Adhyaya 42
Rudra SamhitaYuddha KhandaAdhyaya 4249 Verses

अन्धक-प्रश्नः — Inquiry into Andhaka (Genealogy and Nature)

အဓ್ಯಾಯ ၄၂ တွင် နာရဒ မုနိသည် သင်္ခချူဍ သတ်ဖြတ်ခြင်းကို ကြားပြီးနောက် စိတ်ကျေနပ်ကာ မဟာဒေဝ၏ ဗြာဟ္မဏ္ယ သဘောတရားနှင့် ဘက္တများကို ပျော်ရွှင်စေသော မာယာ-လီလာကို ချီးမွမ်းသည်။ ထို့နောက် ဗြဟ္မာသည် ဇလန္ဓရ သေဆုံးမှုကို ကြားပြီးနောက် ဗျာသက ဗြဟ္မာမွေး သနတ်ကုမာရကို “ရှရဏာဂတကို ကာကွယ်သော ရှိဝ၏ အံ့ဖွယ်မဟာတန်ခိုးနှင့် ဘက္တချစ်သော လီလာများ” အကြောင်း မေးမြန်းခဲ့ကြောင်း ပြန်လည်သတိရစေသည်။ သနတ်ကုမာရက အန္ဓကသည် ယခင်က ကြီးမားသော ပဋိပက္ခတစ်ရပ်ပြီးနောက် ထပ်ခါထပ်ခါ ပူဇော်ပန်ကြားခြင်းဖြင့် ရှိဝ၏ ဂဏများအတွင်း ဂဏပတျ (ရာထူး) ကို ရရှိခဲ့ပုံကို ဖော်ပြသော မင်္ဂလာကရိတကို နားထောင်ရန် ဖိတ်ခေါ်သည်။ ထို့နောက် ဗျာသက အန္ဓကသည် မည်သူ၊ မည်သည့် မျိုးရိုးမှ၊ သဘာဝဘယ်လို၊ မည်သူ၏ သားဖြစ်သနည်းဟု တရားဝင် မေးမြန်းပြီး၊ စကန္ဒထံမှ အများကြီး သိပြီးသားဖြစ်သော်လည်း သနတ်ကုမာရ၏ ကရုဏာဖြင့် လျှို့ဝှက်အနှစ်သာရပါသော ပြည့်စုံသော အကြောင်းအရာကို လိုလားသည်။ ဤအခန်းသည် အန္ဓက၏ မူလအစ၊ အတ္တလက္ခဏာနှင့် ဘက္တိတရားကြောင့် အင်အားကြီးသူများပင် ရှိဝ၏ အစီအစဉ်အတွင်း ပေါင်းစည်းနိုင်ပုံကို မေးခွန်းဘောင်အဖြစ် တည်ဆောက်ပေးသည်။

Shlokas

Verse 1

नारद उवाच । शंखचूडवधं श्रुत्वा चरितं शशिमौलिनः । अयं तृप्तोऽस्मि नो त्वत्तोऽमृतं पीत्वा यथा जनः

နာရဒက ပြော၏— «ရှင်ခချူဍကို သတ်ဖြတ်ခြင်းနှင့် လမောက်လိန်သခင် (ရှီဝ) ၏ သန့်ရှင်းသော လီလာများကို ကြားနာပြီးနောက် ကျွန်ုပ် စိတ်ပြည့်ဝတိမ်းတိမ်းဖြစ်၏—သင်ထံမှ အမృతကို သောက်သကဲ့သို့ လူတစ်ယောက် ပြည့်ဝသကဲ့သို့ပင်»။

Verse 2

ब्रह्मन्यच्चरितं तस्य महेशस्य महात्मनः । मायामाश्रित्य सल्लीलां कुर्वतो भक्तमोददाम्

အို ဘြဟ္မဏာ၊ ထို မဟာအတ္မ မဟေရှ၏ ဘြဟ္မကောင်းချီးရသော သန့်ရှင်းသည့် လုပ်ရပ်များကို—သူ၏ ဒေဝီမာယာကို အားထား၍ မင်္ဂလာလီလာများကို ပြုလုပ်ကာ ဘက္တများအား ဝမ်းမြောက်မှု ပေးတော်မူ၏။

Verse 3

ब्रह्मोवाच । जलंधरवधं श्रुत्वा व्यासस्सत्यवतीसुतः । अप्राक्षीदिममेवार्थं ब्रह्मपुत्रं मुनीश्वरम्

ဘြဟ္မာက ပြော၏— «ဇလန္ဓရကို သတ်ဖြတ်ခြင်းကို ကြားနာပြီးနောက် စတျဝတီ၏ သား ဗျာသသည် ဤအကြောင်းအရာကိုပင် ဘြဟ္မာ၏ သားဖြစ်သော မုနိဣရှွရ မဟာရသီထံ မေးမြန်းခဲ့၏»။

Verse 4

सनत्कुमारः प्रोवाच व्यासं सत्यवतीसुतम् । सुप्रशंस्य महेशस्य चरितं मंगलायनम्

သနတ်ကုမာရသည် စတျဝတီ၏သား ဗျာသအား မိန့်ကြား၍၊ မဟေရှ (သီဝ) ၏ မင်္ဂလာပေးသော လီလာတော်ကို အလွန်ချီးမွမ်းပြီးနောက် ပုံပြင်တော်ကို ဆက်လက်ဟောကြား하였다။

Verse 5

सनत्कुमार उवाच । शृणु व्यास महेशस्य चरितं मंगलायनम् । यथान्धको गाणपत्यं प्राप शंभोः परात्मनः

