହେ ତ୍ରିକାଳଜ୍ଞ ମହାମତେ, ଆଉ ଶୁଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା—ଏହି ଶରୀର ତ୍ୟାଗ କରି ଆମେ ପୁନଃ କେଉଁ ଗତିକୁ ଯିବୁ?
Verse 33
राजोवाच । अतो भवे जनिष्येऽहं द्वितीये सैंधवो नृपः
ରାଜା କହିଲେ—ଆଗାମୀ ଜନ୍ମରେ, ଅର୍ଥାତ୍ ଦ୍ୱିତୀୟ ଭବରେ, ମୁଁ ସିନ୍ଧୁଦେଶର ରାଜା ଭାବେ ଜନ୍ମିବି।
Verse 34
सृंजयेशसुता त्वं हि मामेव प्रतिपत्स्यसे । तृतीये तु भवे राजा सौराष्ट्रे भविताऽस्म्यहम्
ହେ ସୃଞ୍ଜୟାଧିପତିଙ୍କ କନ୍ୟା! ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ ପୁନର୍ବାର ମୋତେ ହିଁ ପତିରୂପେ ପ୍ରାପ୍ତ କରିବ। ତୃତୀୟ ଜନ୍ମରେ ମୁଁ ସୌରାଷ୍ଟ୍ରରେ ରାଜା ହେବି।
Verse 35
कलिंगराजतनया त्वं मे पत्नी भविष्यसि । चतुर्थे तु भविष्यामि भवे गांधारभूमिपः
ତୁମେ କଲିଙ୍ଗରାଜଙ୍କ କନ୍ୟା ହୋଇ ମୋର ପତ୍ନୀ ହେବ। ଚତୁର୍ଥ ଜନ୍ମରେ ମୁଁ ଗାନ୍ଧାର ଭୂମିର ଅଧିପତି ହେବି।
Verse 36
मागधी राजतनया तत्र त्वं मम गेहिनी । पंचमेऽवंतिनाथोऽहं भविष्यामि भवांतरे
ସେଠାରେ ତୁମେ ମଗଧରାଜଙ୍କ କନ୍ୟା ହୋଇ ମୋର ଗୃହିଣୀ ହେବ। ପଞ୍ଚମ ଜନ୍ମରେ ମୁଁ ଅବନ୍ତୀର ନାଥ ହେବି।
Verse 37
दाशार्हराजतनया त्वमेव मम वल्लभा । अस्माज् जन्मनि षष्ठेऽहमानर्ते भविता नृपः
ତୁମେ ଦାଶାର୍ହ ରାଜଙ୍କ କନ୍ୟା ହୋଇ ମୋର ଏକମାତ୍ର ପ୍ରିୟା ହେବ। ଏହି ଜନ୍ମକ୍ରମର ଷଷ୍ଠ ଜନ୍ମରେ ମୁଁ ଆନର୍ତ୍ତରେ ରାଜା ହେବି।
Verse 38
ययातिवंशजा कन्या भूत्वा मामेव यास्यसि । पांड्यराजकुमारोऽहं सप्तमे भविता भवे
ୟୟାତି ବଂଶରେ ଜନ୍ମିତ କନ୍ୟା ହୋଇ ତୁମେ ପୁନର୍ବାର ମୋତେ ହିଁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିବ। ସପ୍ତମ ଜନ୍ମରେ ମୁଁ ପାଣ୍ଡ୍ୟରାଜଙ୍କ କୁମାର ହେବି।
Verse 39
तत्र मत्सदृशो नान्यो रूपौदार्यगुणादिभिः । सर्वशास्त्रार्थतत्त्वज्ञो बलवान्दृढविक्रमः
ସେଠାରେ ରୂପ, ଔଦାର୍ୟ ଓ ଗୁଣାଦିରେ ମୋ ସମାନ ଅନ୍ୟ କେହି ନାହିଁ। ସେ ସର୍ବଶାସ୍ତ୍ରାର୍ଥ-ତତ୍ତ୍ୱଜ୍ଞ, ବଳବାନ ଓ ଦୃଢ଼ ପରାକ୍ରମୀ।
Verse 40
सर्वलक्षणसंपन्नः सर्वलोकमनोरमः । पद्मवर्ण इति ख्यातः पद्ममित्रसमद्युतिः
ସେ ସର୍ବ ଶୁଭଲକ୍ଷଣସମ୍ପନ୍ନ, ସର୍ବଲୋକମନୋରମ। ‘ପଦ୍ମବର୍ଣ୍ଣ’ ନାମେ ଖ୍ୟାତ, ପଦ୍ମସଦୃଶ ମିତ୍ର ସମ ଦ୍ୟୁତିମାନ।
Verse 41
भविता त्वं च वैदर्भी रूपेणाप्रतिमा भुवि । नाम्ना वसुमती ख्याता रूपावयवशोभिनी
ଏବଂ ତୁମେ, ହେ ବୈଦର୍ଭୀ, ପୃଥିବୀରେ ରୂପରେ ଅପ୍ରତିମା ହେବ। ‘ବସୁମତୀ’ ନାମରେ ଖ୍ୟାତ ହୋଇ, ଅଙ୍ଗପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗର ଶୋଭାରେ ଦୀପ୍ତିମତୀ ହେବ।
Verse 42
सर्व राजकुमाराणां मनोनयननंदिनी । सा त्वं स्वयंवरे सर्वान्विहाय नृपनंदनान्
ତୁମେ ସମସ୍ତ ରାଜକୁମାରଙ୍କର ମନ ଓ ନୟନକୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଉଥିବା ଜନନୀ। କିନ୍ତୁ ସ୍ୱୟଂବରରେ ତୁମେ ସେ ସମସ୍ତ ନୃପନନ୍ଦନଙ୍କୁ ଛାଡ଼ିଦେବ।
Verse 43
वरं प्राप्स्यसि मामेव दमयंतीव नैषधम् । सोऽहं जित्वा नृपान्सर्वान्प्राप्य त्वां वरवर्णिनीम्
