Sarga 11

Verse 1

रामस्य वचनं श्रुत्वा हर्षपौरुषवर्धनम्।सुग्रीवः पूजयाञ्चक्रे राघवं प्रशशंस च4.11.1।।

ရာမ၏ စကားတော်ကို ကြားရသဖြင့်—ဝမ်းမြောက်မှုနှင့် သတ္တိကို တိုးပွားစေသော စကားတော်ဖြစ်ရာ—သုဂရီးဝက ရာဃဝကို ရိုသေကန်တော့ကာ ချီးမွမ်းလေ၏။

Verse 2

असंशयं प्रज्वलितैस्तीक्ष्णैर्मर्मातिगैश्शरैः।त्वं दहेः कुपितो लोकान्युगान्त इव भास्करः4.11.2।।

မသံသယရှိဘဲ၊ သင် အမျက်ထွက်လျှင် မီးလောင်တောက်ပ၍ ထက်မြက်ကာ အသက်အရေးပါသောနေရာများကို ထိုးဖောက်သည့် မြားများဖြင့် လောကများကို မီးရှို့ပျက်စီးစေလိမ့်မည်—ယုဂအဆုံး၌ နေမင်းကဲ့သို့။

Verse 3

वालिनः पौरुषं यत्तद्यच्च वीर्यं धृतिश्च या।तन्ममैकमनाश्श्रुत्वा विधत्स्व यदनन्तरम्4.11.3।।

ဝါလီ၏ ယောက်ျားသတ္တိ၊ သူ၏ ရဲရင့်သတ္တိနှင့် မလျော့မတင်း ခံနိုင်ရည်ကို ငါ့ထံမှ စိတ်တစ်ခုတည်းဖြင့် နားထောင်လော့။ ထို့နောက် အဘယ်အရာကို ဆက်လက်လုပ်သင့်သည်ကို ဆုံးဖြတ်၍ ပြုလုပ်လော့။

Verse 4

समुद्रात्पश्चिमात्पूर्वं दक्षिणादपि चोत्तरम्।क्रामत्यनुदिते सूर्ये वाली व्यपगतक्लमः4.11.4।।

နေမထွက်မီကတည်းက ဝါလီသည် ပင်ပန်းနွမ်းနယ်မှုမထိခိုက်ဘဲ သမုဒ္ဒရာများကို ဖြတ်ကျော်၍ အနောက်မှ အရှေ့သို့၊ ထို့ပြင် တောင်မှ မြောက်သို့ လှည့်လည်ကာ နေ့စဉ်တရားဝတ်ပြုသဘောရှိသော စည်းကမ်းတကျ လေ့ကျင့်မှုကို ဆောင်ရွက်လေသည်။

Verse 5

अग्राण्यारुह्य शैलानां शिखराणि महान्त्यपि।ऊर्ध्वमुत्क्षिप्य तरसा प्रतिगृह्णाति वीर्यवान्4.11.5।।

သူသည် တောင်တန်းများ၏ ထိပ်စွန်းများကို တက်ရောက်၍ မဟာကြီးမားသော ထိပ်တောင်များကိုပါ၊ အရှိန်ပြင်းပြတ်ဖြင့် အပေါ်သို့ ခုန်တက်ကာ ဖမ်းဆုပ်ယူနိုင်သည့် အင်အားကြီးသော သူရဲကောင်းဖြစ်하였다။

Verse 6

बहवस्सारवन्तश्च वनेषु विविधा द्रुमाः।वालिना तरसा भग्ना बलं प्रथयताऽत्मनः4.11.6।।

တောများအတွင်း အမျိုးမျိုးသော ခိုင်မာသန်မာသည့် သစ်ပင်များ များစွာရှိ၏။ ဝါလီသည် မိမိ၏ အင်အားကို ထင်ရှားစေရန် အလွန်ပြင်းထန်သော အားဖြင့် ထိုသစ်ပင်များကို ချိုးဖျက်ပစ်하였다။

Verse 7

महिषो दुन्दुभिर्नाम कैलासशिखरप्रभः।बलं नागसहस्रस्य धारयामास वीर्यवान्4.11.7।।

ဒုန္ဒုဘီ ဟူသော အမည်ရှိ နွားကျားတစ်ကောင် ရှိ၍ ကိုင်လာသ တောင်ထိပ်ကဲ့သို့ တောက်ပလင်းလက်၏။ ထိုသူရဲကောင်းသည် ဆင်တစ်ထောင်၏ အင်အားကို ပိုင်ဆိုင်ထား၏။

Verse 8

वीर्योत्सेकेन दुष्टात्मा वरदानाच्च मोहितः।जगाम सुमहाकाय स्समुद्रं सरितां पतिम्।।4.11.8।।

