
သုတက ဝသိဋ္ဌ–ဝိශ්ဝာမိတ္တ ရန်ပွဲက ပိုမိုပြင်းထန်လာပုံကို ပြောပြသည်။ မိမိအင်အား မအောင်မြင်တော့သဖြင့် ဝိශ්ဝာမိတ္တ ဒေါသထွက်ကာ ဘုရားသခင်တို့၏ သန့်စင်ကာ အပ်နှံထားသော ဒိဗ္ဗအာယုဓများ—ဗြဟ္မာစတြာ အပါအဝင်—ကို လွှတ်ချလိုက်ရာ ကမ္ဘာလောကတွင် မကောင်းသင်္ကေတများ ပေါ်ထွက်လာသည်။ မိုးကျောက်ကဲ့သို့ ပစ်ခတ်မှုများ၊ လက်နက်များ ပွားများခြင်း၊ သမုဒ္ဒရာ တုန်ခါခြင်း၊ တောင်ထိပ်များ ပျက်စီးခြင်း၊ သွေးရောင်မိုးရွာခြင်းတို့ကို ပရလယသင်္ကေတဟု သတ်မှတ်ကြသည်။ ဒေဝတားတို့က ဗြဟ္မာထံ တိုင်ကြားအကူအညီတောင်းရာ ဗြဟ္မာက ဤအကြမ်းဖက်မှုသည် ဒိဗ္ဗလက်နက်တိုက်ပွဲ၏ အကျိုးဆက်ဟု ခွဲခြားပြောကြားပြီး ဒေဝတားတို့ကို စစ်မြေပြင်သို့ ဦးဆောင်လာသည်။ ကမ္ဘာပျက်စီးမသွားစေရန် ရပ်တန့်ရန် တိုက်တွန်းပြီး ဝသိဋ္ဌကလည်း မုန်းတီး၍ တိုက်ခိုက်ခြင်းမဟုတ်ဘဲ မန္တရအာနုဘော်ဖြင့် ကာကွယ်ရေးအနေနှင့် လက်နက်များကို ပျက်ပြယ်စေခြင်းသာဟု ရှင်းလင်းသည်။ ဗြဟ္မာက ဝိශ්ဝာမိတ္တအား လက်နက်လွှတ်ခြင်းကို ရပ်စေကာ စကားဖြင့် ဖြေရှင်းရန် ကြိုးပမ်းပြီး ဝသိဋ္ဌကို “ဗြာဟ္မဏ” ဟု ခေါ်ကာ အငြင်းပွားမှုကို လျော့ချလိုသည်။ ဝိශ්ဝာမိတ္တက မိမိဒေါသသည် အသိအမှတ်ပြုမှုနှင့် အဆင့်အတန်းကြောင့် ဖြစ်ကြောင်း တင်းမာစွာဆိုသော်လည်း ဝသိဋ္ဌက က္ෂတ္တရိယမွေးဖွားသူဟု သတ်မှတ်သဖြင့် “ဗြာဟ္မဏ” အမည်ကို မပေးဘဲ ဗြဟ္မတေဇသည် က္ෂတ္တရိယအင်အားထက် မြင့်မြတ်ကြောင်း ထုတ်ဖော်သည်။ နောက်ဆုံး ဗြဟ္မာက ကျိန်စာခြိမ်းခြောက်၍ ဒိဗ္ဗလက်နက်များကို စွန့်လွှတ်စေပြီး ထွက်ခွာသွားသည်။ သာရသွတီမြစ်ကမ်းတွင် ရှင်သန်သူတော်များ ကျန်ရစ်ကာ ထိန်းချုပ်မှု၊ မှန်ကန်သောစကားနှင့် ဖျက်ဆီးနိုင်သောအင်အားကို သန့်ရှင်းသောဒေသအတွင်း ထိန်းသိမ်းရမည်ဟူသော သင်ခန်းစာကို ထင်ဟပ်စေသည်။
Verse 1
सूत उवाच । एतस्मिन्नेव काले तु विश्वामित्रो महामुनिः । तां शक्तिं व्यर्थतां प्राप्तां ज्ञात्वा कोपसमन्वितः
စူတက ပြောသည်။ ထိုအချိန်တည်းက မဟာမုနိ ဗိශ්ဝာမိတ္တရသည် မိမိ၏ သက္တိ (အင်အား) သည် အလဟသ ဖြစ်သွားကြောင်း သိမြင်၍ ဒေါသဖြင့် ပြည့်နှက်လာ၏။
Verse 2
मुमोच तद्वधार्थाय ब्रह्मास्त्रं सोऽभिमंत्रितम् । तस्य संहितमात्रस्य प्रस्वनः समजायत
