विष्णूत्पत्तिवर्णनम् (Description of the Origin/Manifestation of Viṣṇu)

Verse 1

ब्रह्मोवाच । भो ब्रह्मन्साधु पृष्टोऽहं त्वया विबुधसत्तम । लोकोपकारिणा नित्यं लोकानां हितकाम्यया

ဘြဟ္မာမိန့်တော်မူသည်—“အို မြတ်သော ဗြာဟ္မဏ၊ ပညာရှိတို့အနက် အမြင့်မြတ်ဆုံး၊ သင်သည် လောကတို့၏ အကျိုးကို အမြဲလိုလား၍ သတ္တဝါအားလုံး၏ ကောင်းကျိုးကို ဆန္ဒပြုကာ ငါ့ကို ကောင်းစွာ မေးမြန်းခဲ့၏။”

Verse 2

अचन्द्रमनहोरात्रमनग्न्यनिलभूजलम् । अप्रधानं वियच्छून्यमन्यतेजोविवर्जितम्

ထိုအခါ လမရှိ၊ နေ့ညမရှိ၊ မီးမရှိ၊ လေမရှိ၊ မြေမရှိ၊ ရေမရှိ။ ပဓာန (မူလပစ္စည်း) ပင် မရှိသေးဘဲ၊ အာကာသသည် လွတ်လပ်သော ဗလာသာ ဖြစ်၍ အခြားအလင်းရောင် မည်သည့်တောက်ပမှုမျှ မရှိခဲ့သည်—ဖန်ဆင်းရန် အရှင် ပေါ်ထွန်းမလာမီ။

Verse 3

शिवतत्त्वं मया नैव विष्णुनापि यथार्थतः । ज्ञातश्च परमं रूपमद्भुतं च परेण न

«သီဝ၏ တတ္တဝ (အမှန်တရား) ကို အမှန်တကယ် မသိနိုင်ခဲ့သည်—ငါလည်း မသိ၊ ဗိဿနုတောင်မှ မသိ။ ထိုအမြင့်ဆုံး အံ့ဩဖွယ် ရုပ်သဘောကိုလည်း အခြားဘယ်သတ္တဝါမျှ ပြည့်စုံစွာ မသဘောပေါက်နိုင်ခဲ့»။

Verse 4

महाप्रलयकाले च नष्टे स्थावरजंगमे । आसीत्तमोमयं सर्वमनर्कग्रहतारकम्

မဟာပရလယကာလ၌ တည်ငြိမ်သတ္တဝါနှင့် လှုပ်ရှားသတ္တဝါ အားလုံး ပျက်စီးသွားသောအခါ၊ အရာအားလုံးသည် အမှောင်ထုကြီးတစ်ခုသာ ဖြစ်လာ၏—နေမရှိ၊ ဂြိုဟ်မရှိ၊ ကြယ်မရှိ။

Verse 6

अदृष्टत्वादिरहितं शब्दस्पर्शसमुज्झितम् । अव्यक्तगंधरूपं च रसत्यक्तमदिङ्मुखम्

မြင်နိုင်ခြင်း စသည့်အရာများ မရှိဘဲ၊ အသံနှင့် ထိတွေ့မှုမှ ကင်းလွတ်နေ၏။ အနံ့နှင့် ရုပ်သဘောသည် မဖော်ထုတ်သေးသော အဝျက်တအဖြစ်ရှိပြီး၊ အရသာမရှိ၊ ဦးတည်ရာများ သို့မဟုတ် မျက်နှာများလည်း မရှိ—ပေါ်ထွန်းမှုမတိုင်မီ မခွဲခြားနိုင်သော အဝျက်တအခြေအနေဖြစ်သည်။

Verse 7

इत्थं सत्यंधतमसे सूचीभेद्यं निरंतरे । तत्सद्ब्रह्मेति यच्छ्रुत्वा सदेकं प्रतिपद्यते

ဤသို့ အထူထပ်သော အမှောင်အလယ်၌ ဆက်တိုက်ဖုံးကွယ်နေသော پردာကို အပ်ချွန်တစ်စင်းကဲ့သို့ ထိုးဖောက်နိုင်သည့်အခါ၊ «အဲဒါသည် သတ် (Sat)—ဗြဟ္မ» ဟု ကြားသိ (အတွင်းသဘောပေါက်) လျှင်၊ တည်ရှိမှုတစ်ခုတည်းသော အမှန်တရား၌ တည်နေရာရောက်သည်။

Verse 8

इतीदृशं यदा नासीद्यत्तत्सदसदात्मकम् । योगिनोंतर्हिताकाशे यत्पश्यंति निरंतरम्

ထိုသို့သော အခြေအနေ မပေါ်ပေါက်သေးခင်၌ပင် ထိုအမှန်တရားသည် ပေါ်လွင်သောအရာနှင့် မပေါ်လွင်သောအရာ နှစ်မျိုးလုံး၏ အနှစ်သာရအဖြစ် တည်ရှိနေ၏။ ယောဂီတို့သည် စိတ်သိမြင်၏ နူးညံ့သော မိုးကောင်းကင်အတွင်းရှိ လျှို့ဝှက် အတွင်းအာကာသ၌ ထိုအရာကို အစဉ်မပြတ် မြင်ကြလေ၏။