ဒုန္ဒုဘီဟူသော စိတ်ဆိုးသူသည် ကိုယ်ထည်အလွန်ကြီးမား၍ ဝီရိယ၏ မာနကြောင့် မူးယစ်ကာ၊ ပေးအပ်သော ဝရဒာန်တို့ကြောင့်လည်း မောဟဖြစ်၍၊ မြစ်တို့၏ အရှင် မဟာသမုဒ္ဒရာသို့ သွားရောက်လေ၏။

Verse 9

ऊर्मिमन्तमभिक्रम्य सागरं रत्नसञ्चयम्।मह्यं युद्धं प्रयच्छेति तमुवाच महार्णवम्4.11.9।।

လှိုင်းတက်လှိုင်းကျ၍ ရတနာသိုက်ကြွယ်ဝသော သမုဒ္ဒရာသို့ ချဉ်းကပ်ကာ အလွန်ကျယ်ဝန်းသော မဟာသမုဒ္ဒရာကို “ကျွန်ုပ်အား စစ်ပွဲကို ပေးသနားပါ” ဟု လျှောက်ထား하였다။

Verse 10

ततस्समुद्रो धर्मात्मा समुत्थाय महाबलः।अब्रवीद्वचनं राजन्नसुरं कालचोदितम्4.11.10।।

ထို့နောက် ဓမ္မသဘောရှိ၍ အင်အားကြီးမားသော သမုဒ္ဒရာသည် ထ၍ ပေါ်လာကာ ကာလ၏အမိန့်ကြောင့် သေမင်းသို့ တိုက်မောင်းခံနေရသော အဆုရအား “အို မင်းကြီး…” ဟု ဤစကားကို ပြော하였다။

Verse 11

समर्थो नास्मि ते दातुं युद्धं युद्धविशारद।श्रूयतां चाभिधास्यामि यस्ते युद्धं प्रदास्यति4.11.11।।

“အို စစ်ပညာကျွမ်းကျင်သူ၊ ငါသည် သင့်အား စစ်ပွဲကို ပေးနိုင်သူ မဟုတ်။ သို့သော် နားထောင်ပါ—သင်လိုချင်သော တိုက်ပွဲကို ပေးမည့်သူကို ငါ ပြောပြမည်”

Verse 12

शैलराजो महारण्ये तपस्विशरणं परम्।शङ्करश्वशुरो नाम्ना हिमवानिति विश्रुतः4.11.12।।गुहाप्रस्रवणोपेतो बहुकन्दरनिर्दरः।स समर्थस्तव प्रीतिमतुलां कर्तुमाहवे4.11.13।।

အလွန်ကျယ်ပြန့်သော တောကြီးအတွင်း၌ ဟိမဝန်သည် တည်ရှိနေသည်—တပသ္ဝီတို့၏ အမြင့်မြတ်ဆုံး အားကိုးရာ—တောင်တန်းတို့၏ ဘုရင်ဟု ကျော်ကြားပြီး၊ ရှင်ကရ (ရှီဝ) ၏ ယောက္ခမဟာဖြစ်သည်ဟုလည်း လူသိများသည်။

Verse 13

शैलराजो महारण्ये तपस्विशरणं परम्।शङ्करश्वशुरो नाम्ना हिमवानिति विश्रुतः4.11.12।।गुहाप्रस्रवणोपेतो बहुकन्दरनिर्दरः।स समर्थस्तव प्रीतिमतुलां कर्तुमाहवे4.11.13।।

ဂူများနှင့် ရေတံခွန်များဖြင့် ပြည့်စုံကာ အပေါက်အခေါင်း၊ ချိုင့်ဝှမ်းနှင့် ချောက်ကမ်းပါးများ များစွာရှိသည့် သူသည် စစ်မြေပြင်၌ပင် သင့်၏ မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သော စစ်လိုလားမှုကို ဖြည့်ဆည်းပေးနိုင်လောက်အောင် အင်အားကြီးမားသည်။

Verse 14

तं भीत इति विज्ञाय समुद्रमसुरोत्तमः।हिमवद्वनमागच्छच्छरश्चापादिव च्युतः4.11.14।।ततस्तस्य गिरेश्श्वेता गजेन्द्रविप्रलाश्शिलाः।चिक्षेप बहुधा भूमौ दुन्दुभिर्विननाद च4.11.15।।

သမုဒ္ဒရာက မိမိကို ကြောက်ရွံ့နေသည်ဟု သိမြင်သော် ဒုန္ဒုဘီ အဆုရတို့အနက် အမြင့်ဆုံးသူသည် ဟိမဝန်၏ တောသို့ ဓနုမှ လွှတ်လိုက်သော မြားကဲ့သို့ လျင်မြန်စွာ ပြေးဝင်သွား하였다။

Verse 15

तं भीत इति विज्ञाय समुद्रमसुरोत्तमः।हिमवद्वनमागच्छच्छरश्चापादिव च्युतः4.11.14।।ततस्तस्य गिरेश्श्वेता गजेन्द्रविप्रलाश्शिलाः।चिक्षेप बहुधा भूमौ दुन्दुभिर्विननाद च4.11.15।।

