Adhyaya 9
Rudra SamhitaKumara KhandaAdhyaya 952 Verses

तारकवाक्य-शक्रविष्णुवीरभद्रयुद्धवर्णनम् — Account of Tāraka’s declarations and the battle involving Śakra (Indra), Viṣṇu, and Vīrabhadra

အဓ್ಯಾಯ ၉ တွင် အဆုရ တာရက၏ အာဏာကြောင့် ဒေဝတို့ ကြုံတွေ့ရသော အကျပ်အတည်းကို ဗြဟ္မာ၏ ပရသဒ်(ဗုန်းတော်)ကန့်သတ်ချက်အောက်တွင် ဖော်ပြသည်။ ဗြဟ္မာသည် ဂုဟ(ပါရဝတီသုတ၊ ရှိဝသုတ)အား ဗိဿနုနှင့် တာရက တိုက်ပွဲသည် အကျိုးမရှိကြောင်း၊ ဗြဟ္မာပေးထားသော ပရသဒ်ကြောင့် တာရကကို ဗိဿနု မသတ်နိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့ကြောင့် တာရကကို သတ်နိုင်သူမှာ ဂုဟတစ်ပါးတည်းဖြစ်၍ ချက်ချင်း ပြင်ဆင်ရန် တိုက်တွန်းကာ ဂုဟ၏ ပေါ်ထွန်းခြင်းသည် သင်္ကရ(ရှီဝ)မှ တာရကဖျက်ဆီးရန် ရည်ရွယ်၍ ဖြစ်လာခြင်းဟု သတ်မှတ်သည်။ ဗြဟ္မာသည် ဂုဟကို ကလေးမဟုတ်၊ လူငယ်သာမဟုတ်ဘဲ လုပ်ငန်းတာဝန်အရ အရှင်တော်တစ်ပါးအဖြစ် သတ်မှတ်ကာ ဒုက္ခရောက်နေသော ဒေဝတို့ကို ကာကွယ်ရန် တာဝန်ပေးသည်။ အဓ್ಯಾಯတွင် အိန္ဒြာနှင့် လောကပါလတို့၏ အရှက်ရမှု၊ ရှုံးနိမ့်မှုနှင့် ဗိဿနု၏ မအောင်မြင်မှုကို တာရက၏ တပဿာကရသော အင်အားကြောင့်ဟု ဖော်ပြသည်။ ဂုဟရှိလာသဖြင့် ဒေဝတို့ ပြန်လည် စစ်ထွက်ကြပြီး “ပာပပုရုရှ” တာရကကို သတ်ကာ တြိလောကကို ပြန်လည် ပျော်ရွှင်စေရန်ဟူသော ဗြဟ္မာ၏ အမိန့်သည် အဓိက ရည်မှန်းချက်ဖြစ်သည်။ အဆုံးတွင် ရုဒ္ရသံဟိတာ ကုမာရခဏ္ဍအတွင်းရှိ အခန်းအမည်ကို ဖော်ပြထားသည်။

Shlokas

Verse 1

ब्रह्मोवाच । देवदेव गुह स्वामिञ्शांकरे पार्वतीसुत । न शोभते रणो विष्णु तारकासुरयोर्वृथा

ဗြဟ္မာက ပြောသည်– «အို ဂုဟာ၊ ဒေဝတို့၏ ဒေဝ၊ အို သခင်၊ ရှင်ကရာမှ မွေးဖွား၍ ပါရဝတီ၏ သားတော်၊ ဗိဿဏုနှင့် တာရကာသူရတို့၏ စစ်ပွဲသည် မသင့်တော်၊ အလဟသ ဖြစ်၏»။

Verse 2

विष्णुना न हि वध्योऽसौ तारको बलवानति । मया दत्तवरस्तस्मात्सत्यं सत्यं वदाम्यहम्

အလွန်အင်အားကြီးသော တာရကာကို ဗိဿဏုက မသတ်နိုင်၊ သူသည် အလွန်ပြင်းထန်စွာ အစွမ်းထက်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ငါက သူ့အား ဝရပေးထားသဖြင့်၊ ငါသည် “အမှန်တကယ်၊ အမှန်တကယ်” ဟု ကြေညာ၏။

Verse 3

नान्यो हंतास्य पापस्य त्वां विना पार्वतीसुत । तस्मात्त्वया हि कर्तव्यं वचनं मे महाप्रभो

အို ပါရဝတီ၏ သားတော်၊ သင်မရှိလျှင် ဤအပြစ်ကို ဖျက်ဆီးနိုင်သူ အခြားမရှိ။ ထို့ကြောင့် အို မဟာသခင်၊ ငါ့စကားကို အမှန်တကယ် ဆောင်ရွက်ရမည်။

