Pitṛbhakti and Śrāddha: The Classification of Pitṛs and the Superiority of Pitṛ-kārya

Verse 1

सनत्कुमार उवाच । सप्त ते तपतां श्रेष्ठ स्वर्गे पितृगणास्स्मृताः । चत्वारो मूर्त्तिमंतो वै त्रयश्चैव ह्यमूर्तयः

သနတ္ကုမာရက မိန့်ကြားတော်မူသည်မှာ- အို အကျင့်မြတ်သူတို့တွင် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သော အရှင်၊ နတ်ပြည်ရှိ ပိတြာနတ်အုပ်စု ခုနစ်စုရှိကြောင်း မှတ်သားကြကုန်၏။ လေးစုမှာ ရုပ်ဒြပ်ရှိ၍ သုံးစုမှာ ရုပ်ဒြပ်မရှိပေ။

Verse 2

तान्यजंते देवगणा आद्या विप्रादयस्तथा । आप्याययंति ते पूर्वं सोमं योगबलेन वै

နတ်အစုအဝေးတို့နှင့် ပထမဦးဆုံးသော ရှင်ရဟန်းများ—ဗြာဟ္မဏတို့မှ စ၍—ထိုကဲ့သို့သော ကర్మကိစ္စများကို ဆောင်ရွက်ကြသည်။ ထို့နောက် အရင်ဆုံး ယောဂအင်အားဖြင့် ဆိုမကို ပြန်လည်ပြည့်ဝ၍ ခိုင်မာစေကြသည်။

Verse 3

तस्माच्छ्राद्धानि देयानि योगिनां तु विशेषतः । सर्वेषां राजतं पात्रमथ वा रजतान्वितम्

ထို့ကြောင့် śrāddha ပူဇော်ပွဲအလှူကို မလွဲမသွေ ပေးအပ်ရမည်—အထူးသဖြင့် ယောဂီတို့အား ဖြစ်သည်။ ထိုကဲ့သို့သော အမှုအရာအားလုံးတွင် ငွေခွက် (silver vessel) ကို သုံးရမည်၊ သို့မဟုတ် အနည်းဆုံး ငွေဖြင့် အလှဆင်ထားသော/အတွင်းကပ်ထားသော ခွက်ကို သုံးရမည်။

Verse 4

दत्तं स्वधां पुरोधाय श्राद्धे प्रीणाति वै पितॄन् । वह्नेराप्यायनं कृत्वा सोमस्य तु यमस्य वै

śrāddha ပူဇော်ပွဲတွင် “svadhā” ဟူသော မန္တရကို ရှေ့တင်၍ အလှူကို ပေးအပ်လျှင်၊ ပိတೃ (ဘိုးဘွားဝိညာဉ်များ) ကို အမှန်တကယ် ပျော်ရွှင်စေသည်။ ထို့ပြင် သန့်ရှင်းသော မီးကို အာဟာရဖြည့်တင်းခြင်းအားဖြင့် ဆိုမနှင့် ယမတို့ကိုလည်း စိတ်ကျေနပ်စေသော အမှု ဖြစ်လာသည်။

Verse 5

उदगायनमप्यग्नावग्न्यभावेऽप्सु वा पुनः । पितॄन्प्रीणाति यो भक्त्या पितरः प्रीणयंति तम्

နေ၏ မြောက်ဘက်သို့ လှည့်သည့်ကာလ၌ ပြုသော ဥဒဂါယန ရိတုကို မီးထဲသို့ ပူဇော်၍၊ မီးမရှိလျှင် ရေထဲသို့ပင် ပူဇော်ကာ ဘက္တိဖြင့် ပြုသူသည် ပိတೃ (ဘိုးဘွားဝိညာဉ်) များကို ပျော်ရွှင်စေသည်။ ပိတೃတို့ ပျော်ရွှင်လျှင် ထိုဘက္တကို ကောင်းချီးပေးကြသည်။

Verse 6

यच्छंति पितरः पुष्टिं प्रजाश्च विपुलास्तथा । स्वर्गमारोग्यवृद्धिं च यदन्यदपि चेप्सितम्

ပိတೃတို့သည် အာဟာရပြည့်ဝမှုနှင့် ကောင်းကျိုးချမ်းသာကို ပေးကြသည်။ သားသမီးအများအပြားလည်း ချီးမြှင့်ကြသည်။ ကောင်းကင်ဘုံ၊ ကျန်းမာရေးနှင့် စီးပွားတိုးတက်မှုတို့ကို ရရှိစေပြီး၊ ဘက္တ၏ အလိုရှိသမျှကိုလည်း (ရှီဝကို အခြေခံသော ကုသိုလ်အားဖြင့်) ပြည့်စုံစေကြသည်။

