Adhyaya 17
Rudra SamhitaKumara KhandaAdhyaya 1759 Verses

देव्याः क्रोधः शक्तिनिर्माणं च (Devī’s Wrath and the Manifestation of the Śaktis)

အဓ್ಯಾಯ ၁၇ တွင် နာရဒသည် မဟာဒေဝီနှင့် ဆက်နွယ်သည့် အရေးကြီးဖြစ်ရပ်အပြီး အကျိုးဆက်ကို ဗြဟ္မာထံ မေးမြန်းသည်။ ဗြဟ္မာက ဂဏများသည် တူရိယာများတီးကာ အခမ်းအနားကြီး ကျင်းပကြပြီး၊ ရှိဝသည် (ဂဏခေါင်းဆောင်နှင့် ဆက်စပ်သည့်) ခေါင်းတစ်လုံး ဖြတ်ပြီးနောက် ဝမ်းနည်းကြေကွဲနေကြောင်း ပြောသည်။ ဂီရီဇာ/ဒေဝီသည် အလွန်ပြင်းထန်သော ဒေါသနှင့် ဝမ်းနည်းမှုဖြင့် ဆုံးရှုံးမှုကို ငိုကြွေးကာ ဂဏများကို ဖျက်ဆီးမည် သို့မဟုတ် ပရလယကို စတင်မည်ဟု အပြင်းအထန် စဉ်းစားသည်။ ဒေါသထဲတွင် ဇဂဒမ္ဘာသည် ချက်ချင်း မရေတွက်နိုင်သော သက္တိများကို ထုတ်ဖော်ပေါ်ထွန်းစေသည်။ ထိုသက္တိများသည် ဒေဝီကို ဦးညွှတ်ကာ အမိန့်တောင်းခံကြသည်။ မဟာမာယာ၊ သမ္ဘုသက္တိ/ပရကృతి ဟု ခေါ်သော ဒေဝီက မနှောင့်နှေးဘဲ လောကပျက်သုဉ်းမှုကို ဆောင်ရွက်ရန် တိတိကျကျ အမိန့်ပေးသည်။ ဤအခန်းသည် ဝမ်းနည်းမှ ဒေါသသို့ တက်လှမ်းမှု၊ ဒေဝီ၏ အင်အားကို ကိုယ်စားလှယ်သက္တိများအဖြစ် ခွဲထုတ်မှုနှင့် ဖျက်ဆီးလိုစိတ်နှင့် လောကစည်းကမ်းကြား တင်းမာမှုကို ပြသကာ နောက်ဆက်တွဲ ဖြေရှင်းမှုအတွက် အခြေခံခင်းပေးသည်။

Shlokas

Verse 1

नारद उवाच । ब्रह्मन् वद महाप्राज्ञ तद्वृत्तान्तेखिले श्रुते । किमकार्षीन्महादेवी श्रोतुमिच्छामि तत्त्वतः

နာရဒာကဆို၏— «အို ဘြဟ္မာ၊ အလွန်ပညာရှိသောအရှင်၊ ထိုဖြစ်ရပ်အကြောင်းအရာအားလုံးကို ကြားပြီးနောက် အမှန်တကယ် ပြောပြပါ။ မဟာဒေဝီသည် ဘာလုပ်ခဲ့သနည်း။ တတ္တဝ (အမှန်သဘော) အတိုင်း ကြားလိုပါသည်»။

Verse 2

ब्रह्मोवाच । श्रूयतां मुनिशार्दूल कथयाम्यद्य तद्ध्रुवम् । चरितं जगदंबाया यज्जातं तदनंतरम्

ဘြဟ္မာကဆို၏— «အို မုနိတို့အနက် ကျားတော်ကဲ့သို့သောသူ၊ နားထောင်လော့။ ယနေ့ ငါသည် သေချာမှန်ကန်သောအရာကို ပြောပြမည်—လောကမိခင် ဂျဂဒမ္ဘာ၏ သန့်ရှင်းသောဇာတ်ကြောင်းနှင့် ထို့နောက် ချက်ချင်း ဖြစ်ပွားသမျှကို»။

Verse 3

मृदंगान्पटहांश्चैव गणाश्चावादयंस्तथा । महोत्सवं तदा चक्रुर्हते तस्मिन्गणाधिपे

ထို့နောက် ဂဏများသည် မৃদင်္ဂနှင့် ပဋဟ (ဒရမ်) များကို တီးခတ်ကြပြီး၊ ထိုဂဏာဓိပ (ဂဏတို့၏ခေါင်းဆောင်) သတ်ခံရသည့်အခါ မဟာပွဲတော်ကြီးကို ကျင်းပကြ၏။

Verse 4

शिवोपि तच्छिरश्छित्वा यावद्दुःखमुपाददे । तावच्च गिरिजा देवी चुक्रोधाति मुनीश्वर

အို မုနိအရှင်၊ ရှီဝသည် ထိုခေါင်းကို ဖြတ်တောက်ပြီးနောက် ဒုက္ခဝေဒနာရှိသမျှကာလပတ်လုံး ဝမ်းနည်းခြင်းကို ခံစားရ၏။ ထိုကာလတလျှောက်လုံးပင် ဂိရိဇာဒေဝီ (ပါရဝတီ) သည် အလွန်အမင်း ဒေါသထွက်နေခဲ့၏။

Verse 5

किं करोमि क्व गच्छामि हाहादुःखमुपागतम् । कथं दुःखं विनश्येतास्याऽतिदुखं ममाधुना

«ငါ ဘာလုပ်ရမလဲ၊ ဘယ်သို့ သွားရမလဲ။ ဟာဟာ—ဒုက္ခသည် ငါ့ထံ ရောက်လာပြီ။ ဤဝမ်းနည်းမှုသည် ဘယ်လို ပျောက်ကွယ်မလဲ။ ယခုအခါ ငါ့ကို မခံနိုင်လောက်သော နာကျင်မှုက ဖုံးလွှမ်းနေပြီ»။

Verse 6

मत्सुतो नाशितश्चाद्य देवेस्सर्वैर्गणैस्तथा । सर्वांस्तान्नाशयिष्यामि प्रलयं वा करोम्यहम्

“ငါ့သားသည် ယနေ့ နတ်တို့အားလုံးနှင့် သူတို့၏အဖွဲ့အစည်းတို့က ပေါင်း၍ သတ်ဖြတ်ခံရပြီ။ ထို့ကြောင့် ငါသည် သူတို့အားလုံးကို ဖျက်ဆီးမည်၊ မဟုတ်လျှင် ပရလယ (ကမ္ဘာပျက်ကွက်) ကိုပင် ငါကိုယ်တိုင် ဖြစ်ပေါ်စေမည်”။

Verse 7

इत्येवं दुःखिता सा च शक्तीश्शतसहस्रशः । निर्ममे तत्क्षणं क्रुद्धा सर्वलोकमहेश्वरी

ထို့သို့ အလွန်ဝမ်းနည်းပူဆွေးနေသော ကမ္ဘာလောကအားလုံး၏ အရှင်မဟာဒေဝီသည် ထိုခဏတည်းက ဒေါသထန်၍ သက္တိ (śakti) များကို သိန်းသောင်းပေါင်းများစွာ ဖန်ဆင်းထုတ်ပေါ်စေ하였다။

Verse 8

निर्मितास्ता नमस्कृत्य जगदंबां शिवां तदा । जाज्वल्यमाना ह्यवदन्मातरादिश्यतामिति

ထို့နောက် ဖန်ဆင်းထွက်ပေါ်လာသော သက္တိတို့သည် ကမ္ဘာ၏မိခင် ရှီဝါကို ဦးချ၍ နမസ്കာရပြုကြပြီး၊ တောက်လောင်သော တေဇောဓာတ်ဖြင့် လင်းလက်ကာ “မိခင်၊ အမိန့်ပေးပါ—ဘာကို လုပ်ရမည်နည်း” ဟု ဆိုကြသည်။

Verse 9

तच्छुत्वा शंभुशक्तिस्सा प्रकृतिः क्रोधतत्परा । प्रत्युवाच तु तास्सर्वा महामाया मुनीश्वर

အို မုနိရှင်၊ ထိုစကားကို ကြားသော် သမ္ဘူ၏ သက္တိဖြစ်သော ပရကృతိသည် ဒေါသကို အာရုံစိုက်လာပြီး၊ မဟာမာယာသည် သက္တိတို့အားလုံးကို ပြန်လည်ဖြေကြား하였다။

Verse 10

देव्युवाच । हे शक्तयोऽधुना देव्यो युष्माभिर्मन्निदेशतः । प्रलयश्चात्र कर्त्तव्यो नात्र कार्या विचारणा

ဒေဝီက မိန့်တော်မူသည်—«အို သက္တိတော်တို့၊ အို ဒေဝီတို့၊ ယခုမှစ၍ ငါ၏ အမိန့်အတိုင်း ဤနေရာ၌ ပျက်သုဉ်းခြင်း (ပရလယ) ကို ပြုလုပ်ကြလော့။ ဤကိစ္စ၌ စဉ်းစားဆွေးနွေးရန် မလို»။

Verse 11

देवांश्चैव ऋषींश्चैव यक्षराक्षसकांस्तथा । अस्मदीयान्परांश्चैव सख्यो भक्षत वै हठात्

«မိတ်ဆွေတို့—အင်အားဖြင့် အတင်းအကျပ် လုံးဝမရပ်မနား၊ ဒေဝတော်များနှင့် ရှင်ရသီများကိုလည်းကောင်း၊ ယက္ခနှင့် ရက္ခသတို့ကိုလည်းကောင်း စားသုံးကြလော့။ ငါတို့ဘက်သူများနှင့် တစ်ဖက်ဘက်သူများကိုပါ စားသုံးကြလော့»။

Verse 12

ब्रह्मोवाच । तदाज्ञप्ताश्च तास्सर्वाश्शक्तयः क्रोधतत्पराः । देवादीनां च सर्वेषां संहारं कर्तुमुद्यताः

ဗြဟ္မာက မိန့်တော်မူသည်—«ထိုသို့ အမိန့်ခံရသဖြင့် သက္တိတော်အားလုံးသည် ဒေါသကို အဓိကထားကာ၊ ဒေဝတော်တို့မှစ၍ အားလုံးကို ဖျက်ဆီးရန် အသင့်ဖြစ်လာကြ၏»။

Verse 13

यथा च तृणसंहारमनलः कुरुते तथा । एवं ताश्शक्तयस्सर्वास्संहारं कर्तुमुद्यताः

မီးသည် မြက်ခြောက်ကို ဖျက်ဆီးသကဲ့သို့၊ ထိုသက္တိတော်အားလုံးလည်း ပျက်သုဉ်းခြင်းကို ပြုရန် အသင့်ဖြစ်လာကြ၏။

Verse 14

गणपो वाथ विष्णुर्वा ब्रह्मा वा शंकरस्तथा । इन्द्रो वा यक्षराजो वा स्कंदो वा सूर्य एव वा

ဂဏပတိဖြစ်စေ၊ ဗိဿဏုဖြစ်စေ၊ ဗြဟ္မာဖြစ်စေ၊ သင်္ကရဖြစ်စေ၊ အိန္ဒြဖြစ်စေ၊ ယက္ခရာဇာဖြစ်စေ၊ စကန္ဒဖြစ်စေ၊ နေမင်းဖြစ်စေ—အမြင့်ဆုံး အရှင်၏ စီမံခန့်ခွဲမှုမှ ကင်းလွတ်သီးခြားဟု မယူဆရ။

Verse 15

सर्वेषां चैव संहारं कुर्वंति स्म निरंतरम् । यत्रयत्र तु दृश्येत तत्रतत्रापि शक्तयः

ထို သက္တိတို့သည် အားလုံး၏ သံဟာရ (ဖျက်သိမ်းခြင်း) ကို မပြတ်မနား ဆောင်ရွက်ကြ၏။ မည်သည့်နေရာ၌ မြင်တွေ့ရသနည်း၊ ထိုနေရာ၌ပင် သက္တိတို့ ရှိနေ၍ လုပ်ဆောင်လျက်ရှိကြသည်။

Verse 16

कराली कुब्जका खंजा लंबशीर्षा ह्यनेकशः । हस्ते धृत्वा तु देवांश्च मुखे चैवाक्षिपंस्तदा

ထို့နောက် နတ်မသည် ကြောက်မက်ဖွယ် ရုပ်သဏ္ဍာန်များစွာ—ကြမ်းတမ်း၍ ရင်ခွင်ကွေး၊ ခြေထောက်ခွင့်၊ ခေါင်းရှည်စသဖြင့်—ဖြင့် ပေါ်ထွန်းကာ နတ်တို့ကို လက်ဖြင့်ဖမ်းယူပြီး မိမိ၏ပါးစပ်ထဲသို့ ပစ်ချလိုက်သည်။

Verse 17

तं संहारं तदा दृष्ट्वा हरो ब्रह्मा तथा हरिः । इन्द्रादयोऽखिलाः देवा गणाश्च ऋषयस्तथा

ထိုဖျက်ဆီးခြင်း (သံဟာရ) ကိုမြင်သော် ဟရ၊ ဘြဟ္မာ၊ ဟရိနှင့် အိန္ဒြာတို့အပါအဝင် နတ်အားလုံး၊ ဂဏာများနှင့် ရှိသီများသည် အရှင်၏ အထွတ်အမြတ်တန်ခိုးကို ကြောက်ရွံ့လေးစားကာ သတိပြုကြ၏။

Verse 18

किं करिष्यति सा देवी संहारं वाप्यकालतः । इति संशयमापन्ना जीवनाशा हताऽभवत्

“ထိုဒေဝီသည် ဘာလုပ်မည်နည်း။ အချိန်မတိုင်မီပင် ဖျက်ဆီးခြင်းကို ပြုမည်လား” ဟူ၍ သံသယဝင်ကာ သူမ၏ အသက်ရှင်မည့် မျှော်လင့်ချက်သည် ပျက်စီးသွား၏။

Verse 19

सर्वे च मिलिताश्चेमे कि कर्त्तव्यं विचिंत्यताम् । एवं विचारयन्तस्ते तूर्णमूचुः परस्परम्

ဤသူအပေါင်းတို့ စုဝေးလာကြပြီ—ဘာကို လုပ်သင့်သနည်း စဉ်းစားကြစို့။ ထိုသို့ ဆင်ခြင်ညှိနှိုင်းကာ သူတို့သည် အချင်းချင်း အမြန်ပြောဆိုကြလေ၏။

Verse 20

यदा च गिरिजा देवी प्रसन्ना हि भवेदिह । तदा चैव भवेत्स्वास्थ्यं नान्यथा कोटियत्नतः

ဤနေရာ၌ ဂိရိဇာဒေဝီ (ပါရဝတီ) အမှန်တကယ် ကြည်နူးကရုဏာတော် ဖြစ်လာသော် ထိုအခါပင် ကျန်းမာချမ်းသာမှုနှင့် သက်သာကောင်းမွန်မှု ပေါ်ထွန်းလာ၏။ အခြားနည်းဖြင့် မဖြစ်နိုင်—ကြိုးစားမှု သန်းပေါင်းများစွာရှိစေကာမူ။ ရှိုင်ဝ စိဒ္ဓာန္တ အမြင်အရ နាង၏ အနုဂ္ရဟ (ကရုဏာတော်) သည် ချည်နှောင်မှုများကို ဖယ်ရှား၍ ကိုယ်ခန္ဓာရှိဘဝ၏ သဟဇာတကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ပေးသော အဆုံးအဖြတ် အကြောင်းရင်းဖြစ်သည်။

