Sukta 166

Mantra 1

तन्नु वोचाम रभसाय जन्मने पूर्वं महित्वं वृषभस्य केतवे । ऐधेव यामन्मरुतस्तुविष्वणो युधेव शक्रास्तविषाणि कर्तन ॥

ଏବେ ଆମେ ଉଦ୍ଦାମ ଜନ୍ମ ବିଷୟ କହିବା—ଦୀପ୍ତ କେତୁ (ଚିହ୍ନ) ପାଇଁ ବୃଷଭଙ୍କ ପ୍ରାଚୀନ ମହିମାକୁ। ହେ ତୁବିଷ୍ୱଣ ମରୁତମାନେ, ତୁମ ଗତି ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ଅଗ୍ନି ପରି; ହେ ଶକ୍ରମାନେ, ଯୋଧାମାନଙ୍କ ପରି ତୁମେ ବଳର ପରାକ୍ରମ କର୍ମ ଗଢ଼।

Mantra 2

नित्यं न सूनुं मधु बिभ्रत उप क्रीळन्ति क्रीळा विदथेषु घृष्वयः । नक्षन्ति रुद्रा अवसा नमस्विनं न मर्धन्ति स्वतवसो हविष्कृतम् ॥

ନିତ୍ୟ ପ୍ରିୟ ପୁତ୍ରକୁ ଧାରଣ କରୁଥିବା ପରି, ସେମାନେ ମଧୁର ମଧୁ—ଆନନ୍ଦର ମିଠାସ—ବହନ କରନ୍ତି; ଉଦ୍ଦାମ ମରୁତମାନେ ବିଦଥମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କ୍ରୀଡ଼ନ୍ତି। ରୁଦ୍ରମାନେ ନିଜ ଅବସା (ସହାୟ) ଦ୍ୱାରା ନମସ୍ୱିନଙ୍କୁ ପହଞ୍ଚନ୍ତି; ସ୍ୱତବସ (ସ୍ୱବଳ) ଧାରୀ ସେମାନେ ହବିଷ୍କୃତ—ଅର୍ପଣ ସଜାଇଥିବା—ଜନକୁ ଚାପି ନାହାନ୍ତି; ଯାହାର କର୍ମ ଯଜ୍ଞୀୟ ହବିଷ ହୋଇଯାଇଛି।

Mantra 3

यस्मा ऊमासो अमृता अरासत रायस्पोषं च हविषा ददाशुषे । उक्षन्त्यस्मै मरुतो हिता इव पुरू रजांसि पयसा मयोभुवः ॥

ଯାହାକୁ ଅମୃତ ଊମାସ (ସହାୟକ ଦେବମାନେ) ରାୟସ୍ପୋଷ ଓ ବୃଦ୍ଧି ଦାନ କଲେ—କାରଣ ସେ ହବିଷା ଦେଇଥିଲା—ତାହା ପାଇଁ ହିତ ଇବ (ହିତେଚ୍ଛୁ) ମରୁତମାନେ ଦୁଧ ପରି ପୟସା ଦ୍ୱାରା ପୁରୁ ରଜାଂସି, ସତ୍ତାର ଅନେକ ପ୍ରଦେଶ, ଢାଳନ୍ତି; ମୟୋଭୁଵଃ ହୋଇ ଆନନ୍ଦ ଓ ସୁଖର ଶକ୍ତି ହୁଅନ୍ତି।

Mantra 4

आ ये रजांसि तविषीभिरव्यत प्र व एवासः स्वयतासो अध्रजन् । भयन्ते विश्वा भुवनानि हर्म्या चित्रो वो यामः प्रयतास्वृष्टिषु ॥

ହେ ମରୁତଗଣ, ତୁମ ତବିଷୀଭିଃ (ପ୍ରଚଣ୍ଡ ଶକ୍ତିମାନେ) ବିଶାଳ ରଜାଂସି—ବିସ୍ତୃତ ଆକାଶାନ୍ତର—ମଧ୍ୟରେ ବୁଣାଯାଇଛି; ଏବଂ ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ ଆଗକୁ ଧାଉଛ, ସ୍ୱୟଂପ୍ରେରିତ। ତୁମ ଚିତ୍ରଃ—ବହୁବର୍ଣ୍ଣ—ୟାମଃ (ଯାତ୍ରା/ଗତି) ତଣା ଭାଲ (ବୃଷ୍ଟି-ଶସ୍ତ୍ର) ମଧ୍ୟରେ ଆଗେଇଲେ, ତୁମ ସଂଯତ ଓ ଶାସିତ ପ୍ରହାର ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ—ସମସ୍ତ ଭୁବନ ଭୟ ପାଉଛି; ଦୃଢ଼ ହର୍ମ୍ୟ (ସ୍ଥିର ନିବାସ) ମଧ୍ୟ କମ୍ପିଉଠେ।

