महेश्वरागमनं तथा नीराजन-सत्कारवर्णनम् / The Arrival of Maheśvara and the Rite of Welcome (Nīrājana)

Verse 1

ब्रह्मोवाच । अथ शंभुः प्रसन्नात्मा सदूतं स्वगणैस्सुरैः । सर्वैरन्यैर्गिरेर्द्धाम जगाम सकुतूहलम्

ဗြဟ္မာက မိန့်တော်မူသည်—ထို့နောက် စိတ်နှလုံးကြည်နူးသက်သာ၍ သန့်ရှင်းသော သမ္ဘူ (ရှီဝ) သည် သံတမန်နှင့်အတူ၊ မိမိ၏ ဂဏာများနှင့်၊ ဒေဝတားများနှင့်၊ အခြားသူအားလုံးနှင့်တကွ၊ သန့်ရှင်းသော စူးစမ်းလိုစိတ်ဖြင့် တောင်၏ နေရာသို့ ထွက်ခွာသွား၏။

Verse 2

मेनापि स्त्रीगणैस्तैश्च हिमाचलवरप्रिया । तत उत्थाय स्वगृहा भ्यंतरं सा जगाम ह

မေနာလည်း ထိုမိန်းမအုပ်စုများနှင့်အတူ၊ မြင့်မြတ်သော ဟိမာချလ၏ ချစ်ခင်ရသူဖြစ်၏။ ထို့နောက် သူမ ထ၍ မိမိအိမ်၏ အတွင်းပိုင်းသို့ ဝင်သွား၏။

Verse 3

नीराजनार्थं शम्भोश्च दीपपात्रकरा सती । सर्वर्षिस्त्रीगणैस्साकमगच्छद्द्वारमादरात्

သမ္ဘူအား နီရာဇန (အာရတီ) ပြုရန် စတီသည် မီးအိုးကို လက်တွင်ကိုင်ကာ၊ ရှင်ရသီတို့၏ မိန်းမအုပ်စုများနှင့်အတူ လေးစားစွာ တံခါးဝသို့ သွား၏။

Verse 4

तत्रागतं महेशानं शंकरं गिरिजावरम् । ददर्श प्रीतितो मेना सेवितं सकलैस्सुरैः

ထိုနေရာ၌ မေနာသည် မဟေရှာန—ရှင်ကရ၊ ဂိရိဇာ၏ အမြင့်မြတ်ဆုံး သတို့သား—ရောက်လာသည်ကို မြင်၍ ဝမ်းမြောက်စွာ ကြည့်ရှုလေ၏။ ထိုအရှင်ကို နတ်တို့အားလုံးက ဝတ်ပြုကာ အမှုထမ်းလျက်ရှိကြ၏။

Verse 5

चारुचंपकवर्णाभं ह्येकवक्त्रं त्रिलोचनम् । ईषद्धास्यप्रसन्नास्यं रत्नस्वर्णादिभूषितम्

သူ၏ရောင်ဝါသည် ချမ်ပကပန်းကဲ့သို့ လှပတင့်တယ်၍ မျက်နှာတစ်ခုတည်း၊ မျက်စိသုံးလုံးရှိ၏။ မျက်နှာတော်သည် အနည်းငယ်ပြုံးသက်သက်ဖြင့် ကြည်လင်သန့်ရှင်းကာ ရတနာ၊ ရွှေ စသည့် အလှဆင်ပစ္စည်းများဖြင့် တန်ဆာဆင်ထား၏။

Verse 6

मालतीमालया युक्तं सद्रत्नमुकुटोज्ज्वलम् । सत्कंठाभरणं चारुवलयांगदभूषितम्

မလတီပန်းမော်လီဖြင့် တန်ဆာဆင်ထား၍ အဖိုးတန်ရတနာတင် မကူဋ်တော်သည် တောက်ပလင်းလက်၏။ လည်ပင်းအလှဆင်တန်ဆာကောင်းများကို ဝတ်ဆင်ကာ လက်ကောက်နှင့် လက်မောင်းတန်ဆာတို့ဖြင့် လှပစွာ တန်ဆာဆင်ထား၏။