သနတ်ကူမာရက ဆိုသည်– “ဗျာသာရေ၊ မဟေရှ၏ မင်္ဂလာပြု၍ ကုသိုလ်ပေးသော ဇာတ်ကြောင်းကို နားထောင်လော့။ အန္ဓကသည် အမြင့်ဆုံးအတ္တဖြစ်သော သမ္ဘူထံမှ ရှိဝ၏ ဂဏများကို အုပ်စိုးခွင့်ကို မည်သို့ ရရှိခဲ့သနည်း။”

Verse 6

कृत्वा परमसंग्रामं तेन पूर्वं मुनीश्वर । प्रसाद्य तं महेशानं सत्त्वभावात्पुनः पुनः

အို မုနိရှင်အထွဋ်အမြတ်၊ ယခင်က အလွန်ကြမ်းတမ်းသော စစ်ပွဲကြီးကို ဆင်နွှဲပြီးနောက်၊ သူသည် စိတ်နှလုံး သတ္တဝိက သန့်ရှင်းမှုဖြင့် မဟေရှာနာကို ထပ်ခါထပ်ခါ ပူဇော်၍ ပျော်ရွှင်စေလိုက်သည်။

Verse 7

माहात्म्यमद्भुतं शंभोश्शरणागतरक्षिणः । सुभक्तवत्सलस्यैव नानालीलाविहारिणः

ရှံဘု၏ မဟာတန်ခိုးဂုဏ်သည် အံ့ဩဖွယ်တည်း—အရှေ့တော်သို့ ခိုလှုံလာသူတို့ကို ကာကွယ်တော်မူ၏၊ သစ္စာရှိသော ဘက္တတို့ကို အမြဲမေတ္တာထားတော်မူ၏၊ နာနာမျိုးမျိုး လီလာတော်ဖြင့် ကစားတော်မူ၏။

Verse 8

माहात्म्यमेतद्वृषभध्वजस्य श्रुत्वा मुनिर्गंधवतीसुतो हि । वचो महार्थं प्रणिपत्य भक्त्या ह्युवाच तं ब्रह्मसुतं मुनींद्रम्

နွားအလံတော်ရှင် သီဝ၏ မဟာဂုဏ်တော်ကို ကြားသိလျှင်၊ ဂန္ဓဝတီ၏ သားဖြစ်သော မုနိသည် ဘက္တိဖြင့် ဦးချကန်တော့၏။ ထို့နောက် ထိုစကား၏ အနက်အဓိပ္ပါယ်ကြီးမားမှုကို လေးစားကာ၊ ဗြဟ္မာ၏ သားဖြစ်သော မုနိဧကရာဇ်ထံသို့ ပြောကြားလေ၏။

Verse 9

व्यास उवाच । को ह्यंधको वै भगवन्मुनीश कस्यान्वये वीर्यवतः पृथिव्याम् । जातो महात्मा बलवान् प्रधानः किमात्मकः कस्य सुतोंऽधकश्च

ဗျာသက မိန့်တော်မူသည်—«အို မုနိတို့အကြား ကောင်းချီးခံရသော အရှင်၊ ဤ အန္ဓက ဟူသည် မည်သူနည်း။ မြေပြင်ပေါ်၌ ဤအင်အားကြီး မဟာအတ္တမ၊ အထွဋ်အမြတ်သူသည် မည်သည့် မျိုးရိုးမှ မွေးဖွားသနည်း။ သူ၏ သဘောသဘာဝသည် မည်သို့နည်း၊ အန္ဓကသည် မည်သူ၏ သားနည်း»။

Verse 10

एतत्समस्तं सरहस्यमद्य ब्रवीहि मे ब्रह्मसुतप्रसादात् । स्कंदान्मया वै विदितं हि सम्यक् महेशपुत्रादमितावबोधात्

ထို့ကြောင့် ယနေ့ ဤအကြောင်းအရာအားလုံးကို အတွင်းလျှို့ဝှက်ချက်နှင့်တကွ ဗြဟ္မာ၏ သားတော်၏ ကရုဏာကြောင့် ကျွန်ုပ်အား ပြောပြပါ။ မဟာဒေဝ၏ သား စ္ကန္ဒထံမှ မတိုင်းတာနိုင်သော ဉာဏ်အလင်းဖြင့် ကျွန်ုပ်သည် အမှန်တကယ် ကောင်းစွာ သိမြင်ထားပြီးဖြစ်သည်။

Verse 11

गाणपत्यं कथं प्राप शंभोः परमतेजसः । सोंधको धन्य एवाति यो वभूव गणेश्वरः

«အလွန်တောက်ပသော သမ္ဘူ၏ အာနုဘော်ကြောင့် စောန္ဓကသည် ဂဏပတိ အဖြစ်ကို မည်သို့ ရရှိခဲ့သနည်း။ အမှန်တကယ် စောန္ဓကတစ်ဦးတည်းပင် အလွန်ကံကောင်းသူ ဖြစ်၏၊ အကြောင်းမှာ သူသည် ဂဏများ၏ အရှင် ဂဏေရှ్వర ဖြစ်လာခဲ့သောကြောင့်»။

Verse 12

ब्रह्मोवाच । व्यासस्य चैतद्वचनं निशम्य प्रोवाच स ब्रह्मसुतस्तदानीम् । महेश्वरोतीः परमाप्तलक्ष्मीस्संश्रोतुकामं जनकं शुकस्य