Mantra 5

यत्त्वेषयामा नदयन्त पर्वतान्दिवो वा पृष्ठं नर्या अचुच्यवुः । विश्वो वो अज्मन्भयते वनस्पती रथीयन्तीव प्र जिहीत ओषधिः ॥

ତୁମ ଦୀପ୍ତ ଓ ବେଗବାନ ଗତିରେ ତୁମେ ପର୍ବତମାନଙ୍କୁ ଗର୍ଜନ କରାଉଛ; ନର୍ୟ (ବୀର) ଶକ୍ତିଦ୍ୱାରା ଦ୍ୟୌଃର ପୃଷ୍ଠଂ—ଆକାଶର ପିଠ—ମଧ୍ୟ ଚଳାଇ ଦେଉଛ। ତେବେ ତୁମ ଅଜ୍ମନ (ଧାଉ/ପ୍ରେରଣା)ରେ ସମସ୍ତ ବନସ୍ପତି ଭୟ ପାଉଛି; ଔଷଧିମାନେ ରଥମାନଙ୍କ ଧାଉର ତଳେ ଥିବା ପରି ନମିଯାଉଛନ୍ତି।

Mantra 6

यूयं न उग्रा मरुतः सुचेतुनारिष्टग्रामाः सुमतिं पिपर्तन । यत्रा वो दिद्युद्रदति क्रिविर्दती रिणाति पश्वः सुधितेव बर्हणा ॥

ହେ ଉଗ୍ର ମରୁତଗଣ, ସୁଚେତୁ (ସ୍ପଷ୍ଟ ମାର୍ଗଦର୍ଶୀ ବୁଦ୍ଧି)ଦ୍ୱାରା, ଅରିଷ୍ଟଗ୍ରାମାଃ—ଅଭଙ୍ଗ ଶ୍ରେଣୀବଦ୍ଧ ଦଳମାନେ—ତୁମେ ଆମକୁ ସୁମତି (ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଚିନ୍ତା/ସଦ୍ବୁଦ୍ଧି)ରେ ପୂରଣ କର। ଯେଉଁଠାରେ ତୁମ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଦାନ୍ତରେ କାମୁଡ଼ି ଚବାଏ, ସେଠାରେ ସେ ଅନ୍ଧକାରର ପଶୁମାନଙ୍କୁ ଛିନିନେଇଯାଏ—ସୁଧିତ (ଦୃଢ଼ଭାବେ ନିଶ୍ଚିତ) ଅସ୍ତ୍ର ଯେପରି ଛିଣ୍ଡି ଫାଡ଼ିଦିଏ।

Mantra 7

प्र स्कम्भदेष्णा अनवभ्रराधसोऽलातृणासो विदथेषु सुष्टुताः । अर्चन्त्यर्कं मदिरस्य पीतये विदुर्वीरस्य प्रथमानि पौंस्या ॥

ହେ ସ୍କମ୍ଭ-ଦେଷ୍ଣା (ଆଧାର-ସ୍ତମ୍ଭ ସଦୃଶ), ଦାନରେ ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ, ଅପରାଧରହିତ—ତୁମେ ବିଦଥମାନଙ୍କରେ ସୁଷ୍ଟୁତ (ସୁପ୍ରଶଂସିତ) ଅଟ। ମଦିର ଆନନ୍ଦର ପାନ ପାଇଁ ତୁମେ ଅର୍କ (ସ୍ତୋତ୍ର) ଅର୍ଚ୍ଚନ କର; ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ବୀରଙ୍କ ପ୍ରଥମ ପୌଂସ୍ୟ (ବୀର୍ୟ-ପରାକ୍ରମ) ତୁମେ ଜାଣ।

Mantra 8

शतभुजिभिस्तमभिह्रुतेरघात्पूर्भी रक्षता मरुतो यमावत । जनं यमुग्रास्तवसो विरप्शिनः पाथना शंसात्तनयस्य पुष्टिषु ॥

ହେ ମରୁତମାନେ, ତୁମ ଶତଭୁଜ ଦ୍ୱାରା ଅଘାତର ଆକ୍ରମଣରୁ—ଯାହାକୁ ତୁମେ ଅନୁଗ୍ରହ କର—ତାକୁ ସବୁଦିଗରେ ରକ୍ଷା କର। ଯେ ମନୁଷ୍ୟକୁ ତୁମେ ଉଗ୍ର, ତବସ୍ବୀ, ବିରପ୍ଶିନଃ (ଦୂରବ୍ୟାପୀ କାର୍ଯ୍ୟକର) ହୋଇ ପଥେ ନେଇଯାଅ—ସେହିଜନକୁ ସ୍ତୁତିର ଶକ୍ତିରେ ରକ୍ଷା କର, ତାହାର ତନୟ (ସନ୍ତାନ)ର ପୁଷ୍ଟି ଓ ବୃଦ୍ଧିରେ।

Mantra 9

विश्वानि भद्रा मरुतो रथेषु वो मिथस्पृध्येव तविषाण्याहिता । अंसेष्वा वः प्रपथेषु खादयोऽक्षो वश्चक्रा समया वि वावृते ॥

ହେ ମରୁତମାନେ, ତୁମ ରଥମାନଙ୍କରେ ସମସ୍ତ ଭଦ୍ର ଶକ୍ତି ସ୍ଥାପିତ—ଯେପରି ପରସ୍ପର ବଳସ୍ପର୍ଧା, ସେପରି ତବିଷା (ପ୍ରଚଣ୍ଡତା) ଆହିତ ଅଟେ। ଅଗ୍ରଗାମୀ ପଥମାନେ ତୁମ ଅଂସ (କାନ୍ଧ) ଉପରେ ଖାଦୟଃ (କାମୁଡ଼ୁଥିବା ଧାର) ଅଛି; ତୁମ ଅକ୍ଷ ଓ ଚକ୍ରମାନେ ସମୟାନୁକୂଳ, ସୁଲୟରେ, ଏକାସାଥି ଘୁରିଚାଲେ।

Mantra 10

भूरीणि भद्रा नर्येषु बाहुषु वक्षस्सु रुक्मा रभसासो अञ्जयः । अंसेष्वेताः पविषु क्षुरा अधि वयो न पक्षान्व्यनु श्रियो धिरे ॥

ହେ ବୀର ମରୁତମାନେ, ତୁମ ନର୍ୟ (ବୀର) ବାହୁମାନଙ୍କ ଉପରେ ଅନେକ ମଙ୍ଗଳମୟ ତେଜ ଦୀପ୍ତିମାନ; ତୁମ ବକ୍ଷସ୍ଥଳରେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ରୁକ୍ମ-ଆଭୂଷଣ ଅଛି, ହେ ବେଗବାନମାନେ। ତୁମ ଅଂସମାନଙ୍କ ଉପରେ ଏହି ତୀକ୍ଷ୍ଣ କ୍ଷୁର-ଧାରା ପବିଷୁ (କିନାରା/ବଳୟ) ଉପରେ ଅଧିଷ୍ଠିତ; ପକ୍ଷୀମାନେ ପକ୍ଷ ପ୍ରସାର କରିବା ପରି, ତୁମ ଉପରେ ସର୍ବତ୍ର ଶ୍ରିୟଃ (ଯଶ-ସମୃଦ୍ଧି) ବିସ୍ତାରିତ ଭାବେ ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଛି।

Mantra 11

महान्तो मह्ना विभ्वो विभूतयो दूरेदृशो ये दिव्या इव स्तृभिः । मन्द्राः सुजिह्वाः स्वरितार आसभिः सम्मिश्ला इन्द्रे मरुतः परिष्टुभः ॥

ମହତ୍ତ୍ୱରେ ମହାନ, ସର୍ବବ୍ୟାପୀ—ତୁମ ବିଭୂତିମାନେ ସର୍ବତ୍ର ପ୍ରସାରିତ; ଦୀପ୍ତ ରୂପରେ ତୁମେ ଦୂରଦର୍ଶୀ, ଦିବ୍ୟ ସତ୍ତ୍ୱମାନଙ୍କ ପରି। ମନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱରବାନ, ସୁଜିହ୍ୱ, ନିଜ ମୁଖରେ ସ୍ୱର ଉଚ୍ଚାରଣକାରୀ—ମରୁତମାନେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସହ ସଂମିଶ୍ରିତ, ସ୍ତୁତିର ପରିଷ୍ଟୁଭ୍ ଛନ୍ଦରେ ପରିବୃତ।

Mantra 12

तद्वः सुजाता मरुतो महित्वनं दीर्घं वो दात्रमदितेरिव व्रतम् । इन्द्रश्चन त्यजसा वि ह्रुणाति तज्जनाय यस्मै सुकृते अराध्वम् ॥