ထိုသတ်ဖြတ်ခြင်းကို ပြီးမြောက်စေရန် မန္တရဖြင့် အဘိမန္တရပြုထားသော ဗြဟ္မာအာစတြကို သူလွှတ်လိုက်သည်။ ထိုအာစတြကို ခေါ်ယူသည့်အခါတင် ကြောက်မက်ဖွယ် တုန်လှုပ်သံကြီး ပေါ်ထွန်းလာ၏။
Verse 3
ततश्चोल्काः प्रभूताश्च प्रयांति च नभस्तलात् । ततः कुन्ताः शक्तयश्च तोमराः परिघास्तथा
ထို့နောက် မီးလောင်တောက်ပသော မိုးကျောက်များ အများအပြားက မိုးကောင်းကင်တလျှောက် လှုပ်ရှားသွားကြ၏။ ထို့နောက် လှံများ၊ သက္တိလှံများ၊ တိုမရာလှံများနှင့် သံတုတ်ကြီးများလည်း အစဉ်လိုက် ပေါ်ထွန်းလာ၏။
Verse 4
भिंडिपाला गदाश्चैव खड्गाश्चैव परश्वधाः । बाणाः प्रासाः शतघ्न्यश्च शतशोऽथ सहस्रशः
ဘိဏ္ဍိပါလ၊ ဂဒါတို့နှင့်အတူ ဓားများ၊ ပုဆိန်များလည်းရှိ၏။ မြားများ၊ လှံများ၊ သတဃ္နီဟုခေါ်သော သံလက်နက်များပါ ရာချီပြီးနောက် ထောင်ချီအောင် ပစ်လွှတ်ခံရ၏။
Verse 5
वसिष्ठोऽपि परिज्ञाय प्रेषितं गाधिसूनुना । ब्रह्मास्त्रं मृत्यवे तेन शुचिर्भूत्वा ततः परम्
ဝသိဋ္ဌလည်း ဂာဓိ၏သား (ဝိශ්ဝာမိတ္တရ) က သေမင်းအတွက် ဗြဟ္မာအာစတြကို ပစ်လွှတ်ထားသည်ကို သိမြင်၍၊ အရင်ဆုံး ကိုယ်ကို သန့်စင်သွားပြီးနောက် ထို့နောက် ဆက်လက် ရှေ့သို့ တိုးသွား၏။
Verse 6
इषीकां च समादाय ब्रह्मास्त्रं तत्र योजयन् । अब्रवीद्गाधिपुत्राय स्वस्त्यस्तु तव पार्श्वतः
ထို့နောက် သူသည် အီရှီကာဟုခေါ်သော မြက်တံကို ကိုင်ယူ၍ ထိုနေရာတွင် ဗြဟ္မာအာစတြကို ထိုမြက်တံနှင့် ချိတ်ဆက်တပ်ဆင်ကာ၊ ဂာဓိ၏သားအား “သင်၏ဘေး၌ မင်္ဂလာရှိပါစေ” ဟု မိန့်ကြား၏။
Verse 7
हन्यतामस्त्रमेतद्धिमम वाक्यादसंशयम् । ततस्तेन हतं तच्च ब्रह्मास्त्रं तत्समुद्भवम्
«ဤလက်နက်ကို အမှန်တကယ် ချေမှုန်းစေ—ငါ၏စကားဖြင့် မသံသယရှိ» ဟုဆို၏။ ထိုစကား၏အာနုဘော်ကြောင့် ဘြဟ္မာအஸ္တရ (Brahmāstra) နှင့် ထိုမှပေါ်ထွန်းလာသမျှတို့ ပျက်စီးသွားသည်။
Verse 8
वज्रास्त्रं च ततो मुक्तं वज्रास्त्रेण विनाशितम् । यद्यदस्त्रं क्षिपत्येष विश्वामित्रः प्रकोपितः
ထို့နောက် ဝဇ္ရအஸ္တရ (Vajrāstra) ကို လွှတ်လိုက်ရာ၊ ဝဇ္ရအဆင့်တူသော လက်နက်ဖြင့်ပင် ဖျက်ဆီးခံရသည်။ ဒေါသထွက်နေသော ဝိශ්ဝာမိတ္တရ (Viśvāmitra) သည် မည်သည့်လက်နက်ကိုမဆို ပစ်လွှတ်သော်
Verse 9
तत्तद्धंति वसिष्ठस्तु मंत्रस्य च प्रभावतः । एतस्मिन्नेव काले तु क्षुभितो मकरालयः