Verse 21

शिवोपि दुःखमापन्नो लौकिकीं गतिमाश्रितः । मोहयन्सकलांस्तत्र नानालीलाविशारदः

ရှင်သီဝတော်တိုင်ပင် ဒုက္ခရောက်သကဲ့သို့ ဖြစ်ကာ ထိုနေရာ၌ အပြင်ပန်းအားဖြင့် လောကီသဘော လမ်းစဉ်ကို ခံယူတော်မူ၏။ လီလာတော် မျိုးစုံ၌ ကျွမ်းကျင်ပြည့်စုံသောကြောင့် ထိုနေရာရှိ အားလုံးကို မောဟဖြစ်စေတော်မူလေ၏။

Verse 22

सर्वेषां चैव देवानां कटिर्भग्ना यदा तदा । शिवा क्रोधमयी साक्षाद्गंतुं न पुर उत्सहेत्

ဘုရားတို့ အားလုံး၏ ခါးများ ပျက်ကွဲသွားသည့်အခါတိုင်း ထိုအခါပင် ရှီဝါဒေဝီသည် ကိုယ်တိုင် ထင်ရှားကာ အမျက်တော်ပြင်းထန်၍ မြို့(ခံတပ်)သို့ သွားရန် မည်သူ့ကိုမျှ ခွင့်မပြုခဲ့—မည်သူမျှ ရှေ့ဆက် မသွားရဲကြလေ၏။

Verse 23

स्वीयो वा परकीयो वा देवो वा दानवोपि वा । गणो वापि च दिक्पालो यक्षो वा किन्नरो मुनिः

ကိုယ်ပိုင်ဆွေမျိုးဖြစ်စေ အပြင်လူဖြစ်စေ၊ ဒေဝဖြစ်စေ ဒါနဝဖြစ်စေ၊ ဂဏဖြစ်စေ ဒိက္ပာလ (အရပ်စောင့်) ဖြစ်စေ၊ ယက္ခ၊ ကိန္နရ၊ မုနိဖြစ်စေ—မည်သူမဆို အားလုံးသည် သီဝ၏ စကြဝဠာအရှင်အာဏာအောက်တွင်ရှိပြီး၊ သူ၏ ကရုဏာတော်၏ ပြောင်းလဲစေသော အာနုဘော်အတွင်း၌ ပါဝင်ကြသည်ဟု သိမြင်ရမည်။

Verse 24

विष्णुर्वापि तथा ब्रह्मा शंकरश्च तथा प्रभुः । न कश्चिद्गिरिजाग्रे च स्थातुं शक्तोऽभवन्मुने

အို မုနိ၊ ဗိဿနုဘုရားလည်းကောင်း၊ ဘြဟ္မာလည်းကောင်း၊ သခင် ရှင်ကရ (သီဝ) လည်းကောင်း—မည်သူမျှ ဂိရိဇာ (ဒေဝီ) ၏ ထိပ်တန်း၌ ရပ်တည်နိုင်ခြင်း မရှိခဲ့ပါ။

Verse 25

जाज्वल्यमानं तत्तेजस्सर्वतोदाहि तेऽखिलाः । दृष्ट्वा भीततरा आसन् सर्वे दूरतरं स्थिताः

အရပ်ရပ်မှ လောင်ကျွမ်းသကဲ့သို့ ထိခိုက်စေသော ထိုတောက်ပသော တေဇောကို မြင်ကြသော်၊ အားလုံး ပိုမိုကြောက်ရွံ့လာ၍ ပိုဝေးဝေးတွင် ရပ်နေကြ하였다။

Verse 26

एतस्मिन्समये तत्र नारदो दिव्यदर्शनः । आगतस्त्वं मुने देवगणानां सुखहेतवे

ထိုအချိန်တည်းက ထိုနေရာ၌ ဒိဗ္ဗဒർശနရှိသော နာရဒ မုနိသည် ရောက်လာ၍၊ အို မုနိ၊ ဒေဝဂဏတို့အတွက် ပျော်ရွှင်ချမ်းသာ ဖြစ်စေရန် အကြောင်းဖြစ်၏။

Verse 27

ब्रह्माणं मां भवं विष्णुं शंकरं च प्रणम्य साः । समागत्य मिलित्वोचे विचार्य कार्यमेव वा

ဗြဟ္မာ၊ ငါ၊ ဘဝ၊ ဗိဿဏုနှင့် ရှင်ကရတို့အား ဦးချ၍၊ ထို့နောက် သူမ/သူတို့ စုဝေးကာ တွေ့ဆုံပြီး၊ မည်သည့်လုပ်ငန်းကို အမှန်တကယ် ဆောင်ရွက်သင့်သနည်းဟု စဉ်းစားကာ ပြောကြ၏။

Verse 28

सर्वे संमंत्रयां चक्रुस्त्वया देवा महात्मना । दुःखशांतिः कथं स्याद्वै समूचुस्तत एव ते

