Sukta 45

Mantra 1

य आनयत्परावतः सुनीती तुर्वशं यदुम् । इन्द्रः स नो युवा सखा ॥

ଯିଏ ପରାବତରୁ ସୁନୀତି (ଶୁଭ ନେତୃତ୍ୱ/ମାର୍ଗଦର୍ଶନ)ଦ୍ୱାରା ତୁର୍ବଶ ଓ ଯଦୁକୁ ଆଣିଲେ—ସେଇ ଇନ୍ଦ୍ର ଆମ ପାଇଁ ଯୁବ ସଖା ହେଉନ୍ତୁ।

Mantra 2

अविप्रे चिद्वयो दधदनाशुना चिदर्वता । इन्द्रो जेता हितं धनम् ॥

ଅବିପ୍ରକୁ ମଧ୍ୟ ସେ ବୃଦ୍ଧି ଦିଅନ୍ତି; ଅନାଶୁନା (ଅର୍ପଣ ନ କରୁଥିବା)ର ଅଶ୍ୱ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ। ଇନ୍ଦ୍ର ହିତକର, ନିୟତ ଧନର ଜେତା।

Mantra 3

महीरस्य प्रणीतयः पूर्वीरुत प्रशस्तयः । नास्य क्षीयन्त ऊतयः ॥

ମହାନ ଅଟେ ତାହାର ନେତୃତ୍ୱ; ପୁରାତନ ମଧ୍ୟ ତାହାର ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଶଂସନୀୟତା। ତାହାର ସହାୟତାଗୁଡ଼ିକ କେବେ କ୍ଷୀଣ ହୁଏନି।

Mantra 4

सखायो ब्रह्मवाहसेऽर्चत प्र च गायत । स हि नः प्रमतिर्मही ॥

ହେ ସଖାମାନେ, ବ୍ରହ୍ମବାହସେ—ବାଣୀକୁ ବହନ କରୁଥିବା ତାହାଙ୍କୁ—ସ୍ତୁତି କର; ଏବଂ ଗାନ କର। କାରଣ ସେ ହିଁ ଆମ ପାଇଁ ମହାନ ସୁମତିରୂପ ମାର୍ଗଦର୍ଶକ।

Mantra 5

त्वमेकस्य वृत्रहन्नविता द्वयोरसि । उतेदृशे यथा वयम् ॥

ହେ ବୃତ୍ରହନ୍, ତୁମେ ଏକଙ୍କର ମଧ୍ୟ ସହାୟକ, ଦୁଇଜଣଙ୍କର ମଧ୍ୟ; ଏବଂ ଆମ ପରି ଲୋକମାନଙ୍କର ମଧ୍ୟ।

Mantra 6

नयसीद्वति द्विषः कृणोष्युक्थशंसिनः । नृभिः सुवीर उच्यसे ॥

ତୁମେ ଦ୍ୱେଷୀମାନଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରାଇ ଆମକୁ ନେଇଯାଉଛ; ତୁମେ ଆମକୁ ଉକ୍ଥ-ଶଂସିନ—ପ୍ରେରିତ ସ୍ତୁତିର ଘୋଷକ—କରୁଛ। ବୀର ନରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ‘ସୁବୀର’—ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପୁତ୍ର/ବଳରେ ସମୃଦ୍ଧ—ବୋଲି ଉଚ୍ଚାରିତ ହୁଅ।

Mantra 7

ब्रह्माणं ब्रह्मवाहसं गीर्भिः सखायमृग्मियम् । गां न दोहसे हुवे ॥

ମୋର ଗୀର (ମନ୍ତ୍ରବାଣୀ) ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ବ୍ରହ୍ମ-ବାହସ—ବ୍ରହ୍ମକୁ ବହନ କରୁଥିବା ଶକ୍ତି—କୁ, ଋଗ୍ମିୟ ସଖାକୁ, ସ୍ତୁତିରେ ସମୃଦ୍ଧ ମିତ୍ରକୁ ଡାକୁଛି। ଗାଈକୁ ଦୋହିବା ପରି ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ହୁବେ କରୁଛି—ଯେପରି ଜ୍ଞାନର ଗୁପ୍ତ କିରଣମାନେ ପ୍ରଚୁର ଭାବେ ବହି ବାହାରୁନ୍ତୁ।