ဝသိဋ္ဌ (Vasiṣṭha) သည် မန္တရ၏အာနုဘော်တန်ခိုးဖြင့် ထိုလက်နက်တစ်ခုချင်းစီကို ချေမှုန်းပစ်သည်။ ထိုအချိန်တည်းမှာပင် မကရတို့၏အိမ်ရာဖြစ်သော သမုဒ္ဒရာသည် လှုပ်ရှားကာ ရုန်းကန်သွားသည်။
Verse 10
शीर्यंते गिरिशृंगाणि रक्तवृष्टिः परा स्थिता । प्रलयस्येव चिह्नानि संजातानि धरातले । किमकाले महानेष प्रलयः संभविष्यति
တောင်ထိပ်များ ပျက်ယွင်းကွဲကျိုး၍၊ ကြောက်မက်ဖွယ် သွေးမိုးကြီး ရွာသွန်းနေသည်။ မြေပြင်ပေါ်တွင် ပရလယ (Pralaya) ကဲ့သို့သော လက္ခဏာများ ပေါ်ထွန်းလာ၏။ «မသင့်တော်သော အချိန်၌ ဤကြီးမားသော ပရလယသည် မည်သည့်အခါ ဖြစ်ပေါ်မည်နည်း»
Verse 11
ततः पितामहं जग्मुः सर्वे देवाः सवासवाः । प्रोचुः प्रलयचिह्नानि यानि संति धरातले
ထို့နောက် ဒေဝတားအားလုံးသည် အင်ဒြ (Indra) နှင့်အတူ ပိတామဟ (Brahmā) ထံသို့ သွားရောက်ကာ မြေပြင်ပေါ်တွင် ပေါ်ထွန်းလာသော ပရလယလက္ခဏာများကို တင်ပြကြသည်။
Verse 12
ततो ब्रह्मा चिरं ध्यात्वा तानुवाच दिवौकसः । विश्वामित्र वसिष्ठाभ्यां युद्धमेतद्व्यवस्थितम्
ထို့နောက် ဗြဟ္မာသည် အချိန်ကြာမြင့်စွာ သမาธိပြု၍ စွမ်းကောင်းကင်နေထိုင်သော ဒေဝတားတို့အား မိန့်တော်မူသည်—«ဤပဋိပက္ခသည် ဝိශ්ဝာမိတ္တရနှင့် ဝသိဋ္ဌတို့အကြား စတင်တည်ဆောက်ထားပြီ»။
Verse 13
दिव्यास्त्रसंभवं देवास्तेनैतद्व्याकुलं जगत्
အို ဒေဝတားတို့၊ ဒိဗ္ဗအာယုဓများ ပေါ်ပေါက်လာခြင်းကြောင့် ဤလောကတစ်လုံးလုံးသည် လှုပ်ရှားကာ ရှုပ်ထွေးသွားပြီ။
Verse 14
तस्माद्गच्छामहे तत्र यावन्नो जायते क्षयः । सर्वेषामेव भूतानां दिव्यास्त्राणां प्रभावतः
ထို့ကြောင့် ပျက်စီးခြင်းက ကျွန်ုပ်တို့ကို မရောက်မီ အမြန်ဆုံး ထိုနေရာသို့ သွားကြစို့။ ဒိဗ္ဗအာယုဓတို့၏ အာနုဘော်ကြောင့် သတ္တဝါအားလုံး၏ ပျက်စီးမှု ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည်။
Verse 15
ततोऽभिगम्य ते देशं यत्र तौ मुनिसत्तमौ । विचामित्रवसिष्ठौ तौ युध्यमानौ परस्परम्
ထို့နောက် သူတို့သည် မုနိအထွတ်အမြတ် နှစ်ပါးဖြစ်သော ဝိශ්ဝာမိတ္တရနှင့် ဝသိဋ္ဌတို့ အပြန်အလှန် တိုက်ခိုက်နေသည့် ဒေသသို့ ရောက်ရှိကြသည်။
Verse 16
ततः प्रोवाच तौ ब्रह्मा साम्ना परमवल्गुना । निवर्त्यतामिदं युद्धमेतद्दिव्यास्त्रसंभवम् । यावन्न प्रलयो भावि समस्ते धरणीतले