Verse 9

अमनोगोचरम्वाचां विषयन्न कदाचन । अनामरूपवर्णं च न च स्थूलं न यत्कृशम्

သူသည် စိတ်၏ လက်လှမ်းမမီရာ ဖြစ်၍ မည်သည့်အခါမျှ စကား၏ အရာမဟုတ်။ အမည်၊ ရုပ်သဏ္ဌာန်၊ အရောင် မရှိသကဲ့သို့ မကြီးမထွား မသေးမပါးလည်း မဟုတ်။ ထိုသို့သော အထွတ်အထိပ် အရှင် (ရှိဝ) သည် လွန်ကဲသော ပတိ ဖြစ်ကြောင်း သိမြင်ရမည်။

Verse 10

अह्रस्वदीर्घमलघुगुरुत्वपरिवर्जितम् । न यत्रोपचयः कश्चित्तथा नापचयोऽपि च

ထိုအတ္တသတ္တိသည် အတိုအရှည်မှ ကင်းလွတ်၍ ပေါ့လေး၊ လေးလံမှုတို့ မထိခိုက်။ ထိုအမှန်တရား၌ တိုးပွားခြင်းမရှိသကဲ့သို့ လျော့နည်းခြင်းလည်း မရှိ။

Verse 11

अभिधत्ते स चकितं यदस्तीति श्रुतिः पुनः । सत्यं ज्ञानमनंतं च परानंदम्परम्महः

သြတိ (Śruti) သည် ထပ်မံကြေညာသည်—အံ့ဩဖွယ်သော်လည်း အတည်ပြုကာ—“သူသည် အမှန်တကယ် ရှိတော်မူ၏” ဟု။ ထိုအမြင့်ဆုံး တောက်ပမှုသည် သစ္စာ၊ သိမြင်ဉာဏ်၊ အနန္တဖြစ်၍ အမြင့်ဆုံး အာနန္ဒနှင့် လောကလွန် မဟာအလင်း ဖြစ်သည်။

Verse 12

अप्रमेयमनाधारमविकारमनाकृति । निर्गुणं योगिगम्यञ्च सर्वव्याप्येककारकम्

သူသည် တိုင်းတာမရသောအရာ၊ အထောက်အထားမရှိသောအရာ; ပြောင်းလဲမှုမရှိ၍ ရုပ်သဏ္ဌာန်မရှိ။ သူသည် နိရ္ဂုဏ (ဂုဏသုံးပါးကို လွန်ကဲသော) ဖြစ်၍ ယောဂီတို့ ရောက်နိုင်သကဲ့သို့ အလုံးစုံပြန့်နှံ့ကာ ဖြစ်ပေါ်သမျှ၏ တစ်ပါးတည်းသော အမြင့်ဆုံး အကြောင်းရင်း ဖြစ်သည်။

Verse 13

निर्विकल्पं निरारंभं निर्मायं निरुपद्रवम् । अद्वितीयमनाद्यन्तमविकाशं चिदात्मकम्

သူသည် အယူအဆခွဲခြားမှုမှ ကင်းလွတ်၍ စတင်လှုံ့ဆော်မှုမရှိ၊ လှည့်စားမယာမရှိ၊ အနှောင့်အယှက်မထိ။ သူသည် အဒွိတ (တစ်ပါးတည်း) ဖြစ်၍ အစမရှိ အဆုံးမရှိ၊ ပြောင်းလဲချဲ့ထွင်မှုတို့ကို လွန်ကဲကာ သန့်ရှင်းသော သတိဉာဏ်၏ သဘာဝတော် ဖြစ်သည်။

Verse 14

यस्येत्थं संविकल्पंते संज्ञासंज्ञोक्तितः स्म वै । कियता चैव कालेन द्वितीयेच्छाऽभवत्किल

ထို့ကြောင့် သူ၌ အမည်ပေးခြင်းနှင့် အမည်ဖြင့် ဖော်ပြခြင်း (နာမနှင့် နာမခံ) တို့၏ လုပ်ဆောင်မှုကြောင့် ထိုသို့သော သတ်မှတ်ချက်များ ပေါ်ပေါက်လာသည်။ ထို့နောက် အချိန်အနည်းငယ်ကြာသော် ဒုတိယ ဆန္ဒလှုံ့ဆော်မှု ပေါ်ထွန်းလာသည်ဟု ဆိုကြသည်။

Verse 15

अमूर्तेन स्वमूर्तिश्च तेनाकल्पि स्वलीलया । सर्वैश्वर्यगुणोपेता सर्वज्ञानमयी शुभा

အရုပ်မဲ့သော သခင်ထံမှပင်၊ သူ၏ ကိုယ်ပိုင် လီလာအလိုတော်ဖြင့် ထိုသန့်ရှင်းသော ဒေဝီရုပ်ပုံ ပေါ်ထွန်းလာ၏။ မင်္ဂလာသဘောရှိ၍ အရှင်တော်၏ အာဏာဂုဏ်အားလုံးနှင့် ပြည့်စုံကာ အရာအားလုံးကို သိမြင်သော ဉာဏ်ပြည့်ဝ၏။