Verse 7

वह्निशौचेनातुलेन त्वतिसूक्ष्मेण चारुणा । अमूल्यवस्त्रयुग्मेन विचित्रेणातिराजितम्

မီးကဲ့သို့ မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သော သန့်ရှင်းမှုဖြင့် တန်ဆာဆင်ထား၍ အလွန်နူးညံ့သိမ်မွေ့ကာ လှပတင့်တယ်သည်။ တန်ဖိုးမတွက်နိုင်သော အံ့ဩဖွယ် အဝတ်အစားနှစ်ထည်ကြောင့် ထွန်းလင်းတောက်ပလျက် ရှိ၏။

Verse 8

चन्दनागरुकस्तूरीचारुकुंकुम भूषितम् । रत्नदर्पणहस्तं च कज्जलोज्ज्वललोचनम्

စန္ဒနံလိမ်းဆေး၊ အဂရု၊ မုစ်က၊ လှပသော ကုင်ကူမ်ဖြင့် တန်ဆာဆင်ထားပြီး၊ လက်တွင် ရတနာတန်ဖိုးရှိ မှန်ကို ကိုင်ထားသည်။ ကဇ္ဇလကြောင့် မျက်လုံးများ တောက်ပလင်းလက်ကာ ထိုမင်္ဂလာရုပ်သဏ္ဌာန်ကို ဤသို့ ဖော်ပြ၏။

Verse 9

सर्वस्वप्रभयाच्छन्नमतीवसुमनोहरम् । अतीव तरुणं रम्यं भूषितांगैश्च भूषितम्

အလှတရားအားလုံး၏ တောက်ပမှုဖြင့် ဖုံးလွှမ်းနေသဖြင့် အလွန်ပင် စိတ်ကိုဆွဲဆောင်လှ၏။ အလွန်နုပျို၍ ချစ်ဖွယ်ကောင်းကာ အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းတို့ကိုလည်း လှပသော အလင်္ကာရများဖြင့် တန်ဆာဆင်ထား၏။

Verse 10

कामिनीकांतमव्यग्रं कोटिचन्द्राननांबुजम् । कोटिस्मराधिकतनुच्छविं सर्वांगसुंदरम्

သူသည် မိန်းမတို့၏ ချစ်ခင်ရာ ဖြစ်၍ အမြဲတမ်း တည်ငြိမ်သက်သာ၊ မစိုးရိမ်မပူပန်။ ကြာပန်းကဲ့သို့ မျက်နှာတော်သည် ကုဋိချီသော လမင်းများကဲ့သို့ တောက်ပ၏။ ကိုယ်တော်၏ ရောင်ခြည်သည် ကာမနတ်များ မရေမတွက်ထက်ပင် ကျော်လွန်ပြီး အင်္ဂါအားလုံးသည် ပြည့်စုံလှပ—စိတ်ကို ဘက္တိသို့ ဆွဲခေါ်သော မင်္ဂလာရှိသည့် သဂုဏ ရူပါဒರ್ಶನ ဖြစ်၏။

Verse 11

ईदृग्विधं सुदेवं तं स्थितं स्वपुरतः प्रभुम् । दृष्ट्वा जामातरं मेना जहौ शोकम्मुदाऽन्विता

အလွန်မင်္ဂလာရှိသော ထိုသခင်—ရုပ်သဏ္ဌာန်တော်၌ အလွန်တော်မြတ်သော နတ်တော်—သည် မိမိရှေ့တော်၌ ရပ်နေသည်ကို မြင်သောအခါ၊ မေနာသည် မိမိ၏ သားမက်ကို မြင်၍ ဝမ်းမြောက်ခြင်းဖြင့် ပြည့်နှက်ကာ ဝမ်းနည်းမှုကို ချက်ချင်း စွန့်လွှတ်လိုက်၏။

Verse 12

प्रशशंस स्वभाग्यं सा गिरिजां भूधरं कुलम् । मेने कृतार्थमात्मानं जहर्ष च पुनः पुनः

သူမသည် မိမိ၏ ကံကောင်းခြင်းကို ချီးမွမ်းကာ၊ ဂိရီဇာနှင့် တောင်မွေးမြတ်သော မျိုးရိုးကိုလည်း ထင်ရှားစွာ ချီးကျူး하였다။ မိမိကိုယ်ကို ရည်မှန်းချက် ပြည့်စုံပြီဟု ထင်ကာ ထပ်ခါထပ်ခါ ဝမ်းမြောက်လှုပ်ရှား하였다။