Verse 7

देवकार्यादपि मुने पितृकार्य्यं विशिष्यते । पितृभक्तोऽसि विप्रर्षे तेन त्वमजरामरः

အို မုနိ၊ နတ်တို့အတွက် ဆောင်ရွက်သည့် ကိစ္စထက်ပင် ဘိုးဘွားပိတೃတို့အတွက် ဆောင်ရွက်ရသော တာဝန်သည် ပို၍ ထူးမြတ်သည်ဟု ဆို၏။ အို ဗြာဟ္မဏအထူးမြတ်၊ သင်သည် ပိတೃတို့ကို သဒ္ဓါဖြင့် ကိုးကွယ်သူဖြစ်သဖြင့် ထို့ကြောင့် အိုမင်းခြင်းနှင့် သေခြင်းမှ လွတ်ကင်းသူ ဖြစ်လာသည်။

Verse 8

न योगेन गतिस्सा तु पितृभक्तस्य या मुने । पितृभक्तिर्विशेषेण तस्मात्कार्या महामुने

အို မုနိ၊ ပိတೃများ (ဘိုးဘွားအဘများ) ကို ဘက္တိရှိသူ ရရှိသော ကောင်းမြတ်သည့် အောင်မြင်မှုသည် ယောဂကျင့်စဉ်တစ်ခုတည်းဖြင့် မရောက်နိုင်ပါ။ ထို့ကြောင့် အို မဟာမုနိ၊ ပိတೃဘက္တိကို အထူးတလည် စိတ်အားထက်သန်စွာ ပြုလုပ်သင့်သည်။

Verse 9

मार्कण्डेय उवाच । एवमुक्त्वाऽऽशु देवेशो देवानामपि दुर्लभम् । चक्षुर्दत्त्वा सविज्ञानं जगाम यौगिकीं गतिम्

မာရ္ကဏ္ဍေယက ပြောသည်—ဤသို့ဆိုပြီးနောက်၊ ဒေဝတို့၏အရှင်သည် လျင်မြန်စွာ ဒေဝတို့အကြားတွင်ပင် ရှားပါးသော ဒိဗ္ဗမျက်စိကို အတွင်းသိမြင်မှုအမှန်နှင့်အတူ ပေးအပ်ကာ၊ ထို့နောက် ယောဂီကာလွန်မြောက်သည့် အခြေအနေသို့ ဝင်ရောက်၍ ထွက်ခွာသွား하였다။

Verse 10

शृणु भीष्म पुरा भूयो भारद्वाजात्मजा द्विजाः । योगधर्ममनुप्राप्य भ्रष्टा दुश्चरितेन वै

နားထောင်ပါ၊ အို ဘီရှ္မ၊ ရှေးကာလတုန်းက ဘာရဒ္ဝါဇ၏ ဒွိဇသားများသည် ယောဂဓမ္မကို ရောက်ရှိခဲ့ကြသော်လည်း၊ အကျင့်ဆိုးကြောင့် အမှန်တကယ် ယောဂလမ်းမှ လွဲချော်ကျဆုံးသွားကြသည်။

Verse 11

वाग्दुष्टः क्रोधनो हिंस्रः पिशुनः कविरेव च । स्वसृषः पितृवर्ती च नामभिः कर्मभिस्तथा

«ထိုသူသည် စကားမကောင်း၊ ဒေါသထွက်လွယ်၊ အကြမ်းဖက်၊ အပြစ်တင်ပြောဆိုသူ၊ လှည့်ဖြားသူလည်း ဖြစ်၏။ ထို့အတူ ကိုယ့်ညီမကို စွဲလမ်းသူနှင့် ဖခင်၏လမ်းစဉ်ကို လိုက်နာသူတို့ကိုလည်း ထိုနာမည်များနှင့် ထိုအကျင့်များဖြင့် သိကြ၏။»

Verse 12

कौशिकस्य सुतास्तात शिष्या गर्गस्य चाभवन् । पितर्युपरते सर्वे प्रवसंतस्तदाभवन्

ချစ်သားရေ၊ ကောသိက၏ သားများသည် ဂါရ္ဂ၏ တပည့်များ ဖြစ်လာကြသည်။ အဖေက ကွယ်လွန်သွားသောအခါ သူတို့အားလုံးသည် အိမ်မှထွက်ခွာကာ အဝေးဒေသများတွင် နေထိုင်ကြလေသည်။

Verse 13

विनियोगाद्गुरोस्तस्य गां दोग्ध्रीं समकालयन् । समानवत्सां कपिलां सर्वेऽन्यायागतास्तदा

ဂုရု၏ အမိန့်နှင့် ခန့်အပ်မှုအရ နွားကို နို့ညှစ်စေကြ၏။ ထို့နောက် အခွင့်မရှိဘဲ မတရားလာရောက်သူတို့အားလုံးသည် ကလေးနွားနှင့်အတူရှိသော အညိုရောင် (ကပိလာ) နွားကို ဝိုင်းရံစုဝေးကြ၏။