Verse 16

सर्वगा सर्वरूपा च सर्वदृक्सर्वकारिणी । सर्वेकवंद्या सर्वाद्या सर्वदा सर्वसंस्कृतिः

သူမသည် အရာအားလုံး၌ ပျံ့နှံ့နေ၍ အရုပ်အဆင်းအားလုံးကို ဆောင်ယူနိုင်သည်။ အားလုံးကို မြင်သိသူ၊ အားလုံးကို ပြုလုပ်သူ ဖြစ်၏။ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ဂုဏ်ပြုကိုးကွယ်ရန် ထိုက်တန်သူမှာ သူမတစ်ဦးတည်း၊ မူလအရင်းအမြစ်၊ အမြဲတည်ရှိသူ၊ အရာအားလုံး၏ သန့်စင်တရားနှင့် သာသနာတော်စည်းကမ်းတည်း။

Verse 17

परिकल्येति तां मूर्तिमैश्वरीं शुद्धरूपिणीम् । अद्वितीयमनाद्यंतं सर्वाभासं चिदात्मकम् । अंतर्दधे पराख्यं यद्ब्रह्म सर्वगमव्ययम्

ထိုသို့ အရှင်မိခင်ဒေဝီရုပ်ပုံ—ဣရှ္ဝရီ၊ သန့်ရှင်းစင်ကြယ်သော သဘောတရားဖြင့်—ကို ပေါ်ထွန်းစေပြီးနောက်၊ “ပရာ” ဟု ခေါ်သော အမြင့်ဆုံး ဘြဟ္မန်သည် ဖုံးကွယ်ဝင်ရောက်သွား၏။ အစမရှိ အဆုံးမရှိသော မနှစ်ခွဲတည်းသော သစ္စာတရား၊ ပေါ်ထွန်းသမျှ အလင်းရောင်ထွန်းလင်းရာ အခြေခံ၊ စိတ်သိမြင်မှု၏ အတ္တသဘော၊ အရာအားလုံး၌ ပျံ့နှံ့၍ မပျက်မယွင်းသော အဖြစ်တည်း။

Verse 18

अमूर्ते यत्पराख्यं वै तस्य मूर्तिस्सदाशिवः । अर्वाचीनाः पराचीना ईश्वरं तं जगुर्बुधाः

အမူရ္တ (ရုပ်မဲ့) အခြေအနေ၌ “ပရာ” (Parā) ဟု ခေါ်သော အမြင့်ဆုံးတရား၏ ရုပ်ပေါ်ပုံသဏ္ဍာန်မှာ စဒါသီဝ (Sadāśiva) ဖြစ်၏။ အပြင်ဘက် (လောကီ) သို့ မျက်နှာမူသူဖြစ်စေ၊ အတွင်းဘက် (အလောကီ) သို့ မျက်နှာမူသူဖြစ်စေ၊ ပညာရှိတို့သည် ထိုအရှင်ကို ဣရှဝရ (Īśvara) ဟု ကြွေးကြော်ကြ၏။

Verse 19

शक्तिस्तदैकलेनापि स्वैरं विहरता तनुः । स्वविग्रहात्स्वयं सृष्टा स्वशरीरानपायिनी

ထို သက္တိသည် ကိုယ်တစ်ကိုယ်တည်းကဲ့သို့ ပေါ်ထွန်းသော်လည်း လွတ်လပ်စွာ လှုပ်ရှားသွားလာ၏။ မိမိ၏ သဘောရုပ်မှ မိမိတိုင်ပင် ပေါ်ထွန်းလာပြီး မိမိ၏ အရင်းအမြစ်သဘောကို မစွန့်ခွာသဖြင့် သခင်နှင့် မခွဲမခွာ ဖြစ်၏။

Verse 20

प्रधानं प्रकृति तां च मायां गुणवतीं पराम् । बुद्धितत्त्वस्य जननीमाहुर्विकृतिवर्जिताम्

သူမကို ပရဓာန (Pradhāna)၊ ပရကృతి (Prakṛti) နှင့် မာယာ (Māyā) ဟု ခေါ်ကြသည်—ဂုဏ်သုံးပါးပါဝင်သည့် အမြင့်မြတ်သော အင်အားတော်။ သူမသည် ဗုဒ္ဓိတတ္တဝ (Buddhi) ၏ မိခင်ဖြစ်သော်လည်း မိမိကိုယ်တိုင် ပြောင်းလဲမှုကင်း၏။

Verse 21

सा शक्तिरम्बिका प्रोक्ता प्रकृतिस्सकलेश्वरी । त्रिदेवजननी नित्या मूलकारणमित्युत

သူမကို သက္တိ (Śakti)၊ အမ္ဗိကာ (Ambikā) ဟု ကြေညာကြသည်။ သူမသည် ပရကृति (Prakṛti) ဖြစ်၍ အရာအားလုံး၏ အရှင်မဟာမိခင်တော် ဖြစ်၏။ သူမသည် တြိဒေဝ (ဗြဟ္မာ၊ ဗိෂ္ဏု၊ ရုဒြ) ၏ နိစ္စမိခင်ဖြစ်ပြီး ဖန်ဆင်းမှု၏ မူလအကြောင်းရင်းဟု ဆိုကြသည်။

