Rig Veda 6.37.5: Mandala 6, Sukta 37, Mantra 5

Sukta 6.37

Rishi: unknown (likely Bharadvāja tradition; not specified in input)

Devata: Indra

Chandas: likely Triṣṭubh (not verified from input alone)

Samhita Patha (Devanagari)

इन्द्रो वाजस्य स्थविरस्य दातेन्द्रो गीर्भिर्वर्धतां वृद्धमहाः । इन्द्रो वृत्रं हनिष्ठो अस्तु सत्वा ता सूरिः पृणति तूतुजानः ॥

Transliteration

índro vā́jasya sthávirasya dāténdro gīrbhír vardhatāṃ vṛ́ddhamahāḥ | índro vṛtráṃ hániṣṭho astu sátvā́ ā́ tā́ sūríḥ pṛṇati tū́tujānaḥ ||

Translation

ଇନ୍ଦ୍ର ସ୍ଥିର ଓ ଦୀର୍ଘସ୍ଥାୟୀ ବାଜ—ବଳ-ସମୃଦ୍ଧିର ଦାତା; ମହାବୃଦ୍ଧିଶାଳୀ ଇନ୍ଦ୍ର ଆମ ଗୀର୍ଭିଃ—ପ୍ରେରିତ ସ୍ତୁତିମାନେ ଦ୍ୱାରା ବୃଦ୍ଧି ପାଉନ୍ତୁ। ଇନ୍ଦ୍ର ବୃତ୍ରହନ—ଆବରଣକର୍ତ୍ତାଙ୍କ ସର୍ବଶକ୍ତିମାନ ସଂହାରକ ହେଉନ୍ତୁ; ତେବେ ସୂରି—ପ୍ରକାଶିତ ନେତା, ତୂତୁଜାନ—ଉତ୍ସାହରେ ପ୍ରେରିତ, ସେଇ ସମୃଦ୍ଧିରେ ଆମକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରନ୍ତୁ।

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• इन्द्रः: Indra
• इन्द्रः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• वाजस्य: of prize/strength (vāja)
• वाजस्य: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: वाज (प्रातिपदिक)

• स्थविरस्य: of the strong/steadfast
• स्थविरस्य: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Adjective
• Root: स्थविर (प्रातिपदिक)

• दाते: to/for the giver
• दाते: सम्प्रदान
• Type: Noun (agent)
• Root: दा (दाने) → दातृ (कृदन्त-प्रातिपदिक)

• इन्द्रः: Indra
• इन्द्रः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• गीर्भिः: with hymns/utterances
• गीर्भिः: करण
• Type: Noun
• Root: गीर्/गिर् (प्रातिपदिक)

• वर्धताम्: let (him) grow/increase
• वर्धताम्: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वृध् (वर्धने)

• वृद्ध-महाः: great by growth / grown-great
• वृद्ध-महाः: कर्तृ (विशेषणम्)
• Type: Adjective (compound)
• Root: वृद्ध (कृदन्त/विशेषण) + महत् (प्रातिपदिक)

• इन्द्रः: Indra
• इन्द्रः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• वृत्रम्: Vṛtra
• वृत्रम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: वृत्र (प्रातिपदिक)

• हनिष्ठः: the most slaying / best slayer
• हनिष्ठः: कर्तृ (विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: हन् (हिंसागत्योः) → हनिष्ठ (कृदन्त-प्रातिपदिक; -इष्ठ superlative)

• अस्तु: let (him) be
• अस्तु: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (भुवि)

• सत्वा: the strong/valiant one
• सत्वा: कर्तृ (विशेषणम्)
• Type: Noun/Adjective
• Root: सत्वन्/सत्व (प्रातिपदिक; ‘strong, valiant’)

• ताम्: her/that (f.)
• ताम्: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम)

• सूरिः: the patron/generous lord
• सूरिः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: सूरि (प्रातिपदिक)

• पृणति: fills/satisfies
• पृणति: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: पॄ/पृ (पूरणे)

• तूतुजानः: impelling/urging on, pressing forward
• तूतुजानः: कर्तृ (विशेषणम्)
• Type: Participle (adjectival)
• Root: तुद् (तुदने) → तूतुजान (कृदन्त; तीव्र/पुनरुक्त-आभ्यासयुक्त वर्तमान-कृदन्त)