ထို့နောက် ဒုန္ဒုဘီသည် ထိုတောင်၏ အဖြူရောင် ကျောက်တုံးကြီးများကို ဆင်မင်းကဲ့သို့ မဟာကြီးမားစွာ အများအပြား ခွာယူ၍ မြေပြင်ပေါ်သို့ မျိုးမျိုးပုံစံဖြင့် ပစ်ချကာ၊ ထို့ပြင် ကြောက်မက်ဖွယ် ဟိန်းဟောက်သံကိုလည်း ထွက်ပေါ်စေ하였다။

Verse 16

ततश्श्वेताम्बुदाकारः सौम्यः प्रीतिकराकृतिः।हिमवानब्रवीद्वाक्यं स्वे एव शिखरे स्थितः4.11.16।।

ထို့နောက် ဟိမဝန်သည် အဖြူရောင်မိုးတိမ်ကဲ့သို့ သန့်ရှင်းလှပ၍ သဘောနူးညံ့ကာ ကြည်နူးဖွယ်ရုပ်သဏ္ဌာန်ရှိသူဖြစ်၍၊ မိမိ၏တောင်ထိပ်ပေါ်တွင် ရပ်နေကာ ဤစကားကို မိန့်ကြား하였다။

Verse 17

क्लेष्टुमर्हसि मां न त्वं दुन्दुभे धर्मवत्सल।रणकर्मस्वकुशलस्तपस्विशरणं ह्यहम्4.11.17।।

အို ဒုန္ဒုဘီ၊ ဓမ္မကိုချစ်မြတ်နိုးသူရေ—ငါ့ကို နှောင့်ယှက်ခြင်းသည် မသင့်တော်ပါ။ ငါသည် တပသီတို့၏ ခိုလှုံရာဖြစ်ပြီး စစ်ရေးကိစ္စများတွင် မကျွမ်းကျင်သူဖြစ်သည်။

Verse 18

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा गिरिराजस्य धीमतः। उवाच दुन्दुभिर्वाक्यं क्रोधात्संरक्तलोचनः4.11.18।।

တောင်မင်းကြီး ပညာရှိ၏ ထိုစကားကို ကြားသိပြီးနောက် ဒုန္ဒုဘီသည် ဒေါသကြောင့် မျက်လုံးနီရဲလျက် ပြန်လည်တုံ့ပြန်၍ ပြောဆို하였다။

Verse 19

यदि युद्धेऽसमर्थस्त्वं मद्भयाद्वा निरुद्यमः।समाचक्ष्व प्रदद्यान्मे योऽद्य युद्धं युयुत्सतः4.11.19।।

သင်သည် စစ်တိုက်ရန် မစွမ်းနိုင်သူဖြစ်သလား၊ သို့မဟုတ် ငါ့ကိုကြောက်၍ လက်မထိုးဘဲ နေသလား—ထိုသို့ဖြစ်လျှင် ယနေ့ ငါနှင့် စစ်မြေပြင်၌ ရင်ဆိုင်တိုက်ခိုက်လိုသူ မည်သူရှိသနည်းကို ငါ့အား ပြောပြ၍ တစ်ဦးချင်းယှဉ်ပြိုင်စစ်ပွဲကို ငါ့အား ပေးပါ။

Verse 20

हिमवानब्रवीद्वाक्यं श्रुत्वा वाक्यविशारदः।अनुक्तपूर्वं धर्मात्मा क्रोधात्तमसुरोत्तमम्4.11.20।।

မကြားဖူးသေးသော စကားများကို ကြားသိပြီးနောက်၊ စကားပြောရာ၌ ကျွမ်းကျင်၍ ဓမ္မရှိသူ ဟိမဝန်သည် အမျက်ထွက်ကာ ထိုအဆုရတို့အနက် အမြင့်မြတ်ဆုံးသူအား မိန့်ကြားလေ၏။

Verse 21

वाली नाम महाप्राज्ञश्शक्रतुल्य पराक्रमः।अध्यास्ते वानरश्श्रीमान् किष्किन्धामतुलप्रभाम्4.11.21।।

ဝါလီဟူသော အမည်ရှိသူသည် မဟာပညာရှိ၍ သက္ကရ (အိန္ဒြာ) ကဲ့သို့ သတ္တိပြင်းထန်သော ဝါနရတို့၏ ဂုဏ်သရေရှိသော အရှင်ဖြစ်ကာ မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သည့် တောက်ပသော ကိရှ္ကိန္ဓာမြို့၌ နေထိုင်လေ၏။

Verse 22

स समर्थो महाप्राज्ञस्तव युद्धविशारदः।द्वन्द्वयुद्धं महद्दातुं नमुचेरिव वासवः4.11.22।।

