Rig Veda 7.32.22 — Mandala 7, Sukta 32, Mantra 22
Sukta 7.32
Rishi: Vasiṣṭha
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh
Samhita Patha (Devanagari)
अभि त्वा शूर नोनुमोऽदुग्धा इव धेनवः । ईशानमस्य जगतः स्वर्दृशमीशानमिन्द्र तस्थुषः ॥
Transliteration
abhí tvā śūra nonumó 'dúgdhā iva dhenávaḥ | ī́śānam asyá jágataḥ svardṛ́śam ī́śānam indra tasthúṣaḥ ||
Translation
ହେ ଶୂର, ଆମେ ସ୍ତୁତିଦ୍ୱାରା ତୁମ ପାଖକୁ ଚାପି ଆସୁଛୁ—ଦୋହାଯାଇନଥିବା ଧେନୁମାନଙ୍କ ପରି। ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ତୁମେ ଏହି ଜଗତର ଈଶାନ—ସ୍ୱର୍ଦୃଶ (ସୂର୍ଯ୍ୟ-ଲୋକକୁ ଦେଖୁଥିବା); ଏବଂ ଯାହା କିଛି ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ, ସେ ସମସ୍ତଙ୍କର ମଧ୍ୟ ଈଶାନ।
Word by Word
अभिtowards, unto
अभि:
Adhikaraṇa (दिशा/सम्बन्ध: ‘towards/unto’)
TypeIndeclinable
Rootअभि (उपसर्ग/अव्यय)
त्वाyou
त्वा:
Karma
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
शूरO hero
शूर:
Sambodhana
TypeNoun (vocative epithet)
Rootशूर (प्रातिपदिक)
नोनुमःwe repeatedly urge/praise
नोनुमः:
Kartā (वयं) + क्रिया
TypeVerb
Rootनु (धातु; पुनःपुनः-प्रेरणे/स्तुतौ) + उपसर्ग ‘नि/नु’ (वेदिक पुनरुक्त-आकृति)
अदुग्धाःunmilked
अदुग्धाः:
Kartā (धेनवः) के विशेषणरूपेण
TypeAdjective/Participle
Rootदुह् (धातु) → दुग्ध (कृदन्त/भूतकृदन्त) + नञ्-प्रत्यय ‘अ-’
इवlike, as
इव:
—
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
धेनवःcows
धेनवः:
Kartā (उपमान-कर्तृ)
TypeNoun
Rootधेनु (प्रातिपदिक)
ईशानम्ruling, sovereign
ईशानम्:
Karma (त्वा) के विशेषणरूपेण
TypeAdjective/Participle
Rootईश् (धातु ‘to rule, possess’) → ईशान (वर्तमानकृदन्त/विशेषण)
अस्यof this
अस्य:
Sambandha (genitive)
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
जगतःof the moving world
जगतः:
Sambandha (genitive dependent on ईशानम्)
TypeNoun
Rootजगत् (प्रातिपदिक)
स्वर्दृशम्heaven-seeing, seeing the light
स्वर्दृशम्:
Karma (त्वा) के विशेषणरूपेण
TypeAdjective
Rootस्वर् (प्रातिपदिक ‘sunlight/heaven’) + दृश् (धातु/प्रातिपदिक ‘seeing’) → समास: स्वर्दृश्
ईशानम्sovereign
ईशानम्:
Karma (त्वा) के विशेषणरूपेण
TypeAdjective/Participle
Rootईश् → ईशान (कृदन्त)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
Sambodhana
TypeNoun (proper, vocative)
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
तस्थुषःof the standing (the stationary beings)
तस्थुषः:
Sambandha (genitive dependent on ईशानम्)
TypeNoun/Participle used substantively
Rootस्था (धातु) → तस्थुष् (परिपूर्ण/परफेक्ट-आधारित कृदन्त ‘standing’)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.