←Previous Verse

Shloka 1

इन्द्रस्य दुःखप्राप्तिः—त्रिशिरोवधः, वृत्रोत्पत्तिः, जृम्भिकाजननम्

Indra’s Distress: Slaying of Triśiras, Birth of Vṛtra, and the Origin of Yawning

Devanagari script

अपन हू< बछ। है २ >> नवमो<्ध्याय: इन्द्रके द्वारा त्रिेशिराका वध, वृत्रासुरकी उत्पत्ति, उसके साथ इन्द्रका युद्ध तथा देवताओंकी पराजय युधिछिर उवाच कथमिन्द्रेण राजेन्द्र सभार्येण महात्मना । दुःखं प्राप्तं परं घोरमेतदिच्छामि वेदितुम्‌,युधिष्ठिरने पूछा--राजेन्द्र! पत्नीसहित महामना इन्द्रने कैसे अत्यन्त भयंकर दुःख प्राप्त किया था? यह मैं जानना चाहता हूँ

Transliteration

Yudhiṣṭhira uvāca: katham indreṇa rājendra sabhāryeṇa mahātmanā | duḥkhaṁ prāptaṁ paraṁ ghoraṁ etad icchāmi veditum ||

Translation

ଯୁଧିଷ୍ଠିର କହିଲେ—ରାଜେନ୍ଦ୍ର! ମହାମନା ଇନ୍ଦ୍ର ନିଜ ପତ୍ନୀସହିତ କିପରି ପରମ ଘୋର ଦୁଃଖ ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ? ଏହା ମୁଁ ଜାଣିବାକୁ ଚାହୁଁଛି।

Word by Word

युधिष्ठिरःYudhishthira

उवाचsaid

कथम्how

इन्द्रेणby Indra

राजेन्द्रO king of kings

सभार्येणtogether with (his) wife

महात्मनाby the great-souled (one)

दुःखम्sorrow, suffering

प्राप्तम्obtained, met with

परम्extreme, very great

घोरम्terrible

एतत्this

इच्छामिI wish, I desire

वेदितुम्to know

Speaker

युधिछिर उवाच

Characters & Entities

Yudhiṣṭhira

Indra

Indra’s consort (Śacī/Indrāṇī implied)

rājendra (addressed king; narrator/interlocutor)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes