
အဓ್ಯಾಯ ၁၆ သည် သင်ကြားရေးဆန်သော မေးမြန်း–ဖြေကြားပုံစံဖြစ်ပြီး ရှိသီများက မြေ/အုတ်မြေဖြင့် ပုံတော် (ပာရ္ထိဝ-ပရတိမာ) ပြုလုပ်ကာ ပူဇော်သည့် ဗိဓာနကို တိတိကျကျ မေးမြန်း၍ “လိုရာအကျိုးအားလုံး” ရရှိစေမည့် နည်းလမ်းကို တောင်းဆိုကြသည်။ စူတက ဤပူဇော်မှုသည် ချက်ချင်းအကျိုးရှိ၍ ဝမ်းနည်းမှုကို သက်သာစေကာ အချိန်မတန်သေခြင်း (အပမృတ்யု) ကို တားဆီးပြီး အိမ်ထောင်ရေးနှင့် လယ်ယာစီးပွား (ဇနီး/ခင်ပွန်း၊ သားသမီး၊ ဥစ္စာ၊ စပါး) ကို ပေးတော်မူကြောင်း ဆိုသည်။ အစားအစာ၊ အဝတ်အထည်နှင့် လိုအပ်ရာများသည် မြေမှ ပေါ်ထွန်းသဖြင့် မြေဖြင့်ပြုလုပ်သော ပုံတော်ပူဇော်မှုသည် ကောင်းချီးရယူရာ အားကောင်းသော လမ်းကြောင်းဖြစ်သည်ဟု ရှင်းပြသည်။ ယောက်ျားမိန်းမ နှစ်ဦးစလုံး အခွင့်အရေးရှိသည်။ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းမှာ ရေထဲမှ မြေညက်ကို (မြစ်/ကန်/ရေတွင်း) ယူ၍ သန့်စင်ကာ မွှေးမှုန့်တို့ဖြင့် ပူရိဖိုင်လုပ်ပြီး သန့်ရှင်းသော မဏ္ဍပတွင် ပြင်ဆင်ကာ လက်ဖြင့် ပုံဖော်၍ နို့ဖြင့် ပြန်လည်သန့်စင်ကာ အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းနှင့် လက္ခဏာများ ပြည့်စုံစေပြီး ကြာပန်းအာသနပေါ် ထိုင်စေကာ ရိုသေစွာ ပူဇော်ရသည်။ ဗိဃ္နేశ (ဂဏေရှ)၊ စူရျ၊ ဝိષ્ણု၊ အမ္ဗာ နှင့် ရှိဝတို့ကို အစဉ်လိုက် ပူဇော်ပြီး နောက်ဆုံး ရှိဝလင်္ဂ ပူဇော်မှုဖြင့် အဆုံးသတ်ကာ ṣoḍaśopacāra၊ မန္တရနှင့် ရေဖျန်းခြင်း၊ အဘိသေက ပြုလုပ်ရန် ညွှန်ကြားထားသည်။
Verse 1
कृत्तिकाशुक्रवारेषु गजकोमेडयाजनात्
ကတ္တိကာ နက္ခတ်နှင့် သောကြာနေ့ တိုက်ဆိုင်သည့်အခါ၊ ဆီဝရှင်အား ဆင်နှင့် «ကိုမေဍ» ဟု ခေါ်သော ထုံးတမ်းအလှူပစ္စည်းတို့ဖြင့် ပူဇော်လျှင် အထူးမြတ်သော သာသနာဖလ ရရှိကာ ဆီဝဘက္တိ တိုးပွားစေပြီး၊ သခင်၏ ကရုဏာဖြင့် ဝိမုတ္တိသို့ ထောက်ပံ့ပေးသည်။
Verse 2
सूत उवाच । सुसाधुपृष्टं युष्माभिः सदा सर्वार्थदायकम् । सद्यो दुःखस्य शमनं शृणुत प्रब्रवीमि वः
စူတာက ပြောသည်—သင်တို့ မေးမြန်းခြင်းသည် အလွန်ကောင်းမြတ်၏။ ဤအရာသည် အမြဲတမ်း အကျိုးအမြတ်တရားအားလုံးကို ပေးတတ်၏။ ဒုက္ခကို ချက်ချင်း သက်သာစေသည်။ နားထောင်ကြလော့၊ ငါသည် သင်တို့အား ကြေညာမည်။
Verse 3
अपमृत्युहरं कालमृत्योश्चापि विनाशनम् । सद्यः कलत्रपुत्रादिधनधान्यप्रदं द्विजाः
အို ဒွိဇာ ပညာရှိတို့၊ ဤကိစ္စသည် အချိန်မတိုင်မီ သေဆုံးခြင်းကို ဖယ်ရှားကာ၊ သတ်မှတ်ကာလရှိ သေခြင်းတောင် ပျက်စီးစေသည်။ ထို့ပြင် ဇနီး၊ သားသမီးတို့နှင့် ငွေကြေး၊ စပါးသီးနှံတို့ကိုလည်း လျင်မြန်စွာ ပေးတတ်သည်။
Verse 4
अन्नादिभोज्यं वस्त्रादिसर्वमुत्पद्यते यतः । ततो मृदादिप्रतिमापूजाभीष्टप्रदा भुवि
စားသောက်စရာ အစာအဟာရနှင့် ဝတ်ဆင်စရာ အဝတ်အထည်တို့ အပါအဝင် အရာအားလုံးသည် ထိုအရာမှ ပေါ်ပေါက်လာသောကြောင့်၊ မြေကြီးပေါ်တွင် မြေညက်စသည်ဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော ရုပ်တုကို ပူဇော်ခြင်းသည် လိုအင်ဆန္ဒအကျိုးကို ပေးတတ်သည်။
Verse 5
पुरुषाणां च नारीणामधिकारोत्र निश्चितम् । नद्यां तडागे कूपे वा जलांतर्मृदमाहरेत्
ဤအကျင့်အထုံး၌ ယောက်ျားနှင့် မိန်းမ နှစ်ဦးစလုံး အခွင့်အရေးရှိကြောင်း အတည်ပြုထားသည်။ မြစ်၊ ကန်၊ သို့မဟုတ် ရေတွင်းတို့၏ ရေအတွင်းမှ သန့်ရှင်းသော မြေကို ယူဆောင်ရမည်။
Verse 6
संशोध्य गंधचूर्णेन पेषयित्वा सुमंडपे । हस्तेन प्रतिमां कुर्यात्क्षीरेण च सुसंस्कृताम्
အနံ့မွှေးမှုန့်ဖြင့် သန့်စင်ပြီး မဏ္ဍပကောင်း၌ ကောင်းကောင်း ကြိတ်နယ်ကာ လက်ဖြင့် ပူဇော်ရုပ်ကို ပြုလုပ်ရမည်။ ထို့နောက် နို့ဖြင့်လည်း သေချာစွာ ပြုပြင်သန့်စင်ထားရမည်။
Verse 7
अंगप्रत्यंगकोपेतामायुधैश्च समन्विताम् । पद्मासनस्थितां कृत्वा पूजयेदादरेण हि
အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်း အားလုံးပြည့်စုံပြီး အာယုဓများဖြင့်လည်း ပြည့်ဝစွာ တပ်ဆင်ထားသော (ဒေဝီ၏) ရုပ်ကို ပြုလုပ်ကာ ကြာပန်းအासनပေါ်၌ ထိုင်စေပြီးနောက် လေးစားသဒ္ဓါဖြင့် ပူဇော်ရမည်။
Verse 8
विघ्नेशादित्यविष्णूनामंबायाश्च शिवस्य च । शिवस्यशिवलिंगं च सर्वदा पूजयेद्द्विज
အို ဒွိဇာ၊ ဗိဃ္နေးရှ၊ နေဒေဝ၊ ဗိဿနု၊ အမ္ဘာ (မဟာမိခင်) နှင့် ရှိဝကို အမြဲပူဇော်ရမည်။ ထို့ထက်ပို၍ ရှိဝ၏ လင်္ဂကို အမြဲပူဇော်ပါ၊ အကြောင်းမှာ ထိုသည် သူ၏ ကရုဏာတော် တည်မြဲရာ အာရုံဖြစ်သောကြောင့်။
Verse 9
षोडशैरुपचारैश्च कुर्यात्तत्फलसिद्धये । पुष्पेण प्रोक्षणं कुर्यादभिषेकं समंत्रकम्
ပူဇော်ခြင်း၏ အကျိုးရလဒ် ပြည့်စုံစေရန် ရှိဝကို ဥပစာရ ၁၆ မျိုးဖြင့် ဆောင်ရွက်ပူဇော်ရမည်။ ထို့ပြင် ပန်းဖြင့် ရေဖျန်းခြင်းကို ပြု၍ မန္တရများနှင့်အတူ အဘိရှေကကို ဆောင်ရွက်ရမည်။
Verse 10
शाल्यन्नेनैव नैवेद्यं सर्वं कुडवमानतः । गृहे तु कुडवं ज्ञेयं मानुषे प्रस्थमिष्यते
နైవေဒျ (naivedya) အဖြစ် ဆက်ကပ်သည့် အစားအစာအားလုံးကို śāli ဆန်ဖြင့်သာ ပြုလုပ်၍ «ကူဒဝ» (kuḍava) ဟုခေါ်သော တိုင်းတာမှုဖြင့် တိုင်းရမည်။ အိမ်တွင်းအလေ့အထတွင် စံတိုင်းတာမှုကို ကူဒဝ ဟု သိရပြီး လူသုံးအတွက်တော့ «ပရස්ထ» (prastha) ဟု သတ်မှတ်ကြသည်။
Verse 11
दैवे प्रस्थत्रयं योग्यं स्वयंभोः प्रस्थपंचकम् । एवं पूर्णफलं विद्यादधिकं वै द्वयं त्रयम्
သန့်ရှင်းအပ်နှံထားသော (ဒေဝ) လင်္ဂအတွက် ပရස්ထ သုံးဆ (၃ prastha) သင့်တော်ကြောင်း ဆိုသည်။ ကိုယ်တိုင်ပေါ်ထွန်းသော စွဝယမ္ဘူ (Svayambhū) လင်္ဂအတွက်တော့ ပရස්ထ ငါးဆ (၅ prastha) ကို သတ်မှတ်ထားသည်။ ဤသို့ ပူဇာပြုလျှင် အကျိုးဖလသည် ပြည့်စုံလာပြီး နှစ်ဆ သို့မဟုတ် သုံးဆတိုင် တိုးပွားကြောင်း သိရမည်။
Verse 12
सहस्रपूजया सत्यं सत्यलोकं लभेद्द्विजः । द्वादशांगुलमायामं द्विगुणं च ततोऽधिकम्
သစ္စာဖြင့် စဟသ္ရ-ပူဇာ (sahasra-pūjā) အကြိမ်တစ်ထောင် ပြုလုပ်လျှင် ဒွိဇ (နှစ်ကြိမ်မွေး) ဘက္တသည် စတျယလောက (Satyaloka) ကို ရရှိသည်။ သင့်လျော်သော အလျားမှာ အင်ဂုလ (aṅgula) ၁၂ ဖြစ်ပြီး အနံသည် ထို၏ နှစ်ဆ—သို့မဟုတ် အနည်းငယ် ပိုလည်း ရသည်။
Verse 13
प्रमाणमंगुलस्यैकं तदूर्ध्वं पंचकत्रयम् । अयोदारुकृतं पात्रं शिवमित्युच्यते बुधैः