Verse 4

सन्नद्धो भव दैत्यस्य वधायाशु परंतप । तद्वधार्थं समुत्पन्नः शंकरात्त्वं शिवासुत

အို ရန်သူတို့ကို လောင်ကျွမ်းစေသူ၊ ထိုဒေဝ်တကို သတ်ရန် ချက်ချင်း လက်နက်တပ်ဆင်လော့။ ထိုသူကို ဖျက်ဆီးရန်အတွက်ပင် သင်သည် ပေါ်ထွန်းလာခဲ့သည်—ရှင်ကရာမှ မွေးဖွားသော၊ ရှီဝ၏ သားတော်ရေ။

Verse 5

रक्ष रक्ष महावीर त्रिदशान्व्यथितान्रणे । न बालस्त्वं युवा नैव किं तु सर्वेश्वरः प्रभुः

“ကာကွယ်ပါ၊ ကာကွယ်ပါ၊ အို မဟာသူရဲကောင်း—စစ်မြေပြင်တွင် ဒုက္ခရောက်နေသော ဒေဝတို့ကို ကာကွယ်ပါ။ သင်သည် ကလေးသာမဟုတ်၊ လူငယ်သာမဟုတ်; အမှန်တကယ်တော့ သင်သည် အားလုံး၏ အရှင်၊ အမြင့်ဆုံး အုပ်စိုးရှင် ဖြစ်၏။”

Verse 6

शक्रं पश्य तथा विष्णुं व्याकुलं च सुरान् गणान् । एवं जहि महादैत्यं त्रैलोक्यं सुखिनं कुरु

“ရှက်ကရ (အိန္ဒြာ) ကိုလည်း ကြည့်ပါ၊ ဗိဿနုကိုလည်း ကြည့်ပါ၊ စိတ်လှုပ်ရှားကာ ဒုက္ခရောက်နေသော ဒေဝအဖွဲ့များကိုလည်း ကြည့်ပါ။ ထို့ကြောင့် ဤမဟာဒေဝ်တကို ထိုသို့ သတ်ပြီး လောကသုံးပါးကို ပျော်ရွှင်စေပါ။”

Verse 7

अनेन विजितश्चेन्द्रो लोकपालैः पुरा सह । विष्णुश्चापि महावीरो तर्जितस्तपसो बलात्

ဤတပဿ (တပစ်) ၏အင်အားကြောင့် ရှေးက အိန္ဒြာသည် လောကပာလများနှင့်အတူ နှိမ်နင်းခံခဲ့ရ၏။ မဟာသူရဲကောင်း ဗိဿဏုတောင်လည်း တပဿ၏အာနုဘော်ကြောင့် ကြောက်ရွံ့၍ တားဆီးခံခဲ့ရ၏။

Verse 8

त्रैलोक्यं निर्जितं सर्वमसुरेण दुरात्मना । इदानीं तव सान्निध्यात्पुनर्युद्धं कृतं च तैः

“လောကသုံးပါးလုံးကို စိတ်ဆိုးယုတ်သော အသူရက အကုန်လုံး အနိုင်ယူထားပြီ။ သို့သော် ယခု သင်၏ နီးကပ်တည်ရှိမှု၏ အာနုဘော်ကြောင့် သူတို့သည် ပြန်လည် စစ်ပွဲကို ထူထောင်လာကြပြီ။”

Verse 9

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां चतुर्थे कुमारखंडे तारकवाक्यशक्रविष्णुवी रभद्रयुद्धवर्णनं नाम नवमोऽध्यायः

ဤသို့ဖြင့် သီရိသျှီဝမဟာပုရာဏ၏ ဒုတိယပိုင်း (ရုဒြသံဟိတာ)၊ စတုတ္ထကဏ္ဍ (ကုမာရခဏ္ဍ)၊ အခန်း (၉) ဖြစ်သော "တာရက၏စကားများ၊ သိကြားမင်းနှင့် ဗိဿနိုးတို့၏ အခန်းကဏ္ဍနှင့် ဝီရဘဒြနှင့် တိုက်ပွဲအကြောင်း" ပြီးဆုံးပါသည်။

Verse 10

ब्रह्मोवाच । इति श्रुत्वा मम वचः कुमारः शंकरात्मजः । विजहास प्रसन्नात्मा तथास्त्विति वचोऽब्रवीत्

ဗြဟ္မာမင်းက မိန့်တော်မူသည်မှာ- ငါ၏စကားကို ကြားရသောအခါ သျှင်္ကရ၏သားတော် ကုမာရသည် ကြည်လင်သောစိတ်ဖြင့် ပြုံးရယ်တော်မူပြီး "ထိုသို့ပင် ဖြစ်စေသတည်း" ဟု မိန့်ကြားတော်မူ၏။