ဗြဟ္မာမိန့်တော်မူသည်– «ဗျာသ၏ စကားကို ကြားပြီးနောက် ဗြဟ္မာ၏ သားတော်သည် ထိုခဏချင်းပင်၊ မဟေရှ္ဝရ၏ အလွန်မြင့်မြတ်သော ကထာများကို ကြားလိုသော သုက၏ ဖခင်ထံသို့ ပြောကြား하였다။ ထိုကထာများသည် အမြင့်ဆုံးသော ကံကောင်းခြင်းနှင့် ဓမ္မအောင်မြင်မှုကို ပေးစွမ်းသည်»။

Verse 13

सनत्कुमार उवाच । पुराऽऽगतो भक्तकृपाकरोऽसौ कैलासतश्शैलसुता गणाढ्यः । विहर्तुकामः किल काशिका वै स्वशैलतो निर्जरचक्रवती

သနတ်ကူမာရ မိန့်သည်– «အတိတ်ကာလ၌ ဘက္တများကို ကရုဏာပြု၍ ကောင်းကျိုးပေးတတ်သော ရှိုင်လသုတာ (ပါရဝတီ) သည် ကိုင်လာသမှ ဂဏများစွာနှင့်အတူ ရောက်လာခဲ့သည်။ ကစားပျော်ရွှင်လိုသဖြင့် မိမိတောင်မှ ထွက်ခွာကာ နတ်တော်အစုအဝေးနှင့်အတူ ကာရှီကာသို့ သွားခဲ့သည်»။

Verse 14

स राजधानीं च विधाय तस्यां चक्रं परोतीः सुखदा जनानाम् । तद्रक्षकं भैरवनामवीरं कृत्वा समं शैलजयाहि बह्वीः

«ထို့နောက် ထိုနေရာ၌ မြို့တော်ကို တည်ထောင်၍ လူထုအတွက် ချမ်းသာပေးသော သန့်ရှင်းကာကွယ်ရေး စက်ဝိုင်း (ချက္ရ) ကို ထားရှိ하였다။ ထို၏ ကာကွယ်သူအဖြစ် ဘိုင်ရဝ အမည်ရှိ သတ္တိရှင် စစ်သူရဲကို ခန့်အပ်ပြီး၊ သူသည် ရှိုင်လဇာ (ပါရဝတီ) နှင့်အတူ အခြားတာဝန်များအတွက် နည်းလမ်းမျိုးစုံဖြင့် ဆက်လက် ခရီးဆက်하였다»။

Verse 15

स एकदा मंदरनामधेयं गतो नगे तद्वरसुप्रभावात् । तत्रापि मानागणवीरमुख्यैश्शिवासमेतो विजहार भूरि

တစ်ခါတစ်ရံ၊ ထိုကောင်းချီး၏ အထူးအာနိသင်ကြောင့် မန္ဒရဟု အမည်ရသော တောင်သို့ သွားရောက်လေ၏။ ထိုနေရာ၌လည်း သီဝနှင့်အတူ၊ ဂဏာတို့၏ သူရဲကောင်းခေါင်းဆောင်အထွဋ်အမြတ်များနှင့် ပေါင်း၍ အလွန်ပျော်ရွှင်စွာ ကစားလေ၏။

Verse 16

पूर्वे दिशो मन्दर शैलसंस्था कपर्द्दिनश्चंडपराकमस्य । चक्रे ततो नेत्रनिमीलनं तु सा पार्वती नर्मयुतं सलीलम्

အရှေ့ဘက် မန္ဒရတောင်ပေါ်၌ တည်နေသော ပါရဝတီသည် ကပရ္ဒ္ဒိန် သီဝ၏ မျက်စိကို နူးညံ့သဘောဖြင့် ကစားကာ ပျော်ရွှင်စွာ ပိတ်လိုက်သည်။

Verse 17

प्रवालहेमाब्जधृतप्रभाभ्यां कराम्बुजाभ्यां निमिमील नेत्रे । हरस्य नेत्रेषु निमीलितेषु क्षणेन जातः सुमहांधकारः

ပုလဲပန်း၊ ရွှေ၊ ကြာပန်းကဲ့သို့ တောက်ပသော ကြာပန်းလက်များဖြင့် ဟရ (သီဝ) သည် မျက်စိကို ပိတ်လိုက်သည်။ ဟရ၏ မျက်စိ ပိတ်သွားသည့် ခဏတွင်ပင် ကြီးမား၍ ကြောက်မက်ဖွယ် အမှောင်ထု ပေါ်ပေါက်လာသည်။

Verse 18

तत्स्पर्शयोगाच्च महेश्वरस्य करौ च तस्याः स्खलितं मदांभः । शंभोर्ललाटे क्षणवह्नितप्तो विनिर्गतो भूरिजलस्य बिन्दुः

မဟာဒေဝနှင့် ထိတွေ့သည့် အာနုဘော်ကြောင့် သူမလက်မှ မဒရည်ကဲ့သို့ စိုစွတ်ရည် လျှောကျသွားသည်။ ထိုရည်တစ်စက်သည် သမ္ဘု၏ နဖူးကို ထိမိရာ ခဏချင်း မီးကဲ့သို့ ပူလောင်ကာ ရေများစွာထဲမှ တစ်စက်တည်း အဖြစ် ပေါက်ထွက်လာသည်။

Verse 19

गर्भो बभूवाथ करालवक्त्रो भयंकरः क्रोधपरः कृतघ्नः । अन्धो विरूपी जटिलश्च कृष्णो नरेतरो वैकृतिकस्सुरोमा

ထို့နောက် ဒေါသ၏ သားအိမ်ကဲ့သို့ အကောင်တစ်ကောင် ပေါ်ထွက်လာသည်။ ပါးစပ်ကြောက်မက်ဖွယ်၊ ထိတ်လန့်စရာ၊ ဒေါသကိုသာ လိုက်နာသူ၊ ကျေးဇူးမသိသူ ဖြစ်၏။ မျက်ကန်း၊ ရုပ်ပျက်၊ ဆံပင်ဂျဉ်းကပ်၊ အမည်းရောင်ဖြစ်ပြီး လူမဟုတ်သကဲ့သို့ အလွန်အမင်း မူမမှန်သော သတ္တဝါ၊ ကိုယ်လုံးတစ်လျှောက် ရောမတောင်ထနေသည်။

Verse 20

गायन्हसन्प्ररुदन्नृत्यमानो विलेलिहानो घरघोरघोषः । जातेन तेनाद्भुतदर्शनेन गौरीं भवोऽसौ स्मितपूर्वमाह

သူသည် သီချင်းဆို၍ ရယ်မောကာ နောက်တစ်ဖန် ငိုကြွေးလျက် ကခုန်ဆက်လက်ပြု၏—နှုတ်ခမ်းကို လျှာဖြင့်လိမ်းကာ ကြောက်မက်ဖွယ် မိုးကြိုးသံကဲ့သို့ ဟိန်းဟောက်လေ၏။ ထိုအံ့ဩဖွယ် မြင်ကွင်းကို မြင်သော် ဘဝ (ရှီဝ) သခင်သည် အပြုံးတော်ဖြင့် အရင်ဆုံး ပြုကာ ထို့နောက် ဂေါရီ (ပါရဝတီ) ထံ မိန့်တော်မူလေ၏။

Verse 21

श्रीमहेश उवाच । निमील्य नेत्राणि कृतं च कर्म बिभेषि साऽस्माद्दयिते कथं त्वम् । गौरी हरात्तद्वचनं निशम्य विहस्यमाना प्रमुमोच नेत्रे

သီရိ မဟေရှဝရ မိန့်တော်မူသည်— «ချစ်သူရေ၊ မျက်စိပိတ်၍ ထိုအမှုကို ပြုလုပ်ပြီးသားဖြစ်လျက်၊ ယခု အဘယ်ကြောင့် ငါ့ကို ကြောက်နေသနည်း» ဟရာ၏ စကားကို ကြားသော် ဂေါရီသည် ပြုံးလျက် မျက်စိဖွင့်လိုက်သည်။

Verse 22

जाते प्रकाशे सति घोररूपो जातोंधकारादपि नेत्रहीनः । तादृग्विधं तं च निरीक्ष्य भूतं पप्रच्छ गौरी पुरुषं महेशम्

အလင်းရောင် ပေါ်ထွန်းလာသောအခါ အမှောင်မှ မွေးဖွားသော်လည်း မျက်စိမရှိသော ကြောက်မက်ဖွယ် ရုပ်သဏ္ဌာန်ရှိ သတ္တဝါတစ်ပါး ပေါ်လာ၏။ ထိုသတ္တဝါကို မြင်သော် ဂေါရီသည် အမြတ်ဆုံး ပုရုရှ မဟေရှ (ရှီဝ) ကို ထိုသူအကြောင်း မေးမြန်း하였다။

Verse 23

गौर्य्युवाच । कोयं विरूपो भगवन्हि जातो नावग्रतो घोरभयंकरश्च । वदस्व सत्यं मम किं निमित्तं सृष्टोऽथ वा केन च कस्य पुत्रः

ဂေါရီ မိန့်သည်— «အရှင်ဘုရား၊ ဤရုပ်ပျက်သတ္တဝါသည် မည်သူနည်း၊ ထင်ရှားလာသည်နှင့်တကွ ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းလှ၏။ အမှန်တရားကို ပြောပါ— မည်သည့်အကြောင်းကြောင့် ဖန်ဆင်းထားသနည်း။ မည်သူက မွေးထုတ်သနည်း၊ မည်သူ၏ သားနည်း»

Verse 24

सनत्कुमार उवाच । श्रुत्वा हरस्तद्वचनं प्रियाया लीलाकरस्सृष्टिकृतोंऽधरूपाम् । लीलाकरायास्त्रिजगज्जनन्या विहस्य किंचिद्भगवानुवाच

သနတ်ကုမာရ မိန့်သည်— ချစ်မြတ်နိုးသူ၏ စကားကို ကြားသော်၊ လီလာအတွက် ဖန်ဆင်းခြင်းကို ဖြစ်ပေါ်စေသော ရုပ်သဏ္ဌာန်ကို ယူဆောင်ခဲ့သည့် သုံးလောက မိခင်တော်၏ စကားကို နားထောင်ပြီး ဟရာဘုရားသည် အနည်းငယ် ပြုံးကာ ထို့နောက် မိန့်တော်မူ하였다။

Verse 25

महेश उवाच । शृण्वंबिके ह्यद्भुतवृत्तकारे उत्पन्न एषोऽद्भुतचण्डवीर्यः । निमीलिते चक्षुषि मे भवत्या स स्वेदजो मेंधकनामधेयः

မဟေရှဝရက မိန့်တော်မူသည်။ «အမ္ဗိကာရေ၊ အံ့ဖွယ်အဖြစ်အပျက်များကို ဖြစ်ပေါ်စေသူမ၊ နားထောင်လော့။ ဤသူသည် ပေါ်ထွန်းလာပြီ—အံ့ဖွယ်ကောင်း၍ အင်အားပြင်းထန်သူ။ သင်က ငါ၏ မျက်စိကို ပိတ်စေသည့်အခါ၊ ငါ၏ ချွေးမှ မွေးဖွားလာ၍ သူ၏ အမည်မှာ မေဏ္ဍဟက (Meṇḍhaka) ဖြစ်သည်»။

Verse 26

त्वं चास्य कर्तास्ययथानुरूपं त्वया ससख्या दयया गणेभ्यः । स रक्षितव्यस्त्व यि तं हि वैकं विचार्य बुद्ध्या करणीयमार्ये

«သင်သည် အခြေအနေနှင့် ကိုက်ညီသကဲ့သို့ လုပ်ဆောင်၍ သူ၏ ဖန်တီးသူပင် ဖြစ်သည်။ ဂဏများ (Gaṇas) အပေါ် သင်၏ မိတ်သဟာယနှင့် ကရုဏာကြောင့်၊ ထိုသူကို သင်တစ်ဦးတည်းကသာ ကာကွယ်ရမည်။ အာရျမိန်းမရေ၊ ဉာဏ်အလင်းဖြင့် စဉ်းစား၍ လုပ်သင့်သည့်အရာကို လုပ်လော့—သူကို မိမိ၏သားကဲ့သို့ စောင့်ရှောက်လော့»။

Verse 27

सनत्कुमार उवाच । गौरी ततो भृत्यवचो निशम्य कारुण्यभावात्सहिता सखीभिः । नानाप्रकारैर्बहुभिर्ह्युपायैश्चकार रक्षां स्वसुतस्य यद्वत्

သနတ်ကူမာရက မိန့်သည်။ ထို့နောက် ဂေါရီသည် အမှုထမ်းတို့၏ စကားကို ကြားနာပြီး ကရုဏာစိတ်ဖြင့် မိတ်ဆွေမများနှင့်အတူ၊ မိမိသားအတွက် ကာကွယ်စောင့်ရှောက်မှုကို စီစဉ်ကာ နည်းလမ်းမျိုးစုံ၊ အထောက်အကူများစွာဖြင့် မိခင်တစ်ဦးကဲ့သို့ ပြုလုပ်하였다။

Verse 28

कालेऽथ तस्मिञ्शिशिरे प्रयातो हिरण्यनेत्रस्त्वथ पुत्रकामः । स्वज्येष्ठबंधोस्तनयप्रतानं संवीक्ष्य चासीत्प्रियया नियुक्तः

ထို့နောက် ဆောင်းရာသီအချိန်၌ ဟိရဏ္ယနေတာသည် သားတစ်ယောက်ရလိုစိတ်ဖြင့် ထွက်ခွာသွား하였다။ အစ်ကိုကြီး၏ သားသမီးအဆက်အနွယ် ပွားများနေသည်ကို မြင်၍ ချစ်ဇနီး၏ တိုက်တွန်းမှုကြောင့် သားရလိုစိတ် ပိုမိုတက်ကြွလာ하였다။

Verse 29

अरण्यमाश्रित्य तपश्चकारासुरस्तदा कश्यपजस्सुतार्थम् । काष्ठोपमोऽसौ जितरोषदोषस्संदर्शनार्थं तु महेश्वरस्य

ထို့နောက် ထိုအသူရသည် တောအုပ်၌ ခိုလှုံကာ ကശ്യပ (Kaśyapa) မှ မွေးဖွားသော သားတစ်ယောက်ရရန်အတွက် တပဿာကို ပြုလုပ်하였다။ သစ်တုံးတစ်တုံးကဲ့သို့ တည်ငြိမ်မလှုပ်ရှားဘဲ၊ ဒေါသ၏ အပြစ်ကို အနိုင်ယူပြီး၊ မဟေရှဝရ၏ ဒർശန (darśana) ကို ရရန်အတွက်သာ ထိုပင်ပန်းသော တပဿာကို ဆောင်ရွက်하였다။

Verse 30

तुष्टः पिनाकी तपसास्य सम्यग्वरप्रदानाय ययौ द्विजेन्द्र । तत्स्थानमासाद्य वृषध्वजोऽसौ जगाद दैत्यप्रवरं महेशः

ထိုတပသ္စရိယာအလွန်တင်းကျပ်မှုကြောင့် ပီနာကီ (သီဝ) သဘောတူပျော်ရွှင်၍ ကောင်းချီးပေးရန် ရည်ရွယ်ကာ ထိုနေရာသို့ သွားတော်မူ၏၊ အို ဒွိဇေန္ဒရ။ ထိုအရပ်သို့ ရောက်လျှင် နွားတံဆိပ်တော်ကိုင် မဟေရှဝရသည် ဒိုင်တျာတို့အထွဋ်အမြတ်ကို မိန့်တော်မူ၏။

Verse 31

महेश उवाच । हे दैत्यनाथ कुरु नेन्द्रियसंघपातं किमर्थमेतद्व्रतमाश्रितं ते । प्रब्रूहि कामं वरदो भवोऽहं यदिच्छसि त्वं सकलं ददामि

မဟေရှဝရ မိန့်တော်မူသည်– “အို ဒိုင်တျာတို့၏ အရှင်၊ သင်၏ အင်ဒြိယအစုအဝေးကို မပျက်စီးစေနှင့်။ ဤဝရတကို သင် မည်သို့သော ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် ခံယူသနည်း။ သင်၏ နှလုံးသားဆန္ဒကို ပြောကြားလော့။ ငါသည် ဘဝ—ကောင်းချီးပေးသူ ဖြစ်၏။ သင်လိုချင်သမျှကို အပြည့်အဝ ပေးမည်”။

Verse 32

सनत्कुमार उवाच । सरस्यमाकर्ण्य महेशवाक्यं ह्यतिप्रसन्नः कनकाक्षदैत्यः । कृतांजलिर्नम्रशिरा उवाच स्तुत्या च नत्वा विविधं गिरीशम्

သနတ်ကုမာရ မိန့်သည်– မဟေရှဝရ၏ စကားကို ကြားသော် ကနကာက္ခ ဒိုင်တျာသည် အလွန်ပျော်ရွှင်သွား၏။ လက်အုပ်ချီ၍ ခေါင်းငုံ့ကာ ဂိရီရှ (သီဝ) ကို မျိုးစုံသော နမസ്കာရနှင့် စတုတ္တိများဖြင့် ဂါရဝပြု၍ ပြောဆိုလေ၏။

Verse 33

हिरण्याक्ष उवाच । पुत्रस्तु मे चन्द्रललाट नास्ति सुवीर्यवान्दैत्यकुलानुरूपी । तदर्थमेतद्व्रतमास्थितोऽहं तं देहि देवेश सुवीर्यवंतम्

ဟိရဏ္ယာက္ခ မိန့်သည်– “အို လမင်းတံဆိပ်တော်ရှိသော အရှင်၊ ဒိုင်တျာမျိုးရိုးနှင့် ကိုက်ညီသည့် အလွန်ရဲရင့်သော သားတော် မရှိပါ။ ထိုကြောင့်ပင် ဤသန့်ရှင်းသော ဝရတကို ငါ ခံယူခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် အို ဒေဝတို့၏ အရှင်၊ အလွန်ဗီရိယရှိသော သားတော်ကို ငါ့အား ပေးသနားတော်မူပါ”။

Verse 34

यस्माच्च मद्भ्रातुरनंतवीर्याः प्रह्लादपूर्वा अपि पंचपुत्राः । ममेह नास्तीति गतान्वयोऽहं को मामकं राज्यमिदं बुभूषेत्

“ထို့ပြင် ငါ့အစ်ကို၌ ပရဟ္လာဒ စသဖြင့် အဆုံးမရှိသော ဗီရိယရှိသည့် သားတော် ငါးပါး ရှိ၏။ သို့သော် ငါ့အမျိုးအနွယ်သည် ဤနေရာ၌ ပြတ်တောက်သွားပြီ—ငါ့အပိုင် မည်သူမျှ မရှိ။ ထို့ကြောင့် ငါ့၏ ဤနိုင်ငံကို ယခု မည်သူက လိုလားမည်နည်း?”

Verse 35

राज्यं परस्य स्वबलेन हृत्वा भुंक्तेऽथवा स्वं पितुरेव दृष्टम् । च प्रोच्यते पुत्र इह त्वमुत्र पुत्री स तेनापिभवेत्पितासौ

မိမိအင်အားဖြင့် အခြားသူ၏ နိုင်ငံကို သိမ်းယူ၍ ထိုအပေါ်၌ ခံစားသုံးစွဲသူ—သို့မဟုတ် မိမိ၏အရာကိုပင် ဖခင်၏အမြင်အတိုင်း ခံစားသုံးစွဲသူ—ကို ဤလောကနှင့် နောက်လောက၌ «သား» ဟု ခေါ်ကြသည်။ ထိုအဓိပ္ပါယ်တူတူဖြင့် သမီးလည်း «သားကဲ့သို့» ဖြစ်နိုင်ပြီး ထို့ကြောင့် ဖခင်သည် သူမ၏ အခွင့်အရေးနှင့် မျိုးရိုး၏ အရင်းအမြစ်အဖြစ် ဖခင်ဟု သတ်မှတ်ကြသည်။

Verse 36

ऊर्द्ध्वं गतिः पुत्रवतां निरुक्ता मनीषिभिर्धर्मभृतां वरिष्ठैः । सर्वाणि भूतानि तदर्थमेवमतः प्रवर्तेत पशून् स्वतेजसः

ဓမ္မကို ထမ်းဆောင်သူတို့အနက် အမြတ်ဆုံးသော ပညာရှိများက၊ သင့်တော်သော မျိုးဆက်ရှိသူတို့သည် အထက်သို့တက်သော လမ်းကြောင်း (မြင့်မြတ်သော ကံကြမ္မာ) ကို ရကြသည်ဟု ကြေညာထားသည်။ သတ္တဝါအားလုံးသည် ထိုရည်ရွယ်ချက်အတွက်ပင် ရှိနေသဖြင့်၊ ထို့ကြောင့် မိမိ၏ အာတပတေဇ (ဝိညာဉ်တောက်ပမှု) ဖြင့် နွားနှင့် မိမိအပေါ် မူတည်သူတို့ကို လမ်းမှန်သို့ ခေါ်ဆောင်ကာ သင့်တော်စွာ လမ်းညွှန်ကာကွယ်ရမည်။

Verse 37

निरन्वयस्याथ न संति लोकास्तदर्थमिच्छंति जनाः सुरेभ्यः । सदा समाराध्य सुरात्रिपंकजं याचंत इत्थं सुतमेकमेव

မျိုးရိုးမရှိသူအတွက် တည်တံ့သော «လောက» မရှိဟု ဆိုကြသည်—နာမည်နှင့် အဆင့်အတန်း၏ ဆက်လက်တည်မြဲမှု မရှိခြင်းပင်။ ထို့ကြောင့် လူတို့သည် ထိုအဆုံးသတ်ကို နတ်တို့ထံမှ ရှာဖွေကြသည်။ နတ်တို့ကပင် ပူဇော်ကန်တော့သော ကြာပန်းသဏ္ဌာန်ရှိ အရှင်ကို အစဉ်အမြဲ အာရాధနာပြု၍၊ သူတို့သည် တစ်ခုတည်းကိုသာ ဆုတောင်းကြသည်—သားတစ်ယောက်တည်း။