Verse 13

नीराजनं चकारासौ प्रफुल्लवदना सती । अवलोकपरा तत्र मेना जामातरं मुदा

မျက်နှာပွင့်လန်းသော သီလရှင်မဟာသတီသည် နီရာဇန (အာရတီ) ကို ပြုလုပ်하였다။ ထိုနေရာ၌ မေနာသည် ကြည့်ရှုခြင်း၌ စူးစိုက်ကာ မိမိ၏ သမက်ကို ဝမ်းမြောက်စွာ ကြည့်မြင်하였다။

Verse 14

गिरिजोक्तमनुस्मृत्य मेना विस्मयमागता । मनसैव ह्युवाचेदं हर्षफुल्लाननाम्बुजा

ဂိရိဇာ (ပါရဝတီ) ပြောခဲ့သမျှကို သတိရလျက် မေနာသည် အံ့ဩသွား하였다။ စိတ်ဖြင့်သာ ဤစကားတို့ကို ပြောလိုက်ပြီး၊ ကြာပန်းကဲ့သို့ မျက်နှာသည် ဝမ်းမြောက်မှုဖြင့် ပွင့်လန်းနေ하였다။

Verse 15

यद्वै पुरोक्तं च तया पार्वत्या मम तत्र च । ततोधिकं प्रपश्यामि सौन्दर्य्यं परमेशितुः

ပါရဝတီက အရင်က သူ့အကြောင်း ငါ့အား ပြောခဲ့သမျှကို ယခု ငါသည် တိုက်ရိုက် မြင်တွေ့ရပြီ။ ထို့ပြင် အမြင့်မြတ်ဆုံး အရှင်၏ အလှအပသည် ဖော်ပြထားသမျှထက် ပို၍ ကြီးမြတ်လှသည်ဟု ငါမြင်၏။

Verse 16

महेशस्य सुलावण्यमनिर्वाच्यं च संप्रति । एवं विस्मयमापन्ना मेना स्वगृहमाययौ

ထိုအခါ မဟေရှ၏ အလွန်လှပသော အလှအပသည် အမှန်တကယ် ဖော်ပြမရနိုင်လောက်အောင် ဖြစ်하였다။ ထို့ကြောင့် အံ့ဩမှုဖြင့် လွှမ်းမိုးခံရသော မေနာသည် မိမိအိမ်သို့ ပြန်သွား하였다။

Verse 17

प्रशशंसुर्युवतयो धन्या धन्या गिरेः सुता । दुर्गा भगवतीत्येवमूचुः काश्चन कन्यकाः

မိန်းကလေးငယ်အချို့က သူမကို ချီးမွမ်းကာ «ကံကောင်းလှ၏၊ ကံကောင်းလှ၏—တောင်၏သမီးတော်! သူမသည် ဒုရ္ဂါ၊ သူမသည် ဘဂဝတီ မဟာဒေဝီ» ဟု ထပ်တလဲလဲ ဆိုကြ၏။

Verse 18

न दृष्टो वर इत्येवमस्माभिर्द्दानगोचरः । धन्या हि गिरिजा देवीमूचुः काश्चन कन्यकाः

မိန်းကလေးအချို့က ဒေဝီ ဂိရိဇာအား «ဤမျှကြီးမားသော ပူဇော်သက္ကာ၏ အလှမ်းမီရာသို့ ရောက်နိုင်သော သတို့သားကို ကျွန်ုပ်တို့ မမြင်ဖူးပါ။ အမှန်တကယ် သင်သည် ကံကောင်းမြတ်သောသူ» ဟု ဆိုကြ၏။

Verse 19

जगुर्गन्धर्व्वप्रवरा ननृतुश्चाप्सरोगणाः । दृष्ट्वा शंकररूपं च प्रहृष्टास्सर्वदेवताः

အထူးမြတ်ဆုံး ဂန္ဓဗ္ဗများက သီချင်းဆိုကြ၍ အပ္စရာအုပ်စုများက ကပြကြ၏။ ရှင်ကရ (Śaṅkara) ၏ ပေါ်ထွန်းသော ရုပ်သဏ္ဌာန်ကို မြင်ကြသဖြင့် နတ်တို့အားလုံး ပီတိရွှင်လန်းကြလေ၏။