ထို့နောက် ဒေဝတို့အားလုံးသည် မဟာအတ္တမန်ဖြစ်သော သင်နှင့် တိုင်ပင်ကြပြီး၊ ထိုအချိန်မှစ၍ “ဒုက္ခကို မည်သို့ပင် ငြိမ်းချမ်းစေ၍ အဆုံးသတ်နိုင်မည်နည်း” ဟု မေးမြန်းကြ၏။

Verse 29

यावच्च गिरिजा देवी कृपां नैव करिष्यति । तावन्नैव सुखं स्याद्वै नात्र कार्या विचारणा

ဂိရိဇာဒေဝီ၏ ကရုဏာမပေးသရွေ့ စစ်မှန်သော သုခမပေါ်ပေါက်နိုင်—ဤအကြောင်းကို ထပ်မံစဉ်းစားရန် မလိုပါ။

Verse 30

ऋषयो हि त्वदाद्याश्च गतास्ते वै शिवान्तिकम् । सर्वे प्रसादयामासुः क्रोधशान्त्यै तदा शिवाम्

အမှန်တကယ်ပင် သင်တို့မှစ၍ ရှင်ရသီတို့သည် သီဝဘုရား၏ အနီးတော်သို့ သွားကြ၏။ ထို့နောက် (အရှင်၏) ဒေါသကို ငြိမ်းစေရန် အားလုံးက သီဝါ (ပါရဝတီ) မိခင်တော်ကို ပူဇော်တောင်းပန်၍ ပရသာဒကို ရယူလိုကြ၏။

Verse 31

पुनः पुनः प्रणेमुश्च स्तुत्वा स्तोत्रैरनेकशः । सर्वे प्रसादयन्प्रीत्या प्रोचुर्देवगणाज्ञया

သူတို့သည် ထပ်ခါထပ်ခါ ဦးချကန်တော့၍ သီချင်းတော်များစွာဖြင့် ချီးမွမ်းကြ၏။ အားလုံးက ချစ်ခင်သော ဘက္တိဖြင့် ပရသာဒရစေလိုသဖြင့် နတ်တော်အစု၏ အမိန့်အတိုင်း ပြောကြ၏။

Verse 32

सुरर्षय ऊचुः । जगदम्ब नमस्तुभ्यं शिवायै ते नमोस्तु ते । चंडिकायै नमस्तुभ्यं कल्याण्यै ते नमोस्तु ते

ဒေဝရသီတို့က ဆိုကြသည်— «လောကမိခင်တော်၊ သင့်အား နမಸ್ಕာရ။ သီဝါ (သီဝ၏ မင်္ဂလာမယား) သင့်အား နမಸ್ಕာရ။ ခဏ္ဍိကာ၊ သင့်အား နမಸ್ಕာရ။ ကလျာဏီ (ကောင်းကျိုးပေးသူ) သင့်အား နမಸ್ಕာရ»။

Verse 33

आदिशक्तिस्त्वमेवांब सर्वसृष्टिकरी सदा । त्वमेव पालिनी शक्तिस्त्वमेव प्रलयंकरी

အမေတော်၊ သင်တော်တည်းသာ အာဒိ-ရှက္တိ ဖြစ်၍ အစဉ်အမြဲ စကြဝဠာဖန်ဆင်းမှု၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်၏။ သင်တော်တည်းသာ ထိန်းသိမ်းသော ရှက္တိ၊ သင်တော်တည်းသာ ပျက်သိမ်းခြင်းကို ဖြစ်စေသော ရှက္တိ ဖြစ်၏။

Verse 34

प्रसन्ना भव देवेशि शांतिं कुरु नमोस्तु ते । सर्वं हि विकलं देवि त्रिजगत्तव कोपतः

အို ဒေဝီ၊ ဒေဝတို့၏ အရှင်မ၊ ကြင်နာသနား၍ ငြိမ်းချမ်းမှုကို ပေးသနားပါ—သင့်အား နမස්ကာရပါ၏။ အို မဟာဒေဝီ၊ သင့်အမျက်ကြောင့် သုံးလောကလုံးသည် အလျော့အတင်းဖြစ်၍ အင်အားမဲ့ကာ ရှုပ်ထွေးသွားပါသည်။

Verse 35

ब्रह्मोवाच । एवं स्तुता परा देवी ऋषिभिश्च त्वदादिभिः । क्रुद्धदृष्ट्या तदा ताश्च किंचिन्नोवाच सा शिवा

ဗြဟ္မာက ပြောသည်—ဤသို့ အမြင့်မြတ်ဆုံး ဒေဝီကို သင်တို့နှင့် အခြား ရှင်ရသီတို့က ချီးမွမ်းကြသော်လည်း၊ ထိုအခါ ရှီဝါဒေဝီသည် အမျက်မျက်စိဖြင့် သူတို့ကို ကြည့်၍ စကားတစ်လုံးမျှ မပြောခဲ့ပါ။

