Sukta 9
Sukta 1.9
Medhātithi Kāṇva (traditional attribution for RV 1.9)
Indra
Gāyatrī (3 pādas of 8 syllables; standard for many early Indra-invocations)
ଋଗ୍ବେଦ ୧.୯ ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଗାୟତ୍ରୀ ସୂକ୍ତ, ଯେଉଁଥିରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ସୋମ-ପୀଡନ (ସୋମ ଚାପା) ଯଜ୍ଞକୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରାଯାଇଛି; ତାଙ୍କୁ ଉତ୍ତେଜକ ସାର ରସ ପାନ କରିବାକୁ ଓ ଉପାସକମାନଙ୍କୁ ବିଜୟୀ ଶକ୍ତିରେ ସଶକ୍ତ କରିବାକୁ ପ୍ରେରିତ କରାଯାଇଛି। କବି ପୁନଃପୁନଃ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତିକୁ ବୃଦ୍ଧି ସହ ଯୋଡ଼ନ୍ତି—ବଳ (ଓଜସ୍), ଦୀପ୍ତିମୟ ପ୍ରଭାବ (ଦ୍ୟୁମ୍ନ) ଓ ଧନ-ସମ୍ପଦ (ରାୟସ୍)ର—ଯେପରି ଯଜ୍ଞକାରୀମାନେ ସଫଳତା ଓ ଖ୍ୟାତି ପ୍ରତି ଅଗ୍ରସର ହେଉନ୍ତୁ।
Mantras
Mantra 1
इन्द्रेहि मत्स्यन्धसो विश्वेभिः सोमपर्वभिः । महाँ अभिष्टिरोजसा ॥
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଆସ; ସମସ୍ତ ସୋମ-ପର୍ବମାନ ଦ୍ୱାରା ସୋମରସକୁ ଗଭୀର ଭାବେ ପାନ କର। ତୁମେ ବଳରେ ମହାନ—ବିଜୟୀ ପ୍ରାପ୍ତିର ବିଶାଳ ଆଧାର-ଶକ୍ତି—ଅଟ।
Mantra 2
एमेनं सृजता सुते मन्दिमिन्द्राय मन्दिने । चक्रिं विश्वानि चक्रये ॥
ଏହି ପିଷ୍ଟ ସୋମକୁ—ଆନନ୍ଦ-ଉନ୍ମାଦରୂପକୁ—ମନ୍ଦିନ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ମୁକ୍ତ କର; ଏବଂ ଋତର କାର୍ଯ୍ୟ-ଚକ୍ର ପାଇଁ (ଚକ୍ରୟେ) ସମସ୍ତକୁ ଗତିରେ ଆଣୁଥିବା କର୍ତ୍ତାକୁ ମଧ୍ୟ ମୁକ୍ତ କର।
Mantra 3
मत्स्वा सुशिप्र मन्दिभिः स्तोमेभिर्विश्वचर्षणे । सचैषु सवनेष्वा ॥
ହେ ସୁଶିପ୍ର (ସୁନ୍ଦର ଓଠବାନ) ଶକ୍ତି! ଆମର ମନ୍ଦିଭିଃ—ଉଲ୍ଲାସଭରା ପ୍ରେରଣାମାନେ—ଏବଂ ସ୍ତୋମ (ସ୍ତୁତି) ଦ୍ୱାରା ମତ୍ତ ହେଉ; ହେ ବିଶ୍ୱଚର୍ଷଣେ (ସମସ୍ତ ଜନଙ୍କ ଦର୍ଶକ/ଶାସକ)! ଏହି ସବନମାନଙ୍କରେ ଏଠାରେ ଆମ ସହ ସଂଯୋଗରେ ଆସ।
Mantra 4
असृग्रमिन्द्र ते गिरः प्रति त्वामुदहासत । अजोषा वृषभं पतिम् ॥
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର! ଆମର ଗିରଃ—ପ୍ରେରିତ ବାଣୀ—ତୁମ ପ୍ରତି ଉଛଳି ବାହାରି, ଉପରକୁ ଉଠିଛି; ତୁମକୁ ଜିତିବାକୁ ଚାହେ—ହେ ବୃଷଭ, ହେ ପତି! ଏବଂ (ଆମ ଭିତରେ) ଅଜୋଷା—ସ୍ୱୀକାର କରି ବଢ଼ାଇଦେଉଥିବା—ସେଇ ଅଧିପତ୍ୟଶକ୍ତି, ଯାହା ଆତ୍ମବଳକୁ ଗ୍ରହଣ କରି ବିସ୍ତାର କରେ।
Mantra 5
सं चोदय चित्रमर्वाग्राध इन्द्र वरेण्यम् । असदित्ते विभु प्रभु ॥
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଆମ ପାଖକୁ—ଆମ ଅନ୍ତରେ—ଚିତ୍ର, ବହୁବିଧ ଆନନ୍ଦର ପରିପୂର୍ଣ୍ଣତା (ରାଧ)କୁ ପ୍ରେରିତ କର; ତୁମେ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ବରେଣ୍ୟ। ସେହି ଦାନ ତୁମ ପାଇଁ—ବିଭୁ ଓ ପ୍ରଭୁ—ଏଠି ଆମ ଭିତରେ ନିଶ୍ଚୟ ସ୍ଥିର ହେଉ।
Mantra 6
अस्मान्त्सु तत्र चोदयेन्द्र राये रभस्वतः । तुविद्युम्न यशस्वतः ॥