Verse 20

नानाप्रकारवाद्यानि वादका मधुराक्षरम् । नानाप्रकारशिल्पेन वादयामासुरादरात्

ဂုဏ်ပြုလေးစားစွာဖြင့် တီးဝိုင်းသမားတို့သည် တူရိယာအမျိုးမျိုးကို တီးခတ်ကာ ချိုမြိန်သံလွင်သော အသံများ ထွက်ပေါ်စေကြပြီး၊ အနုပညာပုံစံမျိုးစုံဖြင့် ဂရုတစိုက် ဆောင်ရွက်ကာ ဘုရားရှင်အား ပူဇော်သကဲ့သို့ မင်္ဂလာပွဲကို တင့်တယ်စေကြလေ၏။

Verse 21

हिमाचलोऽपि मुदितो द्वाराचारमथाकरोत् । मेनापि सर्वनारीभिर्महोत्सवपुरस्सरम्

ဟိမာချလ တောင်တန်းသည်လည်း ပီတိရွှင်လန်း၍ ထို့နောက် တံခါးဝ၌ လိုအပ်သော အခမ်းအနားစည်းကမ်းများကို စီစဉ်ဆောင်ရွက်လေ၏။ မေနာလည်း မိန်းမအပေါင်းတို့နှင့်အတူ မဟာပွဲတော်ကို ဦးဆောင်ကာ ရှေ့တန်းမှ ထွက်သွားကြလေ၏။

Verse 22

परपुच्छां चकारासौ मुदिता स्वगृहं ययौ । शिवो निवेदितं स्थानं जगाम गणनिर्जरैः

ထပ်မံမေးမြန်းပြီးနောက် သူမသည် ဝမ်းမြောက်စွာ မိမိအိမ်တော်သို့ ပြန်သွား၏။ ထို့နောက် သီဝ (Śiva) သည် ဂဏာများနှင့် မသေမင်းအမတ်များနှင့်အတူ ညွှန်ပြထားသော နေရာသို့ ကြွသွား၏။

Verse 23

एतस्मिन्नन्तरे दुर्गां शैलान्तःपुरचारिका । बहिर्जग्मुस्समादाय पूजितुं कुलदेवताम्

ထိုအချိန်အတွင်း တောင်နန်းတော်အတွင်းရှိ အမျိုးသမီးအမှုထမ်းများသည် ဒုရ္ဂါကို ခေါ်ဆောင်ကာ အပြင်သို့ ထွက်သွား၍ မိသားစုကာကွယ်တော်မူသော ကုလဒေဝတာကို ပူဇော်ရန် ရည်ရွယ်ကြ၏။

Verse 24

तत्र तां ददृशुर्देवा निमेषरहिता मुदा । सुनीलांजनवर्णाभां स्वांगैश्च प्रतिभूषिताम्

အဲဒီနေရာမှာ ဒေဝတားတို့သည် ပျော်ရွှင်စွာ မျက်တောင်မခတ်ဘဲ သူမကို ကြည့်ရှုကြ၏။ သူမသည် အနက်ပြာ အန်ဇန်အရောင်ကဲ့သို့ တောက်ပ၍ ကိုယ်အင်္ဂါများပေါ်တွင် အလှဆင်အလင်္ကာများဖြင့် တန်ဆာဆင်ထား၏။

Verse 25

त्रिनेत्रादृतनेत्रांतामन्यवारितलोचनाम् । ईषद्धास्यप्रसन्नास्यां सकटाक्षां मनोहराम्

သူမ၏ အလှသည် မျက်စိသုံးပါးရှင်တောင် မျက်စိထောင့်ဖြင့် ချစ်မြတ်နိုးစေသကဲ့သို့ စွဲမက်ဖွယ် ဖြစ်၏။ သူမ၏ မျက်လုံးအကြည့်ကို မည်သူမျှ မတားဆီးနိုင်။ နူးညံ့သော အပြုံးနှင့် တည်ငြိမ်တောက်ပသော မျက်နှာဖြင့် ဘေးကွေ့အကြည့်များ ပစ်လွှတ်ကာ အလွန်လှပစွာ ဆွဲဆောင်၏။

