Adhyaya 55: Observance of the Auspicious Dvādaśī Vow and the Sacred Account of the Kubjākāmra Tīrtha

Verse 1

अगस्त्य उवाच । शृणु राजन् महाभाग व्रतानामुत्तमं व्रतम् । येन सम्प्राप्यते विष्णुः शुभेनैव न संशयः ॥ ५५.१ ॥

အဂஸ္တျက ပြောသည်။ အို မဟာကံကောင်းသော မင်းကြီး၊ ဝရတများအနက် အမြတ်ဆုံး ဝရတကို နားထောင်လော့။ ဤမင်္ဂလာကျင့်စဉ်ဖြင့် ဗိဿနုကို ရောက်နိုင်သည်မှာ သံသယမရှိ။

Verse 2

मार्गशीर्षेऽथ मासे तु प्रथमह्नात् समारभेत् । एकभक्तं सिते पक्षे यावत् स्याद् दशमी तिथिः ॥ ५५.२ ॥

ထို့နောက် မာရ္ဂရှီရ္ဩ မာသတွင် ပထမနေ့မှ စတင်ရမည်။ လင်းလက်သော ပက္ခ၌ တစ်နေ့တစ်ကြိမ်သာ စားသောက်၍ ဒသမီ တိထိ (ဆယ်ရက်မြောက်) ထိ ဆက်လက်ကျင့်ရမည်။

Verse 3

ततो दशम्यां मध्याह्ने स्नात्वा विष्णुं समर्च्य च । भक्त्या संकल्पयेत् प्राग्वद् द्वादशीं पक्षतो नृप ॥ ५५.३ ॥

ထို့နောက် ဒသမီနေ့ မွန်းတည့်ချိန်တွင် ရေချိုးပြီး ဗိဿနုကို သင့်လျော်စွာ ပူဇော်ကာ၊ ယခင်ဖော်ပြသကဲ့သို့ ပက္ခအလိုက် ဒွာဒသီနေ့ အကျင့်အတွက် သဒ္ဓါဖြင့် သင်္ကల్ప (ဆုံးဖြတ်ကတိ) ကို ချမှတ်ရမည်၊ အို မင်းကြီး။

Verse 4

तामप्येवमुषित्वा च यवान् विप्राय दापयेत् । कृष्णायेति हरिर्वाच्यो दाने होमे तथार्च्चने ॥ ५५.४ ॥

ထိုအတိုင်း ထိန်းသိမ်းကျင့်ဆောင်ပြီးနောက် ဗြာဟ္မဏတစ်ဦးအား ယဝ (မုယော) ကို လှူဒါန်းရမည်။ လှူဒါန်းရာတွင်လည်း၊ ဟိုးမ (မီးပူဇော်) တွင်လည်း၊ အာရ္ချန (ပူဇော်) တွင်လည်း “ကృష్ణာယ” ဟူသော မန္တရဖြင့် ဟရိကို ခေါ်ဆိုရမည်။

Verse 5

चातुर्मास्यमथैवं तु क्षपित्वा राजसत्तम । चैत्रादिषु पुनस्तद्वदुपोष्य प्रयतः सुधीः । सक्तुपात्राणि विप्राणां सहिरण्यानि दापयेत् ॥ ५५.५ ॥

ဤသို့ စာတုర్మာသျ ဝတ်ပြုမှုကို ပြီးစီးပြီးနောက်၊ အို မင်းမြတ်တော်၊ စည်းကမ်းတကျ ပညာရှိသူသည် ချိုင်တြာလမှ စ၍ ထိုနည်းတူ ထပ်မံ အစာရှောင်ရမည်။ ထို့ပြင် ဗြာဟ္မဏတို့အား လှော်မုန့်မှုန့် (စက္တု) ထည့်ထားသော ပန်းကန်များကို ရွှေနှင့်အတူ လှူဒါန်းစေသင့်သည်။

Verse 6

श्रावणादिषु मासेषु तद्वच्छालिं प्रदापयेत् । त्रिषु मासेषु यावच्च कार्त्तिकस्यादिरागतः ॥ ५५.६ ॥

ရှရဝဏလမှ စသော လများတွင်လည်း ထိုနည်းတူ ဆန်ကို လှူဒါန်းစေသင့်သည်။ ထို့ကို သုံးလကြာ ဆက်လက်ပြုလုပ်၍ ကာတ္တိကလ၏ အစ ရောက်လာသည်အထိ ဖြစ်စေသင့်သည်။

Verse 7

तमप्येवं क्षपित्वा तु दशम्यां प्रयतः शुचिः । अर्चयित्वा हरिं भक्त्या मासनाम्ना विचक्षणः ॥ ५५.७ ॥

ထိုကာလကိုလည်း ဤနည်းဖြင့် ဖြတ်သန်းပြီးနောက်၊ ဒသမီနေ့တွင် စည်းကမ်းတကျ သန့်ရှင်းသူသည် ဘာဝနာဖြင့် ဟရီကို ဘက်တိဖြင့် ပူဇော်ရမည်။ သိမြင်တတ်သူသည် လအမည်ပါ မန္တရ (မాసနာမ) ဖြင့် ပြုလုပ်ရမည်။

Verse 8

संकल्पं पूर्ववद् भक्त्या द्वादश्यां संयतेन्द्रियः । एकादश्यां यथाशक्त्या कारयेत् पृथिवीं नृप ॥ ५५.८ ॥