သူသည် စွမ်းနိုင်သူ၊ မဟာပညာရှိ၊ စစ်ပညာကျွမ်းကျင်သူဖြစ်၍ တစ်ဦးချင်းဒွန္ဒယုទ្ធအကြီးကို စိန်ခေါ်ပေးနိုင်သည်—ယခင်က ဝါသဝ (အိန္ဒြာ) သည် နမုချိကို စိန်ခေါ်ခဲ့သကဲ့သို့။

Verse 23

तं शीघ्रमभिगच्छ त्वं यदि युद्धमिहेच्छसि।स हि दुर्धर्षणो नित्यं शूरस्समरकर्मणि4.11.23।।

သင် ဤနေရာ၌ ယခု စစ်ကို အမှန်တကယ်လိုလားပါက သူ့ထံသို့ အမြန်သွားလော့။ အကြောင်းမူကား သူသည် အမြဲတမ်း တိုက်ခိုက်ရန်ခက်ခဲသူ၊ စစ်မြေပြင်၏ လုပ်ငန်း၌ သူရဲကောင်းဖြစ်လေသည်။

Verse 24

श्रुत्वा हिमवतो वाक्यं कोधाविष्टस्स दुन्दुभिः।जगाम तां पुरीं तस्य किष्किन्धां वालिनस्तदा4.11.24।।

ဟိမဝတ်၏စကားကို ကြားသိပြီးနောက်၊ ဒေါသအလွန်တက်ကြွနေသော ဒုန္ဒုဘီသည် ထိုအခါ ဝါလီ၏မြို့တော် ကိစ္ကိန္ဓာသို့ သွားရောက်하였다။

Verse 25

धारयन्माहिषं रूपं तीक्ष्णशृङ्गो भयावहः।प्रावृषीव महामेघस्तोयपूर्णो नभस्स्थले4.11.25।।ततस्तु द्वारमागम्य किष्किन्धाया महाबलः।ननर्द कम्पयन्भूमिं दुन्दुभिर्दुन्दुभिर्यथा4.11.26।।

သူသည် ကြောက်မက်ဖွယ် မဟိသ (ကျွဲ) ရုပ်သဏ္ဌာန်ကို ခံယူကာ၊ ချွန်ထက်သော ချိုများဖြင့် ထိတ်လန့်စရာ ဖြစ်၏။ မိုးရာသီကောင်းကင်တွင် ရေပြည့်ဝသော မိုးတိမ်ကြီးကဲ့သို့ပင်။ ထို့နောက် မဟာဗလရှိသူသည် ကိစ္ကိန္ဓာ၏ တံခါးဝသို့ ရောက်လာ၍ စစ်ဒုံဒုဘီကဲ့သို့ ဟိန်းဟောက်ကာ မြေပြင်ကို တုန်လှုပ်စေသကဲ့သို့ ဖြစ်하였다။

Verse 26

धारयन्माहिषं रूपं तीक्ष्णशृङ्गो भयावहः।प्रावृषीव महामेघस्तोयपूर्णो नभस्स्थले4.11.25।।ततस्तु द्वारमागम्य किष्किन्धाया महाबलः।ननर्द कम्पयन्भूमिं दुन्दुभिर्दुन्दुभिर्यथा4.11.26।।

သူသည် ကြောက်မက်ဖွယ် မဟိသ (ကျွဲ) ရုပ်သဏ္ဌာန်ကို ခံယူကာ၊ ချွန်ထက်သော ချိုများဖြင့် ထိတ်လန့်စရာ ဖြစ်၏။ မိုးရာသီကောင်းကင်တွင် ရေပြည့်ဝသော မိုးတိမ်ကြီးကဲ့သို့ပင်။ ထို့နောက် မဟာဗလရှိသူသည် ကိစ္ကိန္ဓာ၏ တံခါးဝသို့ ရောက်လာ၍ စစ်ဒုံဒုဘီကဲ့သို့ ဟိန်းဟောက်ကာ မြေပြင်ကို တုန်လှုပ်စေသကဲ့သို့ ဖြစ်하였다။

Verse 27

समीपस्थान्द्रुमान्भञ्जन्वसुधां दारयन्खुरैः।विषाणेनोल्लिखन् दर्पात्तद्द्वारं द्विरदो यथा4.11.27।।

သူသည် အနီးအနားရှိ သစ်ပင်များကို ချိုးဖျက်ကာ၊ ခြေခွာများဖြင့် မြေပြင်ကို ခွဲကွဲစေပြီး၊ မာန်တက်စွာ ချိုဖြင့် ထိုတံခါးကို ခုတ်ထိုးကာ ခြစ်ထုတ်လေ၏—ဆင်တစ်ကောင်ကဲ့သို့။

Verse 28

अन्तःपुरगतो वाली श्रुत्वा शब्दममर्षणः।निष्पपात सह स्त्रीभिस्ताराभिरिव चन्द्रमाः4.11.28।।

အတွင်းနန်းတော်၌ ရှိနေသော ဝါလီသည် သည်းမခံနိုင်သော အသံကို ကြားသိလျှင်၊ မိန်းမများနှင့်အတူ ချက်ချင်း ခုန်ထွက်လာ၏—ကြယ်များနှင့်အတူ ထွန်းလင်းလာသော လမင်းကဲ့သို့။

