शिवदूतगमनानन्तरं शङ्खचूडस्य तुलसीसम्भाषणं युद्धप्रस्थान-तत्परता च / After Śiva’s Messenger Departs: Śaṅkhacūḍa’s Counsel with Tulasī and Readiness for War

Verse 1

व्यास उवाच । विधितात महाबुद्धे मुने जीव चिरं समाः । कथितं सुमहच्चित्रं चरितं चन्द्रमौलिनः

ဗျာသက မိန့်တော်မူသည်– «ကောင်းပြီ၊ ဉာဏ်ကြီးမားသော မုနိရေ၊ နှစ်ပေါင်းများစွာ အသက်ရှည်ပါစေ။ သင်သည် လမောက်တော်ဆောင်ရှင် (ရှီဝ) ၏ အလွန်ကြီးမြတ်၍ အံ့ဖွယ် သာသနာတော်ဇာတ်ကြောင်းကို ပြောကြားပြီးပြီ»။

Verse 2

शिवदूते गते तत्र शङ्खचूडश्च दानवः । किं चकार प्रतापी स तत्त्वं वद सुविस्तरम्

ရှီဝ၏ သံတမန် ထိုနေရာသို့ သွားပြီးနောက် အင်အားကြီးသော ဒါနဝ သင်္ခချူဍသည် ဘာလုပ်ခဲ့သနည်း။ အမှန်တရားကို အသေးစိတ် ပြောပြပါ။

Verse 3

सनत्कुमार उवाच । अथ दूते गते तत्र शंखचूडः प्रतापवान् । उवाच तुलसीं वार्तां गत्वाभ्यंतरमेव ताम्

စနတ်ကုမာရက မိန့်သည်– ထိုသံတမန် ထိုနေရာမှ ထွက်ခွာသွားပြီးနောက် အင်အားကြီး၍ ရဲရင့်သော သင်္ခချူဍသည် အတွင်းခန်းသို့ ဝင်ကာ ထိုကိစ္စအကြောင်းကို တုလစီအား ပြောကြား하였다။

Verse 4

शङ्खचूड उवाच । शम्भुदूतमुखाद्देवि युद्धायाहं समुद्यतः । तेन गच्छाम्यहं योद्धुं शासनं कुरु मे ध्रुवम्

သင်္ခချူဍက ပြောသည်။ «အို ဒေဝီ၊ သမ္ဘူ (ရှီဝ) ၏ သံတမန်၏ ပါးစပ်မှ စစ်ပွဲသို့ ခေါ်ဆောင်ခြင်းကို ခံရပြီး ငါသည် အဆင်သင့် ဖြစ်နေပြီ။ ထို့ကြောင့် ငါသည် တိုက်ခိုက်ရန် သွားမည်—ငါ့အား ခိုင်မာသော အမိန့်နှင့် ညွှန်ကြားချက်ကို ပေးပါ»။

Verse 5

इत्येवमुक्त्वा स ज्ञानी नानाबोधनतः प्रियाम् । क्रीडां चकार हर्षेण तमनादृत्य शंकरम्

ဤသို့ ပြောပြီးနောက်၊ ကိုယ်ကို “ပညာရှိ” ဟု ထင်မြင်သောသူသည် ချစ်သူမကို နည်းလမ်းမျိုးစုံဖြင့် သင်ကြားကာ၊ ရွှင်လန်းစွာ အပျော်ကစားလေ၏။ သင်္ကရ (သီဝဘုရား) ကို မလေးစားမထင်ရှားခဲ့။

Verse 6

तौ दम्पती चिक्रीडाते निमग्नौ सुखसागरे । नानाकामकलाभिश्च निशि चाटुशुतैरपि

ထိုခင်ပွန်းနှင့် ဇနီးတို့သည် အတူတကွ ကစားပျော်ရွှင်ကြ၍ ချမ်းသာသုခ၏ သမုဒ္ဒရာထဲတွင် နစ်မြုပ်နေသကဲ့သို့ ဖြစ်하였다။ ညအခါတွင် ချစ်ခြင်းအနုပညာမျိုးစုံနှင့် ချိုမြိန်သော ချော့မော့စကားများဖြင့်လည်း ပျော်မြူးကြ၏။