Verse 11

विनिश्चित्यासुरवधं शांकरिस्स महा प्रभुः । विमानादवतीर्याथ पदातिरभवत्तदा

အသူရာကို သတ်ရန် အခိုင်အမာ ဆုံးဖြတ်ပြီးနောက်၊ သျှင်္ကရ၏ စစ်သေနာပတိဖြစ်သော ထိုအရှင်မြတ်သည် ဝေဟင်ယာဉ်မှ ဆင်းသက်တော်မူ၍ ထိုခဏ၌ပင် ခြေကျင်ကြွတော်မူ၏။

Verse 12

पद्भ्यां तदासौ परिधावमानो रेजेऽतिवीरः शिवजः कुमारः । करे समादाय महाप्रभां तां शक्तिं महोल्कामिव दीप्तिदीप्ताम्

ထိုအခါ သျှီဝ၏သားတော် အလွန်ရဲရင့်သော ကုမာရသည် ခြေကျင်လျင်မြန်စွာ ပြေးတော်မူ၏၊ လက်တော်၌ ကြီးမားသော ဥက္ကာပျံကဲ့သို့ တောက်ပသော လှံတော်ကို ကိုင်ဆောင်ကာ အလွန်တရာ ဝင်းလက်တောက်ပနေတော်မူ၏။

Verse 13

दृष्ट्वा तमायातमतिप्रचंडमव्याकुलं षण्मुखमप्रमेयम् । दैत्यो बभाषे सुरसत्तमान्स कुमार एष द्विषतां प्रहंता

အလွန်ကြမ်းတမ်းစွာ ချဉ်းကပ်လာသော်လည်း စိတ်မလှုပ်ရှားသော မတိုင်းမတာ ခြောက်မျက်နှာရှိ ကုမာရကို မြင်လျှင်၊ ဒိုင်တျာသည် နတ်တို့၏ အမြင့်မြတ်ဆုံးများအား ပြောသည်– «ဤကုမာရသည် ရန်သူတို့ကို ဖျက်ဆီးသူ ဖြစ်သည်»။

Verse 14

अनेन साकं ह्यहमेकवीरो योत्स्ये च सर्वानहमेव वीरान् । गणांश्च सर्वानपि घातयामि सलोकपालान्हरिनायकांश्च

သူနှင့်အတူ ငါ—တစ်ယောက်တည်းသော သူရဲကောင်း—သူရဲကောင်းအားလုံးနှင့် စစ်တိုက်မည်။ ငါသည် ဂဏာများအားလုံးကိုလည်း သတ်ဖြတ်မည်၊ လောကပာလများနှင့် ဟရိ၏ စစ်တပ်ခေါင်းဆောင်များကိုပါ ချေမှုန်းမည်။

Verse 15

इत्येवमुक्त्वा स तदा महाबलः कुमारमुद्दिश्य ययौ च योद्धुम् । जग्राह शक्तिं परमाद्भुतां च स तारको देववरान्बभाषे

ဤသို့ဆိုပြီးနောက် အင်အားကြီးမားသော တာရကာသည် ကုမာရ (စကန္ဒ) ကို ရည်မှန်းကာ စစ်တိုက်ရန် ရှေ့တိုးသွားသည်။ သူသည် အလွန်အံ့ဖွယ်သော သက္တိ (śakti) လှံကို ကိုင်ယူပြီး ထို့နောက် အမြတ်ဆုံးသော ဒေဝများကို မိန့်ကြား하였다။

Verse 16

तत्र विष्णुश्छली दोषी ह्यविवेकी विशे षतः । बलिर्येन पुरा बद्धश्छलमाश्रित्य पापतः

ဤကိစ္စ၌ ဗိဿဏုသည် အမှန်တကယ် လှည့်ကွက်သုံးသူဖြစ်၍ အပြစ်တင်ထိုက်ကာ အထူးသဖြင့် ခွဲခြားသိမြင်မှုမရှိသူဖြစ်သည်။ အကြောင်းမှာ ယခင်က ပာပဖြစ်စေသော လှည့်ကွက်ကို အားကိုး၍ ဘလိမင်းကို ချည်နှောင်ခဲ့သောကြောင့် ဖြစ်သည်။

Verse 17

पुरैताभ्यां कृतं कर्म विरुद्धं वेदमार्गतः । तच्छृणुध्वं मया प्रोक्तं वर्णयामि विशेषतः

ယခင်က ထိုနှစ်ဦး ပြုလုပ်ခဲ့သော အမှုသည် ဝေဒမဂ္ဂနှင့် ဆန့်ကျင်ခဲ့သည်။ ငါပြောမည့်အတိုင်း နားထောင်ကြလော့—ယခု ငါသည် အထူးသဖြင့် အသေးစိတ် ဖော်ပြမည်။