Verse 36

तदा च ऋषयस्सर्वे नत्वा तच्चरणांबुजम् । पुनरूचुश्शिवां भक्त्या कृतांजलिपुटाश्शनैः

ထိုနောက် ရှင်ရသီအားလုံးသည် ထို ကြာပန်းသဖွယ် ခြေတော်ကို ဦးချ၍ နမස්ပြုကြပြီး၊ လက်အုပ်ချီ အဉ္ဇလီဖြင့် သဒ္ဓါဘက်တိဖြင့် ရှီဝါဒေဝီအား ထပ်မံတောင်းပန်ကာ နူးညံ့သိမ်မွေ့စွာ ပြောကြ၏။

Verse 37

ऋषय ऊचुः क्षम्यतां देवि संहारो जाय तेऽधुना । तव स्वामी स्थितश्चात्र पश्य पश्य तमंबिके

ရသီတို့က ပြောကြသည်—“အို ဒေဝီ၊ ကျွန်ုပ်တို့ကို ခွင့်လွှတ်ပါ; ယခု သင့်ထံမှ ပျက်စီးခြင်း ပေါ်ပေါက်လာတော့မည်။ သင့်အရှင်သည် ဤနေရာ၌ ရှိနေသည်; ကြည့်ပါ၊ ကြည့်ပါ၊ အို အမ္ဗိကာ၊ ထိုအရှင်ကို ကြည့်ပါ။”

Verse 38

वयं के च इमे देवा विष्णुब्रह्मादयस्तथा । प्रजाश्च भवदीयाश्च कृतांजलिपुटाः स्थिताः

“ကျွန်ုပ်တို့က ဘယ်သူနည်း၊ ဤဒေဝတို့—ဗိဿနု၊ ဗြဟ္မာ စသည့်သူတို့ကလည်း ဘယ်သူနည်း။ သင့်၏ သတ္တဝါပရဇာတို့လည်း လက်အုပ်ချီ၍ ဤနေရာ၌ ရပ်တည်နေကြပါသည်။”

Verse 39

क्षंतव्यश्चापराधो वै सर्वेषां परमेश्वरि । सर्वे हि विकलाश्चाद्य शांतिं तेषां शिवे कुरु

အို အမြင့်မြတ်ဆုံး မဟာဒေဝီ၊ အားလုံး၏ အပြစ်အနာတရများကို ခွင့်လွှတ်တော်မူပါ။ ယနေ့ အားလုံးသည် အားနည်းပျက်ယွင်း၍ ချို့ယွင်းမှုထဲ ကျရောက်နေကြသဖြင့်၊ အို ရှီဝါမယ်တော်၊ သူတို့အား ငြိမ်းချမ်းမှုနှင့် ပြန်လည်ပြည့်စုံခြင်းကို ပေးတော်မူပါ။

Verse 40

ब्रह्मोवाच । इत्युक्त्वा ऋषयस्सर्वे सुदीनतरमाकुलाः । संतस्थिरे चंडिकाग्रे कृतांजलिपुटास्तदा

ဗြဟ္မာက ပြောသည်– ထိုသို့ ပြောပြီးနောက်၊ အရှင်ရသီတို့အားလုံးသည် ပိုမိုစိတ်မောပန်း၍ စိတ်ရှုပ်ထွေးကာ၊ ထိုအခါ ချဏ္ဍိကာ၏ ရှေ့တွင် လက်အုပ်ချီ၍ ရိုသေစွာ ရပ်တည်နေကြ၏။

Verse 41

एवं श्रुत्वा वचस्तेषां प्रसन्ना चंडिकाऽभवत् । प्रत्युवाच ऋषींस्तान्वै करुणाविष्टमानसा

ထိုစကားတို့ကို ကြားသိပြီးနောက် ချဏ္ဍိကာသည် ဝမ်းမြောက်နှစ်သက်လာ၏။ ကရုဏာဖြင့် စိတ်နှလုံးပြည့်ဝကာ ထိုရသီတို့အား ပြန်လည်မိန့်ကြားလေ၏။

Verse 42

देव्युवाच । मत्पुत्रो यदि जीवेत तदा संहरणं नहि । यथा हि भवतां मध्ये पूज्योऽयं च भविष्यति

ဒေဝီမိန့်တော်မူသည်– “ငါ၏သားသည် အသက်ရှင်ရမည်ဆိုလျှင် အသက်ကို မယူဆောင်ရ။ အချိန်တန်လျှင် သင်တို့အလယ်၌ပင် သူလည်း ပူဇော်ထိုက်သူ ဖြစ်လာမည်။”

Verse 43

सर्वाध्यक्षो भवेदद्य यूयं कुरुत तद्यदि । तदा शांतिर्भवेल्लोके नान्यथा सुखमाप्स्यथ

ယနေ့မှစ၍ အမြင့်ဆုံးအုပ်ချုပ်ကြီးကြပ်သူ တစ်ဦးတည်း ရှိစေ။ သင်တို့က ထိုအတိုင်း ဆောင်ရွက်လျှင် လောက၌ ငြိမ်းချမ်းမှု ပေါ်ပေါက်မည်။ မဟုတ်လျှင် သင်တို့သည် ပျော်ရွှင်မှုကို မရနိုင်။

Verse 44

ब्रह्मोवाच । इत्युक्तास्ते तदा सर्वे ऋषयो युष्मदादयः । तेभ्यो देवेभ्य आगत्य सर्वं वृत्तं न्यवेदयन्