Mantra 8

यस्य विश्वानि हस्तयोरूचुर्वसूनि नि द्विता । वीरस्य पृतनाषहः ॥

ଯାହାର ଦୁଇ ହସ୍ତରେ ସମସ୍ତ ବସୁ—ସମସ୍ତ ଧନ—ବାରମ୍ବାର ନିହିତ ଅଛି; ଯିଏ ବୀର, ପୃତନା-ଷହ—ଯୁଦ୍ଧଜୟୀ—ଅଟେ: ସେହି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଖକୁ ଆମେ ମୁହଁ ଫେରାଉଛୁ, ଅନ୍ତର୍ଧନର ସ୍ଥିର ସ୍ଥାପନା ପାଇଁ।

Mantra 9

वि दृळ्हानि चिदद्रिवो जनानां शचीपते । वृह माया अनानत ॥

ହେ ଅଦ୍ରିଭୋ (ବଜ୍ରଧାରୀ), ହେ ଶଚୀପତେ (ଶକ୍ତିର ପତି), ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଦୃଢ଼ ବନ୍ଧନମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଭାଙ୍ଗିଦିଅ; ବାଙ୍କା ମାୟାମାନଙ୍କୁ ଚିରି ଦୂର କର।

Mantra 10

तमु त्वा सत्य सोमपा इन्द्र वाजानां पते । अहूमहि श्रवस्यवः ॥

ହେ ସତ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ର, ହେ ସୋମପା, ହେ ବାଜମାନଙ୍କ ପତି—ଶ୍ରବସ୍ (ଯଶ) ଆକାଙ୍କ୍ଷାରେ ଆମେ ତୁମକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁ; ଆସ, ଆମ ମଧ୍ୟରେ ବିଜୟୀ ବୀର୍ୟ ବଢ଼ାଇଦିଅ।

Mantra 11

तमु त्वा यः पुरासिथ यो वा नूनं हिते धने । हव्यः स श्रुधी हवम् ॥

ଯେ ତୁମେ ପୂର୍ବରୁ ଥିଲ, ଏବଂ ଯେ ତୁମେ ଏବେ ମଧ୍ୟ ଆମ ହିତଧନରେ ଅଛ—ହବ୍ୟ ହୋଇ ଆମ ହବକୁ ଶୁଣ; ଯଜ୍ଞରେ ପ୍ରବେଶ କରି ଅନ୍ତର୍ଧନକୁ ଦୃଢ଼ କର।

Mantra 12

धीभिरर्वद्भिरर्वतो वाजाँ इन्द्र श्रवाय्यान् । त्वया जेष्म हितं धनम् ॥

ଦୀପ୍ତ ଧୀମାନ ଚିନ୍ତା ଓ ଦ୍ରୁତ ଶକ୍ତିମାନ ସାହାଯ୍ୟ ସହ, ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଉଚ୍ଚ ଶ୍ରବଣ (ଶ୍ରବାୟ୍ୟ) ଦେଇଥିବା ବାଜମାନେ—ସମୃଦ୍ଧିର ଦାନ—ଆମେ ଜିତିବାକୁ ପାରୁ। ତୁମ ଦ୍ୱାରା ହିଁ ଆମ ହିତ ପାଇଁ ସ୍ଥାପିତ ପ୍ରିୟ ଧନକୁ ଆମେ ବିଜୟ କରୁ।

Mantra 13

अभूरु वीर गिर्वणो महाँ इन्द्र धने हिते । भरे वितन्तसाय्यः ॥

ହେ ବୀର, ଗିର୍ବଣ (ସ୍ତୁତିପ୍ରିୟ), ତୁମେ ଏପରି ହୋଇଛ; ହେ ମହାନ ଇନ୍ଦ୍ର, ହିତକର ପ୍ରିୟ ଧନରେ ତୁମ ଶକ୍ତି ମହାନ। ଭାର ବହନ କରିବାବେଳେ ତୁମେ ବିଜୟୀ ଅଗ୍ରସରତାକୁ ବିସ୍ତୃତ ଭାବେ ପ୍ରସାର କର।

Mantra 14

या त ऊतिरमित्रहन्मक्षूजवस्तमासति । तया नो हिनुही रथम् ॥

ହେ ଅମିତ୍ରହନ, ତୁମ ଯେ ଊତି (ସାହାଯ୍ୟ) ଆକ୍ରମଣରେ ସର୍ବାଧିକ ଦ୍ରୁତ—ସେହି ସାହାଯ୍ୟରେ ଆମ ରଥକୁ ଆଗକୁ ହଂକାଅ; ଆମ ଯାତ୍ରାକୁ, ସଙ୍କଳ୍ପର ଗତିକୁ, ବିଜୟ ଓ ପ୍ରକାଶ ଦିଗକୁ ପ୍ରେରିତ କର।

