Rig Veda 7.45.4: Mandala 7, Sukta 45, Mantra 4

Sukta 7.45

Rishi: Vasiṣṭha

Devata: Savitṛ (with a concluding protective appeal to collective powers)

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

इमा गिरः सवितारं सुजिह्वं पूर्णगभस्तिमीळते सुपाणिम् । चित्रं वयो बृहदस्मे दधातु यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥

Transliteration

imā́ gíraḥ savitā́raṃ sujíhvaṃ pūrṇá-gabhastim īḷate su-pā́ṇim | citráṃ váyo bṛhád asmé dadhātu yūyáṃ pāta svastí-bhiḥ sádā naḥ ||

Translation

ଏହି ଆମ ଗିରଃ ସୁଜିହ୍ୱ ସବିତାରଙ୍କୁ—ପୂର୍ଣ୍ଣ ଗଭସ୍ତିଧାରୀଙ୍କୁ, ସୁପାଣିଙ୍କୁ—ସ୍ତୁତି କରେ। ସେ ଆମ ମଧ୍ୟରେ ଚିତ୍ରଂ ବୃହଦ୍ ବୟଃ—ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଓ ବିଶାଳ ଜୀବନଶକ୍ତି—ସ୍ଥାପନ କରୁନ୍ତୁ; ଏବଂ ହେ ସର୍ବ ଶକ୍ତିମାନେ, ସ୍ୱସ୍ତିଭିଃ ସଦା ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• इमाः: these
• इमाः: कर्तृ (स्तुतिवाचक-वाक्ये ‘गिरः’ इत्यस्य विशेषणम्)
• Type: Pronoun/Determiner
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• गिरः: hymns, songs (of praise)
• गिरः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: गिर् (प्रातिपदिक: गिर्- ‘वाणी/स्तुति’)

• सवितारम्: Savitṛ (the impeller, Sun-god)
• सवितारम्: कर्म
• Type: Noun (Deity name)
• Root: सवितृ (प्रातिपदिक)

• सुजिह्वम्: having a good tongue (eloquent)
• सुजिह्वम्: कर्म (विशेषणत्वेन)
• Type: Adjective
• Root: सु- + जिह्व (प्रातिपदिक: जिह्वा ‘जीभ’) → बहुव्रीहि/कर्मधारय-विशेषण

• पूर्णगभस्तिम्: with full outstretched hands / with full rays
• पूर्णगभस्तिम्: कर्म (विशेषणत्वेन)
• Type: Adjective
• Root: पूर्ण- + गभस्ति (प्रातिपदिक: गभस्ति ‘हस्त/किरण/पाणि-प्रसार’) → बहुव्रीहि-विशेषण

• ईळते: (they) praise, adore
• ईळते: क्रिया
• Type: Verb
• Root: ईळ्/ईड् (स्तुतौ) धातु

• सुपाणिम्: having good hands
• सुपाणिम्: कर्म (विशेषणत्वेन)
• Type: Adjective
• Root: सु- + पाणि (प्रातिपदिक) → बहुव्रीहि-विशेषण

• चित्रम्: bright, wondrous
• चित्रम्: कर्म (विशेषणत्वेन)
• Type: Adjective
• Root: चित्र (प्रातिपदिक)

• वयः: vital strength / vigor
• वयः: कर्म
• Type: Noun
• Root: वयस् (प्रातिपदिक: ‘बल/जीवन-शक्ति/यौवन’)

• बृहत्: great
• बृहत्: कर्म (विशेषणत्वेन)
• Type: Adjective
• Root: बृहन्त् (प्रातिपदिक)

• अस्मे: to us / for us
• अस्मे: सम्प्रदान (दातृकर्मणि ‘to us’)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• दधातु: let him place, bestow
• दधातु: क्रिया
• Type: Verb
• Root: धा (दधाति) धातु

• यूयम्: you (all)
• यूयम्: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• पात: protect!
• पात: क्रिया
• Type: Verb
• Root: पा (रक्षणे) धातु

• स्वस्तिभिः: with well-beings, with blessings
• स्वस्तिभिः: करण
• Type: Noun
• Root: स्वस्ति (प्रातिपदिक)

• सदा: always
• सदा: क्रियाविशेषण
• Type: Indeclinable
• Root: सदा (अव्यय)

• नः: us
• नः: कर्म (पात इत्यस्य)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)