ဗြဟ္မာက မိန့်တော်မူသည်—ထိုသို့ ပြောဆိုခံရပြီးနောက်၊ သင်တို့မှ စ၍ ရှိသမျှ ရှိသမျှ ရိရှိတို့သည် ဒေဝများထံ သွားကြ၏။ ထိုဒေဝများထံ ရောက်သောအခါ ဖြစ်ပွားခဲ့သမျှ အကြောင်းအရာအားလုံးကို ပြည့်စုံစွာ တင်ပြကြ၏။

Verse 45

ते च सर्वे तथा श्रुत्वा शंकराय न्यवेदयन् । नत्वा प्रांजलयो दीनाः शक्रप्रभृतयस्सुराः

ထိုအကြောင်းကို ထိုသို့ ကြားသိပြီးနောက်၊ သူတို့အားလုံးသည် ရှင်ကရာ (သီဝ) ထံ တင်ပြကြ၏။ ရှက်ကရ (အိန္ဒြ) ဦးဆောင်သော ဒေဝများသည် ဦးညွှတ်ကန်တော့၍ လက်အုပ်ချီကာ၊ စိတ်ညှိုးငယ်၍ ဝမ်းနည်းပူဆွေးလျက် သူ၏ရှေ့တွင် ရပ်နေကြ၏။

Verse 46

प्रोवाचेति सुराञ्छ्रुत्वा शिवश्चापि तथा पुनः । कर्त्तव्यं च तथा सर्वलोकस्वास्थ्यं भवेदिह

နတ်ဘုရားများ၏စကားကိုကြားသော် သီဝနတ်မင်းက "လောကအားလုံး၏ ကောင်းကျိုးအတွက် ဤသို့ပြုရမည်" ဟု မိန့်ကြားတော်မူ၏။

Verse 47

उत्तरस्यां पुनर्यात प्रथमं यो मिलेदिह । तच्छिरश्च समाहृत्य योजनीयं कलेवरे

မြောက်ဘက်သို့သွားလော့။ ဦးစွာတွေ့သောသူ၏ ဦးခေါင်းကိုယူ၍ ကိုယ်ခန္ဓာ၌ ဆက်စပ်ရမည်။

Verse 48

ब्रह्मोवाच । ततस्तैस्तत्कृतं सर्वं शिवाज्ञाप्रतिपालकैः । कलेवरं समानीय प्रक्षाल्य विधिवच्च तत्

ဗြဟ္မာမင်းက "သီဝနတ်မင်း၏ အမိန့်ကို နာခံသူတို့သည် ခန္ဓာကိုယ်ကို ဆေးကြောသန့်စင်၍ အားလုံးကို ဆောင်ရွက်ခဲ့ကြသည်" ဟု ဆို၏။

Verse 49

पूजयित्वा पुनस्ते वै गताश्चोदङ्मुखास्तदा । प्रथमं मिलितस्तत्र हस्ती चाप्येकदंतकः

ထပ်မံပူဇော်ပြီးနောက် သူတို့သည် မြောက်ဘက်သို့ မျက်နှာမူကာ ထွက်ခွာကြ၏။ ထိုနေရာတွင် အရင်ဆုံး တွေ့ဆုံရသည်မှာ ဆင်ခေါင်းရှင်—ဧကဒန္တ (ဂဏေရှ) ဖြစ်၏။

Verse 50

तच्छिरश्च तदा नीत्वा तत्र तेऽयोजयन् ध्रुवम् । संयोज्य देवतास्सर्वाः शिवं विष्णुं विधिं तदा

ထို့နောက် ထိုခေါင်းကို ယူဆောင်လာကာ ထိုနေရာတွင် ခိုင်မာစွာ တပ်ဆင်ကြ၏။ ထိုခဏတွင် ဒေဝတားအားလုံးသည် စုဝေးလာကြပြီး၊ ရှိဝ၊ ဗိဿနုနှင့် ဝိဓိ (ဗြဟ္မာ) တို့လည်း အတူရှိကြ၏။

Verse 51

प्रणम्य वचनं प्रोचुर्भवदुक्तं कृतं च नः । अनंतरं च तत्कार्यं भवताद्भवशेषितम्

သူတို့သည် ဦးချ၍ ဤသို့ဆိုကြ၏— «အရှင်မိန့်တော်မူသမျှကို ကျွန်ုပ်တို့ ပြီးစီးအောင် ဆောင်ရွက်ပြီးပါပြီ။ ယခုအခါ အရှင်ဘုရား၊ ကျန်ရှိသေးသော အလုပ်ပိုင်းကို အရှင်တော်မူ၍ ပြီးမြောက်စေပါ»။

Verse 52

ब्रह्मोवाच । ततस्ते तु विरेजुश्च पार्षदाश्च सुराः सुखम् । अथ तद्वचनं श्रुत्वा शिवोक्तं पर्यपालयन्

ဗြဟ္မာက မိန့်တော်မူသည်— ထို့နောက် ထိုပါရ်သဒ်တော်များနှင့် ဒေဝတော်များသည် ပျော်ရွှင်ခြင်းဖြင့် တောက်ပလင်းလက်လာကြ၏။ ရှိဝမိန့်တော်ကို ကြားသိပြီးနောက် ရှိဝတော် ချမှတ်ထားသမျှကို သင့်တော်စွာ လိုက်နာဆောင်ရွက်ကြ၏။