၎င်း၏အတိုင်းအတာမှာ အင်္ဂုလ ၁ ဖြစ်၍ အထက်တွင် ငါးခုစီ သုံးစု (စုစုပေါင်း ၁၅ အင်္ဂုလ) ရှိသည်။ သံ သို့မဟုတ် သစ်ဖြင့် ပြုလုပ်သော အိုးကို ပညာရှိတို့က «ရှီဝပാത്ര» ဟု ခေါ်ကြသည်။
Verse 14
तदष्टभागः प्रस्थः स्यात्तच्चतुःकुडवं मतम् । दशप्रस्थं शतप्रस्थं सहस्रप्रस्थमेव च
၎င်း၏ အပိုင်း ၈ ပိုင်းအနက် ၁ ပိုင်းကို «ပရස්ထ» ဟု ခေါ်ကြပြီး၊ ထို «ပရස්ထ» သည် ရိုးရာအရ «ကုဍဝ» ၄ ခုနှင့် တူသည်ဟု ယူဆကြသည်။ ထို့အပြင် «ဒသ-ပရස්ထ»၊ «သတ-ပရස්ထ» နှင့် «သဟස්ရ-ပရස්ထ» ဟူသော အတိုင်းအတာများလည်း ရှိသည်။
Verse 15
जलतैलादिगंधानां यथायोग्यं च मानतः । मानुषार्षस्वयंभूनां महापूजेति कथ्यते
ရေ၊ ဆီနှင့် အနံ့သာတို့ကို သင့်လျော်သကဲ့သို့ အတိုင်းအတာမှန်ကန်စွာ ပူဇော်လှူဒါန်းလျှင်—လင်္ဂသည် လူလုပ်ဖြစ်စေ၊ ရှိသီတို့က တည်ထောင်ထားသည်ဖြစ်စေ၊ ကိုယ်တိုင်ပေါ်ထွန်းသော (စွယံဘူ) ဖြစ်စေ—ထိုပူဇော်မှုကို «မဟာပူဇာ» (ကြီးမြတ်သောပူဇော်မှု) ဟု ခေါ်ကြသည်။
Verse 16
इति श्रीशिवमहापुराणे विद्येश्वरसंहितायां षोडशोऽध्यायः
ဤသို့ဖြင့် သန့်ရှင်းမြတ်သော «သီဝ မဟာပုရာဏ» အတွင်းရှိ «ဝိဒ္ယေရှ္ဝရ သံဟိတ» ၏ ဆယ့်ခြောက်မြောက် အခန်း ပြီးဆုံး၏။
Verse 17
दीपाज्ज्ञानमवाप्नोति तांबूलाद्भोगमाप्नुयात् । तस्मात्स्नानादिकं षट्कं प्रयत्नेन प्रसाधयेत्
မီးအလင်း (ဒီပ) ကို ပူဇော်လှူဒါန်းခြင်းဖြင့် စစ်မှန်သော ဉာဏ်ပညာကို ရရှိသည်။ တံဘူလ (ကွမ်း) ကို ပူဇော်လှူဒါန်းခြင်းဖြင့် စားသုံးပျော်ရွှင်မှုနှင့် ကောင်းကျိုးချမ်းသာကို ရရှိမည်။ ထို့ကြောင့် ရေချိုးခြင်းမှ စ၍ အခြေခံခြောက်ပါးသော အကျင့်အထုံးကို ကြိုးစား၍ ပြည့်စုံစွာ ဆောင်ရွက်သင့်သည်။
Verse 18
नमस्कारो जपश्चैव सर्वाभीष्टप्रदावुभौ । पूजान्ते च सदाकार्यौ भोगमोक्षार्थिभिर्नरैः
နမസ്കာရ (ဦးချ) နှင့် ဇပ (မန္တရားထပ်ဆိုခြင်း) တို့နှစ်ပါးသည် လိုအင်ဆန္ဒအားလုံးကို ပေးစွမ်းနိုင်သော အကျိုးပေးသူများ ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် လောကီပျော်ရွှင်မှု (ဘောဂ) သို့မဟုတ် လွတ်မြောက်ခြင်း (မောက္ခ) ကို လိုလားသူတို့သည် ပူဇော်ပွဲအဆုံးတွင် အမြဲတမ်း ထိုနှစ်ပါးကို ဆောင်ရွက်သင့်သည်။
Verse 19
संपूज्य मनसा पूर्वं कुर्यात्तत्तत्सदा नरः । देवानां पूजया चैव तत्तल्लोकमवाप्नुयात्
လူသည် အရင်ဆုံး စိတ်ဖြင့် (မနသာ) ပူဇော်ကာ၊ ထို့နောက် သက်ဆိုင်ရာ ပူဇော်မှုကို အမြဲတမ်း ဆောင်ရွက်ရမည်။ ဒေဝတားတို့ကို ပူဇော်ခြင်းအားဖြင့် ထိုဒေဝတား၏ သက်ဆိုင်ရာ လောကကို ရောက်နိုင်သည်။
Verse 20
तदवांतरलोके च यथेष्टं भोग्यमाप्यते । तद्विशेषान्प्रवक्ष्यामि शृणुत श्रद्धया द्विजाः
ထိုအလယ်လောကများတွင် မိမိ၏ ဆန္ဒနှင့် ကုသိုလ်အလျောက် ခံစားစရာများကို ရရှိသည်။ ထိုအထူးခြားချက်များကို ယခု ငါ ပြောကြားမည်—ယုံကြည်ခြင်းဖြင့် နားထောင်ကြလော့၊ ဒွိဇတို့။
Verse 21
विघ्नेशपूजया सम्यग्भूर्लोकेऽभीष्टमाप्नुयात् । शुक्रवारे चतुर्थ्यां च सिते श्रावणभाद्र के
ဝိဃ္နေရှ (Vighneśa/ဂဏေရှ) ကို မှန်ကန်စွာ ပူဇော်လျှင် ဤမြေပြင်လောက၌ လိုအင်ဆန္ဒ ပြည့်စုံမည်။ အထူးသဖြင့် သောကြာနေ့၊ လဆန်းပိုင်း စတုတ္ထတိထိ (Caturthī) တွင်၊ ရှရဝဏနှင့် ဘာဒြပဒ လများ၌ ဆောင်ရွက်ရမည်။
Verse 22
भिषगृक्षे धनुर्मासे विघ्नेशं विधिवद्यजेत् । शतं पूजासहस्रं वा तत्संख्याकदिनैर्व्रजेत्
ဘီṣဂ (ဓနိဋ္ဌာ) နက္ခတ်တော်ကျရောက်၍ ဓနုရ (မာရ္ဂရှီရ္ṣ) လတွင်၊ သတ်မှတ်ထားသော ဝိဓိအတိုင်း ဗိဃ္နေရှ (Vighneśa) ကို နမ့်နမ့်တရားတော်ဖြင့် ပူဇော်ရမည်။ ပူဇော်အကြိမ် ၁၀၀ သို့မဟုတ် ၁၀၀၀ ပြုလုပ်ကာ ထိုအရေအတွက်နှင့် တူညီသော နေ့ရက်အတွင်း ပြီးစီးစေရမည်။
Verse 23
देवाग्निश्रद्धया नित्यं पुत्रदं चेष्टदं नृणाम् । सर्वपापप्रशमनं तत्तद्दुरितनाशनम्
ဒေဝတော်များနှင့် သန့်ရှင်းသော မီးအဂ္နိအပေါ် ယုံကြည်သဒ္ဓါဖြင့် နေ့စဉ်ပြုလုပ်လျှင်၊ လူတို့အား သားသမီးပေးတတ်၍ တရားသင့်သော အလိုဆန္ဒတို့ကို ပြည့်စုံစေသည်။ ထို့ပြင် အပြစ်အားလုံးကို သက်သာစေကာ ဒုရိတတစ်ပါးချင်းစီကို ဖျက်ဆီးပေးသည်။
Verse 24
वारपूजांशिवादीनामात्मशुद्धिप्रदां विदुः । तिथिनक्षत्रयोगानामाधारं सार्वकामिकम्
ပညာရှိတို့သည် အပတ်ရက်များအလိုက် ပြုလုပ်သော ပူဇော်မှု—ရှီဝနှင့် အခြားဒေဝတားတို့ကို စတင်၍—သည် အတွင်းစိတ်သန့်စင်မှုကို ပေးသည်ဟု သိကြသည်။ ထိုသည် တိထိ၊ နက္ခတ်၊ ယောဂ အပေါ် မူတည်သော ဝတ္တရားအကျင့်များအတွက် ဆန္ဒပြည့်စုံစေသော စကြဝဠာအခြေခံ ဖြစ်သည်။
Verse 25
तथा बृद्धिक्षयाभावात्पूर्णब्रह्मात्मकं विदुः । उदयादुदयं वारो ब्रह्मप्रभृति कर्मणाम्
ထို့အတူ တိုးပွားခြင်းနှင့် လျော့နည်းခြင်းမှ ကင်းလွတ်သောကြောင့် ပညာရှိတို့သည် သူ့ကို အနှစ်သာရအားဖြင့် ပြည့်စုံသော ဗြဟ္မန်ဟု သိကြသည်။ ပေါ်ထွန်းခြင်းမှ ပေါ်ထွန်းခြင်းသို့ ဗြဟ္မာမှ စတင်သော ကမ္မများ၏ အစဉ်အဆက်သည် သူ၏ အမိန့်တော်အာဏာကြောင့် ထပ်ခါထပ်ခါ ပေါ်ပေါက်လာသည်။
Verse 26
तिथ्यादौ देवपूजा हि पूर्णभोगप्रदा नृणाम् । पूर्वभागः पितृणां तु निशि युक्तः प्रशस्यते
တိထိ၏အစတွင် ဒေဝတားပူဇော်ခြင်းသည် လူတို့အား ပြည့်စုံသော အပျော်အပါးနှင့် ပြည့်ဝမှုကို ပေးတတ်သည်။ သို့သော် ပိတೃများ (ဘိုးဘွားဝိညာဉ်များ) အတွက်မူ ည၏အစပိုင်းကို သင့်တော်စွာ ကျင့်သုံးခြင်းသည် ချီးမွမ်းထိုက်သော အချိန်ဟု ဆိုကြသည်။
Verse 27
परभागस्तु देवानां दिवा युक्तः प्रशस्यते । उदयव्यापिनी ग्राह्या मध्याह्ने यदि सा तिथिः
ဒေဝတို့အတွက် နေ့အလင်းနှင့် ဆက်စပ်သော အချိန်ခွဲ၏ နောက်ပိုင်းကို မင်္ဂလာကောင်းဟု ချီးမွမ်းကြသည်။ တိထိသည် နေထွက်အထိ ဆက်လက်ရှိလျှင် ထိုတိထိကို လက်ခံရမည်၊ ထို့အတူ မွန်းတည့်ချိန်တွင် ရှိလျှင်လည်း ပူဇော်ကာရိယာအတွက် မှန်ကန်ဟု ယူရမည်။
Verse 28
देवकार्ये तथा ग्राह्यास्थिति ऋक्षादिकाः शुभाः । सम्यग्विचार्य वारादीन्कुर्यात्पूजाजपादिकम्