Verse 22

अस्या अष्टौ भुजाश्चासन्विचित्रवदना शुभा । राकाचन्द्रसहस्रस्य वदने भाश्च नित्यशः

သူမတွင် လက်ရှစ်ဖက်ရှိ၍ မျက်နှာတော်သည် အံ့ဩဖွယ်ကောင်းကာ မင်္ဂလာပြည့်ဝ၏။ မျက်နှာတော်ပေါ်တွင် အမြဲတမ်း အလင်းရောင်သည် လပြည့်တစ်ထောင်၏ တောက်ပမှုကဲ့သို့ ထွန်းလင်းနေ၏။

Verse 23

नानाभरणसंयुक्ता नानागतिसमन्विता । नानायुधधरा देवी फुल्लपंकजलोचना

နတ်မသည် အမျိုးမျိုးသော အလှဆင်ပစ္စည်းများဖြင့် တန်ဆာဆင်ထား၍ လှပသိမ်မွေ့သော လှုပ်ရှားမှုများစွာကို ပိုင်ဆိုင်သည်။ အမျိုးမျိုးသော လက်နက်များကို ကိုင်ဆောင်ကာ မျက်လုံးများသည် ပွင့်လန်းသော ကြာပန်းကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။

Verse 24

अचिंत्यतेजसा युक्ता सर्वयोनिस्समुद्यता । एकाकिनी यदा माया संयोगाच्चाप्यनेकिका

မစဉ်းစားနိုင်သော တေဇောဖြင့် ပြည့်စုံသော မာယာသည်—အရင်းအမြစ်အားလုံး၏ မိခင်အုံ—ထမြောက်လာ၏။ မိမိအနေဖြင့် တစ်ပါးတည်း၊ တစ်ယောက်တည်း ဖြစ်သော်လည်း၊ သခင်၏ သက္တိနှင့် ဆက်စပ်ရာမှ မျိုးစုံအဖြစ် ပြောင်းလဲလာ၏။

Verse 25

परः पुमानीश्वरस्स शिवश्शंभुरनीश्वरः । शीर्षे मन्दाकिनीधारी भालचन्द्रस्त्रिलोचनः

သူသည် အထွတ်အမြတ် ပုရုෂ၊ အရှင်တော်—ရှီဝ၊ သမ္ဘူ၊ အခြားသူ၏ အုပ်ချုပ်မှုမရှိသော လွတ်လပ်အရှင် ဖြစ်၏။ ခေါင်းပေါ်၌ မန္ဒာကိနီ (ကောင်းကင်ဂင်္ဂါ) ကို ဆောင်ထားပြီး၊ နဖူးပေါ်၌ လကို တင်ထားကာ၊ သုံးမျက်စိရှင် ဖြစ်တော်မူ၏။

Verse 26

पंचवक्त्रः प्रसन्नात्मा दशबाहुस्त्रिशूलधृक् । कर्पूरगौरसुसितो भस्मोद्धूलितविग्रहः

သူသည် မင်္ဂလာအရှင်အဖြစ် ပေါ်ထွန်းလာ၏—မျက်နှာငါးပါး၊ အတွင်းစိတ်ငြိမ်းချမ်း၍၊ လက်တစ်ဆယ်ပါးနှင့် တြိရှူလကို ကိုင်ဆောင်၏။ ကမ္ဖော်ကဲ့သို့ ဖြူဝင်းတောက်ပပြီး၊ သန့်ရှင်းသော ဘသ္မ (အရှင်ဖျားပြာ) ဖြင့် ကိုယ်တော်ကို ဖုန်တင်ထား၏။

Verse 27

युगपच्च तया शक्त्या साकं कालस्वरूपिणा । शिवलोकाभिधं क्षेत्रं निर्मितं तेन ब्रह्मणा

ထို့နောက် တပြိုင်နက်တည်း—ထို သက္တိနှင့်အတူ၊ အချိန်၏ ရုပ်သဘောဖြစ်သော ကာလနှင့်အတူ—ဗြဟ္မာသည် “ရှီဝလောက” ဟု ခေါ်သော သန့်ရှင်းရာ နယ်မြေကို ဖန်ဆင်းတော်မူ၏။

Verse 28

तदेव काशिकेत्येतत्प्रोच्यते क्षेत्रमुत्तमम् । परं निर्वाणसंख्यानं सर्वोपरि विराजितम्

ထိုပင် သန့်ရှင်းမြတ်သော နယ်မြေကို “ကာသိကာ” (ကာသီ) ဟု ခေါ်ကြသည်၊ သန့်ရှင်းရာ က్షೇತ್ರ များအနက် အမြင့်မြတ်ဆုံးဖြစ်၏။ ၎င်းကို မုက္ခိ၏ အထွတ်အထိပ် အဘောဒ်ဟု ကြေညာထားပြီး၊ အရာအားလုံးထက် မြင့်မားစွာ တောက်ပလျက် ရှိ၏။