ဒွာဒသီနေ့တွင် ယခင်ကကဲ့သို့ ဘက်တိဖြင့် အာရုံခံအင်္ဂါများကို ထိန်းချုပ်ကာ သင်္ကల్ప (ကတိသစ္စာ) ကို ခံယူရမည်။ ထို့ပြင် ဧကာဒသီနေ့တွင်၊ အို မင်းကြီး၊ မိမိစွမ်းအားအတိုင်း ပೃထိဝီ အတွက် အခမ်းအနား/ဝတ်ပြုမှုကို ဆောင်ရွက်စေရမည်။

Verse 9

काञ्चनाङ्गां च पातालकुलपर्वतसंयुताम् । भूमिन्यासविधानेन स्थापयेत् तां हरेः पुरः ॥ ५५.९ ॥

ထို့ပြင် ထိုရုပ်ပုံ/ပုံသဏ္ဍာန်ကို—ရွှေအင်္ဂါများပါ၍ ပာတာလရှိ ကုလပဗ္ဗတ (တောင်တန်းအစု) နှင့် ဆက်စပ်သောအရာကို—ဘူမိနျာသ (မြေပြင်ချထားခြင်း) နည်းစနစ်အတိုင်း တည်ထောင်ကာ ဟရီ၏ ရှေ့တွင် ထားရမည်။

Verse 10

सितवस्त्रयुगच्छन्नां सर्वबीजसमन्विताम् । सम्पूज्य प्रियदत्तेति पञ्चरत्नैर्विचक्षणः ॥ ५५.१० ॥

ပညာရှိသူသည် (သူမကို) လေးစားစွာ ပူဇော်ပြီးနောက် «ချစ်ခင်စွာ ပေးအပ်သော အလှူ» (priyadattā) ဟူ၍ အမည်တပ်ကာ အဖြူရောင် အဝတ်အတွဲဖြင့် ဖုံးအုပ်၍ မျိုးစေ့အမျိုးမျိုး အားလုံးနှင့် ရတနာငါးပါးကိုပါ ပေါင်းစည်းကာ လှူဒါန်းသင့်သည်။

Verse 11

जागरं तत्र कुर्वीत प्रभाते तु पुनर्द्विजान् । आमन्त्र्य संख्यया राजंśचतुर्विंशति यावतः ॥ ५५.११ ॥

ထိုနေရာ၌ ညလုံးနိုးကြား၍ စောင့်ကြည့်နေသင့်သည်။ မနက်အရုဏ်တက်သော် အို မင်းကြီး၊ ထပ်မံ၍ ဒွိဇ (နှစ်ကြိမ်မွေး) များကို ဂုဏ်ပြုဖိတ်ခေါ်ကာ အရေအတွက်တွက်၍ အများဆုံး နှစ်ဆယ့်လေးဦးအထိ ခေါ်ယူသင့်သည်။

Verse 12

तेषां एकैकशो गां च अनड्वाहं च दापयेत् । एकैकं वस्त्रयुग्मं च अङ्गुलीयकम् एव च ॥ ५५.१२ ॥

သူတို့တစ်ဦးချင်းစီအား အစဉ်လိုက် နွားမတစ်ကောင်နှင့် နွားထီး (anadwāha) တစ်ကောင်ကို လှူပေးစေသင့်သည်။ ထို့အတူ တစ်ဦးချင်းစီအား အဝတ်အတွဲတစ်စုံနှင့် လက်စွပ်တစ်ကွင်းကိုလည်း ပေးစေသင့်သည်။

Verse 13

कटकार्णि च सौवर्णकर्णाभरणकानि च । एकैकं ग्राममेतॆषां राजा राजन् प्रदापयेत् ॥ ५५.१३ ॥

ထို့ပြင် လက်ကောက်များနှင့် ရွှေနားကပ်အဆင်တန်ဆာများကိုလည်း ပေးလှူစေသင့်သည်။ အို မင်းကြီး၊ အုပ်စိုးသူသည် ဤလက်ခံသူတို့အား တစ်ဦးလျှင် ရွာတစ်ရွာစီ ပေးအပ်စေသင့်သည်။

Verse 14

तन्मध्यमं सयुग्मं तु सर्वमाद्यं प्रदापयेत् । स्वशक्त्याभरणं चैव दरिद्रस्य स्वशक्तितः ॥ ५५.१४ ॥

အလယ်အလတ်အဆင့်ရှိသော အရာအားလုံးကို အရင်ဆုံး၊ အတွဲလိုက်ပေးလှူသင့်သည်။ ထို့ပြင် ဆင်းရဲသူအားလည်း မိမိစွမ်းအားအတိုင်း အဆင်တန်ဆာများကို ပံ့ပိုးပေးသင့်သည်။

Verse 15

यथाशक्त्या महीṃ कृत्वा काञ्चनीं गोयुगं तथा । वस्त्रयुग्मं च दातव्यं यथाविभवशक्तितः ॥ ५५.१५ ॥

မိမိ၏စွမ်းအားအတိုင်း မြေကြီးကို ရွှေဖြင့်ပြုလုပ်ထားသကဲ့သို့ အလှူတော်အဖြစ် ပြင်ဆင်၍၊ ထို့အတူ နွားတစ်စုံနှင့် အဝတ်အထည်တစ်စုံကိုလည်း မိမိ၏အင်အားနှင့် ငွေကြေးအလျောက် ပေးလှူရမည်။

Verse 16

गां युग्माभरणात् सर्वं सहिरण्यं च कारयेत् । एवं कृते तथा कृष्णशुक्लद्वादश्यमेव च ॥ ५५.१६ ॥