Verse 14

तेषां पथि क्षुधार्तानां बाल्यान्मोहाच्च भारत । क्रूरा बुद्धिस्समुत्पन्ना तां गां तै हिंसितुं तदा

အို ဘာရတ၊ လမ်းခရီးတွင် ဆာလောင်မှုကြောင့် ပင်ပန်းနာကျင်ကာ ကလေးဆန်သော မောဟကြောင့် မျက်ကွယ်နေစဉ်၊ ထိုနွားကို ထိခိုက်စေလိုသော ကြမ်းတမ်းသည့် အကြံအစည်သည် သူတို့အတွင်း၌ ထိုအခါ ပေါ်ပေါက်လာ၏။

Verse 15

तां कविसस्वसृपश्चैव याचेते नैति वै तदा । न चाशक्यास्तु ताभ्यां वा तदा वारयितुं निजाः

ထိုအခါ ကဝိနှင့် သူမ၏ အစ်မ၏သား (တူ) တို့က တောင်းပန်ကြသော်လည်း သူမ မသွားခဲ့။ ထိုအချိန်၌ သူမ၏ ကိုယ်ပိုင်လူများပင် ထိုနှစ်ဦးအားဖြင့် သူမကို တားဆီးမနိုင်ကြ။

Verse 16

पितृवर्ती तु यस्तेषां नित्यं श्राद्धाह्निको द्विजः । स सर्वानब्रवीत्कोपात्पितृभक्तिसमन्वितः

သို့သော် သူတို့အတွင်း၌ ပိတೃလမ်းစဉ်ကို လိုက်နာသူ၊ နေ့စဉ်ကိစ္စရပ်များနှင့် ရှရဒ္ဓ (śrāddha) ကို မပြတ်လုပ်ဆောင်သော ဒွိဇ (နှစ်ကြိမ်မွေး) တစ်ဦးရှိ၏။ ပိတೃတို့အပေါ် ရိုသေသဒ္ဓါပြည့်ဝ၍ ဒေါသဖြင့် သူတို့အားလုံးကို ဆူပူပြစ်တင်လေ၏။

Verse 17

यद्यशक्यं प्रकर्तव्यं पितॄनुद्दिश्य साध्यताम् । प्रकुर्वंतो हि श्राद्धं तु सर्व एव समाहिताः

(အခမ်းအနားအပြည့်အစုံ) ကို ပြုလုပ်ရန် ခက်ခဲပုံရသော်လည်း၊ မိမိတို့၏ ဘိုးဘေးများ (Pitṛs) ကို ရည်စူး၍ တတ်နိုင်သမျှကို ဆောင်ရွက်သင့်သည်။ သျှရဒ္ဓ (śrāddha) ကို ပြုလုပ်သူတိုင်းသည် တည်ငြိမ်ရိုသေသော စိတ်ဖြင့် ပြုလုပ်ကြပေသည်။

Verse 18

एवमेषा च गौर्धर्मं प्राप्स्यते नात्र संशयः । पितॄनभ्यर्च्य धर्मेण नाधर्मो नो भविष्यति

ဤသို့ဖြစ်လျှင် ဤနွားသည် သမ္မာဓမ္မကို အမှန်တကယ် ရရှိမည်—သံသယမရှိ။ ဓမ္မအတိုင်း ပိတೃများကို ပူဇော်ကန်တော့လျှင် အဓမ္မသည် ကျွန်ုပ်တို့အပေါ် မပေါ်ပေါက်လာပါ။

Verse 19

एवमुक्ताश्च ते सर्वे प्रोक्षयित्वा च गां तदा । पितृभ्यः कल्पयित्वा तु ह्युपायुंजत भारत

ဤသို့ညွှန်ကြားခံရသဖြင့် သူတို့အားလုံးသည် ထိုအခါ နွားကို သန့်ရှင်းရေဖြင့် ပက်ဖျန်းကြ၏။ ထို့နောက် ဓမ္မအတိုင်း ပိတೃများ (ဘိုးဘွားဝိညာဉ်များ) အတွက် ပူဇော်အလှူအဖြစ် သတ်မှတ်ပြီးနောက် အသုံးချကြ၏—အို ဘာရတ။

Verse 20

उपयुज्य च गां सर्वे गुरोस्तस्य न्यवेदयन् । शार्दूलेन हता धेनुर्वत्सा वै गृह्यतामिति

နွား၏အကူအညီကို အသုံးချပြီးနောက် သူတို့အားလုံးသည် ဆရာထံ သတင်းပို့ကြသည်—“နို့နွားကို ကျားက သတ်သွားပြီ။ ထို့ကြောင့် နွားကလေးကို ယူ၍ စောင့်ရှောက်ပါ” ဟု။