ဒေဝရေးရာ ပူဇော်ပွဲများတွင် ကောင်းမွန်သည့် အခြေအနေများ—နက္ခတ် (ṛkṣa) ကောင်းခြင်းနှင့် ဆက်စပ်အချက်များကိုသာ သင့်တော်စွာ လက်ခံရမည်။ နေ့ရက် (ဝါရ) နှင့် အချိန်ဆိုင်ရာ အချက်များကို စနစ်တကျ စိစစ်ပြီးနောက် သီဝဘုရားအတွက် ပူဇော်ခြင်း၊ ဂျပ (မန္တရ) ရွတ်ဆိုခြင်း စသည့် ဘက္တိကျင့်စဉ်များကို ပြုလုပ်ရမည်။
Verse 29
पूजार्यते ह्यनेनेति वेदेष्वर्थस्य योजना । पूर्णभोगफलसिद्धिश्च जायते तेन कर्मणा
ဝေဒများတွင် အဓိပ္ပါယ်ကို ဤသို့ ချမှတ်ထားသည်—“ဤကర్మ/ဤပူဇာဖြင့် လူသည် ပူဇာခံထိုက်သူ ဖြစ်လာသည်” ဟု။ ထိုကဲ့သို့သော ကర్మတစ်ရပ်ကြောင့်ပင် အပျော်အပါး၏ အကျိုးနှင့် ပြည့်စုံခြင်း၏ အကျိုးတို့ကို အပြည့်အဝ ရရှိစေသည်။
Verse 30
मनोभावांस्तथा ज्ञानमिष्टभोगार्थयोजनात् । पूजाशब्दर्थ एवं हि विश्रुतो लोकवेदयोः
လိုချင်သော အကျိုးကို ရရှိစေရန်အတွက် စိတ်၏ မြတ်နိုးသော အနေအထားများနှင့် မှန်ကန်သော ဉာဏ်ကို သင့်လျော်စွာ ချိန်ညှိပေးသဖြင့် “ပူဇာ” ဟူသော စကားလုံး၏ အဓိပ္ပါယ်သည် လောကအသုံးနှင့် ဝေဒအသုံး နှစ်ဖက်လုံးတွင် ထင်ရှားလှ၏။
Verse 31
नित्यनैमित्तिकं कालात्सद्यः काम्ये स्वनुष्ठिते । नित्यं मासं च पक्षं च वर्षं चैव यथाक्रमम्
နိတျတရားနှင့် အခါအားလျော်စွာ ပြုလုပ်ရသော ကုသိုလ်ကမ္မများ၏ အကျိုးသည် အချိန်တန်လျှင် ပေါ်ထွက်လာ၏။ သို့ရာတွင် ဆန္ဒအလိုတော်ကြောင့် ပြုသော ကာမ்யကမ္မကို မှန်ကန်စွာ ဆောင်ရွက်လျှင် အကျိုးသည် ချက်ချင်း ရရှိ၏။ အစဉ်အတိုင်း—ကာမ்யအတွက် ချက်ချင်း၊ အခြားတို့အတွက် နေ့စဉ်၊ လစဉ်၊ ပက္ခစဉ်၊ နှစ်စဉ် ဖြစ်၏။
Verse 32
तत्तत्कर्मफलप्राप्तिस्तादृक्पापक्षयः क्रमात् । महागणपतेः पूजा चतुर्थ्यां कृष्णपक्षके
အလုပ်တစ်ခုချင်းစီ၏ သင့်လျော်သော အကျိုးကို အစဉ်လိုက် ရရှိလာပြီး၊ ထိုသဘောတူသော အပြစ်များလည်း တဖြည်းဖြည်း ပျောက်ကွယ်သွား၏။ ထို့ကြောင့် မဟာဂဏပတိကို ကృష్ణပက္ခ၏ စတုတ္ထနေ့ (စတုရ္ထီ) တွင် ပူဇော်ရမည်။
Verse 33
पक्षपापक्षयकरी पक्षभोगफलप्रदा । चैत्रे चतुर्थ्यां पूजा च कृता मासफलप्रदा
ချိုင်တြလတွင် စတုရ္ထီနေ့၌ ပြုသော ပူဇော်မှုသည် ပက္ခတစ်ပတ်လုံး စုဆောင်းလာသော အပြစ်ကို ဖျက်ဆီးပေးပြီး၊ ထိုပက္ခ၏ ခံစားမှုနှင့် အကျိုးဖလကို ပေးတော်မူ၏။ အမှန်တကယ် ထိုပူဇော်မှုသည် လတစ်လုံး၏ အကျိုးနှင့် တူညီသော ကုသိုလ်ကို ပေး၏။
Verse 34
वर्षभोगप्रदा ज्ञेया कृता वै सिंहभाद्र के । श्रवण्यादित्यवारे च सप्तम्यां हस्तभे दिने
ဤဝတ္တရားကို တစ်နှစ်ပတ်လုံး အပျော်အပါးနှင့် စည်းစိမ်ချမ်းသာ ပေးသော အရာဟု သိမှတ်ရမည်။ ၎င်းကို ဘာဒြပဒ လတွင် စിംဟ (Siṃha/Leo) လက္ခဏာအောက်၌—တနင်္ဂနွေနေ့၊ Śravaṇā နက္ခတ်ရှိချိန်၊ လဆန်း/လဆုတ် ခုနှစ်ရက်မြောက် (saptamī) တွင်၊ လမင်းသည် Hasta တွင် ရောက်သောနေ့၌ ပြုလုပ်လျှင် အကျိုးကြီးသည်။
Verse 35
माघशुक्ले च सप्तम्यामादित्ययजनं चरेत् । ज्येष्ठभाद्र कसौम्ये च द्वादश्यां श्रवर्णक्षके
မာဃလ၏ လဆန်းပိုင်း ခုနှစ်ရက်မြောက် (saptamī) တွင် အာဒိတျ (Āditya) —နေမင်းကို ပူဇော်ကိုးကွယ်ရမည်။ ထို့အတူ ဂျေဋ္ဌနှင့် ဘာဒြပဒ လများတွင်လည်း—တနင်္လာနေ့ (Soma) ဖြစ်၍ လဆန်း/လဆုတ် ဆယ့်နှစ်ရက်မြောက် (dvādaśī) နှင့် Śravaṇa နက္ခတ်ရှိချိန်တွင် သတ်မှတ်ထားသည့် ပူဇော်မှုကို စနစ်တကျ ဆောင်ရွက်ရမည်။
Verse 36
द्वादश्यां विष्णुयजनमिष्टंसंपत्करं विदुः । श्रावणे विष्णुयजनमिष्टारोग्यप्रदं भवेत्
ပညာရှိတို့က ဆိုကြသည်မှာ ဒွာဒသီနေ့တွင် ဗိဿဏုကို ပူဇော်ခြင်းသည် မင်္ဂလာကောင်း၍ စည်းစိမ်တိုးပွားစေသည်။ ထို့ပြင် ရှရဝဏလတွင် ဗိဿဏုကို ပူဇော်လျှင် လိုအင်ဆန္ဒသည့် ကျန်းမာရေးနှင့် ရောဂါကင်းစင်မှုကို ပေးတော်မူသည်။
Verse 37
गवादीन्द्वादशानर्थान्सांगान्दत्वा तु यत्फलम् । तत्फलं समवाप्नोति द्वादश्यां विष्णुतर्पणात्
နွားတို့မှစ၍ တန်ဖိုးကြီးသော လက်ဆောင် ၁၂ မျိုးကို အင်္ဂါအပေါင်းနှင့် ပြည့်စုံစွာ လှူဒါန်းရာမှ ရသော ကုသိုလ်ဖလကို—ဒွာဒသီနေ့တွင် ဗိဿဏုသို့ တර්ပဏ (ရေသွန်းပူဇော်) ပြုခြင်းဖြင့် ထိုဖလတူတူကို ရရှိသည်။
Verse 38
द्वादश्यां द्वादशान्विप्रान्विष्णोर्द्वादशनामतः । षोडशैरुपचारैश्च यजेत्तत्प्रीतिमाप्नुयात्
ဒွာဒသီနေ့တွင် ဗိဿဏု၏ နာမ ၁၂ ပါးကို အာဝါဟနာပြု၍ ပညာရှိ ဘြာဟ္မဏ ၁၂ ယောက်ကို ဆယ့်ခြောက်ပါး ဥပစာရများဖြင့် ပူဇော်ကာ ဂုဏ်ပြုရမည်။ ထိုသို့ပြုလျှင် ထိုဒေဝ၏ ကျေးဇူးနှင့် နှစ်သက်ခြင်းကို ရရှိမည်။
Verse 39
एवं च सर्वदेवानां तत्तद्द्वादशनामकैः । द्वादशब्रह्मयजनं तत्तत्प्रीतिकरं भवेत्
ဤနည်းအတိုင်းပင်၊ ဒေဝတားအားလုံးအတွက် မိမိမိမိ၏ အမည် ဒွါဒသ (၁၂) မျိုးဖြင့် ပြုသော ပူဇော်မှုသည် “ဘြဟ္မယဇန” ဒွါဒသ (၁၂ မျိုး) ဖြစ်လာပြီး၊ တစ်ပါးစီအား ပျော်ရွှင်နှစ်သက်စေသည်။
Verse 40
कर्कटे सोमवारे च नवम्यां मृगशीर्षके । अंबां यजेद्भूतिकामः सर्वभोगफलप्रदाम्
လသည် ကရကဋ (Cancer) ရာသီ၌ ရှိချိန်၊ တနင်္လာနေ့၊ လဆန်း/လဆုတ် နဝမီ (၉ ရက်) နှင့် မೃဂရှီရ္ଷ နက္ခတ်အောက်တွင်၊ စည်းစိမ်ချမ်းသာကို လိုလားသူသည် အမ္ဗာကို ပူဇော်ရမည်။ သူမသည် အပျော်အပါးနှင့် ပြည့်စုံမှု အကျိုးफल အားလုံးကို ပေးတော်မူသည်။
Verse 41
आश्वयुक्छुक्लनवमी सर्वाभीष्टफलप्रदा । आदिवारे चतुर्दश्यां कृष्णपक्षे विशेषतः
အာශ්ဝယုဇ လဆန်း နဝမီ (၉ ရက်) သည် လိုအင်ဆန္ဒ အကျိုးफल အားလုံးကို ပေးတတ်သည်။ အထူးသဖြင့် လဆုတ် စတုရ္ဒသီ (၁၄ ရက်) သည် တနင်္ဂနွေနေ့နှင့် တိုက်ဆိုင်လျှင်၊ ရှိဝပူဇာဖြင့် ရည်မှန်းချက်များ ပြည့်စုံစေရာ၌ အလွန်အစွမ်းထက်သည်။
Verse 42
आर्द्रायां च महार्द्रायां शिवपूजा विशिष्यते । माघकृष्णचतुर्दश्यां सर्वाभीष्टफलप्रदा
အာရ္ဒြာ နှင့် မဟာအာရ္ဒြာ နက္ခတ်နေ့များတွင် ရှိဝပူဇာသည် အထူးထင်ရှားကောင်းမြတ်သည်။ ထို့ပြင် မာဃလ လဆုတ် စတုရ္ဒသီ (၁၄ ရက်) တွင် ပြုသော ပူဇော်မှုသည် လိုအင်ဆန္ဒ အကျိုးफल အားလုံးကို ပေးတတ်သည်။
Verse 43
आयुष्करी मृत्युहरा सर्वसिद्धिकरी नृणाम् । ज्येष्ठमासे महार्द्रायां चतुर्दशीदिनेपि च
လူတို့အတွက် အသက်ရှည်စေ၍ သေမင်းကြောက်ရွံ့မှုကို ဖျက်သိမ်းကာ အောင်မြင်မှုအမျိုးမျိုးကို ပေးတော်မူ၏—အထူးသဖြင့် ဂျေဋ္ဌ (Jyeṣṭha) လတွင် မဟာအာဒြာ (Mahā-Ārdrā) နက္ခတ်အောက်၌၊ ထို့ပြင် စတုရဒသီ (Caturdaśī) လဆန်း/လဆုတ် ၁၄ ရက်နေ့၌ ပြုလုပ်လျှင်။