Verse 26

सुचारुकबरीभारां चारुपत्रक शोभिताम् । कस्तूरीबिन्दुभिस्सार्द्धं सिन्दूरबिन्दुशोभिताम्

သူမ၏ လှပသော ဆံပင်ချည်အစုကို သေသပ်စွာ စီစဉ်ထားပြီး ပန်းအလှဆင်များဖြင့် တင့်တယ်စွာ တန်ဆာဆင်ထား၏။ ကစတူရီအမွှေးအကြိုင် အစက်သေးသေးများနှင့် စင်ဒူးရ အနီရောင် အစက်တောက်ပများကြောင့် သူမ၏ မင်္ဂလာတော်သဏ္ဌာန် ပိုမို တောက်ပလှပ၏။

Verse 27

रत्नेन्द्रसारहारेण वक्षसा सुविराजिताम् । रत्नकेयूरवलयां रत्नकङ्कणमंडिताम्

သူမ၏ရင်ဘတ်သည် ရတနာမင်းတို့၏ အနှစ်သာရဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော လည်ဆွဲကြီးကြောင့် တောက်ပလင်းလက်နေ၏။ လက်မောင်းနှင့် လက်ကောက်များတွင် ရတနာလက်မောင်းကွင်း၊ လက်ကောက်နှင့် ရတနာတင်လက်ကောက်တို့ဖြင့် အလှဆင်ထား၏။

Verse 28

सद्रत्नकुण्डलाभ्यां च चारुगण्डस्थलोज्ज्वलाम् । मणिरत्नप्रभामुष्टिदन्तराजिविराजिताम्

ရတနာကပ်နားကွင်းကောင်းမွန်နှစ်ဖက်ဖြင့် အလှဆင်ထားသဖြင့် သူမ၏ လှပသော ပါးပြင်တို့သည် တောက်ပလင်းလက်၏။ ထို့ပြင် ရတနာရောင်တောက်သကဲ့သို့ တန်းစီနေသော သွားတန်းကြောင့် ထင်ရှားသည့် အပြုံးသည် မျက်နှာတစ်ဝိုက်ကို လင်းစေ၏။

Verse 29

मधुबिम्बाधरोष्ठां च रत्नयावकसंयुताम् । रत्नदर्प्पणहस्तां च क्रीडापद्मविभूषिताम्

သူမ၏နှုတ်ခမ်းသည် ချိုမြိန်သော ဘိမ္ဗသီးကဲ့သို့ ဖြစ်၍ ရတနာကဲ့သို့ တောက်ပသော လက်ဒိုင်အရောင်ဖြင့် အလှဆင်ထားသည်။ လက်၌ ရတနာတန်ဆာဆင်သော မှန်ကို ကိုင်ထားပြီး ကစားပျော်ရွှင်ရာတွင် သုံးသော ကြာပန်းဖြင့်လည်း တင့်တယ်လှပသည်။

Verse 30

चन्दनागुरुकस्तूरीकुंकुमेनाति च र्चिताम् । क्वणन्मंजीरपादां च रक्तांघ्रितलराजिताम्

သူမကို စန္ဒနံ့၊ အဂရု၊ ကစတူရီ (musk) နှင့် ကုင်ကူမ (saffron) တို့ဖြင့် အလွန်တင့်တယ်စွာ ပူဇော်အလှဆင်ထားသည်။ ခြေတွင် မန်ဂျီရ (ခြေကွင်း) သံလှုပ်လှုပ်မြည်၍ နီမြန်းသော ခြေဖဝါးအလှဖြင့် တောက်ပနေသည်။

Verse 31

प्रणेमुश्शिरसा देवीं भक्तियुक्ताः समेनकाम् । सर्वे सुरादयो दृष्ट्वा जगदाद्यां जगत्प्रसूम्

ကမ္ဘာတို့၏ မိခင်၊ အစဉ်အလာဦးစွာသော မဟာဒေဝီကို မြင်ကြသော် နတ်ဘုရားတို့နှင့် အခြားသော သုရတို့အားလုံးသည် သဒ္ဓါပြည့်ဝစွာ ခေါင်းချ၍ ပူဇော်ကန်တော့ကြ၏။ ထိုအခါ သူတို့၏ ဆန္ဒများသည် သဟဇာတဖြစ်ကာ သင့်တော်စွာ ပြည့်စုံလေ၏။

