Shloka 43
Aṣṭāvakra’s Visit to Kubera: Hospitality, Temptation, and the Ethics of Restraint (अष्टावक्र-वैश्रवणोपाख्यानम्)
प्रीतश्च भगवान् ज्ञानं ददौ मम भवान्तकम् | “तत्पश्चात् वहाँ सांख्यके आचार्य देवसम्मानित कपिलने कहा--“मैंने भी अनेक जन्मोंतक भक्तिभावसे भगवान् शंकरकी आराधना की थी। इससे प्रसन्न होकर भगवानने मुझे भवभयनाशक ज्ञान प्रदान किया था”
prītaś ca bhagavān jñānaṃ dadau mama bhavāntakam | tatpaścāt sa vai sāṅkhyake ācāryaḥ devasammānitaḥ kapila uvāca— mayāpi anekajanmāntaraṃ bhaktibhāvena bhagavataḥ śaṅkarasya ārādhanā kṛtā | tena prasannaḥ bhagavān me bhavabhayanāśakaṃ jñānaṃ pradadau | sāvarṇasya manoḥ sarge saptarṣiś ca bhaviṣyati | vedānāṃ ca sa vai vaktā kuruvaṃśakaraḥ tathā ||
ବୈଶମ୍ପାୟନ କହିଲେ— ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ଭଗବାନ୍ ମୋତେ ଭବଭୟ-ନାଶକ ଜ୍ଞାନ ଦାନ କଲେ। ତାପରେ ଦେବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ସାଂଖ୍ୟାଚାର୍ଯ୍ୟ କପିଳ କହିଲେ— “ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଅନେକ ଜନ୍ମ ଧରି ଭକ୍ତିଭାବରେ ଭଗବାନ୍ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ଆରାଧନା କରିଥିଲି। ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ଭଗବାନ୍ ମୋତେ ସଂସାରଭୟ-ନାଶକ ଜ୍ଞାନ ଦେଇଥିଲେ। ସାବର୍ଣ୍ଣ ମନୁଙ୍କ ସୃଷ୍ଟିଚକ୍ରରେ ସେ ସପ୍ତର୍ଷିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ହେବ; ସେ ବେଦର ବକ୍ତା ଏବଂ କୁରୁବଂଶର ପ୍ରବର୍ତ୍ତକ ମଧ୍ୟ ହେବ।”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Devotion (bhakti) to Śaṅkara culminates in liberating knowledge (jñāna) that destroys fear of saṃsāra; spiritual authority is grounded in both practice (worship across lives) and realized insight.
Vaiśampāyana reports that the Lord granted him fear-destroying knowledge; then Kapila, the revered Sāṅkhya teacher, recounts his own long devotion to Śiva and the resulting gift of liberating knowledge, along with a prophetic note about roles in Sāvarṇa Manu’s era (as a saptarṣi and Vedic teacher connected with the Kuru line).