Rig Veda Sukta 39
Mandala 6Sukta 395 Mantras

Sukta 39

Sukta 6.39

Rishi

unknown

Devata

likely Indra (continuity with surrounding Indra hymns; explicit ‘deva’ here)

Chandas

likely Triṣṭubh (not verified from input alone)

ଏହି ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ସୂକ୍ତରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ (ସୋମ/ଇନ୍ଦୁର ଦୀପ୍ତିର ଛାୟା ସହ) ପ୍ରାଚୀନ ରାଜା ଭାବେ ସ୍ତୁତି କରାଯାଇଛି—ଯିଏ ପ୍ରେରିତ ବାଣୀକୁ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ କରନ୍ତି, ରାତି ଓ ଉଷାର ଚକ୍ରକୁ ଆଲୋକିତ କରନ୍ତି, ଏବଂ ଋଷିଙ୍କ ସ୍ତୋତ୍ରକୁ ଶକ୍ତି ଦିଅନ୍ତି। ସେଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କରାଯାଏ ଯେ ଦିବ୍ୟ “ଇଷଃ” (ସମୃଦ୍ଧି ଓ ପ୍ରେରଣାର ଉଦ୍ବୋଧ) ବଢ଼ାନ୍ତୁ, ଏବଂ ଉପାସକଙ୍କ ସମୃଦ୍ଧି ଓ ଯଥାର୍ଥ ଉଚ୍ଚାରଣ ପାଇଁ ଜୀବନଧାରୀ ଶକ୍ତିଗୁଡ଼ିକ—ଜଳ, ଔଷଧୀୟ ଉଦ୍ଭିଦ, ଫଳଦାୟକ ବନ, ଗୋଧନ-ଜ୍ୟୋତି, ଅଶ୍ୱ, ଏବଂ ମାନବ ବଳ—କୁ ଚଳିତ କରନ୍ତୁ।

Mantras

Mantra 1

मन्द्रस्य कवेर्दिव्यस्य वह्नेर्विप्रमन्मनो वचनस्य मध्वः । अपा नस्तस्य सचनस्य देवेषो युवस्व गृणते गोअग्राः ॥

ହେ ଦେବ, ମନ୍ଦ୍ର (ମଧୁର-ସମରସ) କବିଙ୍କର—ଦିବ୍ୟ ବହ୍ନି (ଦେବ-ବାହକ)ଙ୍କର—ବିପ୍ର-ମନସ (ପ୍ରକାଶମୟ ବୁଦ୍ଧି)ରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ମଧୁମୟ ବଚନର ପ୍ରେରଣାମାନେ ଆମ ପାଇଁ ପୋଷଣ କର। ଏବଂ ଯେ ଗାୟକ ସ୍ତୁତି କରେ, ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଦେବେଷଃ (ଦିବ୍ୟ ତେଜର କିରଣମାନେ) ଅଗ୍ରଭାଗରେ ରହୁନ୍ତୁ; ସେଇ ସଚନ (ସହଚର୍ୟ)ର ଶକ୍ତିମାନେ ବଢ଼ାଇଦିଅ।

Mantra 2

अयमुशानः पर्यद्रिमुस्रा ऋतधीतिभिॠतयुग्युजानः । रुजदरुग्णं वि वलस्य सानुं पणीँर्वचोभिरभि योधदिन्द्रः ॥

ଏହି ଇନ୍ଦ୍ର, ଆକାଙ୍କ୍ଷାରେ, ଋତ ସହ ଯୁକ୍ତ ହୋଇ, ଋତଧୀତି (ସତ୍ୟଦୃଷ୍ଟି) ଦ୍ୱାରା ଅଦ୍ରି/ଶିଳାକୁ ପରିଭ୍ରମଣ କରି, ଦୀପ୍ତ କିରଣ (ଉସ୍ରା) ପ୍ରକାଶ କଲେ। ସେ ବଳର ଆବରଣର ଅଭେଦ୍ୟ ଶିଖର/ଧାର (ସାନୁ) ଭାଙ୍ଗିଦେଲେ; ବାଣୀର ଶକ୍ତିରେ ପଣିମାନଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ।