Verse 32

त्रिनेत्रो नेत्रकोणेन तां ददर्श मुदान्वितः । शिवः सत्याकृतिं दृष्ट्वा विजहौ विरहज्वरम्

မျက်စိသုံးပါးရှင် သီဝသည် မျက်စိထောင့်မှ သူမကို ပျော်ရွှင်စွာ လှမ်းကြည့်တော်မူ၏။ စတျာ—စတီ၏ အမှန်ရုပ်သဏ္ဌာန်ကို မြင်တော်မူသဖြင့် ခွဲခွာခြင်း၏ ဖျားနာမှုကို ပယ်ရှားတော်မူ၏။

Verse 33

शिवस्सर्वं विसस्मार शिवासंन्यस्तलोचनः । पुलकांचितसर्वाङ्गो हर्षाद्गौरीविलोचनः

သီဝသည် သီဝာ (ပါရဝတီ) အပေါ် မျက်စိတင်ကာ အခြားအရာအားလုံးကို မေ့လျော့တော်မူ၏။ ကိုယ်အင်္ဂါတစ်လုံးလုံး ကြက်သီးထကာ ပျော်ရွှင်လွန်သဖြင့် ဂေါရီကို ချစ်မြတ်နိုးသော မျက်လုံးဖြင့် ကြည့်တော်မူ၏။

Verse 34

अथ कालीबहिः पुर्य्यां गत्वा पूज्य कुलाम्बिकाम् । विवेश भवनं रम्यं स्वपितुस्सद्विजाङ्गना

ထို့နောက် မြတ်နိုးဖွယ် ကညာသည် “ကာလီဘဟိ” ဟုခေါ်သော မြို့သို့ ထွက်သွားကာ မျိုးရိုးမိခင်နတ်မ ကုလာမ္ဗိကာကို ပူဇော်ပြီးနောက် မိမိအဖေ၏ သာယာလှပသော နန်းတော်သို့ ဝင်ရောက်လေ၏။

Verse 35

शङ्करोपि सुरैस्सार्द्धं हरिणा ब्राह्मणा तथा । हिमाचलसमुद्दिष्टं स्वस्थानमगमन्मुदा

ရှင်ကရ (ရှီဝ) သည်လည်း နတ်များနှင့်အတူ၊ ထို့ပြင် ဟရီနှင့် ဘြာဟ္မဏများပါဝင်၍ ဟိမာချလက ညွှန်ပြထားသော နေရာသို့ မိမိ၏ နေထိုင်ရာသို့ ဝမ်းမြောက်စွာ သွားရောက်တော်မူ၏။

Verse 36

तत्र सर्वे सुखं तस्थुस्सेवन्तश्शङ्करं यथा । सम्मानिता गिरीशेन नानाविधसुसम्पदा

ထိုနေရာတွင် အားလုံးသည် သက်သာချမ်းမြေ့စွာ နေထိုင်ကာ သင့်လျော်သကဲ့သို့ ရှင်ကရကို ဆည်းကပ်ပြုစုကြ၏။ တောင်အရှင် ဂိရိရှ (ဂိရိဣရှ) က ဂုဏ်ပြုလေးစားသဖြင့် မင်္ဂလာသုခ စုံလင်သော အမျိုးမျိုးသော စည်းစိမ်ကောင်းများကို ရရှိကြ၏။

Verse 46

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां तृतीये पार्वतीखण्डे वरागमादिवर्णनं नाम षट्चत्शरिंशोऽध्यायः

ဤသို့ဖြင့် «သရီ ရှိဝ မဟာပုရာဏ» ၏ ဒုတိယပိုင်း ရုဒ္ဒရသံဟိတာ အတွင်း တတိယပိုင်း ပါရဝတီခဏ္ဍ၌ «ဝရာဂမ (Varāgama) မှ စတင်သော ဖော်ပြချက်» ဟူသော အမည်ရှိ အခန်း ၄၆ ကို အဆုံးသတ်လေ၏။