နွားကို အလှဆင်ပစ္စည်းတစ်စုံနှင့်အတူ စီစဉ်၍၊ အရာအားလုံးကို ရွှေနှင့်ပါအောင် ပြင်ဆင်စေသင့်သည်။ ထိုသို့ ပြင်ဆင်ပြီးလျှင် လကွယ်ဘက် သို့မဟုတ် လပြည့်ဘက် မည်သည့်ပက္ခတွင်မဆို ဒွာဒသီ (၁၂ ရက်) တွင်ပင် ပြုလုပ်ရမည်။

Verse 17

रौप्यां वा पृथिवीं कृत्वा यथाविभवशक्तितः । दापयेद् ब्राह्मणानां तु तथा तेषां च भोजनम् । उपानहौ यथाशक्त्या पादुके छत्रिकां तथा ॥ ५५.१७ ॥

မိမိ၏အင်အားနှင့် ငွေကြေးအလျောက် ငွေဖြင့် မြေကြီး၏ပုံသဏ္ဌာန်ကို ပြုလုပ်ပြီး၊ ဗြာဟ္မဏများအား အလှူပေးစေကာ ထို့အတူ အစာအဟာရဖြင့် ဧည့်ခံကျွေးမွေးရမည်။ ထို့ပြင် စွမ်းအားအတိုင်း ဖိနပ်၊ စန်ဒယ်နှင့် ထီးလေးကိုလည်း ပေးလှူရမည်။

Verse 18

एतान् दत्त्वा वदेदेवं कृष्णो दामोदरॊ मम । प्रीयतां सर्वदा देवो विश्वरूपो हरिर्मम ॥ ५५.१८ ॥

ဤအရာတို့ကို ပေးလှူပြီးနောက် ဤသို့ ရွတ်ဆိုရမည်— “ကృష్ణ ဒာမောဒရသည် ငါ၏အရှင်ဖြစ်၏။ စကြဝဠာရုပ်သဏ္ဌာန်ရှိသော ဟရီဘုရားသည် ငါ့အပေါ် အစဉ်ပျော်ရွှင်နှစ်သက်ပါစေ။”

Verse 19

दाने च भोजने चैव कृत्वा यत् फलमाप्यते । तन्न शक्यं सहस्रेण वर्षाणामपि कीर्तितुम् ॥ ५५.१९ ॥

အလှူပေးခြင်းနှင့် အစာကျွေးခြင်းတို့ကို ပြုလုပ်ခြင်းကြောင့် ရရှိသော အကျိုးफलကို ပင် နှစ်တစ်ထောင်ကြာအောင်ပင် ဖော်ပြ၍ မကုန်နိုင်။

Verse 20

तथाप्युद्देशतः किञ्चित् फलं वक्ष्यामि तेऽनघ । व्रतस्यास्य पुरा वृत्तं शुभान्यस्य शृणुष्व तत् ॥ ५५.२० ॥

သို့သော်လည်း အပြစ်ကင်းသူရေ၊ ဤဝရတ၏ အကျိုးအဖွားအချို့ကို အကျဉ်းချုပ်၍ သင့်အား ငါပြောမည်။ ထို့ပြင် ယခင်ကာလများတွင် ဤဝရတကို မည်သို့ကျင့်သုံးခဲ့သည့် မင်္ဂလာသမိုင်းကိုလည်း နားထောင်လော့။

Verse 21

आसीदादियुगे राजा ब्रह्मवादी दृढव्रतः । स पुत्रकामः पप्रच्छ ब्रह्माणं परमेष्ठिनम् । तस्येदं व्रतमाचख्यौ ब्रह्मा स कृतवांस्तथा ॥ ५५.२१ ॥

အစဉ်ဦးယုဂတွင် ဘြဟ္မဝါဒကို အလေးထား၍ ဝရတကို ခိုင်မြဲစွာ ထိန်းသိမ်းသော မင်းတစ်ပါးရှိ၏။ သားတော်လိုလားသဖြင့် အမြင့်ဆုံး စီမံခန့်ခွဲသူ ဘြဟ္မာ (ပရမေဋ္ဌိန်) ကို မေးမြန်းရာ၊ ဘြဟ္မာသည် ဤဝရတကို ရှင်းပြပေးပြီး မင်းသည် ထိုအတိုင်း လိုက်နာကျင့်သုံး하였다။

Verse 22

तस्य व्रतान्ते विश्वात्मा स्वयं प्रत्यक्षतां ययौ । तुष्टश्चोवाच भो राजन् वरो मे व्रियतां वरः ॥ ५५.२२ ॥

ဝရတပြီးဆုံးချိန်တွင် စကြဝဠာ၏ အတ္တ (ဗိဿဝာတ္မာ) သည် ကိုယ်တိုင်ပင် ထင်ရှားစွာ ပေါ်ထွန်းလာ၏။ နှစ်သက်တော်မူ၍ “အို မင်းကြီး၊ ငါထံမှ ဆုတောင်းရာကို ရွေးချယ်လော့—သင်လိုချင်သော ဆုကို ရွေးလော့” ဟု မိန့်တော်မူ၏။

Verse 23

राजोवाच । पुत्रं मे देहि देवेश वेदमन्त्रविशारदम् । याजकं यजनासक्तं कीर्त्या युक्तं चिरायुषम् । असंख्यातगुणं चैव ब्रह्मभूतमकल्मषम् ॥ ५५.२३ ॥

