Shloka 12
अम्बरीषगाथा—गुणत्रयविभागः तथा लोभनिग्रहः
Ambarīṣa’s Gāthā: The Guṇas and the Restraint of Greed
तस्मादेत॑ सम्यगवेक्ष्य लोभ॑ निगृहा धृत्या55त्मनि राज्यमिच्छेत् । एतदू राज्यं नान्यदस्तीह राज्य- मात्मैव राजा विदितो यथावत्
tasmād etat samyag avekṣya lobhaṁ nigṛhya dhṛtyā ātmani rājyam icchet | etad eva rājyam nānyad astīha rājyam ātmā eva rājā vidito yathāvat ||
ଏହିପରି ଲୋଭର ସ୍ୱରୂପକୁ ସମ୍ୟକ୍ ଭାବେ ଦେଖିବିଚାରି, ଧୈର୍ୟରେ ତାହାକୁ ନିଗ୍ରହ କରି, ଆତ୍ମାଭିତରେ ରାଜ୍ୟ—ଆତ୍ମସ୍ୱରାଜ୍ୟ—ଲାଭ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରିବା ଉଚିତ। ଏହିଟି ହିଁ ସତ୍ୟ ରାଜ୍ୟ; ଏଠାରେ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ରାଜ୍ୟ ନାହିଁ। ଆତ୍ମାକୁ ଯଥାର୍ଥ ଭାବେ ଜାଣିଲେ ଆତ୍ମା ନିଜେ ରାଜା ବୋଲି ପ୍ରତୀତ ହୁଏ।
ब्राह्मण उवाच
Educational Q&A
Greed must be clearly understood and firmly restrained; true kingship is not external dominion but mastery of oneself. With genuine knowledge of the Self, the Self alone stands as the rightful ruler.
A Brahmin speaker delivers a moral instruction: instead of pursuing outward power driven by greed, one should cultivate inner rule through fortitude and self-knowledge, redefining 'kingdom' as sovereignty over one’s own mind and impulses.