Verse 19

तेनैव यत्नतः पूर्वमसुरौ मधुकैटभौ । शिरौहीनौ कृतौ धौर्त्याद्वेदमार्गो विवर्जितः

ထိုသူတည်းဟူသော အင်အားဖြင့် ယခင်က ကြိုးစားအားထုတ်၍ အဆုရ မဓုနှင့် ကိုင်ဋဘတို့ကို ခေါင်းမဲ့အဖြစ် ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ သို့ရာတွင် လှည့်ဖြားသော အပြစ်ကာရဏာကြောင့် ဝေဒမဂ္ဂကို စွန့်ပစ်၍ ချိုးဖောက်ခဲ့သည်။

Verse 20

मोहिनीरूपतोऽनेन पंक्तिभेदः कृतो हि वै । देवासुरसुधापाने वेदमार्गो विगर्हितः

မိုဟိနီရုပ်ကို ဆောင်ယူ၍ ထိုသူသည် အတန်းအစား ခွဲခြားမှုကို အမှန်တကယ် ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ နတ်တို့နှင့် အဆုရတို့ အမృతသောက်သုံးရာတွင်လည်း ဝေဒမဂ္ဂ၏ သင့်တော်မှုကို ရှုတ်ချကာ ဘေးဖယ်ထားခဲ့သည်။

Verse 21

रामो भूत्वा हता नारी वाली विध्वंसितो हि सः । पुनर्वैश्रवणो विप्रौ हतो नीतिर्हता श्रुतेः

ရာမအဖြစ် သရုပ်ဆောင်၍ မိန်းမတစ်ဦးကို သတ်ခဲ့ပြီး ဝါလီကိုလည်း အမှန်တကယ် ဖျက်ဆီးခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ဝိုင်ශ්ရဝဏ (ကူဗေရ) အဖြစ် ပြန်လည်ဖြစ်လာသော်၊ အို ဗြာဟ္မဏတို့၊ သမ္မာကျင့်ဝတ်၏ စည်းကမ်းတရားကို ထိုးချိုးဖျက်ဆီးကာ သြုတိ၏ အာဏာကိုလည်း ထိခိုက်သကဲ့သို့ ဖြစ်စေခဲ့သည်။

Verse 22

पापं विना स्वकीया स्त्री त्यक्ता पापरतेन यत् । तत्रापि श्रुतिमार्गश्च ध्वंसितस्स्वार्थहेतवे

အပြစ်၌ မူးယစ်နေသော ယောက်ျားတစ်ဦးသည် အပြစ်မရှိသော ကိုယ့်ဇနီးကို စွန့်ပစ်သော်၊ ကိုယ့်အကျိုးကိုသာ ရည်ရွယ်ခြင်းကြောင့် ဝေဒမဂ္ဂ၏ သမ္မာလမ်းကိုလည်း ဖျက်ဆီးသကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။

Verse 23

स्वजनन्याश्शिरश्छिन्नमवतारे रसाख्यके । गुरुपुत्रापमानश्च कृतोऽनेन दुरात्मना

Rasa ဟုလူသိများသော လူ့ဇာတ်တွင် ဤယုတ်မာသောစိတ်ရှိသူသည် မိမိ၏မိခင်အရင်း၏ဦးခေါင်းကို ဖြတ်တောက်ခဲ့ပြီး ဆရာ၏သားအပေါ်တွင်လည်း အရှက်ရစေသောအမှုကို ပြုခဲ့သည်။

Verse 24

कृष्णो भूत्वान्यनार्यश्च दूषिताः कुलधर्मतः । श्रुतिमार्गं परित्यज्य स्वविवाहाः कृतास्तथा

'ကရစ်ရှ်နား' ဖြစ်လာပြီးနောက် မြင့်မြတ်သူတို့နှင့် မသင့်လျော်သော နည်းလမ်းများဖြင့် ပြုမူခဲ့ရာ သူတို့သည် မိမိတို့မျိုးနွယ်၏ တာဝန်ဝတ္တရားများနှင့် ပတ်သက်၍ ညစ်နွမ်းခဲ့ကြသည်။ ဝေဒကျမ်းလာ လမ်းစဉ်ကို စွန့်ပယ်ကာ မိမိတို့စိတ်ကြိုက် လက်ထပ်ထိမ်းမြားမှုများကို ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။

Verse 25

पुनश्च वेदमार्गो हि निंदितो नवमे भवे । स्थापितं नास्तिकमतं वेदमार्गविरोधकृत्

တစ်ဖန် ကိုးခုမြောက်သော လူ့ဇာတ်တွင် ဝေဒလမ်းစဉ်သည် အမှန်ပင် ကဲ့ရဲ့ခြင်းခံခဲ့ရပြီး ဝေဒလမ်းစဉ်ကို ဆန့်ကျင်သော ဘုရားမဲ့ဝါဒတစ်ခုကို ထူထောင်ခဲ့သည်။