မင်းက ပြော၏— “ဒေဝတို့၏ အရှင်၊ ကျွန်ုပ်အား သားတော်တစ်ပါး ပေးသနားတော်မူပါ။ ဝေဒနှင့် မန္တရများ၌ ကျွမ်းကျင်၍၊ ယဇ္ဉပူဇာ၌ အလွန်စိတ်ဝင်စားသော ယာဇက (ပူဇာဆောင်) ဖြစ်စေပါ။ ကီရ్తိ (ဂုဏ်သတင်း) နှင့် ရှည်လျားသော အသက်တမ်းကို ပိုင်ဆိုင်၍၊ အရေအတွက်မရှိသော ဂုဏ်ရည်များနှင့် ပြည့်စုံကာ၊ ဘြဟ္မ (brahman) တွင် တည်မြဲ၍ အပြစ်အညစ်ကင်းစင်ပါစေ။”

Verse 24

एवमुक्त्वा ततो राजा पुनर्वचनमब्रवीत् । ममाप्यन्ते शुभं स्थानं प्रयच्छ परमेश्वर । यत्तन्मुनिपदं नाम यत्र गत्वा न शोचति ॥ ५५.२४ ॥

ထိုသို့ ပြောပြီးနောက် မင်းသည် ထပ်မံ၍ ဆို၏— “အမြင့်ဆုံး အရှင်တော်၊ ကျွန်ုပ်၏ အဆုံးကာလတွင်လည်း မင်္ဂလာရှိသော နေရာတစ်ခုကို ပေးသနားတော်မူပါ။ ထိုနေရာသည် ‘မုနိပဒ’ (munipada) ဟု ခေါ်သော မုနိတို့၏ အဆင့်/အာဝါသ ဖြစ်ပြီး၊ ထိုသို့ ရောက်သွားသူသည် မည်သည့် ဝမ်းနည်းမှုမျှ မရှိတော့ပါ။”

Verse 25

एवमस्त्विति तं देवः प्रोक्त्वा चादर्शनं गतः । तस्यापि राज्ञः पुत्रोऽभूद्वत्सप्रीर्नाम नामतः ॥ ५५.२५ ॥

“ဤသို့ဖြစ်ပါစေ” ဟု နတ်ဘုရားက မိန့်ကြားပြီးနောက် မျက်စိမြင်ရာမှ ပျောက်ကွယ်သွားသည်။ ထိုဘုရင်တွင်လည်း နာမည်အားဖြင့် ဝတ္စပရီ (Vatsaprī) ဟုခေါ်သော သားတော်တစ်ပါး မွေးဖွား하였다။

Verse 26

वेदवेदाङ्गसम्पन्नो यज्ञयाजी बहुश्रुतः । तस्य कीर्त्तिर्महाराज विस्तृता धरणीतले ॥ ५५.२६ ॥

ဝေဒနှင့် ဝေဒအင်္ဂများကို ပြည့်စုံသိမြင်သူ၊ ယဇ္ဉပူဇာကို ဆောင်ရွက်သူ၊ ပညာဗဟုသုတကျယ်ပြန့်သူ—အို မဟာဘုရင်၊ သူ၏ဂုဏ်သတင်းသည် မြေပြင်တစ်လျှောက် ကျယ်ပြန့်သွား하였다။

Verse 27

राजाऽपि तं सुतं लब्ध्वा विष्णुदत्तं प्रतापिनम् । जगाम तपसे युक्तः सर्वद्वन्द्वान् प्रहाय सः ॥ ५५.२७ ॥

ဘုရင်သည်လည်း ထိုသားတော်—တေဇောဓာတ်ပြည့်ဝသော ဗိဿဏုဒတ္တ (Viṣṇudatta)—ကို ရရှိပြီးနောက် တပဿာကျင့်ရန် ထွက်ခွာ하였다။ တပသ်၌ စည်းကမ်းတကျနေ၍ သုခနှင့် ဒုက္ခကဲ့သို့သော ဒွန္ဒွများအားလုံးကို စွန့်လွှတ်하였다။

Verse 28

आराधयामास हरिं निराहारो जितेन्द्रियः । हिमवत्पर्वते रम्ये स्तुतिं कुर्वंस्तदा नृपः ॥ ५५.२८ ॥

ထိုအခါ ဘုရင်သည် အစာမစားဘဲ အင်္ဒြိယများကို ထိန်းချုပ်ကာ ဟရီ (Hari) ကို အာရాధနာပြု하였다။ လှပသော ဟိမဝတ်တောင် (Himavat) ပေါ်တွင် ထိုဘုရင်သည် ချီးမွမ်းသီချင်းများကို ရွတ်ဆို하였다။

Verse 29

भद्राश्व उवाच । कीदृशी सा स्तुतिर्ब्रह्मन् यां चकार स पार्थिवः । किं च तस्याभवद् देवं स्तुवतः पुरुषोत्तमम् ॥ ५५.२९ ॥

ဘဒ္ရာရှွ (Bhadrāśva) က မေးလျက်ဆိုသည်—“အို ဘြာဟ္မဏ၊ ဘုရင်က ပြုစုသီကုံးခဲ့သော ထိုစတုတိ (ချီးမွမ်းသီချင်း) သည် မည်သို့သော သဘောသဘာဝရှိသနည်း။ ထို့ပြင် ပုရုရှိုတ္တမ (Puruṣottama) ဘုရားကို ချီးမွမ်းနေစဉ် သူ့အတွက် အဘယ်အရာ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သနည်း။”

Verse 30

दुर्वासा उवाच । हिमवन्तं समाश्रित्य राजा तद्गतमानसः । स्तुतिं चकार देवाय विष्णवे प्रभविष्णवे ॥ ५५.३० ॥

ဒုర్వာသာ မိန့်တော်မူသည်။ ဟိမဝန်တောင် (ဟိမလယ) ကို အားကိုးခိုလှုံ၍၊ ထိုသို့သော ဓမ္မစိတ်၌ စိတ်တည်နေသော မင်းသည်၊ အလွန်အင်အားကြီးသော ဗိဿဏုဘုရားအား စတုတိ (ချီးမွမ်းသီချင်း) ကို ပြုလုပ်၍ ချီးမွမ်းတော်မူ၏။

Verse 31

राजोवाच । क्षराक्षरं क्षीरसमुद्रशायिनं क्षितीधरं मूर्तिमतां परं पदम् । अतीन्द्रियं विश्वभुजां पुरः कृतं निराकृतं स्तौमि जनार्दनं प्रभुम् ॥ ५५.३१ ॥

မင်းက မိန့်တော်မူသည်။ «ပျက်စီးနိုင်သောအရာနှင့် မပျက်စီးသောအရာ နှစ်ပါးလုံးဖြစ်တော်မူသော၊ နို့သမုဒ္ဒရာပေါ်၌ အိပ်စက်တော်မူသော၊ မြေကြီးကို ထမ်းဆောင်တော်မူသော၊ ရုပ်ရှိသတ္တဝါတို့အတွက် အမြင့်ဆုံးသော အနေအထားဖြစ်တော်မူသော၊ အာရုံတို့ကို ကျော်လွန်တော်မူသော၊ စကြဝဠာကို ထိန်းသိမ်းသူတို့၏ ရှေ့ဆုံး၌ တင်ထားတော်မူသော၊ ထို့ပြင် အကန့်အသတ်မရှိ အရုပ်မဲ့တော်မူသော သခင် ဇနာရ္ဒနကို ငါ ချီးမွမ်းပါ၏။»

Verse 32

त्वमादिदेवः परमार्थरूपी विभुः पुराणः पुरुषोत्तमश्च । अतीन्द्रियो वेदविदां प्रधानः प्रपाहि मां शङ्खगदास्त्रपाणे ॥ ५५.३२ ॥

«သင်သည် အာဒိဒေဝ (အစဉ်အလာဘုရား) ဖြစ်၍ အမြင့်ဆုံးသော အမှန်တရား၏ ရုပ်သဘောတော်ဖြစ်သည်။ အလုံးစုံကို ပျံ့နှံ့တော်မူသော၊ ရှေးဟောင်းတော်မူသော၊ ပုရုရှောတ္တမ (အမြင့်ဆုံးပုရုရှ) လည်းဖြစ်သည်။ အာရုံတို့ကို ကျော်လွန်၍၊ ဝေဒကို သိသူတို့အနက် အထွဋ်အမြတ်တော်မူသော၊ သင်္ခ၊ ဂဒါနှင့် အာယုဓများကို ကိုင်ဆောင်တော်မူသော အရှင်၊ ကျွန်ုပ်ကို ကာကွယ်တော်မူပါ။»

Verse 33

कृतं त्वया देव सुरासुराणां संकीर्त्यतेऽसौ च अनन्तमूर्ते । सृष्ट्यर्थमेतत् तव देव विष्णो न चेष्टितं कूटगतस्य तत्स्यात् ॥ ५५.३३ ॥

«အနန္တမူရ္တေ (အဆုံးမရှိသော ရုပ်သဘောတော်) အရှင်ဘုရား၊ သင်ပြုတော်မူသော အလုပ်သည် ဒေဝနှင့် အသူရတို့နှင့် ဆိုင်ရာဖြစ်၍ လူတို့က ချီးမွမ်းကာ သီဆိုကြသည်။ အရှင် ဗိဿဏုဘုရား၊ ဤအရာသည် ဖန်ဆင်းခြင်းအတွက် ဖြစ်သည်။ ကူဋသ္ထ (မဖော်ပြနိုင်သော အဝျက္တ) တွင် တည်နေသူ၏ လှုပ်ရှားမှုဟု မဆိုနိုင်ပါ။»

Verse 34

तथैव कूर्मत्वमृगत्‍वमुच्चैस् त्वया कृतं रूपमनेक रूप । सर्वज्ञभावादसकृच्छ जन्म संकीर्त्यते तेऽच्युत नैतदस्ति ॥ ५५.३४ ॥

«ထိုနည်းတူပင် ကူရ္မ (လိပ်) ဖြစ်ခြင်းနှင့် မೃဂ (တိရစ္ဆာန်) ဖြစ်ခြင်းတို့ကိုလည်း၊ အနೇಕရူပ (ရုပ်အမျိုးမျိုး) အရှင်၊ သင်၏ မြင့်မြတ်သော ရုပ်သဘောတော်များအဖြစ် သင်ယူဆောင်တော်မူသည်ဟု ဆိုကြသည်။ သို့သော် သင်သည် အလုံးစုံသိတော်မူသောကြောင့်၊ သင်သည် မကြာခဏ မွေးဖွားတော်မူသည်ဟု ထပ်တလဲလဲ သီဆိုကြသော်လည်း၊ အချျုတ (မလဲလျားသူ) အရှင်၊ အမှန်တကယ် ထိုသို့ မဟုတ်ပါ။»

Verse 35

नृसिंह नमो वामन जमदग्निनाम दशास्यगोत्रान्तक वासुदेव । नमोऽस्तु ते बुद्ध कल्किन् खगेश शम्भो नमस्ते विबुधारिनाशन ॥ ५५.३५ ॥

နရစിംဟအား နမော၊ ဝာမနအား နမော၊ ဇမဒဂ္နိဟု ခေါ်သော အရှင်အား နမော၊ ဒသမုခ (ရာဝဏ) မျိုးရိုးကို အဆုံးသတ်သော ဝာစုဒေဝအား နမော။ ဗုဒ္ဓ၊ ကလ္ကိန်၊ ငှက်တို့၏ အရှင် (ဂရုဍ)၊ သမ္ဘု—နတ်တို့၏ ရန်သူများကို ဖျက်ဆီးသူ အရှင်အား နမောတော်မူပါစေ။

Verse 36

नमोऽस्तु नारायण पद्मनाभ नमो नमस्ते पुरुषोत्तमाय । नमः समस्तामरसङ्घपूज्य नमोऽस्तु ते सर्वविदां प्रधान ॥ ५५.३६ ॥

နာရာယဏ၊ ပဒ္မနာဘ အရှင်အား နမောတော်မူပါစေ။ ပုရုရှောတ္တမ အရှင်အား ထပ်မံနမော နမောတော်မူပါစေ။ အမရတို့၏ အစုအဝေးတစ်ရပ်လုံးက ပူဇော်လေးစားသော အရှင်အား နမော။ ဗဟုသုတရှိသူတို့အနက် အမြင့်ဆုံးသော အရှင်အား နမောတော်မူပါစေ။

Verse 37

नमः करालास्य नृसिंहमूर्त्ते नमो विशालाद्रिसमान कूर्म । नमः समुद्रप्रतिमान मत्स्य नमामि त्वां क्रोडरूपिननन्त ॥ ५५.३७ ॥

ကြောက်မက်ဖွယ် မျက်နှာရှိသော နရစിംဟရုပ်သဏ္ဌာန်အား နမော။ ကြီးမားသော တောင်တန်းနှင့် တူသော ကူර්မ (လိပ်) ရုပ်သဏ္ဌာန်အား နမော။ သမုဒ္ဒရာနှင့် ဆင်တူသော မတ္စျ (ငါး) ရုပ်သဏ္ဌာန်အား နမော။ အဆုံးမရှိသော အရှင်၊ ဝရాహ (ဝက်တော) ရုပ်ကို ဆောင်ယူသော သင့်အား ကျွန်ုပ် ဦးညွှတ်ပါ၏။

Verse 38

सृष्ट्यर्थमेतत्तव देव चेष्टितं न मुख्यपक्षे तव मूर्तिता विभो । अजानता ध्यानमिदं प्रकाशितं नैभिर्विना लक्ष्यसे त्वं पुराण ॥ ५५.३८ ॥

ဤအပြုအမူသည် အရှင်ဘုရား၏ ဖန်ဆင်းခြင်းအတွက် ဆောင်ရွက်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ အလုံးစုံပြည့်ဝသော အရှင်၏ ရုပ်ကာယပေါ်ထွန်းမှုသည် မူလသဘာဝ၏ အဓိကအနေအထား မဟုတ်ပါ။ မသိသူတို့အတွက် ဤသမాధိအကြောင်း သင်ကြားချက်ကို ဖော်ပြထားသည်။ ဤနည်းလမ်းများ မရှိလျှင် အို ပုရာဏ (ရှေးဦး) အရှင်ကို လွယ်ကူစွာ မမြင်မိနိုင်ပါ။

Verse 39

आद्यो मखस्त्वं स्वयमेव विष्णो मखाङ्गभूतोऽसि हविस्त्वमेव । पशुर्भवानृत्विगिज्यं त्वमेव त्वां देवसङ्घा मुनयो यजन्ति ॥ ५५.३९ ॥

အို ဗိဿနု၊ သင်သည် မူလယဇ် (မခ) ကိုယ်တိုင် ဖြစ်သည်။ သင်သည် ယဇ်၏ အင်္ဂါတစ်စိတ်တစ်ပိုင်းလည်း ဖြစ်ပြီး၊ ဟဝိစ် (ပူဇော်သကာ) သည်လည်း သင်တစ်ပါးတည်း ဖြစ်သည်။ သင်သည် ပသု (ယဇ်တိရစ္ဆာန်) ဖြစ်သကဲ့သို့၊ ရ္တဝိဇ် (ယဇ်ဆောင်ရွက်သူ) တို့က ပူဇော်ရမည့် ယဇ်ပုရောဟိတ်အာဏာလည်း သင်တစ်ပါးတည်း ဖြစ်သည်။ နတ်အစုအဝေးများနှင့် မုနိတို့သည် သင့်ကို ယဇ်ပူဇော်ကြသည်။

Verse 40

यदेतस्मिन् जगद्ध्रुवं चलाचलं सुरादिकालानलसंस्थमुत्तमम् । न त्वं विभक्तोऽसि जनार्दनेश प्रयच्छ सिद्धिं हृदयेप्सितां मे ॥ ५५.४० ॥

ဤအလွန်မြတ်သောလောကကြီး—မရွေ့မလျားနှင့် ရွေ့လျားသောအရာအားလုံး—သည် ယုဂအဆုံး၏ ကမ္ဘာမီးကိုတောင် ကျော်လွန်၍ သင်၌ တည်မြဲနေသဖြင့်၊ အို ဇနာရ္ဒနာ အရှင်၊ သင်သည် ထိုကမ္ဘာမှ ခွဲကွာမနေပါ။ ကျွန်ုပ်နှလုံးသားလိုအင်ဆန္ဒ ပြည့်စုံခြင်းကို ပေးသနားပါ။