ထို့နောက် ဗြဟ္မာသည် အလွန်နူးညံ့သိမ်မွေ့သော စကားတော်ဖြင့် ထိုနှစ်ပါးအား မိန့်တော်မူသည်—«ဒိဗ္ဗအာယုဓမှ ပေါ်ပေါက်လာသော ဤစစ်ပွဲကို ရပ်တန့်ကြပါစေ။ မြေပြင်တစ်လုံးလုံး၌ ပရလယ မဖြစ်ပေါ်မီ»။
Verse 17
वसिष्ठ उवाच । नाहमस्त्रं प्रयुंजामि विश्वामित्रवधेच्छया । आत्मरक्षाकृते देव अस्त्रमस्त्रेण शामयन्
ဝသိဋ္ဌက မိန့်တော်မူသည်။ «ဗိශ්ဝာမိတ္တရကို သတ်လိုသောစိတ်ဖြင့် ငါ လက်နက်မသုံးပါ။ အို ဒေဝ၊ ကိုယ်ကာကွယ်ရေးအတွက်သာ လက်နက်ကို လက်နက်ဖြင့် တားဆီးငြိမ်းစေသည်»။
Verse 18
अयं मम विनाशाय केवलं चास्त्रमोक्षणम् । कुरुते निर्दयो ब्रह्मंस्तं निवारय सांप्रतम्
«ဤမေတ္တာမဲ့သူသည် ငါ့ကိုဖျက်ဆီးရန်အတွက်သာ လက်နက်များကို ပစ်လွှတ်နေသည်။ အို ဘြဟ္မာ၊ ယခုချက်ချင်း သူ့ကို တားဆီးပါ»။
Verse 19
ब्रह्मोवाच । विश्वामित्र मुनिश्रेष्ठ वसिष्ठं ब्राह्मणोत्तमम् । त्वं रक्ष मम वाक्येन तथा सर्वमिदं जगत्
ဘြဟ္မာက မိန့်တော်မူသည်။ «ဗိශ්ဝာမိတ္တရ မုနိတို့အထဲ၌ အမြတ်ဆုံးရေ၊ ဗြာဟ္မဏအထဲ၌ အထွတ်အမြတ်ဖြစ်သော ဝသိဋ္ဌကို ကာကွယ်လော့။ ငါ့အမိန့်အတိုင်း ဤလောကတစ်ခုလုံးကိုလည်း ကာကွယ်လော့»။
Verse 20
अस्त्रमोक्षविरामं त्वं ब्रह्मर्षे कुरु सत्वरम्
«အို ဘြဟ္မရ္ဿိ၊ လက်နက်ပစ်လွှတ်ခြင်းကို အလျင်အမြန် ရပ်တန့်စေပါ»။
Verse 21
विश्वामित्र उवाच । न मामेष द्विजं ब्रूते कथंचित्प्रपितामह । तस्मादेष प्रकोपो मे संजातोऽस्य वधोपरि
ဗိශ්ဝာမိတ္တရက မိန့်သည်။ «အို ပရပိတာမဟ၊ သူသည် ငါ့ကို ဒွိဇ (နှစ်ကြိမ်မွေး) ဟူ၍ မည်သို့မျှ မသိမှတ်ပါ။ ထို့ကြောင့် သူ့ကို သတ်ရန် ရည်ရွယ်သော အမျက်ဒေါသသည် ငါ့အတွင်း ပေါ်ပေါက်လာသည်»။
Verse 22
तस्माद्वदतु देवेश मामेष ब्राह्मणं द्रुतम् । निवारयामि येनास्त्रं यदस्योपरि संधितम्
ထို့ကြောင့် အို နတ်တို့သခင်၊ သူသည် ကျွန်ုပ်အား ဗြာహ్မဏဟု အမြန်ခေါ်ပါစေ၊ သို့မှသာ သူ့အပေါ် ချိန်ရွယ်ထားသော လက်နက်ကို ကျွန်ုပ် ရုပ်သိမ်းပါမည်။
Verse 23
ब्रह्मोवाच । त्वं वसिष्ठाधुना ब्रूहि विश्वामित्रं ममाज्ञया । ब्राह्मणो जायते तेन तव जीवस्य रक्षणम्
ဗြဟ္မာက မိန့်တော်မူသည်– “အို ဝသိဋ္ဌ၊ ယခု ငါ၏အမိန့်တော်ဖြင့် ဝိသွာမိတြအား ဗြာహ్မဏဖြစ်ကြောင်း ကြေညာလော့။ ထိုသို့ပြုခြင်းဖြင့် သူသည် ဗြာహ్မဏဖြစ်လာပြီး သင်၏အသက်ကို ကာကွယ်နိုင်လိမ့်မည်။”
Verse 24