Verse 21

आर्तवत्स तु तं वत्सं प्रतिजग्राह वै द्विजः । मिथ्योपचारतः पापमभूत्तेषां च गोघ्नताम्

နွားကလေးအပေါ် သနားကြင်နာ၍ စိတ်နာကျင်သဖြင့် ဘြာဟ္မဏသည် ထိုနွားကလေးကို လက်ခံယူ၏။ သို့သော် လိမ်လည်သည့် အကြောင်းပြချက်ဖြင့် လုပ်ဆောင်ခဲ့သောကြောင့် သူတို့အတွက် အပြစ်ပေါ်ပေါက်လာပြီး “နွားသတ်သူ” ဟူသော အညစ်အကြေးကို ခံယူရ၏။

Verse 22

ततः कालेन कियता कालधर्ममुपागताः । ते सप्त भ्रातरस्तात बभूवुस्स्वायुषःक्षये

ထို့နောက် အချိန်အနည်းငယ် ကုန်လွန်သွားသောအခါ သူတို့သည် ကာလ၏ ဓမ္မတရား—သေခြင်းသို့—ရောက်ရှိကြ၏။ ချစ်သားရေ၊ ညီအစ်ကို ခုနစ်ယောက်တို့သည် မိမိတို့၏ အသက်ကာလ ကုန်ဆုံးသည့်အခါ အဆုံးသတ်ကြလေ၏။

Verse 23

ते वै क्रूरतया हैंस्त्र्यात्स्वानार्य्यत्वाद्गुरोस्तथा । उग्रहिंसाविहाराश्च जातास्सप्त सहोदराः

ကြမ်းတမ်းမှုနှင့် မယဉ်ကျေးသော သဘောကြောင့် သူတို့သည် မိမိတို့၏ ဆရာကိုတောင် သတ်ဖြတ်သူများ ဖြစ်လာကြ၏။ ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်သော အကြမ်းဖက်အကျင့်ကို လိုက်နာသဖြင့် ညီအစ်ကို ခုနစ်ယောက် ပေါ်ပေါက်လာကြ၏။

Verse 24

लुब्धकस्य सुतास्तावद्बलवंतो मनस्विनः । जाता व्याधा दशार्णेषु सप्त धर्मविचक्षणाः

ယခု ထိုမုဆိုး၏ သားများသည် အင်အားကြီး၍ စိတ်ဓာတ်မြင့်မားကြ၏။ ဒသာရဏ နယ်မြေ၌ မုဆိုး ခုနစ်ယောက်အဖြစ် မွေးဖွားလာပြီး တစ်ယောက်ချင်းစီသည် ဓမ္မကို ခွဲခြားသိမြင်တတ်သူများ ဖြစ်ကြ၏။

Verse 25

स्वधर्मनिरतास्सर्वे मृगा मोहविवर्जिताः । आसन्नुद्वेगसंविग्ना रम्ये कालंजरे गिरौ

လှပသော ကာလဉ္ဇရ တောင်ပေါ်၌ သမင်တို့အားလုံးသည် မိမိတို့၏ သဘာဝတာဝန်၌ တည်ကြည်ကြ၏။ မောဟကင်းစင်၍ စိတ်လှုပ်ရှားမှုနှင့် ကြောက်ရွံ့မှုမရှိဘဲ အေးချမ်းတည်ငြိမ်စွာ နေထိုင်ကြ၏။

Verse 26

तमेवार्थमनुध्याय ज्ञानं मरणसंभवम् । आसन्वनचराः क्षांता निर्द्वंद्वा निष्परिग्रहाः

ထိုအမြင့်မြတ်ဆုံး သတ္တဝါတရားကိုသာ အမြဲတမ်း စိတ်နှလုံးဖြင့် ဆင်ခြင်ကာ၊ သေခြင်းကို သတိရခြင်းမှ ပေါက်ဖွားသော လွတ်မြောက်စေသည့် ဉာဏ်ကို ပျိုးထောင်ကြ၏။ သူတို့သည် တောနေသူများအဖြစ် သည်းခံတတ်၍ ဒွန္ဒွကင်းစင်ကာ ပိုင်ဆိုင်လိုစိတ်မရှိဘဲ နေထိုင်ကြ၏။

Verse 27

ते सर्वे शुभकर्माणस्सद्धर्माणो वनेचराः । विधर्माचरणैर्हीना जातिस्मरणसिद्धयः

သူတို့အားလုံးသည် တောတွင်းနေထိုင်သူများဖြစ်၍ ကုသိုလ်ကောင်းမှုများကို ပြုလုပ်ကာ သဒ္ဓမ္မ၌ တည်ကြည်ကြသည်။ အဓမ္မအကျင့်ကို မကျင့်ကြဘဲ ယခင်ဘဝများကို မှတ်မိနိုင်သော ယောဂသိဒ္ဓိကို ရရှိခဲ့ကြသည်။