Verse 41

नमः कमलपत्राक्ष मूर्तामूर्त नमो हरे । शरणं त्वां प्रपन्नोऽस्मि संसारान्मां समुद्धर ॥ ५५.४१ ॥

ကြာရွက်မျက်စိတော်ရှိသောအရှင်အား နမော။ ပေါ်လွင်သည့်ရုပ်နှင့် မပေါ်လွင်သည့်ရုပ် နှစ်မျိုးလုံးဖြစ်သော ဟရီအား နမော။ ကျွန်ုပ်သည် သင်၌ ခိုလှုံလာပြီ; သံသရာမှ ကျွန်ုပ်ကို ဆွဲထုတ်ကယ်တင်ပါ။

Verse 42

एवं स्तुतस्तदा देवस्तेन राज्ञा महात्मना । विशालाम्रतलस्थेन तुतोष परमेश्वरः ॥ ५५.४२ ॥

ထိုသို့ အချိန်၌ မဟာစိတ်ရှိသော မင်းကြီးက မန်ကျည်းပင်များကျယ်ပြန့်သောနေရာ၌ နေထိုင်လျက် ချီးမွမ်းသဖြင့်၊ ပရမေရှ္ဝရ အရှင်သည် နှစ်သက်တော်မူ၏။

Verse 43

कुब्जरूपी ततो भूत्वा आजगाम हरिः स्वयम् । तस्मिन्नागत मात्रे तु सीप्याम्रः कुब्जकोऽभवत् ॥ ५५.४३ ॥

ထို့နောက် ဟရီသည် ကိုယ်တိုင်ပင် ခါးကွေးသူ၏ရုပ်ကို ခံယူ၍ ရောက်လာတော်မူ၏။ သူရောက်လာသည့် ခဏတည်းမှာပင် ခါးကွေးသူသည် ‘စီပျာမ်ရ’ ဟုခေါ်သောအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲသွား၏။

Verse 44

तं दृष्ट्वा महदाश्चर्यं स राजा संशितव्रतः । विशालस्य कथं कौब्ज्यमिति चिन्तापरोऽभवत् ॥ ५५.४४ ॥

ထိုအံ့ဩဖွယ်ကြီးကို မြင်ပြီးနောက် သစ္စာဝတ်ပြုမှု၌ တည်ကြည်သော မင်းကြီးသည် “ဗိသာလသည် ဘာကြောင့် ခါးကွေးရုပ် ဖြစ်လာသနည်း” ဟု စဉ်းစားခြင်း၌ အပြည့်အဝ နစ်မြုပ်သွား၏။

Verse 45

तस्य चिन्तयतो बुद्धिर्बभौ तं ब्राह्मणं प्रति । अनेनागतमात्रेण कृतमेतन्न संशयः ॥ ५५.४५ ॥

သူ စဉ်းစားနေစဉ် ဉာဏ်ပညာသည် ထိုဗြာဟ္မဏကို မျက်နှာမူလာ၍—«သူ၏ ရောက်လာခြင်းတစ်ခုတည်းကြောင့်ပင် ဤအမှုသည် ပြီးမြောက်ခဲ့သည်၊ သံသယမရှိ» ဟု ထင်မြင်하였다။

Verse 46

तस्मादेषैव भविता भगवान् पुरुषोत्तमः । एवमुक्त्वा नमश्चक्रे तस्य विप्रस्य स नृपः ॥ ५५.४६ ॥

«ထို့ကြောင့် ဤသူတော်တည်းပင် ဘဂဝန် ပုရုရှောတ္တမ ဖြစ်လာမည်» ဟု ဆိုပြီးနောက် ထိုမင်းသည် ထိုဗြာဟ္မဏအား ဦးညွှတ်နမസ്കာရ ပြု하였다။

Verse 47

अनुग्रहाय भगवन् नूनं त्वं पुरुषोत्तमः । आगतोऽसि स्वरूपं मे दर्शयस्वाधुना हरे ॥ ५५.४७ ॥

အို ဘဂဝန်၊ အမှန်တကယ် သင်သည် ပုရုရှောတ္တမ ဖြစ်၍ ကရုဏာကြောင့် လာရောက်တော်မူသည်။ အို ဟရိ၊ ယခု သင်၏ အမှန်တရားသော ရူပကို ကျွန်ုပ်အား ပြသတော်မူပါ။

Verse 48

एवमुक्तस्तदा देवः शङ्खचक्रगदाधरः । बभौ तत्पुरतः सौम्यो वाक्यं चेदमुवाच ह ॥ ५५.४८ ॥

ဤသို့ ခေါ်ဆိုခံရသော် ထိုဒေဝသည် သင်္ခ၊ စက္ကရ၊ ဂဒါ ကိုင်ဆောင်၍ သူ၏ရှေ့တွင် နူးညံ့သိမ်မွေ့သော ရူပဖြင့် ပေါ်ထွန်းလာကာ ဤစကားကို မိန့်တော်မူ하였다။

Verse 49

वरं वृणीष्व राजेन्द्र यत्ते मनसि वर्तते । मयि प्रसन्ने त्रैलोक्य तिलमात्रमिदं नृप ॥ ५५.४९ ॥

