Rig Veda 7.36.4: Mandala 7, Sukta 36, Mantra 4

Sukta 7.36

Rishi: Vasiṣṭha (traditional for Maṇḍala 7)

Devata: Indra (with Aryaman invoked as allied power within the verse)

Chandas: Triṣṭubh (probable; needs verification)

Samhita Patha (Devanagari)

गिरा य एता युनजद्धरी त इन्द्र प्रिया सुरथा शूर धायू । प्र यो मन्युं रिरिक्षतो मिनात्या सुक्रतुमर्यमणं ववृत्याम् ॥

Transliteration

girā́ yá etā́ yunájadd hárī ta indra priyā́ su-ráthā śūra dhāyū́ | prá yó manyúṃ rírīkṣato minā́ty ā́ su-krátum aryámaṇaṃ vavṛtyā́m ||

Translation

ଯେ କେହି ଗିରା (ଗଢ଼ୁଥିବା ବାଣୀ) ଦ୍ୱାରା ତୋ ପାଇଁ ଏହି ଦୁଇ ହରି (ତୋ ଦୀପ୍ତ ଅଶ୍ୱ)କୁ ଯୋଡ଼େ, ହେ ଇନ୍ଦ୍ର—ପ୍ରିୟ, ସୁରଥ, ହେ ଶୂର, ଧାୟୁ (ପୋଷକ ଶକ୍ତିର ଧାରକ)—ସେ ଆଘାତ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଥିବା କ୍ରୋଧକୁ ଜୟ କରେ; ଏବଂ ଆମକୁ ଆର୍ୟମଣ ଦିଗକୁ ଫେରାଏ—ସୁକ୍ରତୁ, ସଦିଚ୍ଛା ଓ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ବିବେକର ଉଚ୍ଚ ଶକ୍ତି ଦିଗକୁ।

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• गिरा: by/with (a) hymn, with speech
• गिरा: करण
• Type: Noun
• Root: गिर्- (स्त्री. प्रातिपदिक) / √गॄ (वाचि) (निरुक्त-संबन्ध)

• यः: who
• यः: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: यद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• एताः: these
• एताः: कर्म
• Type: Pronoun/Adjective
• Root: एतद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• युनजत्: yoked, harnessed
• युनजत्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √युज् (युजँ समाधौ/योजने)

• हरी: the two bay horses
• हरी: कर्म
• Type: Noun
• Root: हरि- (पुं. प्रातिपदिक)

• ते: thy, your
• ते: सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: त्वद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• इन्द्र: O Indra
• इन्द्र: सम्बोधन
• Type: Noun (Vocative)
• Root: इन्द्र- (पुं. प्रातिपदिक)

• प्रियाः: dear, beloved
• प्रियाः: विशेषण
• Type: Adjective
• Root: प्रिय- (विशेषण-प्रातिपदिक)

• सुरथाः: having good chariots / well-charioted
• सुरथाः: विशेषण
• Type: Adjective
• Root: सु-रथ- (बहुव्रीहि/तत्पुरुष; विशेषण-प्रातिपदिक)

• शूर: O hero
• शूर: सम्बोधन
• Type: Noun (Vocative)
• Root: शूर- (पुं. प्रातिपदिक)

• धायू: O swift one / runner
• धायू: सम्बोधन
• Type: Noun/Adjective (Vocative)
• Root: धायू- (पुं. प्रातिपदिक; ‘धावन्/धायिन्’ प्रकारः)

• प्र: forth, forward
• प्र: उपसर्ग
• Type: Indeclinable
• Root: प्र (उपसर्ग/निपात)

• यः: who
• यः: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: यद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• मन्युम्: wrath, fury
• मन्युम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: मन्यु- (पुं. प्रातिपदिक)

• रिरिक्षतः: of one seeking to injure/diminish
• रिरिक्षतः: सम्बन्ध
• Type: Verb (Participle)
• Root: √रिक्ष्/√रिश् (रिक्षँ/रिशँ हिंसायाम्/क्षये; desiderative/intensive nuance in RV)

• मिनाति: he destroys, he diminishes
• मिनाति: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √मि (मिनँ हिंसायाम्/क्षये)

• असुक्रतुम्: the ill-counselled / of bad resolve
• असुक्रतुम्: कर्म
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: अ- + सुक्रतु- (पुं. प्रातिपदिक)

• अर्यमणम्: Aryaman
• अर्यमणम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: अर्यमन्- (पुं. प्रातिपदिक; देवता/आदित्यः)

• ववृत्याम्: may I choose/seek, may I turn to
• ववृत्याम्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √वृत् (वृतँ वरणे/वर्तने) — desiderative/precative formation in RV usage