Verse 28

पूर्वजातिषु यो धर्मः श्रुतो गुरुकुलेषु वै । तथैव चास्थिता बुद्धौ संसारेऽप्य निवर्तने

ယခင်ဘဝများတွင် ဆရာ၏ အာရှရမ်၌ ကြားနာသင်ယူခဲ့သော ဓမ္မသည် ဉာဏ်အတွင်း၌ ထိုအတိုင်းပင် တည်မြဲနေသည်။ လောကီသံသရာအတွင်း၌ပင် မပြန်လှန်မဆုတ်ဘဲ ဆက်လက် ဦးဆောင်နှိုးဆော်နေသည်။

Verse 29

गिरिमध्ये जहुः प्राणांल्लब्धाहारास्तपस्विनः । तेषां तु पतितानां च यानि स्थानानि भारत

အို ဘာရတ၊ တောင်တန်းအလယ်၌ တပသ္စဝင် အာစက်တော်များသည် အာဟာရကို ရရှိပြီးနောက် အသက်ရှူကိုပင် စွန့်လွှတ်ကြသည်။ ထိုကျဆုံးသွားသော ကိုယ်ခန္ဓာများ ကျရောက်နေသည့် နေရာများသည် သန့်ရှင်းသော အထိမ်းအမှတ်နေရာများအဖြစ် မှတ်ယူကြသည်။

Verse 30

तथैवाद्यापि दृश्यंते गिरौ कालञ्जरे नृप । कर्मणा तेन ते जाताः शुभाशुभविवर्जकाः

အို မင်းကြီး၊ ယနေ့တိုင်အောင်ပင် ကာလဉ္ဇရ တောင်ပေါ်၌ သူတို့ကို မြင်တွေ့ရသည်။ ထိုကမ္မတရားကြောင့်ပင် သူတို့သည် ကောင်းနှင့်မကောင်း နှစ်ဖက်လုံးမှ လွတ်ကင်းကာ ဒွိသဘောတရားများကို ကျော်လွန်သွားကြသည်။

Verse 31

शुभाऽशुभतरां योनिं चक्रवाकत्वमागताः । शुभे देशे शरद्वीपे सप्तैवासञ्जलौकसः

ကံကြမ္မာရောနှော၍ အနည်းငယ်ကောင်းသော်လည်း ပိုမိုမကောင်းသော ယောနိသို့ ဝင်ရောက်ကာ သူတို့သည် စက္ကရဝါက ငှက်အဖြစ် မွေးဖွားလာကြ၏။ ထို့ပြင် ကောင်းမြတ်သောဒေသရှိ Śaradvīpa ကျွန်းတွင် ခုနစ်ဦးသည် ရေတွင်းနေသတ္တဝါများ ဖြစ်လာကြ၏။

Verse 32

त्यक्त्वा सहचरीधर्मं मुनयो धर्मधारिणः । निस्संगा निर्ममाश्शांता निर्द्वंद्वा निष्परिग्रहाः

လောကီအဖော်အပေါင်းနှင့် ဆက်နွယ်သော တာဝန်များကို စွန့်လွှတ်ပြီး၊ ဓမ္မကို ထိန်းသိမ်းသော မုနိတို့သည် အလွတ်သဘောဖြစ်ကာ မိမိဟု မစွဲကပ်၊ ငြိမ်းချမ်း၍ ဒွန္ဒွကင်းစင်ကာ မယူမထားဘဲ ဖြစ်လာကြ၏။ ထိုသို့ လွတ်လပ်သူတစ်ပါးတည်းဖြစ်သော ပတိ (အရှင်) ထံ၌ စိတ်ကို တည်စေ၍ မောက္ခသို့ ချဉ်းကပ်ကြ၏။

Verse 33

निवृत्तिनिर्वृताश्चैव शकुना नामतः स्मृताः । ते ब्रह्मचारिणस्सर्वे शकुना धर्मधारिणः

သူတို့ကို နာမအားဖြင့် «သကူနာ» ဟု မှတ်မိကြသည်—နိဝတ္တိ (လောကမှ ပြန်လှည့်ခြင်း) နှင့် နိရ္ဗြတိ (အတွင်းစိတ်ငြိမ်းချမ်းမှု) တွင် တည်မြဲသူများ။ သူတို့အားလုံးသည် ဗြဟ္မစာရီ သာသနာဝင်ကျင့်ဝတ်ကို ထိန်းသိမ်းသူများဖြစ်၍ သကူနာတို့သည် ဓမ္မကို ခိုင်မာစွာ ထမ်းဆောင်သူများဖြစ်သည်။

Verse 34

जातिस्मरास्सुसंवृद्धास्सप्तैव ब्रह्मचारिणः । स्थिता एकत्र सद्धर्मा विकाररहितास्सदा