ଦମୟନ୍ତୀ ଯେପରି ନୈଷଧରାଜଙ୍କୁ ବରିଥିଲେ, ସେପରି ତୁମେ ମୋତେ ହିଁ ବର ଭାବେ ପାଇବ। ମୁଁ ସମସ୍ତ ରାଜାଙ୍କୁ ଜୟ କରି, ହେ ସୁବର୍ଣ୍ଣିନୀ, ତୁମକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିବି।
Verse 44
स्वराष्ट्रस्थोऽखिलान्भोगान्भोक्ष्ये वर्षगणान्बहून् । इष्ट्वा च विविधैर्यज्ञैर्वाजिमेधादिभिः शुभैः
ନିଜ ରାଜ୍ୟରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହୋଇ ମୁଁ ଅନେକ ବର୍ଷ ସମସ୍ତ ରାଜଭୋଗ ଉପଭୋଗ କରିବି; ଏବଂ ଅଶ୍ୱମେଧାଦି ଶୁଭ ବିଭିନ୍ନ ଯଜ୍ଞଦ୍ୱାରା ଯଜନ କରିବି।
Verse 45
संतर्प्य पितृदेवर्षीन्दानैश्च द्विजसत्तमान् । संपूज्य देवदेवेशं शंकरं लोकशंकरम्
ପିତୃମାନେ, ଦେବମାନେ ଓ ଋଷିମାନଙ୍କୁ ସନ୍ତର୍ପିତ କରି, ଦାନଦ୍ୱାରା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ତୃପ୍ତ କରି; ଦେବଦେବେଶ, ଲୋକମଙ୍ଗଳକାରୀ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ବିଧିପୂର୍ବକ ସମ୍ପୂଜା କରି।
Verse 46
पुत्रे राज्यधुरं न्यस्य गंतास्मि तपसे वनम् । तत्रागस्त्यान्मुनिवराद्ब्रह्मज्ञानमवाप्य च
ରାଜ୍ୟଧୁରା ପୁତ୍ରଙ୍କୁ ନ୍ୟସ୍ତ କରି ମୁଁ ତପସ୍ୟା ପାଇଁ ବନକୁ ଯିବି; ଏବଂ ସେଠାରେ ମୁନିବର ଅଗସ୍ତ୍ୟଙ୍କଠାରୁ ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନ ପ୍ରାପ୍ତ କରିବି।
Verse 47
त्वया सह गमिष्यामि शिवस्य परमं पदम् । चतुर्दश्यां चतुर्दश्यामेवं संपूज्य शंकरम्
ତୁମ ସହିତ ମୁଁ ଶିବଙ୍କ ପରମ ପଦକୁ ଯିବି; ଏଭଳି ପ୍ରତ୍ୟେକ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀରେ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ସମ୍ପୂଜା କରି।
Verse 48
सप्तजन्मसु राजस्त्वं भविष्यति वरानने । इत्येतत्सुकृतं लब्धं पूज़ादर्शनमात्रतः । क्व सारमेयो दुष्टात्मा क्वेदृशी बत सङ्गतिः
ହେ ବରାନନେ! ସାତ ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତୁମେ ରାଜା ହେବ। କେବଳ ପୂଜାର ଦର୍ଶନମାତ୍ରରେ ଏପରି ପୁଣ୍ୟ ଲଭିଲା। କେଉଁଠି ସେ ଦୁଷ୍ଟାତ୍ମା କୁକୁର, କେଉଁଠି ଏପରି ପବିତ୍ର ସଙ୍ଗତି!
Verse 49
सूत उवाच । इत्युक्तो निजनाथेन सा राज्ञी शुभलक्षणा
ସୂତ କହିଲେ—ନିଜ ସ୍ୱାମୀ ଏପରି କହିଲେ ପରେ ସେ ଶୁଭଲକ୍ଷଣା ରାଣୀ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ମନୋଯୋଗଦେଇ ଶୁଣିଲେ।
Verse 50
परं विस्मयमापन्ना पूजयामास तं मुदा । सोऽपि राजा तया सार्द्धं भुक्त्वा भोगान्यथेप्सितान्
ସେ ପରମ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ମୁଗ୍ଧ ହୋଇ ଆନନ୍ଦରେ ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ; ସେ ରାଜା ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ସହ ଇଚ୍ଛିତ ଭୋଗଗୁଡ଼ିକୁ ଭୋଗ କଲେ।
Verse 51
जगाम सप्तजन्मांते शंभोस्तत्परमं पदम् । य एतच्छिवपूजाया माहात्म्यं परमाद्भुतम् । शृणुयात्कीर्तयेद्वापि स गच्छेत्परमं पदम्
ସାତ ଜନ୍ମର ଶେଷରେ ସେ ଶମ୍ଭୁଙ୍କ ପରମ ପଦକୁ ଗଲେ। ଯେ ଏହି ଶିବପୂଜାର ପରମ ଅଦ୍ଭୁତ ମାହାତ୍ମ୍ୟ ଶୁଣେ କିମ୍ବା କୀର୍ତ୍ତନ କରେ, ସେ ମଧ୍ୟ ପରମ ପଦ ପାଏ।