ହେ ସୁଜାତ ମରୁତମାନେ, ସେଇ ମହିମା ତୁମର; ତୁମ ଦାତ୍ର (ଦାନ) ଦୀର୍ଘକାଳ ସ୍ଥାୟୀ—ଅଦିତିଙ୍କ ବ୍ରତ ପରି ଅଚଳ ନିୟମ। ଇନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ବଳରେ ତାହାକୁ ତ୍ୟାଗ କରିପାରନ୍ତି ନାହିଁ; ତେଣୁ ଯେ ଜନ ସୁକୃତ କରେ, ତାହା ପାଇଁ ଏହାକୁ ପ୍ରାପ୍ୟ କର—ତାକୁ ତୁମ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ସହାୟତା ଦିଅ।

Mantra 13

तद्वो जामित्वं मरुतः परे युगे पुरू यच्छंसममृतास आवत । अया धिया मनवे श्रुष्टिमाव्या साकं नरो दंसनैरा चिकित्रिरे ॥

ହେ ମରୁତମାନେ, ତୁମମାନଙ୍କର ଏହି ଜାମିତ୍ୱ (ବନ୍ଧୁତ୍ୱ) ପୂର୍ବ ଯୁଗରେ ମଧ୍ୟ ଥିଲା; ହେ ଅମୃତମାନେ, ତୁମେ ବାରମ୍ବାର ପ୍ରେରିତ ବାଣୀ/ସ୍ତୁତିକୁ ପୋଷଣ କରିଛ। ଏହି ଧିୟା (ଚିନ୍ତା-ପ୍ରେରଣା) ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ମନୁଙ୍କୁ ଶ୍ରୁଷ୍ଟି (ଶ୍ରବଣ-ଶକ୍ତି) ଓ ଉନରେ ଆବୃତ ସୁରକ୍ଷା ଦେଲ; ହେ ନରୋ (ବୀରମାନେ), ତୁମ ଦଂସନୈଃ (କୌଶଳ-ଶକ୍ତି) ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ଏକାସାଥି ଏହାକୁ ପ୍ରକାଶ କଲ।

Mantra 14

येन दीर्घं मरुतः शूशवाम युष्माकेन परीणसा तुरासः । आ यत्ततनन्वृजने जनास एभिर्यज्ञेभिस्तदभीष्टिमश्याम् ॥

ହେ ମରୁତମାନେ, ସେହି ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଆମେ ଦୀର୍ଘକାଳ ଯାଏଁ ବୃଦ୍ଧି ପାଉ—ହେ ତୁରାସଃ (ବେଗଶାଳୀ/ପ୍ରଚଣ୍ଡମାନେ), ତୁମ ପରୀଣସା (ପୂର୍ଣ୍ଣତା) ଦ୍ୱାରା। ଯେତେବେଳେ ତୁମେ ମାନବଜୀବନର ବୃଜନ (ସଂଘର୍ଷ-କ୍ଷେତ୍ର)ରେ ନିଜକୁ ବିସ୍ତାର କର, ସେତେବେଳେ ଏହି ଯଜ୍ଞମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆମେ ସେଇ ଅଭୀଷ୍ଟି (ଇଚ୍ଛିତ ସିଦ୍ଧି) ପ୍ରାପ୍ତ କରିବା।

Mantra 15

एष वः स्तोमो मरुत इयं गीर्मान्दार्यस्य मान्यस्य कारोः । एषा यासीष्ट तन्वे वयां विद्यामेषं वृजनं जीरदानुम् ॥

ହେ ମରୁତମାନେ, ଏହା ତୁମମାନଙ୍କର ସ୍ତୋମ; ଏହା ମାନ୍ୟ କାରୁ (ସ୍ତୁତିକାର)ର ଗୀର (ଗୀତ) ଅଟେ। ଏହା ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ଆମ ତନ୍ୱେ (ଦେହଧାରୀ ଅସ୍ତିତ୍ୱ) ପାଖକୁ ବୟାଂ (ପୋଷଣ/ବଳ) ନେଇ ଆସ; ଯାହାଦ୍ୱାରା ଆମେ ଏହି ବୃଜନ (ସଂଘର୍ଷ-କ୍ଷେତ୍ର)କୁ ଜାଣି ତାହାକୁ ବଶ କରିପାରିବା, ଏବଂ ଜୀରଦାନୁ (ଦାନରେ ଦୀର୍ଘକାଳ ଦୃଢ) ଦାତାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରିବା।