Sutra 3

Devanagari script

अन्तर्वंशिकसैन्यं राजानमन्तःपुरं च रक्षेत् ॥ कZ_०१.२१.०३ ॥

Transliteration

antarvaṃśikasainyaṃ rājānamantaḥpuraṃ ca rakṣet

Translation

ଅନ୍ତର୍ବଂଶିକ (ଗୃହ/ବଂଶୀୟ) ସେନା ରାଜାଙ୍କୁ ଓ ଅନ୍ତଃପୁର (ରାଜମହଳର ଭିତର କକ୍ଷ)କୁ ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ।

Word by Word

• अन्तर्वंशिकसैन्यम्: the inner (palace) guard force / the inner-palace troop contingent
• Type: Noun
• Root: सैन्य
• Form: नपुंसकलिङ्ग, एकवचन, द्वितीया; समास-विग्रहः: अन्तर्वंशिकं सैन्यम् (अन्तःपुर-सम्बद्धं/अन्तःस्थितं वंशिकं सैन्यम्)

• राजानम्: the king
• Type: Noun
• Root: राजन्
• Form: पुंलिङ्ग, एकवचन, द्वितीया

• अन्तःपुरम्: the inner palace / royal inner apartments
• Type: Noun
• Root: अन्तःपुर
• Form: नपुंसकलिङ्ग, एकवचन, द्वितीया

• च: and
• Type: Particle
• Root: च
• Form: समुच्चयार्थक-अव्ययम्

• रक्षेत्: should protect / must guard
• Type: Verb
• Root: रक्ष्
• Form: लोट् (आज्ञार्थे/विधिलिङ्-प्रायः), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुष, एकवचन; विध्यर्थः—‘should protect/let (him) protect’

Entities Mentioned

• inner guard force
• king
• inner palace (antaḥpura)

More Details

FAQs

Why specify a distinct ‘inner’ force for the inner palace?

It separates the most sensitive zone from general troops, reducing infiltration risk and improving loyalty and accountability.