ယခင်ဘဝများကို မှတ်မိနိုင်သော ဇာတိသ္မရာဖြစ်၍ စည်းကမ်းကျင့်ဝတ်တွင် ကောင်းစွာရင့်ကျက်သော ဗြဟ္မစာရီ ၇ ပါးသည် တစ်နေရာတည်းတွင် အတူနေထိုင်ကြပြီး၊ အမြဲတမ်း စဒ္ဓမ္မ၌ တည်မြဲကာ စိတ်အပြောင်းအလဲနှင့် အနှောင့်အယှက်ကင်းစင်ကြသည်။

Verse 35

विप्रयोनौ तु यन्मोहान्मिथ्यापचरितं गुरौ । तिर्य्यग्योनौ तथा जन्म श्राद्धाज्ज्ञानं च लेभिरे

မောဟကြောင့် ဗြာဟ္မဏမျိုးရိုး၌ မွေးဖွားခဲ့သော်လည်း ဂုရုအပေါ် မမှန်ကန်သည့် လှည့်ဖြားသော အပြုအမူကို ပြုခဲ့ကြသည်။ ထို့ကြောင့် တိရစ္ဆာန်ယောနီ၌ မွေးဖွားရသော်လည်း၊ ရှရဒ္ဓ (ကွယ်လွန်သူများအတွက် အလှူပူဇော်ပွဲ) ၏ အာနုဘော်ကြောင့် မှန်ကန်သော ဉာဏ်ကို ထပ်မံ ရရှိခဲ့ကြသည်။

Verse 36

तथा तु पितृकार्य्यार्थं कृतं श्राद्धं व्यवस्थितैः । तदा ज्ञानं च जातिं च क्रमात्प्राप्तं गुणोत्तरम्

ထို့အတူ ပိတೃ (ဘိုးဘွား) တာဝန်အတွက် စည်းကမ်းတကျနေထိုင်သူတို့သည် ရှရဒ္ဓကို သေချာစွာ ဆောင်ရွက်ကြသည်။ ထိုအခါ အစဉ်လိုက် အရည်အသွေးမြင့်မားသော အထူးကောင်းမြတ်မှုကို ရရှိကာ၊ မှန်ကန်သော ဉာဏ်နှင့် မြင့်မြတ်သော မွေးဖွားမှုအဆင့်ကိုလည်း ရရှိကြသည်။

Verse 37

पूर्वजादिषु यद्ब्रह्म श्रुतं गुरुकुलेषु वै । तथैव संस्थितज्ञानं तस्माज्ज्ञानं समभ्यसेत्

ထို့ကြောင့် ရှေးဘိုးဘွားတို့ထံမှလည်းကောင်း၊ ဂုရု၏အိမ်တော်-ကျောင်း၌လည်းကောင်း ကြားနာရသော ဗြဟ္မန်ကိုလွတ်မြောက်စေသည့် ဉာဏ်ကို အားထုတ်၍ လေ့ကျင့်သင့်၏။ အကြောင်းမူ ဉာဏ်သည် တည်ငြိမ်စွာ တည်မြဲလာခြင်းမှာ အတူတူပင်—အမြဲတမ်း လေ့ကျင့်ကာ စိမ့်ဝင်အောင် ပြုလုပ်ခြင်းကြောင့်သာ ဖြစ်၏။

Verse 38

सुमनाश्च सुवाक्छुद्धः पञ्चमश्छिद्रदर्शकः । स्वतंत्रश्च सुयज्ञश्च कुलीना नामतः स्मृताः

သူတို့ကို နာမဖြင့် «ကူလီန» ဟု မှတ်တမ်းတင်ကြသည်—စုမနာ၊ စုဝါက်ရှုဒ္ဓ၊ ပဉ္စမမြောက်ကို ချိဒ္ရဒർശက ဟုခေါ်၍၊ ထို့ပြင် စွဝတန္တရ နှင့် စုယဇ္ဉ တို့ဖြစ်ကြ၏။

Verse 39

तेषां तत्र विहंगानां चरतां धर्मचारिणाम् । सुवृत्तमभवत्तत्र तच्छृणुष्व महामुने

ထိုနေရာ၌ နေထိုင်သော ငှက်တို့သည် ဓမ္မကိုလိုက်နာသူများအဖြစ် လှုပ်ရှားသွားလာကြရာ၊ ထိုဒေသတွင် ကောင်းမြတ်၍ မင်္ဂလာရှိသော အကျင့်လမ်းစဉ်တစ်ရပ် ပေါ်ပေါက်လာ၏။ ထိုအကြောင်းကို နားထောင်လော့၊ မဟာမုနိရေ။