Verse 29

मितं व्यक्ताक्षरपदं तमुवाचाथ दुन्दुभिम्।हरीणामीश्वरो वाली सर्वेषां वनचारिणाम्4.11.29।।

ထို့နောက် ဝါလီ—ဟရိ (ဝါနရ) တို့၏ အရှင်၊ တောတွင်းလှည့်လည်သူ အပေါင်းတို့၏ အုပ်စိုးရှင်—သည် ဒုန္ဒုဘီအား စာလုံးသံနှင့် အဓိပ္ပါယ် ပြတ်သားသော စကားတိုတိုဖြင့် မိန့်ကြား하였다။

Verse 30

किमर्थं नगरद्वारमिदं रुध्द्वा विनर्दसि।दुन्दुभे विदितो मेऽसि रक्षप्राणान्महाबल4.11.30।।

“ဒုန္ဒုဘီရေ၊ မြို့တံခါးကို ပိတ်တားထားပြီး အဘယ်ကြောင့် ဟိန်းဟောက်နေသနည်း။ သင်၏ အင်အားကို ငါသိ၏—အို မဟာဗလ၊ အသက်ကို ကယ်တင်လော့။”

Verse 31

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा वानरेन्द्रस्य धीमतः।उवाच दुन्दुभिर्वाक्यं रोषात्संरक्तलोचनः4.11.31।।

ဉာဏ်ပညာရှိသော ဝါနရမင်း၏ ထိုစကားကို ကြားသော် ဒုန္ဒုဘီသည် ဒေါသကြောင့် မျက်လုံးနီရဲလျက် ပြန်လည်တုံ့ပြန်၍ ဆို၏။

Verse 32

न त्वं स्त्रीसन्निधौ वीर वचनं वक्तुमर्हसि।मम युद्धं प्रयच्छाद्य ततो ज्ञास्यामि ते बलम्4.11.32।।

“သူရဲကောင်းရေ၊ မိန်းမများရှိရာတွင် ထိုသို့သောစကားကို ပြောရန် မသင့်တော်။ ယနေ့ ငါ့အား စစ်ပွဲကို ပေးလော့; ထို့နောက် သင်၏ အင်အားကို ငါသိမည်။”

Verse 33

अथवा धारयिष्यामि क्रोधमद्य निशामिमाम्।गृह्यतामुदयस्स्वैरं कामभोगेषु वानर4.11.33।।

သို့မဟုတ် ယနေ့ညအတွက် ငါ၏အမျက်ကို ထိန်းထားမည်။ အို မျောက်ရေ၊ နေထွက်ချိန်တိုင်အောင် စိတ်ကြိုက်အနားယူ၍ ကာမပျော်ရွှင်မှုတို့ကို လွတ်လပ်စွာ ခံစားလော့။

Verse 34

दीयतां सम्प्रदानं च परिष्वज्य च वानरान्।सर्वशाखामृगेन्द्र स्त्वं संसादय सुहृज्जनान्4.11.34।।

လှူဒါန်းပေးကမ်းမှုတို့ကို ပေးအပ်၍ မျောက်တို့ကို ဖက်လှမ်းနှုတ်ဆက်လော့။ အို ကိုင်းခက်များပေါ် လှုပ်ရှားသည့် သတ္တဝါတို့၏ အရှင်၊ မိတ်ဆွေကောင်းတို့နှင့် အတူ နေထိုင်၍ အချိန်ကုန်လော့။

Verse 35

सुदृष्टां कुरु किष्किन्धां कुरुष्वात्मसमं पुरे।क्रीडस्व च सह स्त्रीभिरहं ते दर्पनाशनः4.11.35।।

ကိစ္ကိန္ဓာကို ကောင်းစွာ စီမံကြည့်ရှု၍ မြို့တွင်း၌ မိမိနှင့်တန်းတူသူတစ်ဦးကို ခန့်ထားလော့။ မိန်းမတို့နှင့် စိတ်ကြိုက် ကစားပျော်ပါးလော့—ထို့နောက် ငါ့ကို ရင်ဆိုင်လော့၊ ငါသည် သင်၏မာနကို ချိုးဖျက်သူဖြစ်၏။

Verse 36

यो हि मत्तं प्रमत्तं वा सुप्तं वा रहितं भृशम्।हन्यात्स भ्रूणहा लोके त्वद्विधं मदमोहितम्4.11.36।।

မူးယစ်နေသူ၊ သတိလွတ်နေသူ၊ အိပ်ပျော်နေသူ၊ သို့မဟုတ် လုံးဝမပြင်ဆင်ထားသူကို—သင်ကဲ့သို့ မူးမောမိန်းမောနေသူကို—သတ်သူသည် ဤလောက၌ သားအိမ်အတွင်းက ကလေးကို သတ်သူ (ဘြူဏဟာ) ဟု ခေါ်ရ၏။