Verse 44
मार्गशीर्षार्द्रकायां वा षोडशैरुपचारकैः । तत्तन्मूर्तिशिवं पूज्य तस्य वै पाददर्शनम्
သို့မဟုတ် မာရ္ဂရှီရ္ษ မာသ၏ အာရ္ဒြကာ အခမ်းအနားနေ့တွင်၊ အပူချာရ ၁၆ မျိုးဖြင့် ထိုထိုမూర్తိရှိဝကို ပူဇော်ရမည်။ ထိုကြောင့် အရှင်၏ ခြေတော်ကို မင်္ဂလာရှိစွာ မြင်တွေ့ရသည်။
Verse 45
शिवस्य यजनं ज्ञेयं भोगमोक्षप्रदं नृणाम् । वारादिदेवयजनं कार्तिके हि विशिष्यते
လူတို့အတွက် သီဝကို ပူဇော်ခြင်းသည် လောကီဘောဂနှင့် မောက္ခကို ပေးစွမ်းသည်ဟု သိမှတ်ရမည်။ အထူးသဖြင့် ကာရ္တိက မာသတွင် သီဝနှင့် အခြားဒေဝတားတို့ကို ပူဇော်ခြင်းသည် ပိုမိုထူးခြားထိရောက်သည်။
Verse 46
कार्तिके मासि संप्राप्ते सर्वान्देवान्यजेद्बुधः । दानेन तपसा होमैर्जपेन नियमेन च
ကာရ္တိက မာသ ရောက်လာသောအခါ ပညာရှိသော ဘက္တသည် ဒေဝတားအားလုံးကို ပူဇော်ရမည်။ ထိုပူဇော်ခြင်းသည် ဒါန၊ တပ၊ ဟောမ၊ မန္တရဇပ နှင့် နိယမ (စည်းကမ်းသတ္တိ) တို့ဖြင့် ဖြစ်သည်။
Verse 47
षोडशैरुपचारैश्च प्रतिमा विप्रमंत्रकैः । ब्राह्मणानां भोजनेन निष्कामार्तिकरो भवेत्
ပညာရှိ ဗြာဟ္မဏများ ရွတ်ဆိုသော မန္တရများနှင့်အတူ ပူဇော်ပစ္စည်း ၁၆ မျိုးဖြင့် သန့်ရှင်းသော ပုံတော်ကို ပူဇော်ကာ၊ ဗြာဟ္မဏများကို အစာကျွေးလျှင် ကိုယ်ကျိုးမလိုသော အာရတီပူဇော်မှုကို ပြုသူ ဖြစ်လာသည်။
Verse 48
कार्तिके देवयजनं सर्वभोगप्रदं भवेत् । व्याधीनां हरणं चैव भवेद्भूतग्रहक्षयः
ကာတ္တိက လတွင် ဒေဝယဇန (ဘုရားပူဇော်ခြင်း) ကို ပြုလျှင် အကျိုးခံစားခွင့်နှင့် ကောင်းချီးမင်္ဂလာ အမျိုးမျိုးကို ပေးစွမ်းသည်။ ထို့ပြင် ရောဂါများကို ဖယ်ရှားပြီး၊ ဘူတနှင့် ဂြဟ (ဖမ်းဆီးသည့် သက်ရောက်မှုများ) ကြောင့် ဖြစ်သော အနာတရများကိုလည်း သက်သာပျောက်ကင်းစေသည်။
Verse 49
कार्तिकादित्यवारेषु नृणामादित्यपूजनात् । तैलकार्पासदानात्तु भवेत्कुष्ठादिसंक्षयः
ကာတ္တိကလတွင် တနင်္ဂနွေနေ့များ၌ လူတို့က နေဘုရားကို ပူဇော်ကာ ဆီနှင့် ဝါ (ကာပတ်) ကိုလည်း လှူဒါန်းလျှင် ကုဋ္ဌ စသည့် ရောဂါဝေဒနာများ လျော့ပါး၍ ပျက်ကွယ်သွားမည်။
Verse 50
हरीतकीमरीचीनां वस्त्रक्षीरादिदानतः । ब्रह्मप्रतिष्ठया चैव क्षयरोगक्षयो भवेत्
ဟရိတကီ (ဆေးဖက်ဝင်အသီး) နှင့် မရီချီ (ငရုတ်ကောင်းအနက်) ကိုလည်းကောင်း၊ အဝတ်အထည်၊ နို့ စသည့် အလှူဒါနများကိုလည်းကောင်း ပေးလှူခြင်းဖြင့်—ထို့ပြင် ဘြဟ္မန်ကို တည်ထောင်ပူဇော်ခြင်း (ဘြဟ္မပရတိဋ္ဌာ) ဖြင့်—ခ္စယ (အဆုတ်ယို/ခန္ဓာပျက်စီးရောဂါ) နှင့် စုတ်ယုတ်ရောဂါများ ပျက်ကွယ်မည်။
Verse 51
दीपसर्षपदानाच्च अपस्मारक्षयो भवेत् । कृत्तिकासोमवारेषु शिवस्य यजनं नृणाम्
မီးအိမ်နှင့် မုန်ညင်းစေ့ (sarsapa) ကို လှူဒါန်းခြင်းဖြင့် အပသ္မာရ (apasmāra—တက်ခြင်းနှင့် မှတ်ဉာဏ်မဲမှောင်ခြင်း) ရောဂါ ပျက်ကွယ်မည်။ လူတို့အတွက် သီဝဘုရားကို ယဇန (ပူဇော်) ခြင်းသည်—အထူးသဖြင့် ကృတ္တိကာ နက္ခတ်နှင့် တနင်္လာနေ့ တိုက်ဆိုင်သည့်အခါ—အလွန်ထိရောက်လှသည်။
Verse 52
महादारिद्र्य शमनं सर्वसंपत्करं भवेत् । गृहक्षेत्रादिदानाच्च गृहोपकरणादिना
အိမ်၊ မြေယာနှင့် အိမ်ထောင်သုံးပစ္စည်းတို့ကို လှူဒါန်းခြင်းသည် အလွန်ကြီးမားသော ဆင်းရဲမှုကို သက်သာစေပြီး စုံလင်သော စည်းစိမ်ချမ်းသာကို ဖြစ်စေသည်။
Verse 53
कृत्तिकाभौमवारेषु स्कंदस्य यजनान्नृणाम् । दीपघंटादिदानाद्वै वाक्सिद्धिरचिराद्भवेत्
ကృတ္တိကာ နက္ခတ်နှင့် အင်္ဂါနေ့ တိုက်ဆိုင်သောအခါ လူတို့သည် စကန္ဒကို ပူဇော်လျှင် မီးအိမ်၊ ခေါင်းလောင်း စသည့်အရာများကို လှူဒါန်းခြင်းကြောင့် ဝါက်စిద్ధိ—စကား၏ အာနုဘော်—ကို မကြာမီ ရရှိမည်။
Verse 54
कृत्तिकासौम्यवारेषु विष्णोर्वै यजनं नृणाम् । दध्योदनस्य दानं च सत्संतानकरं भवेत्
ကရိတ္တိကာ နက္ခတ်နှင့် ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ (ဆောမယ-ဝါရ) တိုက်ဆိုင်သည့်အခါ လူတို့အတွက် ဗိဿဏုဘုရားကို ယဇနာပူဇော်ခြင်းသည် အကျိုးရှိသည်ဟု ဆိုကြသည်။ ထို့ပြင် ဒဓျိုဒန (ဒိန်ချဉ်နှင့် ချက်ထားသော ထမင်း) ကို ဒါနပြုခြင်းသည် သီလကောင်းသော သားသမီးရရှိစေသော အကြောင်းဖြစ်သည်။
Verse 55
कृतिकागुरुवारेषु ब्रह्मणो यजनाद्धनैः । मधुस्वर्णाज्यदानेन भोगवृद्धिर्भवेन्नृणाम्
ကရိတ္တိကာ နက္ခတ်နှင့် ကြာသပတေးနေ့ (ဂုရု-ဝါရ) တိုက်ဆိုင်သည့်အခါ ဗြာဟ္မဏကို ငွေကြေးဥစ္စာဖြင့် ဂုဏ်ပြုယဇနာပြုခြင်းနှင့် ပျားရည်၊ ရွှေ၊ ဂျီ (ghee) တို့ကို ဒါနပြုခြင်းကြောင့် လူတို့၏ ဘောဂနှင့် စီးပွားတိုးပွားလာသည်။
Verse 56
गंधपुष्पान्नदानेन भोग्यवृद्धिर्भवेन्नृणाम्
အနံ့သာ၊ ပန်းနှင့် အစာအဟာရတို့ကို ပူဇော်ဒါနပြုခြင်းကြောင့် လူတို့၏ ခံစားသုံးစွဲရမည့် ဘောဂျ (bhogya) နှင့် စားနပ်ရိက္ခာတို့ တိုးပွားလာသည်။
Verse 57
वंध्या सुपुत्रं लभते स्वर्णरौप्यादिदानतः । कृत्तिकाशनिवारेषु दिक्पालानां च वंदनम्
ကလေးမရနိုင်သော မိန်းမသည် ရွှေ၊ ငွေ စသည့် အလှူဒါနကြောင့် သီလရှိသော သားကောင်းကို ရရှိနိုင်၏။ ထို့ပြင် ကృတ္တိကာနေ့နှင့် စနေနေ့တို့တွင် တိသပာလ (အရပ်လေးဖက်ကာကွယ်သူ) များအား ရိုသေစွာ နမස්ကာရ ပြုရမည်။
Verse 58
दिग्गजानां च नागानां सेतुपानां च पूजनम् । त्र्यंबकस्य च रुद्रस्य विष्णोः पापहरस्य च
အရပ်လေးဖက်၏ ကာကွယ်သတ္တဝါဖြစ်သော ဒိဂ္ဂဇ (အရပ်စောင့်ဆင်) များ၊ နာဂများ၊ သန့်ရှင်းသော တံတားလမ်း (ဆေတု) ကို ကာကွယ်သူများအား ပူဇော်ရမည်။ ထို့အတူ တြျမ္ဗက—ရုဒ္ရကိုယ်တိုင်—နှင့် အပြစ်ပယ်ရှားသူ ဗိෂ္ဏုအားလည်း ပူဇော်ရမည်။
Verse 59
ज्ञानदं ब्रह्मणश्चैव धन्वंतर्यश्विनोस्तथा । रोगापमृत्युहरणं तत्कालव्याधिशांतिदम्
၎င်းသည် ဗြဟ္မာကဲ့သို့ ဝိညာဉ်ရေးရာ ဉာဏ်ပညာကို ပေးကာ၊ ဓနွန္တရီနှင့် အရှ္ဝိနီကူမာရတို့ကဲ့သို့ ကုသနိုင်သော အစွမ်းကိုလည်း ချီးမြှင့်သည်။ ရောဂါနှင့် အချိန်မတိုင်မီ သေဆုံးခြင်းကို ဖယ်ရှားပြီး၊ ရုတ်တရက် ဖြစ်ပေါ်သော နာမကျန်းမှုကို ချက်ချင်း သက်သာစေသည်။
Verse 60
लवणायसतैलानां माषादीनां च दानतः । त्रिकटुफलगंधानां जलादीनां च दानतः