Mantra 15

स रथेन रथीतमोऽस्माकेनाभियुग्वना । जेषि जिष्णो हितं धनम् ॥

ଆମ ରଥ ସହ, ଅଗ୍ରୟୁଗ୍ୱାନ ଶକ୍ତିମାନଙ୍କର ଯୋଗରେ, ରଥୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ରଥୀ ହୋଇ—ହେ ଜିଷ୍ଣୁ—ପ୍ରିୟ ହିତଧନକୁ ଜୟ କର; ଅନ୍ତର୍ସିଦ୍ଧିକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣତାରେ ପହଞ୍ଚା।

Mantra 16

य एक इत्तमु ष्टुहि कृष्टीनां विचर्षणिः । पतिर्जज्ञे वृषक्रतुः ॥

ସେଇ ଏକମାତ୍ରଙ୍କୁ ହିଁ ସ୍ତୁତି କର: ଜନମାନଙ୍କର ବିଶାଳଦର୍ଶୀ ବିଚର୍ଷଣି; ପତି ବୃଷକ୍ରତୁ—ବୃଷଭସମ ଦୃଢ଼ ସଙ୍କଳ୍ପବାନ—ଜନ୍ମ ନେଇଛନ୍ତି; ଇନ୍ଦ୍ର, ଯେ ମାନବ କୁଳମାନଙ୍କୁ ଶାସନ କରିବାକୁ ଉଦ୍ଭବିତ ଅଧିପତି-ଶକ୍ତି।

Mantra 17

यो गृणतामिदासिथापिरूती शिवः सखा । स त्वं न इन्द्र मृळय ॥

ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଗୃଣତାମ୍—ପ୍ରେରିତ ବାଣୀ ଉଚ୍ଚାରଣକାରୀମାନଙ୍କ—ପାଇଁ ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ ନିକଟ ଆଧାର, ରକ୍ଷାକାରୀ ସହାୟ, ଏବଂ ଶିବ ସଖା; ସେଇ ତୁମେ ଆମ ଉପରେ କୃପା ବର୍ଷାଅ।

Mantra 18

धिष्व वज्रं गभस्त्यो रक्षोहत्याय वज्रिवः । सासहीष्ठा अभि स्पृधः ॥

ହେ ବଜ୍ରିବଃ, ରକ୍ଷୋହତ୍ୟାର୍ଥେ ତୁମ ଦୁଇ ହାତରେ ବଜ୍ର ଧର; ସର୍ବାଧିକ ବିଜୟୀ ହୋଇ ବିରୋଧୀ ଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରି ସେମାନଙ୍କୁ ଦମନ କର ଓ ପରାଜିତ କର।

Mantra 19

प्रत्नं रयीणां युजं सखायं कीरिचोदनम् । ब्रह्मवाहस्तमं हुवे ॥

ମୁଁ ରୟୀମାନଙ୍କର ପ୍ରାଚୀନ ଯୁଗ୍ମସଖାକୁ, ଋଷିର ଗୀତକୁ ଆଗେଇ ନେଇଯାଉଥିବା ମିତ୍ରକୁ—ବ୍ରହ୍ମବାହମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବାଧିକ ପ୍ରବଳ ଇନ୍ଦ୍ରକୁ ଆହ୍ୱାନ କରେ।

Mantra 20

स हि विश्वानि पार्थिवाँ एको वसूनि पत्यते । गिर्वणस्तमो अध्रिगुः ॥

କାରଣ ସେ ଏକା ହିଁ ସମସ୍ତ ପାର୍ଥିବ ବସୁମାନଙ୍କ ଉପରେ ଅଧିପତ୍ୟ କରେ; ବାଣୀର ଗାୟକମାନଙ୍କୁ ସର୍ବାଧିକ ପ୍ରିୟ, ଧରଣରେ ଅଚଳ—ସେଇ ହିଁ ସ୍ୱାମିତ୍ୱ ଧାରଣ କରେ।