Verse 38

सनत्कुमार उवाच । एतद्भवस्तद्वचनं निशम्य कृपाकरो दैत्यनृपस्य तुष्टः । तमाह दैत्यातप नास्ति पुत्रस्त्वद्वीर्यजः किंतु ददामि पुत्रम्

သနတ်ကုမာရက ပြောသည်—ဘဝ (သီဝ) ၏ စကားကို ကြားသိပြီးနောက် ကရုဏာရှင်သည် ဒာနဝဘုရင်အပေါ် စိတ်ကျေနပ်သွားသည်။ ထို့နောက် သူ့အား «အို ဒိုင်တျာတပ၊ သင်၏ ကိုယ်ပိုင်ဗီရိယမှ သားမမွေးဖွားနိုင်သော်လည်း၊ သို့ရာတွင် ငါသည် သင့်အား သားတစ်ယောက် ပေးအပ်မည်» ဟု မိန့်တော်မူ၏။

Verse 39

ममात्मजं त्वंधकनामधेयं त्वत्तुल्यवीर्यं त्वपराजितं च । वृणीष्व पुत्रं सकलं विहाय दुःखं प्रतीच्छस्व सुतं त्वमेव

«အန္ဓကဟု အမည်ရသော ငါ၏သားကို လက်ခံလော့—သင်နှင့်တူညီသော ဗီရိယရှိ၍ မအနိုင်ယူနိုင်သူ ဖြစ်သည်။ သားအဖြစ် ရွေးယူလော့၊ ဒုက္ခအားလုံးကို ပယ်ချလော့၊ ဤသားကို လက်ခံလော့—ဟုတ်ကဲ့၊ သင်ကိုယ်တိုင်ပင် သူ့ကို သင့်သားအဖြစ် ယူလော့»။

Verse 40

सनत्कुमार उवाच । इत्येवमुक्त्वा प्रददौ स तस्मै हिरण्यनेत्राय सुतं प्रसन्नः । हरस्तु गौर्य्या सहितो महात्मा भूतादिनाथस्त्रिपुरारिरुग्रः

သနတ်ကူမာရက ပြောသည်—ဤသို့ဆိုပြီးနောက် စိတ်ကြည်နူးသဖြင့် ဟိရဏ္ယနేత్రအား သားတစ်ဦးကို ပေးတော်မူ၏။ ထိုကောင်းချီးကို ဟရ (ရှီဝ) မဟာအတ္တမ၊ ဂေါရီနှင့်အတူရှိသော၊ သတ္တဝါတို့၏ အာဒိနာထ၊ တြိပုရကို ဖျက်ဆီးသူ ရုဒြအကြမ်းတော်မူသော အရှင်က ဖြစ်စေတော်မူ၏။

Verse 41

नतो हरात्प्राप्य सुतं स दैत्यः प्रदक्षिणीकृत्य यथाक्रमेण । स्तोत्रैरनेकैरभिपूज्य रुद्रं तुष्टस्स्वराज्यं गतवान्महात्मा

ဟရအား ဦးညွှတ်ကာ သားကို ရရှိပြီးနောက် ထိုဒိုင်တျာသည် အစဉ်အလာအတိုင်း ပတ်လည်လှည့်ပူဇော်၏။ စတုတ္ထများစွာဖြင့် ရုဒြကို ချီးမွမ်းပူဇော်ကာ မဟာအတ္တမသည် စိတ်ပြည့်ဝသဖြင့် မိမိ၏ အာဏာပိုင်နိုင်ငံသို့ ပြန်သွားလေ၏။

Verse 42

ततस्तु पुत्रं गिरिशादवाप्य रसातलं चंडपराक्रमस्तु । इमां धरित्रीमनयत्स्वदेशं दैत्यो विजित्वा त्रिदशानशेषान्

ထို့နောက် အင်အားကြမ်းတမ်းသော ဒိုင်တျာသည် ဂိရီရှ (ရှီဝ) ထံမှ သားကို ရယူပြီး ရသာတလသို့ ဆင်းသွား၏။ နတ်တို့အားလုံးကို မကျန်အောင် အနိုင်ယူပြီးနောက် ဤမြေကြီးကို မိမိ၏ နိုင်ငံသို့ သယ်ဆောင်သွားလေ၏။

Verse 43

ततस्तु देवेर्मुनिभिश्च सिद्धैः सर्वात्मकं यज्ञमयं करालम् । वाराहमाश्रित्य वपुः प्रधानमाराधितो विष्णुरनंतवीर्यः

ထို့နောက် နတ်တို့သည် မုနိများနှင့် စိဒ္ဓများနှင့်အတူ အနန္တဗီရျရှိသော ဗိဿနုကို ပူဇော်ကြ၏—အရာအားလုံး၌ အတ္တမအဖြစ် ပြည့်နှံ့တော်မူသူ။ ထိုအခါ သူသည် ယဇ္ဉာတရားကို ကိုယ်စားပြုသော ကြောက်မက်ဖွယ် ဝရာဟ (ဝက်တော) ရုပ်ကို ခံယူ၍ အမြင့်မြတ်သော ကိုယ်တော်ကို ထင်ရှားစေကာ သင့်လျော်စွာ ပူဇော်ခံ၍ ကျေနပ်တော်မူ၏။

Verse 44

घोणाप्रहारैर्विविधैर्धरित्रीं विदार्य पातालतलं प्रविश्य । तुंडेन दैत्याञ्शतशो विचूर्ण्य दंष्ट्राभिरग्र्याभि अखंडिताभिः