ဆား၊ သံ၊ ဆီတို့ကို လှူဒါန်းခြင်း၊ မတ်ပဲ (မားရှ) နှင့် အခြား စပါးသီးနှံများကို လှူခြင်း၊ သုံးမျိုးသော စပ်ရသာ (တရိကဋု)၊ အသီးအနှံနှင့် အနံ့သာပစ္စည်းများကို ပူဇော်ခြင်း၊ ထို့ပြင် ရေနှင့် လိုအပ်သည့် အရာများကို ပေးကမ်းခြင်းတို့ဖြင့်—သခင်ရှီဝအား ဆည်းကပ်မှုနှင့် သန့်စင်ရာလမ်းကို ထောက်ပံ့သော ကုသိုလ်ကို ရရှိသည်။
Verse 61
द्रवाणां कठिनानां च प्रस्थेन पलमानतः । स्वर्गप्राप्तिर्धनुर्मासे ह्युषःकाले च पूजनम्
ရည်ပစ္စည်းနှင့် ခဲပစ္စည်းတို့ကို ပရသ္ထ (prastha) အတိုင်းအတာနှင့် ပလ (pala) အလေးချိန်အတိုင်း တိတိကျကျ သခင်ရှီဝအား ပူဇော်လှူဒါန်းလျှင် ကောင်းကင်ဘုံကို ရောက်နိုင်သည်။ ထို့ပြင် ဓနုရ မာသ (Dhanur) လတွင် အထူးသဖြင့် မိုးလင်းအာရုဏ်အချိန် ပူဇော်ခြင်းသည် အလွန် ကုသိုလ်ကြီးမားသည်။
Verse 62
शिवादीनां च सर्वेषां क्रमाद्वै सर्वसिद्धये । शाल्यन्नस्य हविष्यस्य नैवेद्यं शस्तमुच्यते
သီဝနှင့် အခြားဒေဝတားအားလုံးကို အစဉ်အလာတကျ အစီအစဉ်မှန်ကန်စွာ ပူဇော်၍ အပြည့်အဝ အောင်မြင်မှု (စိဒ္ဓိ) ရရန်၊ ချက်ထားသော ဆန်—သန့်ရှင်းသော ဟဝိစ် အာဟာရ—ကို နైవေဒျအဖြစ် ဆက်ကပ်ခြင်းသည် အကောင်းဆုံးဟု ဆိုထားသည်။
Verse 63
विविधान्नस्य नैवेद्यं धनुर्मासे विशिष्यते । मार्गशीर्षेऽन्नदस्यैव सर्वमिष्टफलं भवेत्
ဓနုရ် (Dhanur) လတွင် အမျိုးမျိုးသော ချက်ထားသည့် အစားအစာများကို နైవေဒျအဖြစ် ဆက်ကပ်ခြင်းသည် အထူးတန်ဖိုးရှိသည်။ မာရ္ဂသီရ္ရှ (Mārgaśīrṣa) လတွင် အစားအစာကို လှူဒါန်းသော ဘက္တားသည် လိုအင်ဆန္ဒရှိသမျှ ကောင်းကျိုးဖလအားလုံးကို ရရှိမည်။
Verse 64
पापक्षयं चेष्टसिद्धिं चारोग्यं धर्ममेव च । सम्यग्वेदपरिज्ञानं सदनुष्ठानमेव च
၎င်းသည် အပြစ်ပျက်စီးခြင်း၊ တရားမှန်ကန်သော ရည်မှန်းချက်များ ပြည့်စုံခြင်းနှင့် ကျန်းမာရေးကောင်းခြင်းကို ပေးသည်။ ထို့ပြင် ဓမ္မကို တည်ထောင်ပေး၍ ဝေဒကို မှန်ကန်စွာ နားလည်စေကာ သင့်လျော်သော စည်းကမ်းတကျ သာသနာကျင့်စဉ်သို့ ဦးတည်စေသည်။
Verse 65
इहामुत्र महाभोगानंते योगं च शाश्वतम् । वेदांतज्ञानसिद्धिं च मार्गशीर्षान्नदो लभेत्
မာရ္ဂရှီရ္ရှ (Mārgaśīrṣa) လတွင် အစာကို ပူဇော်လှူဒါန်းသူသည် ဤလောကနှင့် နောက်လောက၌ ကြီးမားသော သာယာချမ်းမြေ့မှုများကို ရရှိမည်။ နောက်ဆုံးတွင် ထာဝရ ယောဂ (ရှီဝနှင့် ပေါင်းစည်းခြင်း) နှင့် ဝေဒာန္တ ဉာဏ်၏ အောင်မြင်ပြည့်စုံမှုကိုလည်း ရရှိမည်။
Verse 66
मार्गशीर्षे ह्युषःकाले दिनत्रयमथापि वा । यजेद्देवान्भोगकामो नाधनुर्मासिको भवेत्
မာရ္ဂရှီရ္ရှ လတွင် မိုးလင်းအာရုဏ်ကာလ၌ လောကီအာနန္ဒကိုလိုသူသည် သုံးရက် (သို့) အနည်းဆုံး ထိုကာလအတိုင်း ဒေဝတားတို့ကို ပူဇော်ရမည်။ ထိုသို့ပြုလျှင် ဓနုရ္မာသ ဝတ်တရား၏ တင်းကျပ်သောကန့်သတ်မှုတွင် မချည်နှောင်ခံရ။
Verse 67
यावत्संगवकालं तु धनुर्मासो विधीयते । धनुर्मासे निराहारो मासमात्रं जितेंद्रियः
ဓနုရ္မာသ ဟူသောကာလကို စင်္ဂဝကာလ (မနက်အလယ်ပိုင်း) အထိ စောင့်ထိန်းရသည်။ ဓနုရ္မာသအတွင်း တစ်လပတ်လုံး အစာမစားဘဲ အင်္ဒြိယတို့ကို ထိန်းချုပ်ကာ အနိုင်ယူထားရမည်။
Verse 68
आमध्याह्नजपेद्विप्रो गायत्रीं वेदमातरम् । पंचाक्षरादिकान्मंत्रान्पश्चादासप्तिकं जपेत्
နေ့လယ်တွင် ဒွိဇ (ဗြာဟ္မဏ) သည် ဝေဒမိခင် ဂါယတြီကို ဇပရမည်။ ထို့နောက် ပဉ္စာက္ရှရီ «အိုမ် နမಃ ရှိဝါယ» မှစ၍ မန္တရများကို ဇပကာ သတ်မှတ်ထားသည့် ခုနစ်မြောက် အစဉ်အထိ ဆက်လက်ဇပရမည်။
Verse 69
ज्ञानं लब्ध्वा च देहांते विप्रो मुक्तिमवाप्नुयात् । अन्येषां नरनारीणां त्रिःस्नानेन जपेन च
စစ်မှန်သော ဉာဏ်ပညာကို ရရှိပြီးနောက် ကိုယ်ခန္ဓာအဆုံး (သေဆုံးချိန်) တွင် ဗြာဟ္မဏတစ်ဦးသည် မုတ်ခ္ခ (လွတ်မြောက်ခြင်း) ကို ရောက်ရှိမည်။ အခြား အမျိုးသားအမျိုးသမီးတို့အတွက်မူ တစ်နေ့သုံးကြိမ် ရေချိုးသန့်စင်ခြင်းနှင့် ဂျပ် (မန္တရားထပ်ဆိုခြင်း) အကျင့်တို့ဖြင့်—ရှီဝဝတ်ပြုသန့်စင်အကျင့်များအတိုင်း—လွတ်မြောက်ခြင်းသို့ နီးကပ်လာသည်။
Verse 70
सदा पंचाक्षरस्यैव विशुद्धं ज्ञानमाप्यते । इष्टमन्त्रान्सदा जप्त्वा महापापक्षयं लभेत्
ပဉ္စာက္ṣရ မန္တရား (အက္ခရာငါးလုံး) ကို အမြဲတမ်း ဘက်တိဖြင့် ဆည်းကပ်လျှင် သန့်ရှင်း၍ အပြစ်ကင်းသော ဉာဏ်ပညာကို ရရှိမည်။ ထို့ပြင် ကိုယ်ရွေးချယ်ထားသော အိष्टမန္တရားကို အစဉ်မပြတ် ဂျပ်ဆိုလျှင် ကြီးမားသော အပြစ်များပင် ပျက်စီးကုန်မည်။
Verse 71
धनुर्मासे विशेषेण महानैवेद्यमाचरेत् । शालितंडुलभारेण मरीचप्रस्थकेन च
ဓနုရမాస (Dhanur) အတွင်း အထူးသဖြင့် ရှီဝဘုရားထံ မဟာနైవေဒျ (mahā-naivedya) အစာပူဇာကြီးကို ဆောင်ရွက်ရမည်—ဆာလိဆန် (śāli) အလေးချိန်တစ်ပိုးပြည့်နှင့် မရီစ (marīca) အနက်ရောင်ငရုတ်ကောင်း တစ်ပရස්ထ (prastha) ကိုလည်း အသုံးပြု၍။
Verse 72
गणनाद्द्वादशं सर्वं मध्वाज्यकुडवेन हि । द्रोणयुक्तेन मुद्गेन द्वादशव्यंजनेन च
ဤအရာအားလုံးတွင် အရေအတွက်ကို တစ်ဆယ့်နှစ်ဟု သတ်မှတ်ရမည်။ ပျားရည်နှင့် ဂျီ(ဃృత) ကို ကုဍဝ တိုင်းတာဖြင့်၊ မုဒ္ဂ(ပဲစိမ်း) ကို ဒြောဏ တိုင်းတာဖြင့်၊ ထို့ပြင် အရံဟင်းချက်ပြီးသား တစ်ဆယ့်နှစ်မျိုးနှင့်လည်း ဖြစ်ရမည်။
Verse 73
घृतपक्वैरपूपैश्च मोदकैः शालिकादिभिः । द्वादशैश्च दधिक्षीरैर्द्वादशप्रस्थकेन च
(ပူဇော်ရန်) ဂျီ(ဃృత) ဖြင့်ချက်ထားသော မုန့်များ၊ ချိုသော အပူပ မုန့်နှင့် မိုဒက မုန့်များ၊ သန့်ရှင်းသိမ်မွေ့သော ဆန်(ရှာလိ) စသည်တို့နှင့်အတူ ပူဇော်ရမည်။ ထို့ပြင် ဒဓိ(နို့ချဉ်) နှင့် နို့ကိုလည်း တစ်ဆယ့်နှစ်မတ်တား—စုစုပေါင်း ပရස්ထ တစ်ဆယ့်နှစ် ဖြစ်အောင် ပူဇော်ရမည်။
Verse 74
नारिकेलफलादीनां तथा गणनया सह । द्वादशक्रमुकैर्युक्तं षट्त्रिंशत्पत्रकैर्युतम्
အုန်းသီးနှင့် အခြားအသီးအနှံများကို ရေတွက်စီစဉ်၍ ထည့်သွင်းကာ၊ ကွမ်းသီး (areca-nut) ဆယ့်နှစ်လုံးနှင့် တွဲဖက်စေပြီး၊ သတ်မှတ်ထားသည့် အရွက် သုံးဆယ့်ခြောက်ရွက်နှင့်လည်း ပြည့်စုံစေရမည်—ဤသည်မှာ သီဝဘုရား ပူဇော်ရာတွင် သင့်လျော်သော အလှူပစ္စည်းဖြစ်၏။
Verse 75
कर्पूरखुरचूर्णेन पंचसौगंधिकैर्युतम् । तांबूलयुक्तं तु यदा महानैवेद्यलक्षणम्
