Shloka 46
इन्द्रस्य दुःखप्राप्तिः—त्रिशिरोवधः, वृत्रोत्पत्तिः, जृम्भिकाजननम्
Indra’s Distress: Slaying of Triśiras, Birth of Vṛtra, and the Origin of Yawning
Devanagari script
तस्माच्छक्रविनाशाय वृत्रमुत्पादयाम्यहम् । लोकाः पश्यन्तु मे वीर्य तपसश्न॒ बल॑ महत्,अतः मैं भी देवेन्द्रके विनाशके लिये वृत्रासुरको उत्पन्न करूँगा। आज संसारके लोग मेरा पराक्रम तथा मेरी तपस्याका महान् बल देखें
Transliteration
tasmāc chakra-vināśāya vṛtram utpādayāmy aham | lokāḥ paśyantu me vīryaṃ tapasaś ca balaṃ mahat ||
Translation
ଏହେତୁ ଶକ୍ର (ଇନ୍ଦ୍ର)ଙ୍କ ବିନାଶ ପାଇଁ ମୁଁ ବୃତ୍ରକୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କରିବି। ଲୋକମାନେ ମୋ ପରାକ୍ରମ ଓ ମୋ ତପସ୍ୟାର ମହାବଳ ଦେଖୁନ୍ତୁ।
Word by Word
तस्मात्therefore; from that
तस्मात्:
TypeIndeclinable
Rootतद्
Formablative sense (from that/therefore)
शक्र-विनाशायfor the destruction of Śakra (Indra)
शक्र-विनाशाय:
Sampradana
TypeNoun
Rootशक्र + विनाश
Formmasculine, dative, singular
वृत्रम्Vṛtra
वृत्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootवृत्र
Formmasculine, accusative, singular
उत्पादयामिI produce; I bring forth
उत्पादयामि:
TypeVerb
Rootउत्पादय् (उत्-पद्/उत्पाद् caus.)
Formpresent, parasmaipada, 1st person, singular
अहम्I
अहम्:
Karta
TypeNoun
Rootअहम्
Formpronoun, nominative, singular
लोकाःpeople; worlds
लोकाः:
Karta
TypeNoun
Rootलोक
Formmasculine, nominative, plural
पश्यन्तुlet (them) see
पश्यन्तु:
TypeVerb
Rootदृश्
Formimperative (lot), parasmaipada, 3rd person, plural
मेmy
मे:
TypeNoun
Rootअस्मद्
Formpronoun, genitive, singular
वीर्यम्might; prowess
वीर्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootवीर्य
Formneuter, accusative, singular
तपसःof austerity; of penance
तपसः:
TypeNoun
Rootतपस्
Formneuter, genitive, singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
Formconjunction
बलम्strength; power
बलम्:
Karma
TypeNoun
Rootबल
Formneuter, accusative, singular
महत्great
महत्:
TypeAdjective
Rootमहत्
Formneuter, accusative, singular (agreeing with बलम्)
Speaker
शल्य उवाच
Characters & Entities
Ś
ŚalyaŚ
Śakra (Indra)V
VṛtraL
lokāḥ (the worlds/people)Verse Rasa (Emotional Essence)
Sandhi Notes