Verse 40

नीपानामीश्वरो राजा प्रभावेण समन्वितः । श्रीमानन्तःपुरवृतो वनं तत्राविवेश ह

ထို့နောက် နီပတို့၏ အရှင်ဘုရင်သည် အာနုဘော်နှင့် အာဏာတန်ခိုး ပြည့်စုံ၍ တင့်တယ်မြင့်မြတ်ကာ အတွင်းနန်းတော်အဖွဲ့နှင့်အတူ ထိုတောအတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လေ၏။

Verse 41

स्वतंत्रश्चक्रवाकस्सस्पृहयामास तं नृपम् । दृष्ट्वा यांतं सुखोपेतं राज्यशोभासमन्वितम्

လွတ်လပ်စွာလှည့်လည်နေသော စက္ကရဝါက ငှက်သည်၊ အာဏာရောင်ဝါဖြင့် တင့်တယ်ကာ သက်သာချမ်းသာစွာ သွားလာနေသော ဘုရင်ကို မြင်လျှင်၊ သူ့ကို တမ်းတလိုလားစိတ် ပေါ်ပေါက်လာ၏။

Verse 42

यद्यस्ति सुकृतं किंचित्तपो वा नियमोऽपि वा । खिन्नोहमुपवासेन तपसा निश्चलेन च

ငါ၌ ကုသိုလ်အနည်းငယ်ရှိလျှင်—ကောင်းမှုတစ်စုံတစ်ရာမှဖြစ်စေ၊ တပဿာမှဖြစ်စေ၊ နိယမ(ဝတ္တရား)မှဖြစ်စေ—သို့သော် ငါသည် အစာရှောင်ခြင်းနှင့် မလှုပ်မယှက် ဆက်တိုက်တပဿာကြောင့် ပင်ပန်းနွမ်းနယ်နေ၏။

Verse 43

तस्य सर्वस्य पूर्णेन फलेनापि कृतेन हि । सर्वसौभाग्यपात्रश्च भवेयमहमीदृशः

အမှန်တကယ်ပင် ထိုအရာအားလုံး၏ ပြည့်စုံသောအကျိုးကို ပြီးမြောက်စေသော်လည်း၊ ငါသည် အမျိုးမျိုးသော မင်္ဂလာကံကောင်းခြင်းအားလုံးကို လက်ခံထိုက်သူ အဖြစ် ထိုသို့ ဖြစ်ပါစေ။

Verse 44

मार्कण्डेय उवाच । ततस्तु चक्रवाकौ द्वावासतुस्सहचारिणौ । आवां वै सचिवौ स्याव तव प्रियहितैषिणौ

မာကဏ္ဍေယက ပြောသည်—ထို့နောက် စက္ကရဝါက ငှက်နှစ်ကောင်သည် မိတ်ဖက်အဖြစ် အတူနေထိုင်ကြ၏။ «ကျွန်ုပ်တို့နှစ်ဦးသည် သင်၏ အမှုထမ်း(အမတ်) ဖြစ်ကြမည်၊ သင်နှစ်သက်ရာနှင့် အကျိုးရှိရာကို ရှာဖွေလိုသူများ ဖြစ်ကြမည်» ဟုဆို၏။

Verse 45

तथेत्युक्त्वा तु तस्यासीत्तदा योगात्मनो गतिः । एवं तौ चक्रवाकौ च स्ववाक्यं प्रत्यभाषताम्

«အဲဒီအတိုင်းပဲ» ဟုဆိုပြီးနောက်၊ ထိုယောဂစိတ်ဝိညာဉ်ရှိသူသည် ထိုခဏတည်းက မိမိအတွက် သတ်မှတ်ထားသော လမ်းကြောင်းသို့ ရောက်သွား၏ (ယောဂအခြေအနေသို့ ဝင်ကာ ထွက်ခွာသွား၏)။ ထို့အတူ စက္ကရဝါက ငှက်နှစ်ကောင်လည်း မိမိတို့စကားအတိုင်း ပြန်လည်တုံ့ပြန်ကြ၏။

Verse 46

यस्मात्कर्मब्रुवाणस्वं योगधर्ममवाप्य तम् । एवं वरं प्रार्थयसे तस्माद्वाक्यं निबोध मे

သင်သည်—ကမ္မ(ကရမ) အလုပ်အကိုင်အရ ပြောဆိုနေသော်လည်း—ထိုယောဂဓမ္မကို အမှန်တကယ် ရရှိပြီးသားဖြစ်သည်။ ယခုကဲ့သို့ အလှူအတောင်း(ဝရ) ကို တောင်းဆိုသဖြင့်၊ ထို့ကြောင့် ငါ၏စကားကို နားထောင်လော့။

Verse 47

राजा त्वं भविता तात कांपिल्ये नगरोत्तमे । एतौ ते सचिवौ स्यातां व्यभिचारप्रधर्षितौ