Verse 7

ब्राह्मे मुहूर्त उत्थाय प्रातःकृत्यं विधाय च । नित्यकार्यं च कृत्वादौ ददौ दानमनंतकम्

ဗြဟ္မမုဟူရတ၌ (အလွန်သန့်ရှင်းသော မနက်အစောပိုင်း) ထ၍ မနက်ခင်းအကျင့်အကြံများကို ဆောင်ရွက်ကာ၊ နေ့စဉ်တာဝန်များကို အရင်ပြီးစီးပြီးနောက် အဆုံးမရှိသော ဒါနကို ပေးလှူ하였다။

Verse 8

पुत्रं कृत्वा च राजेन्द्रं सर्वेषु दान वेषु च । पुत्रे समर्प्य भार्यां च स राज्यं सर्वसंपदम्

အို မင်းမြတ်တို့၏ အထွဋ်အမြတ်ရေ၊ သူသည် သားကို ဘုရင်အဖြစ် တင်မြှောက်၍ ဒါနပေးကမ်းမှုများကိုလည်း စီမံကာ၊ မိမိဇနီးကိုပါ သားထံ အပ်နှံပြီး နိုင်ငံတော်နှင့် စည်းစိမ်ဥစ္စာအားလုံးကို လွှဲပြောင်းပေး하였다။ ထိုသို့ လောကီချည်နှောင်မှုများကို စွန့်လွှတ်ကာ အမြင့်မားသော လမ်းကြောင်းအတွက် ပြင်ဆင်하였다။

Verse 9

प्रियामाश्वासयामास स राजा रुदतीं पुनः । निषेधतीं च गमनं नाना वार्तां प्रकथ्य च

ထိုမင်းသည် မိမိချစ်သူ မိဖုရားက မျက်ရည်ကျနေသော်လည်း ထပ်မံနှစ်သိမ့်ပေး하였다။ ထို့နောက် ထွက်ခွာမသွားရန် တားဆီးကာ စိတ်ငြိမ်းအောင် အကြောင်းအရာမျိုးစုံကို နည်းလမ်းမျိုးစုံဖြင့် ပြောကြား하였다။

Verse 10

निजसेनापतिं वीरं समाहूय समादृतः । आदिदेश स सनद्धस्संग्रामं कर्तुऽमुद्यतः

သူသည် မိမိ၏ စစ်တပ်မူးကြီးဖြစ်သော သတ္တိရှင်ကို လေးစားစွာ ခေါ်ယူကာ၊ အပြည့်အဝ လက်နက်တပ်ဆင်၍ စစ်ပွဲကို ဆောင်ရွက်ရန် ဆုံးဖြတ်လျက် အမိန့်တော် ထုတ်ပြန်하였다။

Verse 11

शंखचूड उवाच । अद्य सेनापते वीरास्सर्वे समरशालिनः । संनद्धाखिलकर्माणो निर्गच्छंतु रणाय च

ရှင်ခချူဍက ပြောသည်– “ယနေ့ စစ်တပ်မူးကြီးရေ၊ စစ်ရေးကျွမ်းကျင်သော သူရဲကောင်းအားလုံးသည် လုပ်ငန်းအားလုံးအတွက် ပြည့်စုံစွာ ပြင်ဆင်လက်နက်တပ်ဆင်၍ စစ်မြေသို့ ထွက်ခွာကြစေ။”

Verse 12

दैत्याश्च दानवाः शूरा षडशीतिरुदा युधाः । कंकानां बलिनां शीघ्रं सेना निर्यांतु निर्भयाः

“သူရဲကောင်း ဒိုင်တျယနှင့် ဒာနဝတို့—စစ်သည် ရှစ်သောင်းခြောက်ထောင်—အားကြီးသော ကင်ကာတို့၏ စစ်တပ်အဖြစ် မြန်မြန် ထွက်ခွာကြစေ၊ စစ်ပွဲ၌ မကြောက်မရွံ့ ဖြစ်ကြစေ။”

Verse 13

पञ्चाशदसुराणां हि निर्गच्छंतु कुलानि वै । कोटिवीर्याणि युद्धार्थं शम्भुना देवपक्षिणा