နှာခေါင်းဖြင့် အမျိုးမျိုးသော ထိုးနှက်မှုများကို ပြု၍ မြေပြင်ကို ခွဲဖောက်ကာ ပာတာလာအောက်လောကသို့ ဆင်းဝင်သွားသည်။ ထိုနေရာ၌ နှုတ်တံဖြင့် ဒေဝတုန့်အဆူရတို့ကို ရာချီအောင် ကြိတ်ချေ၍ အမှုန့်ဖြစ်စေကာ မကျိုးမပဲ့သော အထွတ်အထိပ် ဆင်စွယ်များဖြင့် ထပ်တလဲလဲ ချိုးဖျက်တော်မူ၏။

Verse 45

पादप्रहारैरशनिप्रकाशैरुन्मथ्य सैन्यानि निशाचराणाम् । मार्तंडकोटिप्रतिमेन पश्चात्सुदर्शनेनाद्भुतचंडतेजाः

မိုးကြိုးကဲ့သို့ တောက်ပသော ခြေထောက်ထိုးနှက်မှုများဖြင့် ညလှည့်သွားသူတို့၏ စစ်တပ်များကို လှုပ်ခတ်ကြိတ်ခွဲပစ်သည်။ ထို့နောက် အံ့ဖွယ်ကြမ်းတမ်းသော တေဇောဓာတ်သည် ကုဋေသန်းပေါင်းများစွာသော နေမင်းကဲ့သို့ ဖြစ်သော စုဒർശနစက်ရဖြင့် သူတို့ကို လဲကျစေတော်မူ၏။

Verse 46

हिरण्यनेत्रस्य शिरो ज्वलंतं चिच्छेद दैत्यांश्च ददाह दुष्टान् । ततः प्रहृष्टो दितिजेन्द्रराजं स्वमंधकं तत्र स चाभ्यषिंचत्

ဟိရဏ္ယနేత్ర၏ မီးလောင်တောက်ပသော ခေါင်းကို ဖြတ်တောက်၍ မကောင်းသော ဒေဝတုန့်အဆူရတို့ကို မီးရှို့တော်မူ၏။ ထို့နောက် ဝမ်းမြောက်လျက် ထိုနေရာ၌ မိမိ၏ အန္ဓကကို ဒိုင်တျာတို့၏ ဘုရင်အဖြစ် အဘိသေက ပြုတော်မူ၏။

Verse 47

स्वस्थानमागत्य ततो धरित्रीं दृष्ट्वांकुरेणोद्धरतः प्रहृष्टः । भूमिं च पातालतलान्महात्मा पुपोष भागं त्वथ पूर्वकं तु

မိမိ၏ နေရာသို့ ပြန်ရောက်ပြီးနောက် အပင်ပေါက်ကလေးဖြင့် မြေကြီးကို မြှောက်တင်နေသည်ကို မြင်သဖြင့် မဟာအတ္တမသည် ဝမ်းမြောက်တော်မူ၏။ ထို့နောက် ပာတာလာအောက်လွှာများမှ မြေကြီးကို မြှောက်ထုတ်ကာ အာဟာရပေးသကဲ့သို့ ပြန်လည်ထိန်းသိမ်း၍ ယခင်ကဲ့သို့ သူမ၏ အပိုင်းအခြားကို ပြန်တည်စေတော်မူ၏။

Verse 48

देवैस्समस्तैर्मुनिभिःप्रहृष्टै रभिषुतः पद्मभुवा च तेन । ययौ स्वलोकं हरिरुग्रकायो वराहरूपस्तु सुकार्यकर्ता

ဒေဝတားအားလုံးနှင့် ဝမ်းမြောက်သော မုနိတို့က ဂုဏ်ပြုသီချင်းများဖြင့် ချီးမွမ်းကြပြီး ပဒ္မဘူ (ဗြဟ္မာ) ကလည်း ထုံးတမ်းအတိုင်း အဘိသေက ပြုတော်မူ၏။ ထို့နောက် ဝရားဟရုပ်ဖြင့် ကြမ်းတမ်းသော ကိုယ်တော်ရှိသည့် ဟရီသည် ကောင်းမြတ်သော ကိစ္စကို ပြီးစီးစေပြီး မိမိ၏ သုခလောကသို့ ပြန်လည်ထွက်ခွာတော်မူ၏။

Verse 49

हिरण्यनेत्रेऽथ हतेऽसुरेशे वराहरूपेण सुरेण देवाः । देवास्समस्ता मुनयश्च सर्वे परे च जीवास्सुखिनो बभूवुः

အသူရာတို့၏ အရှင်ဖြစ်သော ဟိရဏျနေတြကို ဝရာဟ (ဝက်ဝံ) အသွင်ဆောင်သော နတ်မင်းက သတ်ဖြတ်လိုက်သောအခါ၊ နတ်ဗြဟ္မာအားလုံး၊ ရသေ့အားလုံးနှင့် အခြားသော သတ္တဝါအားလုံးတို့သည် ချမ်းသာခြင်းနှင့် ငြိမ်းချမ်းခြင်းသို့ ရောက်ရှိကြကုန်၏။

Frequently Asked Questions

The chapter primarily frames the transition from earlier slayings (Śaṅkhacūḍa, Jalaṃdhara) to the Andhaka cycle by introducing Vyāsa’s formal inquiry into Andhaka’s origin and status.

It emphasizes ‘rahasya’ as devotional epistemology: true understanding of Śiva’s līlā and governance is accessed through guru/sage-prasāda and reverent listening, not mere narrative curiosity.

Śiva is highlighted through epithets—Śaśimauli, Vṛṣabhadhvaja, Śambhu, Maheśa—stressing his auspiciousness, sovereignty, and role as protector and delight of devotees.