Verse 29

ताभ्यां च रममाणाभ्यां च तस्मिन्क्षेत्रे मनोरमे । परमानंदरूपाभ्यां परमानन्दरूपिणी

အလွန်လှပသော ထိုသန့်ရှင်းကွင်း၌၊ အမြင့်ဆုံး အာနန္ဒ၏ ရုပ်သဘောတော်ဖြစ်သော ထိုနှစ်ပါးသည် အတူတကွ လီလာပြုလျက် ရမဏာနေကြရာ၊ အမြင့်ဆုံး အာနန္ဒသဘောရှိသော သက္တိမယ်တော်သည်လည်း သခင်နှင့် တစ်လုံးတစ်ဝတည်း ပျော်ရွှင်စွာ တည်ရှိနေ၏။

Verse 30

मुने प्रलयकालेपि न तत्क्षेत्रं कदाचन । विमुक्तं हि शिवाभ्यां यदविमुक्तं ततो विदुः

အို မုနိ၊ ကမ္ဘာပျက်ကာလ၌ပင် ထိုသန့်ရှင်းသော နယ်မြေသည် မည်သည့်အခါမျှ မစွန့်ပစ်ခံရပါ။ ရှီဝနှင့် ရှီဝါတို့က မလွှတ်ချထားသဖြင့် ပညာရှိတို့သည် ထိုနေရာကို «အဝိမုက္တ»—မစွန့်ပစ်သော သန့်မြေဟု သိကြသည်။

Verse 31

अस्यानन्दवनं नाम पुराकारि पिनाकिना । क्षेत्रस्यानंदहेतुत्वादविमुक्तमनंतरम्

ဤသန့်ရှင်းသော တောအုပ်ကို ယခင်က ပိနာကီ (ပိနာကာဓနုကိုင်သော ရှီဝ) က တည်ဆောက်ခဲ့သဖြင့် «အာနန္ဒဝန» ဟု ခေါ်သည်။ ထိုကွင်းမြေသည် ဝိညာဉ်ရေး အာနန္ဒ၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်သောကြောင့် အနန္တကာလမှစ၍ «အဝိမုက္တ»—ရှီဝက မစွန့်ပစ်သော နေရာဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။

Verse 32

अथानन्दवने तस्मिञ्च्छिवयो रममाणयोः । इच्छेत्यभूत्सुरर्षे हि सृज्यः कोप्यपरः किल

ထို့နောက်၊ ဒေဝတို့အတွင်း အရှင်ရဟန်းကြီးရေ၊ အာနန္ဒဝန၌ ရှီဝနှင့် သူ၏ သက္တိ တို့ ပျော်မြူးနေစဉ်၊ ဘုရားသဘောတော်ဖြစ်သော အလိုတော် ပေါ်ထွန်းလာ၍—ဖန်ဆင်းခံရမည့် အခြားသတ္တဝါတစ်ပါး ပေါ်လာသည်ဟု ဆိုကြ၏။

Verse 33

यस्मिन्यस्य महाभारमावां स्वस्वैरचारिणौ । निर्वाणधारणं कुर्वः केवलं काशिशायिनौ

ထိုအခြေအနေ၌ ကျွန်ုပ်တို့နှစ်ဦးသည် မိမိတို့အလိုအတိုင်း လွတ်လပ်စွာ လှုပ်ရှားလျက်၊ အရှိတရား၏ ကြီးမားသောဝန်ကို ထမ်းဆောင်နေသော်လည်း၊ နိဗ္ဗာန်ကို ထိန်းသိမ်းပေးသော အခြေအနေကို ထိန်းထားကာ ကာရှီ၌သာ နေထိုင်သူများအဖြစ် တည်ရှိခဲ့ကြသည်။

Verse 34

स एव सर्वं कुरुतां स एव परिपातु च । स एव संवृणोत्वं ते मदनुग्रहतस्सदा

အရာအားလုံးကို သူတစ်ပါးတည်း ပြုစေတော်မူပါစေ၊ သင်ကိုလည်း သူတစ်ပါးတည်း ကာကွယ်တော်မူပါစေ။ သူ၏ ကျေးဇူးတော်တစ်ပါးတည်းကြောင့် အမြဲတမ်း သင့်ကို လုံးဝဖုံးလွှမ်း၍—ကာကွယ်စောင့်ရှောက်သော တည်ရှိမှုအတွင်း ထုပ်ပိုးထားတော်မူပါစေ။

Verse 35

चेतस्समुद्रमाकुंच्य चिंताकल्लोललोलितम् । सत्त्वरत्नं तमोग्राहं रजोविद्रुमवल्लितम्

စိတ်၏ သမုဒ္ဒရာကို ချုံ့ကာ၊ စိုးရိမ်ပူပန်မှု၏ လှိုင်းလုံးများကြောင့် လှုပ်ရှားနေသည့်အခါ—(ထိုစိတ်ကို) သတ္တဝ၏ ရတနာကို ကိုင်ဆောင်ပြီး၊ တမော၏ မိကျောင်းက ခြောက်လှန့်ကာ၊ ရဇော၏ သန္တာကျောက်များက ဝိုင်းရံထားသည်ဟု သိမြင်ရမည်။