ချစ်သားရေ၊ သင်သည် မြို့အထွတ်အမြတ် ကမ္ပိလျာ၌ မင်းဖြစ်လိမ့်မည်။ ဤနှစ်ဦးသည် သင်၏အမတ်များ ဖြစ်ကြလိမ့်မည်—မိမိအပြစ်ကြောင့် အရှက်ကွဲ၍ ကျဆုံးသွားသူများ။

Verse 48

न तानूचुस्त्रयो राज्यं चतुरस्सहचारिणः । सप्रसादं पुनश्चक्रे तन्मध्ये सुमनाब्रवीत्

ထိုသုံးဦးသည် နိုင်ငံတော်အကြောင်းကို မိတ်ဖက်လေးဦးအား မပြောကြ။ ထို့နောက် သူသည် ထပ်မံကြင်နာသနားလာပြီး သူတို့အလယ်တွင် စုမနာက ပြောဆိုလေသည်။

Verse 49

अंतर्वो भविता शापः पुनर्योगमवाप्स्यथ । सर्वसत्त्वः सुयज्ञश्च स्वतंत्रोऽयं भविष्यति

သင်တို့အပေါ်ရှိ ဤကျိန်စာသည် အတွင်းပိုင်း၌သာ ကန့်သတ်၍ ဖြစ်လိမ့်မည်။ ထို့နောက် သင်တို့သည် ထပ်မံ ယောဂသမဂ္ဂကို ရရှိကြလိမ့်မည်။ ဤသူသည် ကောင်းမြတ်သောဂုဏ်သတ္တိ အားလုံးနှင့် ပြည့်စုံ၍ သန့်ရှင်းသော ယဇ္ဉပူဇော်မှုကို ဆောင်ရွက်သူ ဖြစ်ကာ အမှန်တကယ် လွတ်လပ်သူ ဖြစ်လာလိမ့်မည်။

Verse 50

पितृप्रसादाद्युष्माभिस्संप्राप्तं सुकृतं भवेत् । गां प्रोक्षयित्वा धर्मेण पितृभ्यश्चोपकल्पिताः

ပိတೃများ (ဘိုးဘွား) ၏ ကျေးဇူးတော်ကြောင့် သင်တို့ရရှိထားသော ကုသိုလ်သည် အမှန်တကယ် အကျိုးဖြစ်ထွန်းလိမ့်မည်။ ဓမ္မအတိုင်း သန့်ရှင်းသောရေဖြင့် နွားကို ပက်ဖျန်းသန့်စင်ပြီးနောက် ပိတೃတို့အတွက် ထိုနွားကို သင့်တော်စွာ ပူဇော်ဆက်ကပ်ကြလော့။

Verse 51

अस्माकं ज्ञानसंयोगस्सर्वेषां योगसाधनम् । इदं च कार्यं संरब्धं श्लोकमेकमुदाहृतम्

«အမှန်တရား၏ ဉာဏ်နှင့် ကျွန်ုပ်တို့၏ ပေါင်းစည်းမှုသည် လူအားလုံးအတွက် ယောဂအောင်မြင်မှုသို့ ရောက်စေသော နည်းလမ်းဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် ဤရည်ရွယ်ချက်ကို ခိုင်မာစွာ စတင်ဆောင်ရွက်၍ ရှလိုကတစ်ပုဒ်ကို ကြေညာခဲ့သည်။»

Verse 52

पुरुषान्तरितं श्रुत्वा ततो योगमवाप्स्यथ । इत्युक्त्वा स तु मौनोभूद्विहंगस्सुमना बुधः

«အတွင်းနေထိုင်သော ပုရုෂ (အတွင်းအတ္တ) အကြောင်း သင်ကြားချက်ကို ကြားနာပြီးနောက် ယောဂကို ရရှိလိမ့်မည်» ဟု ဆိုပြီး ထိုပညာရှိ၊ စိတ်ငြိမ်းချမ်းသော ငှက်သဘော မုနိသည် တိတ်ဆိတ်သွား၍ စိတ်တည်ငြိမ်လေ၏။

Verse 53

मार्कण्डेय उवाच । लोकानां स्वस्तये तात शन्तनुप्रवरात्मज । इत्युक्तं तच्चरित्रं मे किं भूयश्श्रोतुमिच्छसि

မာကဏ္ဍေယ မုနိက ပြောသည်– «ချစ်သားရေ၊ ရှန္တနု၏ ဂုဏ်သရေရှိသော မျိုးရိုးမှ ဆင်းသက်သူရေ—လောကတို့၏ ကောင်းကျိုးအတွက် ငါဤအကြောင်းကို ပြောခဲ့သည်။ ထိုသန့်ရှင်းသော ဇာတ်ကြောင်းကို ငါပြောပြီးပြီ; ထပ်မံ ဘာကို ကြားလိုသနည်း?»