वसिष्ठ उवाच । नाहं क्षत्रियसंजातं ब्राह्मणं वच्मि पद्मज । न वधे मम शक्तोऽयं कथंचित्क्षत्रियोद्भवः
ဝသိဋ္ဌက ဆိုသည်– “ကြာပန်းမှဖွားမြင်သော အရှင်၊ ခတ္တိယမျိုးနွယ်မှ မွေးဖွားသူကို ဗြာహ్မဏဟု ကျွန်ုပ် မခေါ်ဆိုနိုင်ပါ။ ဤခတ္တိယဖွားသည် ကျွန်ုပ်အား သတ်ဖြတ်ရန် မည်သို့မျှ စွမ်းဆောင်နိုင်မည် မဟုတ်ပါ။”
Verse 25
ब्राह्म्यं तेजो न क्षा त्त्रेण तेजसा संप्रणश्यति । एवं ज्ञात्वा चतुर्वक्त्र यद्युक्तं तत्समाचर
“ဗြာహ్မဏတို့၏ တန်ခိုးအာနုဘော်သည် ခတ္တိယတို့၏ စွမ်းအားဖြင့် မပျက်စီးနိုင်ပါ။ ဤအရာကို သိရှိပြီးဖြစ်၍ အို မျက်နှာလေးဖက်ရှိသော အရှင်၊ သင့်လျော်သလို ပြုတော်မူပါ။”
Verse 26
ब्रह्मोवाच । विश्वामित्र द्विजश्रेष्ठ त्यक्त्वा दिव्यास्त्रसंभवम् । कुरु युद्धं वसिष्ठेन नो चेच्छप्स्यामहं च ते
ဗြဟ္မာက မိန့်တော်မူသည်– “အို ဝိသွာမိတြ၊ နှစ်ကြိမ်မွေးဖွားသူတို့တွင် အမြတ်ဆုံး၊ နတ်လက်နက်များကို အားကိုးခြင်းကို စွန့်လွှတ်လော့။ ဝသိဋ္ဌနှင့် တိုက်ခိုက်လော့၊ သို့မဟုတ်ပါက ငါသည်လည်း သင့်ကို ကျိန်စာတိုက်မည်။”
Verse 27
विश्वामित्र उवाच । दिव्यास्त्राणि च संत्यज्य मया वध्यः सुदुर्मतिः । किंचिच्छिद्रं समासाद्य त्वं गच्छ निजसंश्रयम्
ဝိශ්ဝာမိတ္တရ မိန့်တော်မူသည်— «ကောင်းကင်အာယုဓများကို ငါစွန့်လွှတ်သော်လည်း စိတ်ဆိုးယုတ်သူကို ငါက သတ်ရမည်။ အနည်းငယ်သော အပေါက်အဟာကို တွေ့လျှင် သင်သည် မိမိ၏ ခိုလှုံရာသို့ သွားလော့»။
Verse 28
सूत उवाच । बाढमित्येवमुक्ता च ब्रह्मलोकं गतो विधिः । विश्वामित्रवसिष्ठौ च सरस्वत्यास्तटे स्थितौ
စူတ မိန့်တော်မူသည်— «ဤသို့ ပြောဆိုခံရသော် ဗြဟ္မာ (စီမံခန့်ခွဲသူ) သည် ‘အိုကေ၊ ထိုသို့ပင်’ ဟု ပြန်ဆိုကာ ဗြဟ္မလောကသို့ သွားလေ၏။ ထို့နောက် ဝိශ්ဝာမိတ္တရနှင့် ဝသိဋ္ဌ တို့သည် စရஸဝတီမြစ်ကမ်း၌ တည်နေကြ၏»။
Verse 171
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये वसिष्ठविश्वामित्र युद्धे दिव्यास्त्रनिवर्तनवर्णनंनामैकसप्तत्युत्तरशततमोऽध्यायः
ဤသို့ဖြင့် သန့်ရှင်းသော စကန္ဒ မဟာပုရာဏ၌၊ အရှစ်ဆယ့်တစ်ထောင် စလိုကာပါဝင်သော သံဟိတာ၌၊ ဆဋ္ဌမစာအုပ် နာဂရခဏ္ဍ၌၊ ဟာဋကေရှဝရ က్షೇತ್ರ မာဟာတ္မ്യ၌၊ ဝသိဋ္ဌ–ဝိශ්ဝာမိတ္တရ စစ်ပွဲအတွင်း ဒေဝအာယုဓများ ပြန်လည်ရုပ်သိမ်းခြင်းကို ဖော်ပြသော ‘အခန်း ၁၇၁’ သည် ဤနေရာတွင် ပြီးဆုံး၏။