Verse 37

स प्रहस्याब्रवीन्मन्दं क्रोधात्तमसुरोत्तमम्।विसृज्य ताः स्त्रियस्सर्वास्ताराप्रभृतिकास्तदा4.11.37।।

ထို့နောက် ဝါလီသည် အနည်းငယ် ပြုံးရယ်ကာ တာရာစသည်ဖြင့် မိန်းမအားလုံးကို လွှတ်ပို့လိုက်ပြီး၊ အမျက်ထွက်လျက် နတ်ဆိုးတို့အနက် အမြင့်မြတ်ဆုံးသူအား တိတ်တိတ်လေး ပြောဆို하였다။

Verse 38

मत्तोऽयमिति मा मंस्था यद्यभीतोऽसि संयुगे।मदोऽयं सम्प्रहारेऽस्मिन्वीरपानं समर्थ्यताम्4.11.38।।

ငါ မူးနေတယ်လို့ မထင်ပါနဲ့။ စစ်မြေပြင်မှာ မကြောက်ရွံ့ဘူးဆိုရင် ဒီ ‘မူးယစ်မှု’ ကို ဒီတိုက်ပွဲအတွက် သူရဲကောင်းတို့၏ သောက်တော်ရည်လို သဘောထားပြီး ရင်ဆိုင်နိုင်ပါစေ။

Verse 39

तमेवमुक्त्वा सङ्कृद्धो मालामुत्क्षिप्य काञ्चनीम्।पित्रा दत्तां महेन्द्रेण युद्धाय व्यवतिष्ठत4.11.39।।

ထိုသို့ဆိုပြီးနောက် ဝါလီသည် ဒေါသထွက်ကာ မိဘဖြစ်သော မဟိန္ဒြ (အိန္ဒြာ) ထံမှ ပေးအပ်ထားသည့် ရွှေမော်လီကို ချွတ်ပစ်၍ စစ်ပွဲအတွက် တည်ကြည်စွာ ရပ်တည်လိုက်သည်။

Verse 40

विषाणयोर्गृहीत्वा तं दुन्दुभिं गिरिसन्निभम्।आविध्यत तदा वाली विनदन्कपिकुञ्जरः4.11.40।।

ထို့နောက် ဝါလီသည် မျောက်တို့အကြား ဆင်တော်သဖွယ် မဟာခေါင်းဆောင်ဖြစ်၍ တောင်တန်းသဖွယ် ဒုန္ဒုဘီကို ချိုနှစ်ချောင်းမှ ဆုပ်ကိုင်ကာ လှည့်ဝှေ့၍ မြေပြင်သို့ ပစ်ချလိုက်ပြီး အသံကြီးဖြင့် ဟိန်းဟောက်လေသည်။

Verse 41

वाली व्यापातयाञ्चक्रे ननर्द च महास्वनम्।श्रोत्राभ्यामथ रक्तं तु तस्य सुस्राव पात्यतः4.11.41।।

ဝါလီသည် သူ့ကို လှည့်ဝှေ့ကာ ပစ်ချပြီး အသံကြီးမားစွာ ဟိန်းဟောက်လေသည်။ ဒုန္ဒုဘီ ကျသွားသည့်အခါ နားနှစ်ဖက်မှ သွေးယိုစီးထွက်လာ၏။

Verse 42

तयोस्तु क्रोधसंरम्भात्परस्परजयैषिणोः।युद्धं समभवद्घोरं दुन्दुभेर्वानरस्यच4.11.42।।

ဒေါသအရှိန်ပြင်းထန်၍ တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦးကို အနိုင်ယူလိုသောစိတ်ကြောင့် ဒုန္ဒုဘီနှင့် ဝါနရ (ဝါလီ) တို့အကြား ကြောက်မက်ဖွယ် စစ်ပွဲကြီး ပေါ်ပေါက်လာ하였다။

Verse 43

अयुद्ध्यत तदा वाली शक्रतुल्यपराक्रमः।मुष्टिभिर्जानुभिश्चैव शिलाभिः पादपैस्तथा4.11.43।।

ထိုအခါ ဝါလီသည် သက္ကရာ (အိန္ဒြာ) ကဲ့သို့ သတ္တိဗလကြီးမားသူဖြစ်၍ စစ်ပွဲကို ဆက်လက်တိုက်ခိုက်ကာ လက်မုဋ္ဌိနှင့် ဒူးဖြင့်လည်းကောင်း၊ ကျောက်တုံးများနှင့် သစ်ပင်များဖြင့်လည်းကောင်း ထိုးနှက်하였다။

Verse 44

परस्परं घ्नतो स्तत्र वानरासुरयोस्तदा।आसीदसुरो युद्धे शक्रसूनुर्व्यवर्धत4.11.44।।

ထိုနေရာတွင် ဝါနရနှင့် အသူရတို့ အပြန်အလှန် ထိုးနှက်နေစဉ် စစ်ပွဲအတွင်း အသူရ၏ အင်အားသည် လျော့နည်းလာပြီး သက္ကရာ၏ သား (ဝါလီ) ၏ အားမာန်နှင့် စိတ်ဓာတ်သည် ပိုမိုတိုးပွားလာ하였다။