Mantra 21

स नो नियुद्भिरा पृण कामं वाजेभिरश्विभिः । गोमद्भिर्गोपते धृषत् ॥

ନିୟୁତ୍‌ (ଯୁକ୍ତ ଶକ୍ତି) ସହ—ବାଜ (ବଳ-ସମୃଦ୍ଧି) ଓ ଅଶ୍ୱି (ଦ୍ରୁତ ଶକ୍ତି) ଦ୍ୱାରା—ଏବଂ ଗୋମତ୍‌ (ପ୍ରକାଶମୟ ଗାଈ/କିରଣ) ଦ୍ୱାରା ଆମ କାମନା ପୂରଣ କର; ହେ ଗୋପତି (କିରଣ/ଗାଈର ଅଧିପତି), ଧୃଷତ୍—ସାହସୀ ବଳରେ କାର୍ଯ୍ୟ କର।

Mantra 22

तद्वो गाय सुते सचा पुरुहूताय सत्वने । शं यद्गवे न शाकिने ॥

ସୁତ ସୋମରେ, ସଚା—ନିକଟ ସହଚର୍ଯ୍ୟରେ—ତାଙ୍କୁ ଗାଅ: ପୁରୁହୂତ (ବହୁବାର ଆହ୍ୱାନିତ) ଓ ସତ୍ୱନ (ପରାକ୍ରମୀ) ପାଇଁ; ଯାହା ଗବେ (ଗାଈ/ପ୍ରକାଶ) ପାଇଁ ଶାନ୍ତି-କଲ୍ୟାଣ ଆଣେ, ତାହା ଅଶାକିନ (ଅଶକ୍ତ) ପାଇଁ ନୁହେଁ।

Mantra 23

न घा वसुर्नि यमते दानं वाजस्य गोमतः । यत्सीमुप श्रवद्गिरः ॥

ନ ଘା—ନିଶ୍ଚୟେ—ବସୁ (ଶୁଭ ସମୃଦ୍ଧି) ରୋକାଯାଏ ନାହିଁ: ବାଜସ୍ୟ ଗୋମତଃ—ପ୍ରକାଶସମୃଦ୍ଧ ବିଜୟୀ ବଳର ଦାନ—ଯେତେବେଳେ ସେ ସୀମ୍ ଉପ ଶ୍ରବତ୍—ପ୍ରେରିତ ଗିରଃ (ଋଷି-ବାଣୀ) କୁ ନିକଟରୁ ଶୁଣେ।

Mantra 24

कुवित्सस्य प्र हि व्रजं गोमन्तं दस्युहा गमत् । शचीभिरप नो वरत् ॥

କୁବିତ୍ ସ ଦସ୍ୟୁହା (ଦସ୍ୟୁ-ହନ୍ତା) ଗୋମନ୍ତ ବ୍ରଜଂ—ପ୍ରକାଶ-ସମୃଦ୍ଧ ଗୋଠ—ପ୍ରତି ନିଶ୍ଚୟେ ଆସୁନ୍ତୁ; ଏବଂ ନିଜ ଶଚୀଭିଃ (ଚେତନ କୌଶଳ-ଶକ୍ତି) ଦ୍ୱାରା ଆମଠାରୁ ଅବରୋଧକୁ ଦୂରେ ହଂକାଇ ଦିଅନ୍ତୁ।

Mantra 25

इमा उ त्वा शतक्रतोऽभि प्र णोनुवुर्गिरः । इन्द्र वत्सं न मातरः ॥

ହେ ଶତକ୍ରତୁ ଇନ୍ଦ୍ର! ଏହି ଗିରଃ (ସ୍ତୁତି-ବାଣୀ) ଆମ ପାଇଁ ତୁମ ପ୍ରତି ଆଗେଇ ଧାଇ ଆସିଛି; ଯେପରି ମାତାମାନେ ବଛଡ଼ାକୁ ଆଗକୁ ପ୍ରେରଣା କରନ୍ତି—ସେପରି ଆମ ଶବ୍ଦ ତୁମକୁ ନିକଟକୁ ଆକର୍ଷେ।

Mantra 26

दूणाशं सख्यं तव गौरसि वीर गव्यते । अश्वो अश्वायते भव ॥

ହେ ବୀର! ତୁମ ସଖ୍ୟ ଦୂଣାଶଂ—ବିଫଳ ହେବାକୁ କଠିନ; ଗବ୍ୟତେ (ପ୍ରକାଶ/ଗୋ-ଧନ ଅନ୍ୱେଷୀ) ପାଇଁ ତୁମେ ଗୌ; ଏବଂ ଅଶ୍ୱାୟତେ (ଶୀଘ୍ର ଶକ୍ତି ଆକାଙ୍କ୍ଷୀ) ପାଇଁ ତୁମେ ଅଶ୍ୱ ହେଉ।