အမှန်တကယ်ပင် အဆုရ ငါးဆယ်မျိုး၏ မျိုးနွယ်စုတို့သည် ထွက်ခွာကြစေ—သန်းပေါင်းများစွာသော အင်အားကိုင်စွဲ၍—ဒေဝဘက်၌ ရပ်တည်သော သမ္ဘု (Śambhu) ကို တိုက်ရန် စစ်ပွဲအတွက်။

Verse 14

संनद्धानि च धौम्राणां कुलानि च शतं द्रुतम् । निर्गच्छंतु रणार्थं हि शम्भुना मम शासनात्

ဓောမရ (Dhaumra) မျိုးနွယ်စု တစ်ရာတို့သည် လက်နက်အပြည့်အစုံဖြင့် လျင်မြန်စွာ ထွက်ခွာကြစေ—စစ်ပွဲအတွက်—သမ္ဘု (Śambhu) ၏ နာမဖြင့် ထုတ်ပြန်သော ငါ၏ အမိန့်တော်အတိုင်း။

Verse 15

कालकेयाश्च मौर्याश्च दौर्हृदाः कालकास्तथा । सज्जा निर्यान्तु युद्धाय रुद्रेण मम शासनात्

ကာလကေယာများ၊ မော်ရျာများ၊ ဒေါုर्हೃဒာများနှင့် ကာလကာများလည်း အားလုံး စစ်ပွဲအတွက် အသင့်ပြင်၍ ထွက်ခွာကြစေ—ရုဒြ၏ နာမဖြင့် ထုတ်ပြန်သော ငါ၏ အမိန့်တော်အတိုင်း။

Verse 16

सनत्कुमार उवाच । इत्याज्ञाप्यासुरपतिर्दानवेन्द्रो महाबलः । निर्जगाम महासैन्यः सहस्रैबहुभिर्वृतः

သနတ်ကူမာရက ပြော၏—ဤသို့ အမိန့်တော်ထုတ်ပြီးနောက် အာသုရတို့၏ အရှင်၊ ဒာနဝတို့၏ အကြီးအကဲ၊ အင်အားကြီးမားသူသည် မဟာစစ်တပ်နှင့်အတူ ထွက်ခွာ၍ ထောင်ပေါင်းများစွာသော လိုက်ပါသူများက ဝန်းရံလျက်ရှိ၏။

Verse 17

तस्य सेनापतिश्चैव युद्धशास्त्रविशारदः । महारथो महावीरो रथिनां प्रवरो रणे

ထို့အပြင် သူ၏ စစ်တပ်မူးချုပ်သည် စစ်ပညာကျွမ်းကျင်သူဖြစ်၍—မဟာရထိ၊ မဟာသူရဲကောင်း၊ စစ်မြေပြင်၌ ရထားစစ်သည်တို့အနက် အထွတ်အထိပ်ဖြစ်၏။

Verse 18

त्रिलक्षाक्षौहिणीयुक्तो मांडल्यं च चकार ह । बहिर्बभूव शिबिराद्रणे वीरभयङ्करः

အက္ခေါဟိဏီ စစ်တပ် သုံးလက္ခ ပါဝင်လျက် သူသည် စက်ဝိုင်းပုံ စစ်တန်းစီ (မဏ္ဍလ) ကို ဖွဲ့စည်း하였다။ ထို့နောက် စခန်းမှ ထွက်၍ စစ်မြေပြင်သို့ ရောက်ရာတွင် ရန်သူသူရဲကောင်းတို့အတွက် ကြောက်မက်ဖွယ် ဖြစ်လာ၏။

Verse 20

रत्नेन्द्रं सारनिर्माणं विमानमभिरुह्य सः । गुरुवर्गं पुरस्कृत्य रणार्थं प्रययौ किल । पुष्पभद्रानदीतीरे यत्राक्षयवटः शुभः । सिद्धाश्रमे च सिद्धानां सिद्धिक्षेत्रं सुसिद्धिदम्