ကပ်ပူရ (camphor) နှင့် နူးညံ့သော အနံ့မွှေးမှုန့်တို့ဖြင့် ပြုလုပ်ကာ၊ အနံ့ငါးပါးနှင့် ရောနှောပြီး တాంబူလ (tāmbūla—ကွမ်း) နှင့် တွဲဖက်လာသောအခါ၊ ထိုအလှူကို «မဟာနైవေဒျ» ဟူသော အထူးမြတ်သော နైవေဒျ၏ လက္ခဏာဟု သတ်မှတ်ကြ၏—သီဝဘုရား ပူဇော်ရာ၌။
Verse 76
महानैवेद्यमेतद्वै देवतार्पणपूर्वकम् । वर्णानुक्रमपूर्वेण तद्भक्तेभ्यः प्रदापयेत्
ဤသည်ပင် မဟာနైవေဒျ (great naivedya) ဟူသော သန့်ရှင်းသော အစာပူဇော်ပစ္စည်းဖြစ်၏။ အရင်ဦးစွာ ဒေဝတာတို့အား သင့်လျော်စွာ အပ်နှံပူဇော်ပြီးနောက်၊ ထိုသခင်၏ ဘက္တများထံသို့ ဝဏ္ဏအလိုက် သင့်တော်သော အစဉ်အတိုင်း ဝေမျှပေးရမည်။
Verse 77
एवं चौदननैवेद्याद्भूमौ राष्ट्रपतिर्भवेत् । महानैवेद्यदानेन नरः स्वर्गमवाप्नुयात्
ဤသို့ပင်၊ ချက်ထားသောဆန်ထမင်းကို နైవေဒျ (naivedya) အဖြစ် သီဝရှင်ထံ ဆက်ကပ်လျှင် မြေပြင်ပေါ်၌ နိုင်ငံ၏အရှင် ဖြစ်လာမည်။ ထို့ပြင် ကြီးမြတ်သော နൈവေဒျ ဆက်ကပ်လှူဒါန်းခြင်းဖြင့် လူသည် ကောင်းကင်ဘုံသို့ ရောက်နိုင်သည်—ဤအကျိုးသည် သဒ္ဓါဖြင့် မှန်ကန်စွာ ပူဇော်ရာမှ သီဝရှင်၏ ကရုဏာတော်ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်သည်။
Verse 78
महानैवेद्यदानेन सहस्रेण द्विजर्षभाः । सत्यलोके च तल्लोके पूर्णमायुरवाप्नुयात्
အို ဒွိဇအရှင်တို့အနက် အမြတ်ဆုံးတို့၊ ပူဇော်ရာ၌ ကြီးမြတ်သော နൈവေဒျ (naivedya) တစ်ထောင်ကို ဆက်ကပ်လှူဒါန်းခြင်းဖြင့် စတျယလောက (ဗြဟ္မာ၏ လောက) သို့ ရောက်ပြီး ထိုလောက၌ပင် အသက်တမ်းပြည့်စုံခြင်းကို ရရှိမည်။
Verse 79
सहस्राणां च त्रिंशत्या महानैवेद्यदानतः । तदूर्ध्वलोकमाप्यैव न पुनर्जन्मभाग्भवेत्
မဟာနైవေဒျ (naivedya) ကို တစ်ထောင်နှင့် သုံးဆယ် အတိုင်းအတာဖြင့် ပူဇော်လှူဒါန်းလျှင် ဘက္တသည် အထက်လောကသို့ ရောက်၏; ထိုမြင့်မြတ်သော အလောကသို့ ရောက်ပြီးနောက် ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်း၏ အစိတ်အပိုင်း မဖြစ်တော့။
Verse 80
सहस्राणां च षट्त्रिंशज्जन्म नैवेद्यमीरितम् । तावन्नैवेद्यदानं तु महापूर्णं तदुच्यते
ရှီဝအား နైవေဒျ (naivedya) ပူဇော်ခြင်းသည် ထောင်ပေါင်းများအနက် သုံးဆယ်ခြောက် မွေးဖွားခြင်းတန်ဖိုးရှိသော အကျိုးကို ပေးသည်ဟု ကြေညာထားသည်။ ထို့ကြောင့် ထိုအတိုင်းအတာအထိ နైవေဒျလှူဒါန်းခြင်းကို «မဟာပူရ္ဏ» (mahāpūrṇa) ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။
Verse 81
महापूर्णस्य नैवेद्यं जन्मनैवेद्यमिष्यते । जन्मनैवेद्यदानेन पुनर्जन्म न विद्यते
အလုံးစုံပြည့်စုံသော အရှင်ရှီဝ «မဟာပူရ္ဏ» အတွက် «မွေးဖွားပူဇော်ခြင်း» ဟု ခေါ်သော နైవေဒျပူဇော်မှုကို သတ်မှတ်ထားသည်။ ထိုမွေးဖွားပူဇော်မှုကို ဆက်ကပ်လျှင် ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်း မရှိတော့။
Verse 82
ऊर्जे मासि दिने पुण्ये जन्म नैवेद्यमाचरेत् । संक्रांतिपातजन्मर्क्षपौर्णमास्यादिसंयुते
ဩဇ (ကာတ္တိက) အမင်္ဂလာမဟုတ်သော ပုဏ္ဏနေ့၌ မွေးနေ့နైవေဒျ (ပူဇာအဟာရပူဇာ) ကို ပြုလုပ်ရမည်။ အထူးသဖြင့် သင်္ကြာန္တိ (နေဝင်ပြောင်း)၊ ပါတ (သန့်ရှင်းသောကာလ)၊ မွေးနက္ခတ်၊ ပေါ်ဏမាសီ (လပြည့်) စသည့် သန့်ရှင်းသော တိုက်ဆိုင်မှုများနှင့် ကိုက်ညီသော် ပိုမိုကောင်း၏။
Verse 83
अब्दजन्मदिने कुर्याज्जन्मनैवेद्यमुत्तमम् । मासांतरेषु जन्मर्क्षपूर्णयोगदिनेपि च
မွေးနေ့နှစ်ပတ်လည်နေ့၌ ပူဇာအတွင်း အထူးကောင်းမြတ်သော မွေးနေ့နైవေဒျကို ပြုလုပ်ရမည်။ ထို့အပြင် အခြားလများအတွင်းလည်း—မွေးနက္ခတ်နေ့နှင့် မင်္ဂလာယောဂ ပြည့်စုံသောနေ့တွင်လည်း ထိုနည်းတူ ပြုလုပ်ရမည်။
Verse 84
मेलने च शनैर्वापि तावत्साहस्रमाचरेत् । जन्मनैवेद्यदानेन जन्मार्पणफलं लभेत्
သန့်ရှင်းသော တွေ့ဆုံခြင်း (ဘုရားရှင် သို့မဟုတ် သူ၏ လက္ခဏာ) အချိန်၌ တဖြည်းဖြည်းဖြစ်စေ တစ်ပြိုင်နက်ဖြစ်စေ ထိုအကျင့်ကို တစ်ထောင်ကြိမ် ပြုလုပ်သင့်၏။ မိမိ၏ မွေးဖွားခြင်းကို နိုင်ဝေဒျ (naivedya) အဖြစ် ဆက်ကပ်လျှင် “မွေးဖွားခြင်းကို အပ်နှံခြင်း” ၏ အကျိုးကို ရရှိ၏။
Verse 85
जन्मार्पणाच्छिवः प्रीतिः स्वसायुज्यं ददाति हि । इदं तज्जन्मनैवेद्यं शिवस्यैव प्रदापयेत्
မိမိ၏ မွေးဖွားခြင်း (အသက်နှင့် ကိုယ်တိုင်) ကို သီဝထံ အပ်နှံဆက်ကပ်ခြင်းကြောင့် သီဝသည် ပီတိဖြစ်၍ မိမိနှင့် တစ်လုံးတစ်ဝတည်းဖြစ်ခြင်း (sāyujya) ကို ပေးတော်မူ၏။ ထို့ကြောင့် ဤ “မွေးဖွားခြင်း-နိုင်ဝေဒျ” ကို သီဝထံသာ ဆက်ကပ်ရမည်။
Verse 86
योनिलिंगस्वरूपेण शिवो जन्मनिरूपकः । तस्माज्जन्मनिवृत्त्यर्थं जन्म पूजा शिवस्य हि
ယိုးနိနှင့် လင်္ဂ ရုပ်သဏ္ဌာန်ဖြင့် သီဝသည် မွေးဖွားခြင်းကို ဖော်ပြသူနှင့် စီမံထိန်းညှိသူ ဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် မွေးဖွားခြင်း (ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်း) ကို အဆုံးသတ်ရန်အတွက် ဤ “မွေးဖွား-ရုပ်” အဖြစ်ရှိသော သီဝကို ပူဇော်ခြင်းကို ပြုလုပ်ကြ၏။
Verse 87
बिंदुनादात्मकं सर्वं जगत्स्थावरजंगमम् । बिंदुः शक्तिः शिवो नादः शिवशक्त्यात्मकं जगत्
မရွေ့မလျားနှင့် ရွေ့လျားသတ္တဝါအပါအဝင် စကြဝဠာတစ်လုံးလုံးသည် ဘိန္ဒုနှင့် နာဒ၏ သဘောတရားဖြစ်သည်။ ဘိန္ဒုသည် သက္တိ၊ နာဒသည် ရှိဝဖြစ်၍ လောကသည် ရှိဝ–သက္တိ အနှစ်သာရဖြစ်သည်။
Verse 88
नादाधारमिदं बिंदुर्बिंद्वाधारमिदं जगत् । जगदाधारभूतौ हि बिंदुनादौ व्यवस्थितौ
ဤဘိန္ဒုသည် နာဒကို အခြေခံ၍ တည်ရှိသည်။ စကြဝဠာတစ်လုံးလုံးသည် ဘိန္ဒုကို အခြေခံ၍ တည်ရှိသည်။ အမှန်တကယ် နာဒနှင့် ဘိန္ဒုတို့သည် ကမ္ဘာလောကကို ထောက်တိုင်သော အခြေခံအဖြစ် တည်မြဲနေသည်။
Verse 89
बिन्दुनादयुतं सर्वं सकलीकरणं भवेत् । सकलीकरणाज्जन्मजगत्प्राप्नोत्यसंशयः
သဘောတရားအလုံးစုံသည် ဘိန္ဒုနှင့် နာဒတို့နှင့် ပေါင်းစည်းသော် «သကလီကရဏ» ဟူသော ထင်ရှားဖော်ပြမှု၏ အခြေအနေ ဖြစ်လာသည်။ ထိုသကလီကရဏမှ မသံသယဘဲ မွေးဖွားခြင်း၏ လောက—ကိုယ်ခန္ဓာရှိ သတ္တဝါတို့၏ ထင်ရှားသော စကြဝဠာ ပေါ်ထွန်းလာသည်။
Verse 90
बिंदुनादात्मकं लिंगं जगत्कारणमुच्यते । बिंदुर्देवीशिवो नादः शिवलिंगं तु कथ्यते