Verse 26

एवं येन कृतं पापं वेदमार्गं विसृज्य वै । स कथं विजयेद्युद्धे भवेद्धर्मवतांवरः

ထို့ကြောင့် ဝေဒလမ်းစဉ်ကို စွန့်ပယ်ခြင်းဖြင့် အပြစ်ကျူးလွန်ခဲ့သူသည် စစ်ပွဲတွင် မည်သို့အောင်မြင်နိုင်မည်နည်း၊ သို့မဟုတ် သူတော်စင်တို့တွင် အမြတ်ဆုံး မည်သို့ဖြစ်နိုင်မည်နည်း။

Verse 27

भ्राता ज्येष्ठश्च यस्तस्य शक्रः पापी महान्मतः । तेन पापान्यनेकानि कृतानि निजहेतुतः

သူ၏အစ်ကိုကြီးဖြစ်သော သိကြားမင်း (Indra) သည် အလွန်အပြစ်ကြီးသူဟု မှတ်ယူရ၏။ အကြောင်းမူကား မိမိကိုယ်ကျိုးအတွက်သာ ကြည့်၍ မကောင်းမှုများစွာကို ပြုလုပ်ခဲ့သောကြောင့် ဖြစ်သည်။

Verse 28

निकृत्तो हि दितेर्गर्भस्स्वार्थ हेतोर्विशेषतः । धर्षिता गौतमस्त्री वै हतो वृत्रश्च विप्रजः

အမှန်စင်စစ် ဒိတိ၏ သန္ဓေသားသည် ဖျက်ဆီးခြင်း ခံခဲ့ရသည်—၎င်းမှာ အထူးသဖြင့် မိမိကိုယ်ကျိုးအတွက် ပြုလုပ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဂေါတမ၏ ဇနီးသည် စော်ကားခံခဲ့ရပြီး ဗြာဟ္မဏမျိုးနွယ်မှ မွေးဖွားသော ဝရိတြသည်လည်း အသတ်ခံခဲ့ရသည်။

Verse 29

विश्वरूपद्विजातेर्वै भागिनेयस्य यद्गुरोः । निकृत्तानि च शीर्षाणि तदध्वाध्वंसितश्श्रुतेः

အမှန်စင်စစ်၊ ဖြတ်တောက်ခံရသော ဦးခေါင်းများသည် ဝိသျှဝရူပ၏ ဆရာ၊ မိခင်ဘက်မှ ဦးလေး၏သား (တူ) ဖြစ်သော ဗြာဟ္မဏ၏ ဦးခေါင်းများဖြစ်သည်။ ဤသည်မှာ သူ၏လမ်းစဉ် ပျက်စီးသွားပုံကို သန့်ရှင်းသော ကျမ်းဂန်များတွင် ကြားသိရသည့် အကြောင်းအရာဖြစ်သည်။

Verse 30

कृत्वा बहूनि पापानि हरिश्शक्रः पुनःपुनः । तेजोभिर्विहतावेव नष्टवीर्यौ विशेषतः

ဟရိနှင့် သိကြားမင်းတို့သည် အကြိမ်ကြိမ် အပြစ်များစွာကို ကျူးလွန်ခဲ့ကြသဖြင့် မြင့်မြတ်သော ရောင်ခြည်တော်၏ ဒဏ်ကို ခံခဲ့ရပြီး အထူးသဖြင့် ၎င်းတို့၏ ခွန်အားနှင့် စွမ်းပည်များ ဆုံးရှုံးခဲ့ရသည်။

Verse 31

तयोर्बलेन नो यूयं संग्रामे जयमाप्स्यथ । किमर्थं मूढतां प्राप्य प्राणांस्त्यक्तुमिहागताः

ထိုသူနှစ်ဦး၏ ခွန်အားဖြင့် သင်တို့သည် စစ်ပွဲတွင် အောင်နိုင်မည်မဟုတ်ပေ။ အဘယ်ကြောင့် မိမိကိုယ်ကို လှည့်စားကာ အသက်ကို စွန့်လွှတ်ရန် ဤနေရာသို့ ရောက်လာကြသနည်း။

Verse 32

जानन्तौ धर्ममेतौ न स्वार्थलंपटमानसौ । धर्मं विनाऽमराः कृत्यं निष्फलं सकलं भवेत्

ဓမ္မကို ကောင်းစွာသိကြသော်လည်း၊ ထိုသူနှစ်ဦးသည် ကိုယ်ကျိုးရှာသော လောဘစိတ်ဖြင့် မောင်းနှင်ခြင်းမခံရပေ။ အို မသေနိုင်သော နတ်အပေါင်းတို့၊ ဓမ္မမရှိလျှင် မည်သည့်လုပ်ဆောင်မှုမဆို အချည်းနှီးသာ ဖြစ်လိမ့်မည်။

Verse 33

महाधृष्टाविमौ मेद्य कृतवंतौ पुरश्शिशुम् । अहं बालं वधिष्यामि तयोस्सोऽपि भविष्यति

«ဤသူနှစ်ဦးသည် အလွန်ရိုင်းစိုင်းလှ၏။ ၎င်းတို့သည် ဤနေရာရှိ ကလေးငယ်ကို ညစ်ညမ်းစေခဲ့ပြီ။ ငါသည် ထိုသူငယ်ကို သတ်မည်၊ ထိုသူနှစ်ဦးအတွက်လည်း ထိုကဲ့သို့သော ကံကြမ္မာမျိုးပင် ဖြစ်လာလိမ့်မည်»။

Verse 34

किं बाल इतो यायाद्दूरं प्राणपरीप्सया । इत्युक्तोद्दिश्य च हरी वीरभद्रमुवाच सः

«အို သူငယ်၊ သင်သည် မိမိအသက်ကို စောင့်ရှောက်ရန် အဘယ်ကြောင့် ဤနေရာမှ ဝေးရာသို့ သွားလိုသနည်း»။ ဤသို့ ပြောဆိုပြီးနောက် ဟရိသည် ဝီရဘဒြအား မိန့်ကြားတော်မူ၏။

Verse 36

ब्रह्मोवाच । इत्येवमुक्त्वा तु विधूय पुण्यं निजं स तन्निंदनकर्मणा वै । जग्राह शक्तिं परमाद्भुतां च स तारको युद्धवतां वरिष्ठः

ဗြဟ္မာမင်းက မိန့်တော်မူသည်မှာ- ဤသို့ပြောဆိုပြီးနောက် စစ်သည်တော်တို့တွင် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သော တာရကသည် ထိုသို့သော စော်ကားမှုကြောင့် မိမိဆည်းပူးထားသော ကုသိုလ်များကို စွန့်ပယ်ကာ တိုက်ပွဲအတွက် အလွန်အံ့သြဖွယ်ကောင်းသော လှံလက်နက်ကို ကိုင်ဆောင်လိုက်လေသည်။

Verse 37

तं बालान्तिकमायातं तारकासुरमोजसा । आजघान च वज्रेण शक्रो गुहपुरस्सरः

ထို့နောက် ဂုဟ (ကုမာရ) ၏ ရှေ့မှ ကြွလာသော သိကြားမင်း (သက္က) သည် တန်ခိုးအာဏာဖြင့် ပြည့်လျှံနေပြီး ထိုသူငယ်၏ အနီးသို့ ရောက်ရှိလာသော တာရကာသူရအား မိမိ၏ ဝရဇိန်လက်နက်ဖြင့် ရိုက်ခတ်လေသည်။

Verse 38

तेन वज्रप्रहारेण तारको जर्जरीकृतः । भूमौ पपात सहसा निंदाहतबलः क्षणम्

ထိုဝဇ္ဇရကဲ့သို့သော ထိုးနှက်ချက်ကြောင့် တာရကာသည် ချိုးကွဲပျက်စီးသွား၏။ အပြစ်တင်ရှုတ်ချမှုနှင့် အရှက်ကွဲမှု၏ အလေးချိန်ကြောင့် အင်အားကျိုးယုတ်ကာ ခဏချင်း မြေပြင်ပေါ်သို့ ရုတ်တရက် လဲကျသွား၏။

Verse 39

पतितोऽपि समुत्थाय शक्त्या तं प्राहरद्रुषा । पुरंदरं गजस्थं हि पातयामास भूतले

ကျသွားသော်လည်း သူသည် အင်အားဖြင့် ပြန်လည်ထပြီး ဒေါသဖြင့် လှံဖြင့် ထိုးနှက်하였다။ အမှန်တကယ်ပင် ဆင်ပေါ်ထိုင်နေသော ပုရန္ဒရ (အိန္ဒြာ) ကို မြေပြင်ပေါ်သို့ လဲကျစေ하였다။

Verse 40

हाहाकारो महानासीत्पतिते च पुरंदरे । सेनायां निर्जराणां हि तद्दृष्ट्वा क्लेश आविशत्

ပုရန္ဒရ (အိန္ဒြာ) လဲကျသည့်အခါ အလွန်ကြီးမားသော ငိုကြွေးသံ ပေါ်ထွက်လာသည်။ ထိုအရာကိုမြင်၍ မသေမရှင် ဒေဝတားတပ်မတော်ထဲသို့ ဝမ်းနည်းပူဆွေးမှုနှင့် ဒုက္ခက ဝင်ရောက်လာသည်။

Verse 41

तारकेणाऽपि तत्रैव यत्कृतं कर्म दुःखदम् । स्वनाशकारणं धर्मविरुदं तन्निबोध मे

ငါ့ထံမှ နားလည်ယူလော့—ထိုနေရာ၌ တာရက ပြုလုပ်ခဲ့သော အလုပ်သည် ဒုက္ခပေးသောအရာဖြစ်၍ ဓမ္မနှင့် ဆန့်ကျင်ကာ မိမိပျက်စီးခြင်း၏ အကြောင်းရင်းတည်းဟူ၍ ထိုသို့ပင် ဖြစ်သည်။

Verse 42

पतितं च पदाक्रम्य हस्ताद्वज्रं प्रगृह्य वै । पुनरुद्वज्रघातेन शक्रमाताडयद्भृशम्

လဲကျနေသူကို ခြေဖြင့် နင်းကာ (အိန္ဒြာ၏) လက်မှ ဝဇ္ရကို အမှန်တကယ် ဆွဲယူ하였다။ ထို့နောက် ထိုဝဇ္ရဖြင့်ပင် ရှကရ (အိန္ဒြာ) ကို ထပ်မံပြင်းထန်စွာ ရိုက်နှက်하였다။

Verse 43

एवं तिरस्कृतं दृष्ट्वा शक्रविष्णुप्रतापवान् । चक्रमुद्यस्य भगवांस्तारकं स जघान ह

ထိုသို့ အရှက်ခွဲခံရသည်ကို မြင်၍ အင်္ဒြာနှင့် ဗိဿဏု၏ တေဇောဓာတ်တန်ခိုးဖြင့် ပြည့်စုံသော ဘုရားသခင်သည် စက်ရကို မြှောက်ကာ တာရကာကို ထိုးနှက်သတ်ပစ်၏။

Verse 44

चक्रप्रहाराभितो निपपात क्षितौ हि सः । पुनरुत्थाय दैत्येन्द्रशक्त्या विष्णुं जघान तम्

စက်ရ၏ ထိုးနှက်ချက်များက ဝိုင်းဝန်းထိမှန်သဖြင့် သူသည် မြေပြင်ပေါ်သို့ လဲကျ၏။ ထို့နောက် ပြန်ထကာ ဒိုင်တျယတို့၏ အရှင်၏ သက္တိ (လှံလက်နက်) ဖြင့် ဗိဿဏုကို ထိုးနှက်လေ၏။

Verse 45

तेन शक्तिप्रहारेण पतितो भुवि चाच्युतः । करो महानासीच्चुक्रुशुश्चाऽतिनिर्जराः

ထိုသက္တိထိုးနှက်ချက်ကြောင့် အချျုတ (ဗိဿဏု) သည် မြေပြင်ပေါ်သို့ လဲကျ၏။ အလွန်ကြီးမားသော ဆူညံသံ ပေါ်ပေါက်လာပြီး မြင့်မြတ်သော အမရတို့သည် စိတ်ပူပန်၍ အော်ဟစ်ကြ၏။

Verse 46

निमेषेण पुनर्विष्णुर्यावदुत्तिष्ठते स्वयम् । तावत्स वीरभद्रो हि तत्क्षणादागतोऽसुरम्

မျက်တောင်တစ်ခါခတ်ချိန်တောင် မကုန်မီ ဗိဿဏုသည် ကိုယ်တိုင် ထလာနိုင်မီမှာပင် ဝီရဘဒ္ဒရသည် ခဏချင်း ရောက်လာကာ ထိုအဆုရကို ချဉ်းကပ်တားဆီးလေ၏။

Verse 47

त्रिशूलं च समुद्यम्य वीरभद्रः प्रतापवान् । तारकं दितिजाधीशं जघान प्रसभं बली

ထို့နောက် တန်ခိုးတောက်ပသော ဝီရဘဒ္ဒရ သည် တြိရှူလကို မြှောက်ကာ ဒါနဝတို့၏ အရှင် တာရကကို မတားနိုင်သော အင်အားဖြင့် ပြင်းထန်စွာ ထိုးနှက်၍ လဲကျစေ하였다။

Verse 48

तत्त्रिशूलप्रहारेण स पपात क्षितौ तदा । पतितोऽपि महातेजास्तारकः पुनरुत्थितः

ထိုတိရစ္ဆူးလ်၏ ထိုးနှက်မှုကြောင့် သူသည် ထိုခဏ၌ မြေပြင်ပေါ်သို့ လဲကျသွား၏။ သို့သော် လဲကျပြီးနောက်ပင် တောက်ပသောတေဇရှိသည့် တာရကာသည် ထပ်မံ ထလာ၏။