Verse 36

यस्य प्रसादात्तिष्ठावस्सुखमानंदकानने । परिक्षिप्तमनोवृत्तौ बहिश्चिंतातुरे सुखम्

ထိုအရှင်၏ ကရုဏာတော်ကြောင့် အနန္ဒတောအုပ်၌ ပျော်ရွှင်စွာ နေထိုင်နိုင်၏။ စိတ်လှုပ်ရှားမှုများ ပြန့်ကျဲ၍ အပြင်ဘက်၌ စိုးရိမ်ပူပန်မှုများ ခံရသော်လည်း ထိုကရုဏာတော်ဖြင့် သုခကို ရရှိ၏။

Verse 37

संप्रधार्य्येति स विभुस्तया शक्त्या परेश्वरः । सव्ये व्यापारयांचक्रे दशमेंऽगेसुधासवम्

ထိုသို့ စဉ်းစားဆုံးဖြတ်ပြီးနောက်၊ အလုံးစုံကို လွှမ်းမိုးသော ပရမေရှ್ವರသည် ထို သက္တိနှင့်အတူ အမృతကဲ့သို့သော အနှစ်သာရကို လှုပ်ရှားစေ၍ စတင်လုပ်ဆောင်စေ하였다။ ထို့ပြင် မိမိ၏ ဘယ်ဘက်၌ စೃષ્ટိလုပ်ငန်း၏ ဒသမ အင်္ဂ (အဆင့်) တွင် ထိုအရာကို လည်ပတ်စေ하였다။

Verse 38

ततः पुमानाविरासीदेकस्त्रैलोक्यसुंदरः । शांतस्सत्त्वगुणोद्रिक्तो गांभीर्य्यामितसागरः

ထို့နောက် လောကသုံးပါးလုံးအတွက် အလှတရားပြည့်စုံသော တစ်ပါးတည်းသော သာသနာတော်မြတ် ပုရုෂတော် ပေါ်ထွန်းလာ၏—သဘောသက်သာငြိမ်းချမ်း၍ သတ္တဝဂုဏ် ပြည့်ဝကာ မတိုင်းမတာ ပင်လယ်ကြီးကဲ့သို့ နက်ရှိုင်း၏။

Verse 39

तथा च क्षमया युक्तो मुनेऽलब्धोपमो ऽभवत् । इन्द्रनीलद्युतिः श्रीमान्पुण्डरीकोत्तमेक्षणः

ထိုသို့ပင် မုနိရေ၊ ခံနိုင်ရည် (ခမယာ) ဖြင့်ပြည့်စုံသဖြင့် သူသည် နှိုင်းယှဉ်မရအောင် အလွန်ထူးကဲလာ၏—အင်ဒြနီလ မဏိကဲ့သို့ တောက်ပ၍ ဂုဏ်ရောင်စုံလင်ကာ အကောင်းဆုံး ကြာပန်းကဲ့သို့ မျက်စိရှိ၏။

Verse 40

सुवर्णकृतिभृच्छ्रेष्ठ दुकूलयुगलावृतः । लसत्प्रचंडदोर्दण्डयुगलोह्यपराजितः

သူသည် ရွှေအလင်္ကာ အထူးမြတ်ကို ဆောင်ထားသူအဖြစ် ပေါ်ထွန်း၍ အနူးညံ့သော အဝတ်နှစ်ထပ်ကို ဝတ်ဆင်၏။ တောက်ပ၍ အလွန်တန်ခိုးကြီးသော လက်မောင်းနှစ်ဖက်ဖြင့် မအနိုင်ယူနိုင်သူအဖြစ် တည်ရှိ၏။

Verse 41

ततस्स पुरुषश्शंभुं प्रणम्य परमेश्वरम् । नामानि कुरु मे स्वामिन्वद कर्मं जगाविति

ထို့နောက် ထိုပုရုෂသည် အမြင့်ဆုံး အရှင် ပရမေရှဝရ ရှမ္ဘု (Śambhu) ကို ဦးချ၍ ဝန်ခံလျက်—“အရှင်၊ ကျွန်ုပ်အား အမည်များ ချီးမြှင့်ပါ၊ ထို့ပြင် ကျွန်ုပ်၏ သတ်မှတ်ထားသော တာဝန်ကိုလည်း မိန့်ကြားပါ” ဟု ဆို၏။

Verse 42

तच्छ्रुत्वा वचनम्प्राह शंकरः प्रहसन्प्रभुः । पुरुषं तं महेशानो वाचा मेघगभीरया

ထိုစကားကို ကြားသော် အရှင် သင်္ကရ (ရှီဝ) သည် ပြုံးလျက် မိန့်တော်မူ၏။ မဟာဣရှာန သည် မိုးတိမ်မုန်တိုင်းကဲ့သို့ နက်ရှိုင်းသော အသံဖြင့် ထိုယောက်ျားကို ခေါ်ဆိုမိန့်ကြား၏။