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଆମକୁ—ହଁ, ସେଠାକୁ ନିଶ୍ଚୟ—ପ୍ରେରିତ କର; ରାୟେ, ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଧନର ଦିଗକୁ ନେଇଯା: ରଭସ୍ୱତ, ଦ୍ରୁତ ଓ ଉଗ୍ର ବଳର ଦିଗକୁ; ତୁବିଦ୍ୟୁମ୍ନ, ପ୍ରଚୁର ଦୀପ୍ତିଶକ୍ତିର ଦିଗକୁ; ଯଶସ୍ୱତ, ଆତ୍ମାରେ ବିଜୟୀ ବିଶାଳ ଯଶର ଦିଗକୁ।
Mantra 7
सं गोमदिन्द्र वाजवदस्मे पृथु श्रवो बृहत् । विश्वायुर्धेह्यक्षितम् ॥
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଗୋମତ—ସତ୍ୟଜ୍ଞାନର କିରଣସ୍ୱରୂପ ଦୀପ୍ତ ଧନ—ଏବଂ ବାଜବତ, ବଳର ପରିପୂର୍ଣ୍ଣତାକୁ ଆମ ଭିତରେ ସଂଗ୍ରହ କର। ସତ୍ୟର ପୃଥୁ ଓ ବୃହତ୍ ଶ୍ରବସ୍ (ବିଶାଳ-ମହାନ ଯଶ)କୁ ଆମରେ ସ୍ଥାପନ କର; ଏବଂ ଅକ୍ଷିତ, ଅବିନାଶୀ ବିଶ୍ୱାୟୁ (ସର୍ବଜୀବନ)କୁ ଆମ ଅସ୍ତିତ୍ୱରେ ଦେହି—ନିଶ୍ଚଳ କର।
Mantra 8
अस्मे धेहि श्रवो बृहद्द्युम्नं सहस्रसातमम् । इन्द्र ता रथिनीरिषः ॥
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଆମ ମଧ୍ୟରେ ବିଶାଳ ଶ୍ରବସ୍—ମହାନ୍ କୀର୍ତ୍ତି—ସ୍ଥାପନ କର; ଏବଂ ସହସ୍ରଗୁଣ ବିଜୟ ଦେଇଥିବା ମହାଦ୍ୟୁମ୍ନ, ପ୍ରକାଶମୟ ତେଜସ୍ୱୀ ସମୃଦ୍ଧି ଆମେ ଭିତରେ ଧାରଣ କରା। ରଥିନୀମାନଙ୍କ ପରି ରଥରେ ଯୋଜିତ, ଶୀଘ୍ର, ବଳବାନ ଓ ଜୟକାରୀ ଆନନ୍ଦର ପ୍ରେରଣାମାନ (ଇଷଃ) ଆମ ପାଇଁ ପ୍ରବର୍ତ୍ତାଇଦେ।
Mantra 9
वसोरिन्द्रं वसुपतिं गीर्भिर्गृणन्त ऋग्मियम् । होम गन्तारमूतये ॥
ବସୁର ଅଧିପତି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ—ବସୁପତିଙ୍କୁ—ଆମେ ଗୀର (ମନ୍ତ୍ର) ଦ୍ୱାରା ସ୍ତୁତି କରୁ, ଋକ୍ଗାୟକ ଋଗ୍ମିୟଙ୍କୁ। ରକ୍ଷା ପାଇଁ (ଊତୟେ) ତାଙ୍କୁ ହୋମକୁ ଆସିବାକୁ ଡାକୁ—ଯେପରି ‘ବସୁ’ର ବିଶାଳ ସମୃଦ୍ଧି ଆମ ଭିତରେ କ୍ରିୟାଶୀଳ ହେଉ।
Mantra 10
सुतेसुते न्योकसे बृहद्बृहत एदरिः । इन्द्राय शूषमर्चति ॥
ପ୍ରତ୍ୟେକ ସୋମପୀଡନରେ, ଅନ୍ତରେ ବସୁଥିବା, ‘ବୃହତ୍’ ଏବଂ ସଦା ଆହୁରି-ଆହୁରି ‘ବୃହତ୍’ ଥିବା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ, ଆକାଙ୍କ୍ଷୀ ସାଧକ ଆଗକୁ ଆସି ଶୂଷ—ଉତ୍କଟ ବଳ—ର ସ୍ତୁତିଗୀତ ଉଚ୍ଚାରଣ କରେ; ଜାଗ୍ରତ ଶକ୍ତିର ଅର୍ପଣ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ସମର୍ପଣ କରେ।
Frequently Asked Questions
It calls Indra to come to the Soma-pressing, drink the Soma, and then strengthen the worshippers—granting victory, wealth, and radiant power.
Because the hymn is meant for the Soma ritual: Soma is the offered drink that ‘gladdens’ Indra and is believed to awaken and amplify his victorious energy on behalf of the sacrificer.
On an inner level, Indra represents courageous will and luminous strength—the power that overcomes obstacles and expands the seeker into wider capability, clarity, and success.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.