ဘိန္ဒုနှင့် နာဒကို အတ္တသဘောအဖြစ် ထားရှိသော လိင်္ဂသည် စကြဝဠာ၏ အကြောင်းရင်းဟု ကြေညာသည်။ ဘိန္ဒုသည် ဒေဝီနှင့် ရှိဝဖြစ်၍ နာဒသည် ရှိဝ၏ မူလတုန်ခါမှုဖြစ်သဖြင့် ထို့ကြောင့် «ရှိဝလိင်္ဂ» ဟု ခေါ်သည်။
Verse 91
तस्माज्जन्मनिवृत्त्यर्थं शिवलिंगं प्रपूजयेत् । माता देवी बिंदुरूपा नादरूपः शिवः पिता
ထို့ကြောင့် ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်းကို ရပ်စဲရန် ရှိဝလိင်္ဂကို ပူဇော်သင့်သည်။ ဒေဝီသည် ဘိန္ဒုရုပ်ဖြင့် မိခင်ဖြစ်ပြီး ရှိဝသည် နာဒရုပ်ဖြင့် ဖခင်ဖြစ်သည်။
Verse 92
पूजिताभ्यां पितृभ्यां तु परमानंद एव हि । परमानंदलाभार्थं शिवलिंगं प्रपूजयेत्
ပိတೃများ (ဘိုးဘွားအဘိုးအဘွား) ကို သင့်တော်စွာ ပူဇော်လျှင် သူတို့သည် အမြင့်ဆုံးသော အာနန္ဒကို အမှန်တကယ် ရရှိကြသည်။ ထို့ကြောင့် ထိုအမြင့်ဆုံးသော အာနန္ဒကို ရယူရန် ရှိဝလိင်္ဂကို စိတ်အားထက်သန်စွာ ပူဇော်သင့်သည်။
Verse 93
सा देवी जगतां माता स शिवो जगतः पिता । पित्रोः शुश्रूषके नित्यं कृपाधिक्यं हि वर्धते
ဒေဝီသည် လောကများ၏ မိခင်ဖြစ်ပြီး ရှိဝသည် စကြဝဠာ၏ ဖခင်ဖြစ်သည်။ ဤမိဘနှစ်ပါးကို ရိုသေစွာ အမြဲတမ်း ပြုစုဝန်ထမ်းသူအတွက် ကရုဏာတော်၏ ပေါများမှုသည် နေ့စဉ် တိုးပွားလာသည်။
Verse 94
कृपयांतर्गतैश्वर्यं पूजकस्य ददाति हि । तस्मादंतर्गतानंदलाभार्थं मुनिपुंगवाः
ကရုဏာတော်ကြောင့် သခင်ရှီဝသည် ပူဇော်သူအား အတွင်းပိုင်းအရှင်တော်ဖြစ်ခြင်း၊ အတွင်းအာဏာတော်ကို အမှန်တကယ် ပေးတော်မူ၏။ ထို့ကြောင့် မုနိအထွဋ်အမြတ်တို့၊ အတွင်းမှ ပေါ်ထွန်းသော အာနန္ဒကို ရရှိရန် ပူဇော်ကြလော့။
Verse 95
पितृमातृस्वरूपेण शिवलिंगं प्रपूजयेत् । भर्गः पुरुषरूपो हि भर्गा प्रकृतिरुच्यते
မိမိ၏ ဖခင်နှင့် မိခင်၏ ရုပ်သဏ္ဌာန်တော်အဖြစ် ရှီဝလင်္ဂကို ပူဇော်ရမည်။ အကြောင်းမူကား ဘ္ဟရ္ဂ (Bharga) သည် ပုရုရှ (Puruṣa) အဖြစ် သတိရှိသော အရှင်တော်၏ သဘာဝဖြစ်ပြီး၊ ဘ္ဟရ္ဂာ (Bhargā) သည် ပရကృతိ (Prakṛti) ဟူသော အင်အားတော်ဟု ဆိုကြသည်။
Verse 96
अव्यक्तांतरधिष्ठानं गर्भः पुरुष उच्यते । सुव्यक्तांतरधिष्ठानं गर्भः प्रकृतिरुच्यते
အတွင်းအခြေခံသည် အဗျက္တ (မဖော်ပြနိုင်သော) ဖြစ်သော «ဂರ್ಭ» ကို ပုရုရှ (Puruṣa) ဟု ခေါ်ကြသည်။ အတွင်းအခြေခံသည် ကောင်းစွာ ဖော်ပြထင်ရှားသော (သုဗျက္တ) ဖြစ်သော «ဂರ್ಭ» ကို ပရကృతိ (Prakṛti) ဟု ဆိုကြသည်။
Verse 97
पुरुषत्वादिगर्भो हि गर्भवाञ्जनको यतः । पुरुषात्प्रकृतो युक्तं प्रथमं जन्म कथ्यते
ကိုယ်ထည်ရှိသော ဖန်ဆင်းရှင် (ဗြဟ္မာ) သည် မိမိအတွင်း၌ «ပုရုရှဖြစ်ခြင်း» (puruṣatva) စသည်တို့၏ မျိုးစေ့ကို ကိုင်ဆောင်ထားသောကြောင့်၊ ပထမမွေးဖွားခြင်းဟူသည် ပုရုရှ (Puruṣa) နှင့် ယှဉ်တွဲ၍ ပရကృతိ (Prakṛti) ပေါ်ထွန်းလာခြင်းဟု ဆိုကြသည်။
Verse 98
प्रकृतेर्व्यक्ततां यातं द्वितीयं जन्म कथ्यते । जन्म जंतुर्मृत्युजन्म पुरुषात्प्रतिपद्यते
ဇီဝ (ဝိညာဉ်) သည် ပရကృతိ (Prakṛti) မှတဆင့် ထင်ရှားလာသောအခါ ထိုအရာကို ဒုတိယမွေးဖွားခြင်းဟု ခေါ်သည်။ ကိုယ်ထည်ရှိသော သတ္တဝါသည် မွေးဖွားခြင်းနှင့် သေခြင်း-ပြန်မွေးခြင်း၏ စက်ဝိုင်းကို ပုရုရှ (Puruṣa) အတွင်းနေ အရှင်တော်ထံမှ ရရှိသည်။
Verse 99
अन्यतो भाव्यतेऽवश्यं मायया जन्म कथ्यते । जीर्यते जन्मकालाद्यत्तस्माज्जीव इति स्मृतः
၎င်းကို မလွဲမသွေ «ရှီဝမှ အခြားတစ်ပါး» ဟု စိတ်ကူးယဉ်သတ်မှတ်ကြသဖြင့်၊ ကိုယ်ခန္ဓာရှိသော အခြေအနေသည် မာယာကြောင့် ပေါ်ပေါက်လာသည်ဟု ဆိုကြသည်။ ထို့ပြင် မွေးဖွားချိန်မှစ၍ ပျက်ယွင်းယိုယွင်းသွားသောကြောင့်၊ ထိုကြောင့်ပင် «ဇီဝ» (jīva) ဟု မှတ်ယူကြသည်။
Verse 100
जन्यते तन्यते पाशैर्जीवशब्दार्थ एव हि । जन्मपाशनिवृत्त्यर्थं जन्मलिंगं प्रपूजयेत्
အမှန်တကယ်ပင် «ဇီဝ» ဟူသည်—“အသက်ရှိသတ္တဝါ” ဟူသော စကားလုံး၏ အဓိပ္ပါယ်တည်း—မွေးဖွားလာပြီး ပာရှ (pāśa) ဟူသော ချည်နှောင်မှုများဖြင့် အစဉ်တစိုက် ချုပ်နှောင်ခံရသည်။ ထို့ကြောင့် ထပ်ခါထပ်ခါ မွေးဖွားခြင်း၏ ချည်နှောင်မှု ပျောက်ကင်းစေရန် «ဇန်မ-လင်္ဂ» (Janma-Liṅga) ကို ဝိဓိတကျ ပူဇော်ရမည်။
Verse 101
भं वृद्धिं गच्छतीत्यर्थाद्भगः प्रकृतिरुच्यते । प्राकृतैः शब्दमात्राद्यैः प्राकृतेंद्रियभोजनात्
«ဘ» ဟူသော အက္ခရာသည် “ကြီးထွား၍ ချဲ့ထွင်သည့်အရာ” ဟူသော အဓိပ္ပါယ်ကို ဆောင်သဖြင့်၊ «ဘဂ» ဟူသော စကားကို ပရကృతိ (Prakṛti) — မူလသဘာဝ — ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။ ၎င်းကို ထိုသို့ခေါ်ရခြင်းမှာ အသံကို အစပြုသော တန်မာတ်ရ (tanmātra) များကဲ့သို့ သဘာဝဆန်သော သေးငယ်သိမ်မွေ့သော အစိတ်အပိုင်းများဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားပြီး၊ သဘာဝ (ဝတ္ထု) အင်ဒြိယများ၏ ခံစားရာကွင်းဖြစ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။
Verse 102
भगस्येदं भोगमिति शब्दार्थो मुख्यतः श्रुतः । मुख्यो भगस्तु प्रकृतिर्भगवाञ्छिव उच्यते
«bhaga» ဟူသောစကား၏ အဓိကအနက်မှာ «ခံစားပျော်ရွှင်မှု (bhoga)» ဟူ၍ ကြားသိရသည်။ သို့သော် အမြင့်မြတ်ဆုံး «bhaga» သည် ပရကృతိ (Prakṛti) ကိုယ်တိုင်ဖြစ်သဖြင့်၊ ထိုအထွတ်အမြတ် အင်အားကို ပိုင်ဆိုင်၍ အုပ်စိုးသူအဖြစ် ရှိဝကို «Bhagavān» ဟု ခေါ်ကြသည်။
Verse 103
भगवान्भोगदाता हि नाऽन्यो भोगप्रदायकः । भगस्वामी च भगवान्भर्ग इत्युच्यते बुधैः
ဘုရားသခင် (Bhagavān) တစ်ပါးတည်းသာ အပျော်အပါးနှင့် ခံစားမှုအားလုံးကို ပေးသနားသူဖြစ်ပြီး၊ အခြား မည်သူမျှ ခံစားမှုကို ပေးနိုင်သူ မရှိ။ ထိုဘုရားသည် «bhaga» ဟူသော စည်းစိမ်နှင့် ဒေဝအင်အားတို့၏ အရှင်ဖြစ်သဖြင့် ပညာရှိတို့က ထိုအရှင်ကို «Bharga» ဟု ခေါ်ကြသည်။
Verse 104
भगेन सहितं लिंगं भगंलिंगेन संयुतम् । इहामुत्र च भोगार्थं नित्यभोगार्थमेव च
«ဘဂ» နှင့် ပေါင်းစည်းထားသော လိင်္ဂကို «ဘဂ-လိင်္ဂ» ဟု ခေါ်ကြ၏။ ၎င်းသည် ဤလောကနှင့် နောက်လောက နှစ်ပါးလုံးတွင် ခံစားမှုနှင့် ကောင်းကျိုး၏ फलကို ပေးကာ၊ အမြဲတမ်း ပြန်လည်သစ်လွင်သော ခံစားမှုကိုလည်း ပေးတော်မူ၏။
Verse 105
भगवंतं महादेवं शिवलिंगं प्रपूजयेत् । लोकप्रसविता सूर्यस्तच्चिह्नं प्रसवाद्भवेत्