Verse 43

शिव उवाच । विष्ण्वितिव्यापकत्वात्ते नाम ख्यातं भविष्यति । बहून्यन्यानि नामानि भक्तसौख्यकराणि ह

ရှီဝ မိန့်တော်မူ၏—“သင်သည် အရာအားလုံးကို လွှမ်းခြုံသောကြောင့် ‘ဗိဿဏု’ ဟူသော နာမတော်သည် ထင်ရှားကျော်ကြားလိမ့်မည်။ ထို့ပြင် ဘက္တများ၏ ချမ်းသာသက်သာမှုကို ပေးစွမ်းသော အခြားနာမတော်များလည်း များစွာ ရှိလိမ့်မည်။”

Verse 44

तपः कुरु दृढो भूत्वा परमं कार्यसाधनम् । इत्युक्त्वा श्वासमार्गेण ददौ च निगमं ततः

“တည်ကြည်ခိုင်မာစွာ တပဿာကို ပြုလော့—ဤသည်မှာ ရည်ရွယ်သည့် အလုပ်ကို အောင်မြင်စေသော အမြင့်မြတ်ဆုံး နည်းလမ်းဖြစ်သည်” ဟု မိန့်တော်မူပြီးနောက်၊ အသက်ရှုလမ်းကြောင်းမှတစ်ဆင့် နိဂမ (ဝေဒဗျာဒိတ်) ကို ပေးအပ်တော်မူ၏။

Verse 46

दिव्यं द्वादश साहस्रं वर्षं तप्त्वापि चाच्युतः । न प्राप स्वाभिलषितं सर्वदं शंभुदर्शनम्

အချျုတ (ဗိဿဏု) သည် ဒေဝနှစ်ပေါင်း တစ်သောင်းနှစ်ထောင် တပဿာကို ပြုခဲ့သော်လည်း၊ အရာအားလုံးကို ပေးသနားတော်မူသော သမ္ဘု၏ မြင်တွေ့ခြင်းကို မိမိလိုလားသကဲ့သို့ မရခဲ့။ အကြောင်းမှာ ရှီဝ၏ ထင်ရှားပေါ်လွင်ခြင်းသည် ကြိုးစားအားထုတ်မှုတစ်ခုတည်းဖြင့် မတင်းကျပ်နိုင်ဘဲ၊ ကရုဏာတော်ဖြင့်သာ ပေးအပ်ခြင်းဖြစ်သည်။

Verse 47

तत्तत्संशयमापन्नश्चिंतितं हृदि सादरम् । मयाद्य किं प्रकर्तव्यमिति विष्णुश्शिवं स्मरन्

ထို့ကြောင့် သူသည် သံသယများထဲသို့ ထပ်ခါတလဲလဲ ကျရောက်ကာ၊ “ယခု ငါ ဘာကို လုပ်သင့်သနည်း” ဟု နှလုံးထဲတွင် လေးစားစွာ စဉ်းစား၏။ ဗိဿဏုသည် အရှင် ရှီဝကို သတိရလျက် ထိုသို့ပင် တွေးတောနေ၏။

Verse 48

एतस्मिन्नंतरे वाणी समुत्पन्ना शिवाच्छुभा । तपः पुनः प्रकर्त्तव्यं संशयस्यापनुत्तये

ထိုအခိုက်တွင် သီဝမှ မင်္ဂလာရှိသော အသံတော် ပေါ်ထွန်းလာသည်—“သင်၏ သံသယ ပျောက်ကင်းစေရန် တပသကို ထပ်မံ ပြုလုပ်လော့” ဟု။

Verse 49

ततस्तेन च तच्छ्रुत्वा तपस्तप्तं सुदारुणम् । बहुकालं तदा ब्रह्मध्यानमार्गपरेण हि

ထို့နောက် ထိုအမိန့်ကို ကြားနာပြီးနောက်၊ သူသည် အလွန်ပြင်းထန်သော တပသကို အချိန်ကြာမြင့်စွာ ဆောင်ရွက်하였다။ အမြင့်ဆုံး ဘြဟ္မန်ကို သမాధိဖြင့် တရားထိုင်သည့် လမ်းကြောင်း၌ အပြည့်အဝ အနုသီလဖြင့် အပ်နှံထား၏။

Verse 50

ततस्स पुरुषो विष्णुः प्रबुद्धो ध्यानमार्गतः । सुप्रीतो विस्मयं प्राप्तः किं यत्तव महा इति

ထို့နောက် ထိုပုရုෂ—ဗိဿဏု—သည် ဓျာနလမ်းမှ နိုးထလာ၏။ ဝမ်းမြောက်၍ အံ့ဩခြင်းဖြင့် ပြည့်နှက်ကာ “ဤအရာသည် အဘယ်နည်း—သင်၏ အလွန်ကြီးမြတ်သော အရာလော” ဟု ဆို၏။