Verse 45

व्यापारवीर्यधैर्यैश्च परिक्षीणं पराक्रमैः।तं तु दुन्दुभिमुद्यम्य धरण्यामभ्यपातयत्।।4.11.45।।युद्धे प्राणहरे तस्मिन्निष्पिष्टो दुन्दुभिस्तदा।पपात च महाकायः क्षितौ पञ्चत्वमागतः4.11.46।।

ဒုန္ဒုဘီ၏ ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှု၊ အင်အား၊ သတ္တိနှင့် စွမ်းရည်တို့ ပျက်ယွင်း၍ ချို့ယွင်းသွားသောအခါ ဝါလီသည် သူ့ကို မြှောက်ယူကာ မြေပြင်သို့ ပြင်းထန်စွာ ပစ်ချ하였다။ အသက်ကိုယူသည့် ထိုစစ်ပွဲတွင် ဒုန္ဒုဘီသည် ကြေမွသွားပြီး ကိုယ်ခန္ဓာကြီးမားသူသည် မြေပေါ်သို့ လဲကျကာ အဆုံးသတ်သို့ ရောက်၍ ဓာတ်ငါးပါးသို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်하였다။

Verse 46

व्यापारवीर्यधैर्यैश्च परिक्षीणं पराक्रमैः।तं तु दुन्दुभिमुद्यम्य धरण्यामभ्यपातयत्।।4.11.45।।युद्धे प्राणहरे तस्मिन्निष्पिष्टो दुन्दुभिस्तदा।पपात च महाकायः क्षितौ पञ्चत्वमागतः4.11.46।।

ဒုန္ဒုဘီ၏ ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှု၊ အင်အား၊ သတ္တိနှင့် စွမ်းရည်တို့ ပျက်ယွင်း၍ ချို့ယွင်းသွားသောအခါ ဝါလီသည် သူ့ကို မြှောက်ယူကာ မြေပြင်သို့ ပြင်းထန်စွာ ပစ်ချ하였다။ အသက်ကိုယူသည့် ထိုစစ်ပွဲတွင် ဒုန္ဒုဘီသည် ကြေမွသွားပြီး ကိုယ်ခန္ဓာကြီးမားသူသည် မြေပေါ်သို့ လဲကျကာ အဆုံးသတ်သို့ ရောက်၍ ဓာတ်ငါးပါးသို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်하였다။

Verse 47

तं तोलयित्वा बाहुभ्यां गतसत्त्वमचेतनम्।चिक्षेप बलवान्वाली वेगेनैकेन योजनम्4.11.47।।

ထို့နောက် အင်အားကြီးသော ဝါလီသည် အသက်ဓာတ်ကင်း၍ သတိလစ်နေသော ကိုယ်ခန္ဓာကို လက်နှစ်ဖက်ဖြင့် ချိန်မြှောက်ကာ အားတစ်ချက်တည်းဖြင့် ယောဇနတစ်ခုအကွာသို့ ပစ်လွှတ်하였다။

Verse 48

तस्य वेगप्रविद्धस्य वक्त्रात्क्षतजबिन्दवः।प्रपेतुर्मारुतोत्क्षिप्ता मतङ्गप्याश्रमं प्रति4.11.48।।

အရှိန်ပြင်းစွာ ပစ်လွှတ်ခံရသော ထိုကိုယ်ခန္ဓာ၏ ပါးစပ်မှ သွေးစက်များသည် လေတိုးကာ မြှောက်ပင့်၍ ပြန့်ကျဲသွားပြီး မတင်္ဂ ရသီ၏ အာရှရမ်ဘက်သို့ ကျရောက်သွား하였다။

Verse 49

तान्दृष्ट्वा पतितांस्तस्य मुनिश्शोणितविप्रुषः।क्रुद्धस्तत्र महाभागश्चिन्तयामास कोन्वयम्4.11.49।।

ထိုနေရာ၌ သူ၏ သွေးစက်များ ကျရောက်နေသည်ကို မုနိမြတ်တော် မြင်သောအခါ၊ မဟာဘုန်းတော်ရှိသူသည် ဒေါသထွက်၍ “ဤသူကား မည်သူနည်း” ဟု စဉ်းစားတော်မူ하였다။

Verse 50

येनाहं सहसा स्पृष्टश्शोणितेन दुरात्मना। कोऽयं दुरात्मा दुर्भुदि्घरकृतात्मा च बालिशः4.11.50।।

“ဘယ်သူက—အကျင့်ဆိုးသော မကောင်းသူက—ငါ့ကို ရုတ်တရက် သွေးဖြင့် ထိမိစေသနည်း။ ဤအယုတ်မာသူသည် မည်သူနည်း—စိတ်ဆိုး၊ ဉာဏ်မကောင်း၊ ကိုယ်ကိုမထိန်းနိုင်၊ မိုက်မဲသူ?”