Mantra 27

स मन्दस्वा ह्यन्धसो राधसे तन्वा महे । न स्तोतारं निदे करः ॥

ହେ ଦେବ, ସମୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ସୋମରସର ଅଂଶରେ ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ ଆନନ୍ଦିତ ହେଅ; ତୁମ ଦେହଧାରୀ ଶକ୍ତିରେ ମହାନ ହେଅ। ସ୍ତୋତାକୁ ନିନ୍ଦା କିମ୍ବା ନାକାରରେ ସମର୍ପଣ କରିବା ନାହିଁ।

Mantra 28

इमा उ त्वा सुतेसुते नक्षन्ते गिर्वणो गिरः । वत्सं गावो न धेनवः ॥

ହେ ଗୀର୍ବଣ (ସ୍ତୁତିପ୍ରିୟ) ପ୍ରଭୁ, ସୋମର ପ୍ରତ୍ୟେକ ପୀଡନରେ ଏହି ବାଣୀ-ସ୍ତୁତିମାନେ ତୁମକୁ ପହଞ୍ଚନ୍ତି; ଯେପରି ଦୁଧାଳ ଗାଈମାନେ ବଛଡ଼ାକୁ ଲଗି ରହନ୍ତି, ସେପରି ଏହି ଉଚ୍ଚାରଣମାନେ ତୁମ ପାଖକୁ ଧାଉଛନ୍ତି।

Mantra 29

पुरूतमं पुरूणां स्तोतॄणां विवाचि । वाजेभिर्वाजयताम् ॥

ଅନେକ ସ୍ତୋତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବାଧିକ ସମୃଦ୍ଧ ସେ ବିଶାଳ ବାଣୀରେ ପ୍ରକାଶିତ ହେଉ; ବଳର ସମୃଦ୍ଧିମାନେ ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ଆହୁରି ସମୃଦ୍ଧି ଜିତନ୍ତୁ।

Mantra 30

अस्माकमिन्द्र भूतु ते स्तोमो वाहिष्ठो अन्तमः । अस्मान्राये महे हिनु ॥

ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଆମ ସ୍ତୋତ୍ର ତୋ ପାଇଁ ସର୍ବାଧିକ ‘ବାହିଷ୍ଠ’ ଓ ସର୍ବାଧିକ ଅନ୍ତରଙ୍ଗ ହେଉ। ଆମକୁ ମହା ରାୟି—ଅସ୍ତିତ୍ୱର ପୂର୍ଣ୍ଣତା ଦିଗକୁ—ଆଗେଇ ହଂକାର।

Mantra 31

अधि बृबुः पणीनां वर्षिष्ठे मूर्धन्नस्थात् । उरुः कक्षो न गाङ्ग्यः ॥

ବୃବୁ ପଣିମାନଙ୍କ ଉପରେ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶିଖରରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହୋଇଛି। ତାହାର ଆଶ୍ରୟ-ବିସ୍ତାର ବିଶାଳ—ଗଙ୍ଗାର ପ୍ରଶସ୍ତ କୂଳ ପରି।

Mantra 32

यस्य वायोरिव द्रवद्भद्रा रातिः सहस्रिणी । सद्यो दानाय मंहते ॥

ଯାହାର ମଙ୍ଗଳମୟ ଦାନ-ରାତି ବାୟୁ ପରି ଦ୍ରୁତ ବହେ, ସହସ୍ରଗୁଣ ସମୃଦ୍ଧିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ—ସେ ଦାନକର୍ମ ପାଇଁ ସଦ୍ୟ ମହିମାବାନ ହୁଏ।

Mantra 33

तत्सु नो विश्वे अर्य आ सदा गृणन्ति कारवः । बृबुं सहस्रदातमं सूरिं सहस्रसातमम् ॥

ତେଣୁ ଆମ ପାଇଁ ସମସ୍ତ ଆର୍ୟଜନ ସଦା ସ୍ତୁତିଗାନ କରନ୍ତି—ବୃବୁ, ସହସ୍ର-ଦାତା, ସହସ୍ର-ସାତ (ହଜାରଗୁଣ ଜୟ ଦେଇଥିବା) ସୂରି-ନାୟକ।