«အို မင်းမြတ်တို့၏ အထွဋ်အမြတ် ရာဇိန္ဒြ၊ သင်၏ စိတ်တွင် ရှိသမျှအတိုင်း ဆုတောင်းတစ်ပါးကို ရွေးချယ်လော့။ ငါ ပျော်ရွှင်နှစ်သက်လျှင်၊ အို မင်း၊ သုံးလောကလုံးသည် နှမ်းစေ့တစ်စေ့မျှသာ (အလွန်သေးငယ်) ဖြစ်၏» ဟု မိန့်တော်မူ하였다။

Verse 50

एवमुक्तस्ततो राजा हर्षोत्फुल्लितलोचनः । मोक्षं प्रयच्छ देवेशेत्युक्त्वा नोवाच किञ्चन ॥ ५५.५० ॥

ဤသို့ ပြောဆိုခံရသောအခါ မင်းကြီးသည် ဝမ်းမြောက်လွန်း၍ မျက်လုံးများ ပွင့်လင်းလာကာ «ဒေဝတို့၏ အရှင်ဘုရား၊ မောက္ခကို ပေးသနားပါ» ဟု ဆိုပြီးနောက် ထပ်မပြောတော့하였다။

Verse 51

एवमुक्तः स भगवान् पुनर्वाक्यमुवाच ह । मय्यागते विशालोऽयमाम्रः कुब्जत्वमागतः ॥ यस्मात्तस्मात्तीर्थमिदं कुब्जकाम्रं भविष्यति ॥ ५५.५१ ॥

ဤသို့ ပြောဆိုခံရသောအခါ ဘုရားသခင်သည် ထပ်မံ မိန့်တော်မူသည်– «ငါရောက်လာသောအခါ ဤကျယ်ပြန့်သော သရက်ပင်သည် ကွေးသွား하였다။ ထို့ကြောင့် ဤတီရ္ထသည် ‘ကုပ္ဇက-အာမ္ရ’ (ကွေးသော သရက်ပင်) ဟု ခေါ်ကြလိမ့်မည်»။

Verse 52

तिर्यग्योन्यादयोऽप्यस्मिन् ब्राह्मणान्ता यदि स्वकम् । कलेवरं त्यजिष्यन्ति तेषां पञ्चशतानि च । विमानानि भविष्यन्ति योगिनां मुक्तिरेव च ॥ ५५.५२ ॥

တိရစ္ဆာန်ယောနီတို့မှ စ၍ ဗြာဟ္မဏအထိ ဖြစ်သူတို့သည် ဤနေရာ၌ မိမိခန္ဓာကိုယ်ကို စွန့်လွှတ်လျှင် သူတို့အတွက် ဝိမာနာ ငါးရာ ပေါ်ပေါက်မည်၊ ယောဂီတို့အတွက်မူ မောက္ခသာ ရရှိမည်။

Verse 53

एवमुक्त्वा नृपं देवः शङ्खाग्रेण जनार्दनः । पस्पर्श स्पृष्टमात्रोऽसौ परं निर्वाणमाप्तवान् ॥ ५५.५३ ॥

ဤသို့ မင်းကြီးအား မိန့်တော်မူပြီးနောက်၊ ဒေဝ Janārdana သည် သင်္ခါ၏ ထိပ်ဖျားဖြင့် မင်းကြီးကို ထိတော်မူသည်။ ထိရုံမျှဖြင့်ပင် မင်းကြီးသည် အမြင့်ဆုံး နိဗ္ဗာန်ကို ရောက်ရှိ하였다။

Verse 54

तस्मात्त्वमपि राजेन्द्र तं देवं शरणं व्रज । येन भूयः पुनः शोच्यपदवीं नो प्रयास्यसि ॥ ५५.५४ ॥

ထို့ကြောင့် မင်းတို့အထဲ၌ အမြတ်ဆုံးသော မင်းကြီး၊ သင်လည်း ထိုဒေဝကို အားကိုးရာအဖြစ် သွားရောက် ခိုလှုံလော့။ ထိုသို့ပြုလျှင် နောက်တဖန် ဝမ်းနည်းဖွယ် အခြေအနေသို့ မရောက်တော့မည်။

Verse 55

य इदं शृणुयान्नित्यं प्रातरुत्थाय मानवः । पठेद्यश्चरितं ताभ्यां मोक्षधर्मार्थदो भवेत् ॥ ५५.५५ ॥

မနက်စောစောထပြီး နေ့စဉ်ဤအကြောင်းအရာကို နားထောင်ကာ ဤသန့်ရှင်းသောဇာတ်တော်ကို ရွတ်ဖတ်သူသည် ထိုအကျင့်များကြောင့် မောက္ခ၊ ဓမ္မနှင့် အဓိပ္ပါယ်/အာဓာ (artha) ကို ရရှိစေသူ ဖြစ်လာမည်။

Verse 56

शुभव्रतमिदं पुण्यं यश्च कुर्याज्जनेश्वर । स सर्वसम्पदं चेह भुक्त्वेते तल्लयं व्रजेत् ॥ ५५.५६ ॥

အို လူတို့၏အရှင်၊ ဤမင်္ဂလာဝရတသည် ကုသိုလ်ပြုသောအကျင့်ဖြစ်၏။ မည်သူမဆို ထိုဝရတကို ဆောင်ရွက်လျှင် ဤလောက၌ စုံလင်သောစည်းစိမ်အားလုံးကို ခံစားပြီးနောက် ထိုအမြင့်ဆုံးအရာ၌ ပျော်ဝင်ပျက်သုဉ်းခြင်းသို့ ရောက်လိမ့်မည်။