Verse 49

कृत्वा क्रोधं महावीरस्सकलासुरनायकः । जघान परया शक्त्या वीरभद्रं तदोरसि

ထို့နောက် ဒေါသမီးတောက်လောင်၍ အာသူရတို့၏ အကြီးအကဲ မဟာသူရဲကောင်းသည် အမြင့်မြတ်သော အင်အားဖြင့် ဝီရဘဒ္ဒရကို ရင်ဘတ်ပေါ် ထိုးနှက်လေ၏။

Verse 50

वीरभद्रोऽपि पतितो भूतले मूर्छितः क्षणम् । तच्छक्त्या परया क्रोधान्निहतो वक्षसि धुवम्

ဝီရဘဒ္ဒရလည်း မြေပြင်ပေါ်သို့ လဲကျကာ ခဏတာ မူးလဲသွား၏။ ထိုအမြင့်မြတ်သော အင်အားကြောင့် ဒေါသဖြင့် ရင်ဘတ်တွင် ထိုးနှက်ခံရ၍ အမှန်တကယ် လဲကျသွားလေ၏။

Verse 51

सगणश्चैव देवास्ते गंधर्वोरगराक्षसाः । हाहाकारेण महता चुक्रुशुश्च मुहुर्मुहुः

ထို့နောက် ထိုဒေဝတားတို့သည် မိမိတို့၏ အဖွဲ့အစည်းများနှင့်တကွ၊ ဂန္ဓဗ္ဗ၊ နာဂ၊ ရက္ခသတို့နှင့်အတူ “ဟာ ဟာ” ဟူသော အော်ဟစ်ငိုကြွေးသံကြီးဖြင့် ထပ်ခါထပ်ခါ အော်မြည်ကြလေ၏။

Verse 52

निमेषमात्रात्सहसा महौजास्स वीरभद्रो द्विषतां निहंता । त्रिशूलमुद्यम्य तडित्प्रकाशं जाज्वल्यमानं प्रभया विरेजे

မျက်တောင်တစ်ခတ်အတွင်းပင် အလင်းရောင်တောက်ပသော မဟာအင်အားရှင် ဝီရဘဒ္ဒရ—ရန်သူတို့ကို သတ်ဖြတ်သူ—သည် ချက်ချင်း ထလာ၍ လျှပ်စီးကဲ့သို့ တောက်ပလောင်ကျွမ်းသော တြိရှူလကို မြှောက်ကာ အလွန်တောက်ပသော ရောင်ခြည်ဖြင့် ထင်ရှားလေ၏။

Verse 53

स्वरोचिषा भासितदिग्वितानं सूर्येन्दुबिम्बाग्निसमानमंडलम् । महाप्रभं वीरभयावहं परं कालाख्यमत्यंतकरं महोज्ज्वलम्

မိမိ၏ တောက်ပမှုဖြင့် အရပ်အနှံ့ကို ထွန်းလင်းစေ၍၊ ၎င်း၏ ဝိုင်းဝန်းသော မဏ္ဍလသည် နေ၊ လ၊ မီးနှင့် တူ၏။ အလွန်တောက်ပ၍ အထက်မြတ်လွန်ကဲကာ၊ အင်အားကြီးသူတို့ကိုပင် ကြောက်ရွံ့စေသည်။ ၎င်းကို «ကာလ» (အချိန်/မရဏ) ဟု ခေါ်ကြပြီး၊ အဆုံးစွန် ဖျက်ဆီးတတ်၍ အလွန်တောက်ပလေ၏။

Verse 54

यावत्त्रिशूलेन तदा हंतुकामो महाबलः । वीरभद्रोऽसुरं यावत्कुमारेण निवारितः

တံခွန်သုံးချောင်း (တရိရှူလ) ဖြင့် အဆုရကို သတ်လိုသော အင်အားကြီး ဝီရဘဒ္ဒရသည် ထိုးခတ်မည့်အခါ၊ ကုမာရက ကြားဝင်ကာ တားဆီးလေ၏။

Frequently Asked Questions

Brahmā’s formal commissioning of Guha/Skanda to slay Tārakāsura, explaining that Viṣṇu cannot kill him because Tāraka is protected by Brahmā’s boon.

It models Purāṇic causality where tapas-generated boons create binding constraints; cosmic resolution must occur through the precise agent permitted by the boon, highlighting ṛta/dharma over brute force.

Guha is presented as Śiva’s purpose-born agent for Tāraka’s destruction, simultaneously a protector of the Devas and a functional sovereign (sarveśvara-prabhu) rather than merely a youthful deity.