သူသည် အမြတ်ဆုံး အနှစ်သာရနှင့် အရှင့်ရတနာများဖြင့် တည်ဆောက်ထားသော တောက်ပသည့် ဝိမာန (လေယာဉ်ရထား) ကို စီးနင်း၍၊ ဂုရုအစုအဝေးနှင့် အကြီးအကဲများကို ရှေ့တန်းထားကာ စစ်ပွဲအတွက် ထွက်ခွာသွား၏။ ပုෂ္ပဘဒြာ မြစ်ကမ်းသို့ ရောက်ရာတွင် မင်္ဂလာရှိသော အက္ခယဝဋ (မပျက်မယွင်း ဗညန်ပင်) တည်ရှိပြီး၊ ထို့ပြင် စိဒ္ဓတို့၏ စိဒ္ဓာရှ్రమ—စိဒ္ဓိပေးသော သန့်ရှင်းရာ က్షೇತ್ರသို့လည်း သွားရောက်၏။

Verse 21

कपिलस्य ततः स्थानं पुण्यक्षेत्रे च भारते । पश्चिमोदधिपूर्वे च मलयस्य हि पश्चिमे

ထို့နောက် ကပိလ၏ သန့်ရှင်းသော နေရာတော်သည် ဘာရတနိုင်ငံ၏ ပုဏ္ဏကေတ္တရ၌ တည်ရှိ၍ အနောက်ပင်လယ်၏ အရှေ့ဘက်၊ မလယတောင်၏ အနောက်ဘက်တွင် ရှိကာ ကုသိုလ်ပြု တီရ္ထယာတရာအဖြစ် လေးစားခံရသည်။

Verse 22

श्रीशैलोत्तरभागे च गंधमादनदक्षिणे । पंचयोजनविस्तीर्णं दैर्घ्ये शतगुणस्तथा

သြရီရှိုင်လ၏ မြောက်ပိုင်းနှင့် ဂန္ဓမာဒနတောင်၏ တောင်ဘက်တွင် မြေဒေသတစ်ခု ရှိ၍ အနံ ငါးယောဇနာ၊ အလျားမှာ ထိုအနံ၏ တစ်ရာဆ ဖြစ်သည်။

Verse 23

शुद्धस्फटिकसंकाशा भारते च सुपुण्यदा । पुष्पभद्रा नदी रम्या जलपूर्णा सरस्वती

ဘာရတပြည်တွင် ပုဏ္ဏကြီးပေးသော သာယာလှပသည့် ပုဿပဘဒြာမြစ် ရှိ၍ သန့်စင်သော စဖတိကကဲ့သို့ တောက်ပလင်းလက်သည်။ ထိုမြစ်သည် ရေပြည့်စုံနေသော သရಸ್ವတီပင် ဖြစ်သည်။

Verse 24

लवणोदधिप्रिया भार्या शश्वत्सौभाग्यसं युता । सरस्वतीसंश्रिता च निर्गता सा हिमालयात्

လဝဏသမုဒ္ဒရာ၏ ချစ်မြတ်နိုးရသော ဇနီးမယားသည် မပျက်မကွက် ကံကောင်းခြင်းနှင့် ပြည့်စုံလျက်၊ သရस्वတီမြစ်တော်ကို အားကိုးကာ ဟိမဝန္တတောင်မှ ထွက်ခွာလာ하였다။

Verse 25

गोमंतं वामतः कृत्वा प्रविष्टा पश्चिमोदधौ । तत्र गत्वा शंखचूडः शिव सेनां ददर्श ह

ဂိုမန္တတောင်ကို ဘယ်ဘက်တွင် ထားလျက် သူသည် အနောက်ပင်လယ်ထဲသို့ ဝင်ရောက်하였다။ ထိုနေရာသို့ ရောက်သော် သင်္ခချူဍသည် သခင်ရှီဝ၏ စစ်တပ်ကို အမှန်တကယ် မြင်တွေ့하였다။

Verse 34

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां पञ्चमे युद्धखंडे शंखचूडयात्रावर्णनं नाम चतुस्त्रिंशोऽध्यायः

ဤသို့ဖြင့် မြတ်စွာသော «သီဝမဟာပုရာဏ» ၏ ဒုတိယပိုင်း «ရုဒ္ရသံဟိတာ» အတွင်း ပဉ္စမ «ယုဒ္ဓခဏ္ဍ» တွင် «သင်္ခချူဍ၏ ခရီးထွက်ခြင်းကို ဖော်ပြခြင်း» ဟူသော အမည်ရှိ သုံးဆယ်လေးမြောက် အခန်းသည် ပြီးဆုံး၏။