Rig Veda 7.85.2: Mandala 7, Sukta 85, Mantra 2

Sukta 7.85

Rishi: Vasiṣṭha

Devata: Indra–Varuṇa

Chandas: Triṣṭubh (probable; needs verification)

Samhita Patha (Devanagari)

स्पर्धन्ते वा उ देवहूये अत्र येषु ध्वजेषु दिद्यवः पतन्ति । युवं ताँ इन्द्रावरुणावमित्रान्हतं पराचः शर्वा विषूचः ॥

Transliteration

spárdhante vá u deva-hū́ye átra yéṣu dhvajéṣu didyávaḥ pátanti | yuváṃ tā́n indrāvaruṇāv amítrān hatáṃ parā́caḥ śárvā víṣūcaḥ ||

Translation

ଏଠାରେ ଦେବହୂୟ (ଦେବମାନଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଥିବା) ସଂଘର୍ଷରେ ସେମାନେ ପ୍ରତିସ୍ପର୍ଧା କରନ୍ତି; ଯେଉଁଠାରେ ଦିଦ୍ୟୁତ୍-ସଦୃଶ ଚମକ ଧ୍ୱଜମାନଙ୍କ ଉପରେ ପଡ଼େ। ହେ ଇନ୍ଦ୍ର-ବରୁଣ, ତୁମେ ଦୁହେଁ ସେଇ ଶତ୍ରୁବଳକୁ ହତ କର—ଦୂରକୁ ହଂକାଇ ଦିଅ, ଭାଙ୍ଗି ଛିଟାଇ ଦିଅ।

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• स्पर्धन्ते: they contend / vie
• स्पर्धन्ते: Kartā
• Type: Verb
• Root: स्पर्ध् (धातु)

• वै: indeed
• वै: —
• Type: Indeclinable
• Root: वै (निपात)

• उ: and / also (emphatic particle)
• उ: —
• Type: Indeclinable
• Root: उ (निपात)

• देवहूये: in the god-invocation / in the call to the gods
• देवहूये: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: देवहूय (प्रातिपदिक; देव + हूय < √ह्वे ‘आह्वान’)

• अत्र: here
• अत्र: Adhikaraṇa
• Type: Indeclinable
• Root: अत्र (अव्यय)

• येषु: in which
• येषु: Adhikaraṇa
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम)

• ध्वजेषु: in/among the banners, standards
• ध्वजेषु: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: ध्वज (प्रातिपदिक)

• दिद्यवः: lightnings
• दिद्यवः: Kartā
• Type: Noun
• Root: दिद्यु (प्रातिपदिक)

• पतन्ति: fall / fly
• पतन्ति: —
• Type: Verb
• Root: पत् (धातु)

• युवम्: you two
• युवम्: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम)

• तान्: those (ones)
• तान्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम)

• इन्द्रावरुणौ: Indra and Varuṇa
• इन्द्रावरुणौ: Kartā
• Type: Noun
• Root: इन्द्रावरुण (द्वन्द्व-समास प्रातिपदिक)

• अमित्रान्: enemies
• अमित्रान्: Karma
• Type: Noun
• Root: अमित्र (प्रातिपदिक)

• हतम्: smite / slay
• हतम्: —
• Type: Verb (injunctive/imperative sense) / verbal adjective
• Root: √हन् (धातु) → हत (कृदन्त)

• पराचः: turned away, averse
• पराचः: Karma
• Type: Adjective
• Root: पराञ्च् (प्रातिपदिक)

• शर्वा: destructive, deadly
• शर्वा: Karma
• Type: Adjective
• Root: शर्व (प्रातिपदिक; ‘शर्व’ = विनाशक/घातक)

• विषूचः: scattering apart, divergent
• विषूचः: Karma
• Type: Adjective
• Root: विषूच् (प्रातिपदिक)