Mantra 3

अयं द्योतयदद्युतो व्यक्तून्दोषा वस्तोः शरद इन्दुरिन्द्र । इमं केतुमदधुर्नू चिदह्नां शुचिजन्मन उषसश्चकार ॥

ଏହି ଦୀପ୍ତିମାନ ରାତ୍ରିମାନଙ୍କୁ ଆଲୋକିତ କରେ—ରାତି, ଉଷା ଓ ଋତୁମାନଙ୍କୁ—ହେ ଇନ୍ଦୁ, ହେ ଇନ୍ଦ୍ର। ଏହି କେତୁକୁ (ଧ୍ୱଜ/ଦୀପ) ଦିନମାନେ ଆଜି ମଧ୍ୟ ସ୍ଥାପିତ କରିଛନ୍ତି; ଏବଂ ଶୁଚିଜନ୍ମା ଉଷା ଏହାକୁ ଗଢ଼ିଛି।

Mantra 4

अयं रोचयदरुचो रुचानोऽयं वासयद्व्यृतेन पूर्वीः । अयमीयत ऋतयुग्भिरश्वैः स्वर्विदा नाभिना चर्षणिप्राः ॥

ଏହିଜଣ, ଦୀପ୍ତିରେ ଦୀପ୍ତ, ଅଦୀପ୍ତକୁ ମଧ୍ୟ ଜ୍ୱଳିତ କରେ; ଋତ ଦ୍ୱାରା ପୁରାତନ ଗଠନମାନଙ୍କୁ ବିସ୍ତାର କରେ। ଋତୟୁଗ ଅଶ୍ୱମାନଙ୍କ ସହ ସେ ଗତି କରେ; ସ୍ୱର (ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ପ୍ରକାଶ) ଖୋଜିପାଉଥିବା, ନାଭି (କେନ୍ଦ୍ର) ଦ୍ୱାରା ସେ ଚର୍ଷଣିପ୍ରା—ଜନମାନଙ୍କୁ—ଆଗେଇ ନେଇଯାଏ।

Mantra 5

नू गृणानो गृणते प्रत्न राजन्निषः पिन्व वसुदेयाय पूर्वीः । अप ओषधीरविषा वनानि गा अर्वतो नॄनृचसे रिरीहि ॥

ଏବେ, ଗାୟକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସ୍ତୁତ ହେଉଥିବା, ହେ ପ୍ରାଚୀନ ରାଜନ୍, ବସୁ-ଦାତା ପାଇଁ ସେଇ ଆଦି ପ୍ରେରଣା-ଧାରାମାନଙ୍କୁ ଉଦ୍ବୁଦ୍ଧ କର। ଜଳମାନଙ୍କୁ, ଔଷଧୀମାନଙ୍କୁ, ରସ-ସମୃଦ୍ଧ ବନମାନଙ୍କୁ ପ୍ରବର୍ତ୍ତିତ କର; ଗାବଃ (କିରଣମାନ), ଅର୍ବତଃ (ବଳର ଅଶ୍ୱମାନ) ଓ ମାନବୀୟ ଶକ୍ତିମାନଙ୍କୁ ଋଷିଙ୍କ ଋଚସ୍ (ସ୍ତୁତି-ଗାନ) ପାଇଁ ତ୍ୱରିତ କର।

Frequently Asked Questions

Indra is the main deity. One verse also addresses him with ‘Indu’ (Soma) imagery, highlighting his radiant, awakening power.

It asks for increased inspiration and effective speech, along with prosperity expressed as waters, healing plants, fertile growth, cattle, horses, and human strength.

To portray Indra as a cosmic illuminator who sets a beacon of light in the rhythm of time—helping both the world and the worshipper move from darkness to clarity and growth.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App