Verse 51

परिश्रमवतस्तस्य विष्णोः स्वाङ्गेभ्य एव च । जलधारा हि संयाता विविधाश्शिवमायया

ထိုကိစ္စ၌ ဗိဿနုသည် အားထုတ်လျက်ရှိစဉ်၊ မိမိ၏ ကိုယ်အင်္ဂါများမှပင် ရေစီးကြောင်းများ ထွက်ပေါ်လာ၍—ရှီဝ၏ မာယာကြောင့် အမျိုးမျိုးသောပုံစံဖြင့် ဖြစ်ပေါ်လာ하였다။

Verse 52

अभिव्याप्तं च सकलं शून्यं यत्तन्महामुने । ब्रह्मरूपं जलमभूत्स्पर्शनात्पापनाशनम्

အို မဟာမုနိ၊ အရာအားလုံးကို လွှမ်းမိုးထားသော သုညတရားကြီးက အကုန်လုံးကို ပြည့်နှံ့သွားသောအခါ ရေသည် ဘြဟ္မန်၏ ရုပ်သဏ္ဌာန်အဖြစ် ပေါ်ထွန်းလာ၏။ ထိုရေကို ထိတွေ့ခြင်းဖြင့် အပြစ်များ ပျက်ကွယ်သွားသည်။

Verse 53

तदा श्रांतश्च पुरुषो विष्णुस्तस्मिञ्जले स्वयम् । सुष्वाप परम प्रीतो बहुकालं विमोहितः

ထို့နောက် ထိုပုရုಷ—ဗိဿနုကိုယ်တိုင်—သည် ထိုရေထဲ၌ ပင်ပန်းနွမ်းနယ်လာ၏။ ထူးခြားသော ကျေနပ်နှစ်သက်မှုတစ်ရပ်ကို ခံစားကာ အိပ်ပျော်သွားပြီး အချိန်ကြာမြင့်စွာ မောဟအတွင်း နေခဲ့သည်။

Verse 54

नारायणेति नामापि तस्यसीच्छ्रुतिसंमतम् । नान्यत्किंचित्तदा ह्यासीत्प्राकृतं पुरुषं विना

ထိုအမြင့်ဆုံး သဘောတရားအတွက် «နာရာယဏ» ဟူသော အမည်တောင်လည်း ဝေဒများက သင့်တော်သည်ဟု လက်ခံထားသည်။ အကြောင်းမှာ ထိုအခါ ပရကృత ပုရုಷ (မူလ ကမ္ဘာပုရုಷ) မှလွဲ၍ အခြား မည်သည့်အရာမျှ မရှိခဲ့ပါ။

Verse 55

एतस्मिन्नन्तरे काले तत्त्वान्यासन्महात्मनः । तत्प्रकारं शृणु प्राज्ञ गदतो मे महामते

ထိုအချိန်အတွင်း၌ မဟာအတ္တမရှိသော သခင်ကြီးသည် တတ္တဝများကို ပေါ်ထွန်းစေ하였다။ ဉာဏ်ရှိသူ၊ စိတ်မြင့်မြတ်သူရေ၊ ငါဖော်ပြမည့် ပေါ်ထွန်းပုံကို နားထောင်လော့။

Verse 56

प्रकृतेश्च महानासीन्महतश्च गुणास्त्रयः । अहंकारस्ततो जातस्त्रिविधो गुणभेदतः

ပရကృతိမှ မဟာန် (မဟတ်တတ္တဝ) ပေါ်ထွန်းလာ၍၊ မဟာန်မှ ဂုဏ်သုံးပါး ပေါ်လွင်လာသည်။ ထို့နောက် ဂုဏ်ကွဲပြားမှုအရ အဟံကာရသည် သုံးမျိုးဖြင့် မွေးဖွားလာ၏။

Verse 58

तत्त्वानामिति संख्यानमुक्तं ते ऋषिसत्तम । जडात्मकञ्च तत्सर्वं प्रकृतेः पुरुषं विना

ထို့ကြောင့် အရှင် ဥပဒေသရှင် ရှင်မြတ်တို့အနက် အမြတ်ဆုံးရဟန်းတော်၊ တတ္တဝများ၏ အရေအတွက်ကို သင့်အား ငါ ပြောကြားပြီးပြီ။ ထိုအားလုံးသည် မသိမြင်သော ဓာတ်ပစ္စည်းသဘောသာ ဖြစ်၍၊ ပရကృతိမှ လွဲ၍ ထိုတွင် ပုရုရှ (သိမြင်သဘော) မရှိ။

Verse 59

तत्तदैकीकृतं तत्त्वं चतुर्विंशतिसंख्यकम् । शिवेच्छया गृहीत्वा स सुष्वाप ब्रह्मरूपके

ထို့နောက် တတ္တဝ အနှစ်နှစ်ဆယ်လေးပါးကို တစ်ခုတည်းအဖြစ် ပေါင်းစည်းကာ၊ ရှီဝ၏ အလိုတော်ဖြင့် ထိုအားလုံးကို မိမိအတွင်းသို့ စုယူပြီး၊ ဘြဟ္မာရုပ် (ဖန်ဆင်းရှင်ပုံစံ) အနေဖြင့် အိပ်စက်ဝင်ရောက်လေ၏။