ကောင်းမြတ်တော်မူသော မဟာဒေဝကို ရှိဝ-လိင်္ဂ အဖြစ်ဖြင့် ပူဇော်ရမည်။ နေမင်းသည် လောကတို့၏ မွေးဖွားစေသူဖြစ်၍၊ ထိုမွေးဖွားခြင်း၏ လုပ်ရပ်မှပင် သူ၏ သင်္ကေတအမှတ်အသား ပေါ်ပေါက်လာသည်။
Verse 106
लिंगेप्रसूतिकर्तारं लिंगिनं पुरुषो यजेत् । लिंगार्थगमकं चिह्नं लिंगमित्यभिधीयते
လူသည် လိင်္ဂ၏ ပေါ်ထွန်းခြင်း (ပရသူတိ) ကို ဖြစ်စေသော အတွင်းနေသခင် လိင်္ဂီ—ရှီဝကို ပူဇော်ရမည်။ လိင်္ဂ၏ အဓိပ္ပါယ်ကို သိမြင်စေသော အမှတ်အသားကိုပင် «လိင်္ဂ» ဟု ခေါ်သည်။
Verse 107
लिंगमर्थं हि पुरुषं शिवं गमयतीत्यदः । शिवशक्त्योश्च चिह्नस्य मेलनं लिंगमुच्यते
ဤအရာကို «လိင်္ဂ» ဟု ခေါ်သည်မှာ၊ အမှန်တကယ်သော ပုရုရှ—အမြင့်မြတ်ဆုံးသခင် ရှီဝထံသို့ ဦးတည်ပို့ဆောင်ပေးသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် လိင်္ဂသည် ရှီဝနှင့် ရှက္တိ၏ သင်္ကေတသဘောတရားတို့ ပေါင်းဆုံခြင်းဟုလည်း ဆိုကြသည်။
Verse 108
स्वचिह्नपूजनात्प्रीतश्चिह्नकार्यं न वीयते । चिह्नकार्यं तु जन्मादिजन्माद्यं विनिवर्तते
မိမိ၏ သင်္ကေတအမှတ်အသားတို့ကို ပူဇော်ခြင်းကြောင့် ရှီဝသည် ပီတိဖြစ်တော်မူ၍၊ ထိုအမှတ်အသားမှ ထွက်ပေါ်သော အာနုဘော်သည် မလျော့နည်းစေ။ ထိုအာနုဘော်တည်းဟူသော အကျိုးသက်ရောက်မှုကပင် အစမရှိသော မွေးဖွားခြင်း၏ ဆက်လက်ကွင်းဆက်နှင့် ထပ်ခါထပ်ခါ မွေးဖွားစေသော အကြောင်းရင်းတို့ကို ဖယ်ရှားပယ်ဖျက်သည်။
Verse 109
प्राकृतैः पुरुषैश्चापि बाह्याभ्यंतरसंभवैः । षोडशैरुपचारैश्च शिवलिंगं प्रपूजयेत्
သာမန်လူတို့ပင် အပြင်အတွင်းမှ ဖြစ်ပေါ်လာသော အပြင်ပန်းအလုပ်နှင့် အတွင်းစိတ်ဘက်တရားကို ပေါင်းစည်း၍ ရိုးရာ “ဆယ်ခြောက်ဦး အုပစာရ” (ဆယ်ခြောက်ပါး ဝန်ဆောင်မှု) ဖြင့် ရှိဝလင်္ဂကို ပူဇော်သင့်၏။
Verse 110
एवमादित्यवारे हि पूजा जन्मनिवर्तिका । आदिवारे महालिंगं प्रणवेनैव पूजयेत्
ဤသို့ဖြစ်၍ တနင်္ဂနွေနေ့တွင် ပြုသော ပူဇော်မှုသည် ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်းကို ရပ်စဲစေသည်ဟု ဆိုကြ၏။ ထို့ကြောင့် အာဒိဝါရ (တနင်္ဂနွေ) တွင် မဟာလင်္ဂကို ပရဏဝ “အိုမ်” တစ်လုံးတည်းဖြင့်ပင် ပူဇော်သင့်၏။
Verse 111
आदिवारे पंचगव्यैरभिषेको विशिष्यते । गोमयं गोजलं क्षीरं दध्याज्यं पंचगव्यकम्
တနင်္ဂနွေနေ့တွင် ပဉ္စဂဗျ (နွားမှ ထွက်သော အရာငါးမျိုး) ဖြင့် ရှိဝအား အဘိသေက ပြုခြင်းသည် အထူးကောင်းမွန်သည်ဟု ချီးမွမ်းကြ၏။ ပဉ္စဂဗျမှာ နွားချေး၊ နွားဆီး(နွားရေ)၊ နွားနို့၊ ဒဓိ(ယို) နှင့် ဂျီ(ထောပတ်ဆီ) တို့ ဖြစ်သည်။
Verse 112
क्षीराद्यं च पृथक्च्चैव मधुना चेक्षुसारकैः । गव्यक्षीरान्ननैवेद्यं प्रणवेनैव कारयेत्
နို့နှင့် အခြားသန့်ရှင်းသော အရာများကို သီးခြားသီးခြား ပူဇော်၍ ပျားရည်နှင့် ကြံရည်၏ အနှစ် (သကြား/ဂျက်ဂရီ) ကိုလည်း ထည့်ပူဇော်ရမည်။ ထို့ပြင် နွားနို့နှင့် သီးနှံတို့ဖြင့် ပြုလုပ်သော နိုင်ဝေဒျ (naivedya) ကိုလည်း ပူဇော်ကာ၊ ပူဇော်မှုကို ပရဏဝ «အိုမ်» တစ်လုံးတည်းဖြင့် ဆောင်ရွက်ရမည်။
Verse 113
प्रणवं ध्वनिलिंगं तु नादलिंगं स्वयंभुवः । बिंदुलिंगं तु यंत्रं स्यान्मकारं तु प्रतिष्ठितम्
ပရဏဝ «အိုမ်» သည် အသံလိင်္ဂ (dhvani) ဖြစ်ပြီး၊ အတွင်းသံတုန် (nāda) အဖြစ်လည်း မိမိအလိုအလျောက် ပေါ်ထွန်းသော လိင်္ဂ ဖြစ်သည်။ ဘိန္ဒုသည် သန့်ရှင်းသော အမှတ်တစ်စက်အဖြစ် လိင်္ဂ ဖြစ်၍ ယန္တရ (yantra) အဖြစ် စိတ်တွင် ဆင်ခြင်ရမည်။ ထို့ပြင် «မ» သဒ္ဒါသည် ပရတိဋ္ဌာ (consecration) တွင် ၎င်း၏ ခိုင်မာသော အထောက်အကူအဖြစ် တည်ထားသည်။
Verse 114
उकारं चरलिंगं स्यादकारं गुरुविग्रहम् । षड्लिंगं पूजया नित्यं जीवन्मुक्तो न संशयः
«U» အက္ခရာသည် လှုပ်ရှားသော (cara) လိင်္ဂ ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြပြီး «A» အက္ခရာသည် ဂုရု၏ ရုပ်သဏ္ဌာန်တော်ပင် ဖြစ်၏။ ခြောက်မျိုးလိင်္ဂကို နေ့စဉ် ပူဇော်သူသည် အသက်ရှင်လျက် မုက္ခတိကို ရရှိမည်—သံသယမရှိ။
Verse 115
शिवस्य भक्त्या पूजा हि जन्ममुक्तिकरी नृणाम् । रुद्रा क्षधारणात्पादमर्धं वैभूतिधारणात्
သဒ္ဓါဖြင့် သခင်ရှီဝကို ပူဇော်ခြင်းသည် လူတို့အတွက် မွေးဖွားပြန်လည်ခြင်းမှ လွတ်မြောက်စေသော အကြောင်းတရား ဖြစ်၏။ ရုဒ္ရాక్షကို ဆောင်ထားခြင်းဖြင့် ထိုကုသိုလ်၏ လေးပုံတစ်ပုံကို ရပြီး၊ ဗိဘူတိ (သန့်ရှင်းသော ပြာ) ကို လိမ်းဆောင်ခြင်းဖြင့် ထို၏ တစ်ဝက်ကို ရ၏။
Verse 116
त्रिपादं मंत्रजाप्याच्च पूजया पूर्णभक्तिमान् । शिवलिंगं च भक्तं च पूज्य मोक्षं लभेन्नरः
ထရီပုဏ္ဍရ (သန့်ရှင်းသော ပြာလိုင်း သုံးကြောင်း) ကို လိမ်းခြင်း၊ မန္တရဇပ်ခြင်းနှင့် ပူဇော်ခြင်းတို့ကြောင့် ဘက္တိပြည့်ဝသော သဒ္ဓါရှင် ဖြစ်လာ၏။ ထိုသူသည် ရှီဝလိင်္ဂကိုလည်းကောင်း၊ ရှီဝ၏ ဘက္တများကိုလည်းကောင်း ပူဇော်ကာ မုက္ခတိကို ရရှိမည်။
Verse 117
य इमं पठतेऽध्यायं शृणुयाद्वा समाहितः । तस्यैव शिवभक्तिश्च वर्धते सुदृढा द्विजाः
အို ဒွိဇတို့၊ စိတ်တည်ငြိမ်စွာ ဤအခန်းကို ဖတ်သူဖြစ်စေ၊ နားထောင်သူဖြစ်စေ၊ ထိုသူ၏ ရှီဝဘက္တိသည် တိုးပွား၍ အလွန်ခိုင်မာလာ၏။
It teaches the vidhāna for forming a clay (pārthiva) icon from water-sourced earth, purifying and preparing it, shaping the deity with complete limbs and attributes, seating it in lotus posture, and completing worship via ṣoḍaśopacāra and mantra-accompanied abhiṣeka.
The chapter links earth to generativity—since food, clothing, and necessities arise from earth, the earth-made icon becomes a materially coherent medium for invoking sustenance and stability; ritually, it also encodes humility and impermanence while enabling reproducible household worship.
Gaṇeśa, Sūrya, Viṣṇu, Ambā, and Śiva are named as worship-worthy within the sequence, with explicit emphasis on Śiva and the Śiva-liṅga as the culminating focal point, completed through formal upacāra and abhiṣeka.