Verse 53

ऊचुस्ते च तदा तत्र ब्रह्मविष्णुसुरास्तथा । प्रणम्येशं शिवं देवं स्वप्रभुं गुणवर्जितम्

ထို့နောက် ထိုနေရာ၌ ဗြဟ္မာ၊ ဗိဿနုနှင့် ဒေဝတော်များသည် မိန့်ကြားကြ၏— ဂုဏ်သုံးပါးကို လွန်ကဲသော မိမိတို့၏ အမြင့်မြတ်ဆုံး အရှင်၊ သီဝဘုရားကို ဦးချကန်တော့ပြီးနောက်။

Verse 54

यस्मात्त्वत्तेजसस्सर्वे वयं जाता महात्मनः । त्वत्तेजस्तत्समायातु वेदमंत्राभियोगतः

အို မဟာစိတ်ရှိသော သခင်၊ သင်၏ ദിവ്യတേജ (တေဇ) မှ ကျွန်ုပ်တို့အားလုံး မွေးဖွားလာကြသည်။ ဝేదမന്ത്രတို့၏ အာနုဘော်ဖြင့် သင်၏ ထိုတေဇသည် ယခု ပြန်လည်ဝင်ရောက်၍ ပျော်ဝင်သွားပါစေ။

Verse 56

तज्जलस्पर्शमात्रेण चिद्युतो जीवितो द्रुतम् । तदोत्तस्थौ सुप्त इव स बालश्च शिवेच्छया

ထိုရေကို ထိတွေ့ရုံမျှဖြင့် စိတ်သိမြင်မှုရှိသော ကလေးသည် လျင်မြန်စွာ အသက်ပြန်ဝင်လာ၏။ ထို့နောက် ရှိဝ၏ အလိုတော်ကြောင့် အိပ်ပျော်နေသကဲ့သို့ ချက်ချင်း ထလာ၏။

Verse 57

सुभगस्सुन्दरतरो गजवक्त्रस्सुरक्तकः । प्रसन्नवदनश्चातिसुप्रभो ललिताकृतिः

သူသည် မင်္ဂလာအလွန်ရှိ၍ အလှအပထူးကဲသည်။ ဆင်မျက်နှာရှိပြီး အနီရောင်တောက်ပလင်းလက်၏။ မျက်နှာတော်ကြည်နူးသန့်ရှင်း၍ အလွန်တောက်ပကာ ရုပ်သဏ္ဌာန်နူးညံ့လှပ—ဤသို့ပင် သခင် ဂဏေရှကို ချီးမွမ်းကြသည်။

Verse 58

तं दृष्ट्वा जीवितं बालं शिवापुत्रं मुनीश्वर । सर्वे मुमुदिरे तत्र सर्वदुःखं क्षयं गतम्

အို မုနိရှင်တို့၏ အရှင်၊ ရှိဝ၏ သားတော်ဖြစ်သော ထိုကလေး အသက်ပြန်လာသည်ကို မြင်ကြသော် အဲဒီနေရာရှိသူအားလုံး ဝမ်းမြောက်ကြ၏။ အကြောင်းမှာ သူတို့၏ ဒုက္ခအားလုံး ပျောက်ကွယ်သွားခဲ့သည်။

Verse 59

देव्यै संदर्शयामासुः सर्वे हर्षसमन्विताः । जीवितं तनयं दृष्ट्वा देवी हृष्टतराभवत्

သူတို့အားလုံး ဝမ်းမြောက်ပီတိဖြင့် ထိုကလေးကို ဒေဝီထံ ပြသပေးကြ၏။ သားတော် အသက်ရှင်နေသည်ကို မြင်သော် ဒေဝီသည် ပိုမို၍ ဝမ်းမြောက်လွန်ကဲလာ၏။

Verse 95

इत्येवमभिमंत्रेण मंत्रितं जलमुत्तमम् । स्मृत्वा शिवं समेतास्ते चिक्षिपुस्तत्कलेवरे

ဤသို့ မန္တရားတော်ဖြင့် အလွန်မြတ်သော ရေကို မန္တပြု၍ သန့်စင်ကာ၊ သီဝဘုရားကို သတိရပြီးနောက် အားလုံး စုဝေးကာ ထိုကိုယ်ခန္ဓာပေါ်သို့ ရေကို ပက်ချကြ၏။

Frequently Asked Questions

The chapter depicts the immediate aftermath of a violent episode involving a gaṇa-leader (gaṇādhipa) whose head is severed, triggering Śiva’s sorrow and Devī’s intense grief and anger, which then catalyzes further cosmic action.

Devī’s anger functions as a theological trigger for śakti-prakāśa (the outward manifestation of powers): Mahāmāyā/Prakṛti generates innumerable operative energies, illustrating how the One Śakti becomes many instruments for cosmic regulation.

The key manifestation is the instantaneous creation of ‘śaktis’ in vast numbers (śatasahasraśaḥ), who appear as empowered agents, bow to Devī, and await direct instruction—here oriented toward pralaya.