Verse 51

इत्युक्त्वाऽथ विनिष्क्रम्य ददर्श मुनिसत्तमः।महिषं पर्वताकारं गतासुं पतितं भुवि4.11.51।।

ထိုသို့ မိန့်ကြားပြီးနောက် အမြတ်ဆုံး ရသီသည် အပြင်သို့ ထွက်လာကာ တောင်တစ်လုံးကဲ့သို့ ကြီးမားသော ကျွဲတစ်ကောင်သည် အသက်မရှိတော့ဘဲ မြေပေါ်တွင် လဲကျနေသည်ကို မြင်တော်မူ၏။

Verse 52

स तु विज्ञाय तपसा वानरेण कृतं हि तत्।उत्ससर्ज महाशापं क्षेप्तारं वालिनं प्रति4.11.52।।

တပဿာ၏ ဉာဏ်အမြင်ဖြင့် ဤအမှုကို ဝါနရတစ်ကောင်က ပြုလုပ်ခဲ့သည်ဟု သိမြင်သဖြင့် ထိုပစ်ချသူ ဝါလီကို ရည်ညွှန်းကာ ကြီးမားသော အပစ်တင်ကျိန်စာကို ထုတ်လွှတ်တော်မူ၏။

Verse 53

इह तेनाप्रवेष्टव्यं प्रविष्टस्य वधो भवेत्।वनं मत्संश्रयं येन दूषितं रुधिरस्रवैः4.11.53।।

“ငါ၏ အကာအကွယ်အောက်ရှိ ဤတောကို သွေးစီးကြောင်းများဖြင့် မသန့်စင်အောင် လုပ်သူသည် ဤနေရာသို့ မဝင်ရ; ဝင်လာပါက သေခြင်းသည် သူ၏ကံကြမ္မာ ဖြစ်လိမ့်မည်။”

Verse 54

सम्भग्नाः पादपाश्चैमेक्षिपतेहासुरीं तनुम्।समन्तादाद्योजनं पूर्णमाश्रमं मामकं यदि4.11.54।।आगमिष्यति दुर्बुद्धिर्व्यक्तं स न भविष्यति।

“ကြည့်လော့—အဆုရ၏ ကိုယ်ခန္ဓာကို ပစ်ချသူကြောင့် ဤသစ်ပင်များပါ ချိုးဖျက်ပျက်စီးကုန်ပြီ။ ထိုမကောင်းသော ဉာဏ်နိမ့်သူက ငါ၏ အာရှရမ်ကို ပတ်လည် တစ်ယောဇနာအတွင်း ဝင်ရောက်လာပါက ထင်ရှားစွာ အသက်မရှင်နိုင်တော့မည်။”

Verse 55

ये चापि सचिवाः स्तस्य संश्रिता मामकं वनम्4.11.55।।न च तैरिह वस्तव्यं श्रुत्वा यान्तु यथासुखम्।

“ထို့အပြင် သူ၏ အမတ်အပါးနှင့် အစေခံတို့က ငါ၏ ဤတော၌ ခိုလှုံနေကြသော်လည်း ဤနေရာတွင် မနေထိုင်ရ; ဤစကားကို ကြားပြီးနောက် မိမိတို့အဆင်ပြေသလို ဘေးကင်းစွာ ထွက်ခွာကြစေ။”

Verse 56

यदि तेऽपी ह तिष्ठन्ति शपिष्ये तानपि ध्रुवम्4.11.56।।वनेऽस्मिन्मामके नित्यं पुत्रवत्परिरक्षिते।पत्राङ्कुरविनाशाय फलमूलाभवाय च4.11.57।।

သူတို့က မထွက်သေးဘဲ နေတုန်းဆိုလျှင် ငါသည် သူတို့ကိုလည်း မလွဲမသွေ ကျိန်စာတင်မည်—ငါက သားတစ်ယောက်ကဲ့သို့ အမြဲကာကွယ်စောင့်ရှောက်နေသော ငါ့တော၌—အရွက်နှင့် မျိုးပင်ပေါက်ငယ်များကို ဖျက်ဆီး၍ သီးနှင့် အမြစ်တို့ကို ပျောက်ကွယ်စေပါက။

Verse 57

यदि तेऽपी ह तिष्ठन्ति शपिष्ये तानपि ध्रुवम्4.11.56।।वनेऽस्मिन्मामके नित्यं पुत्रवत्परिरक्षिते।पत्राङ्कुरविनाशाय फलमूलाभवाय च4.11.57।।

သူတို့က မထွက်သေးဘဲ နေတုန်းဆိုလျှင် ငါသည် သူတို့ကိုလည်း မလွဲမသွေ ကျိန်စာတင်မည်—ငါက သားတစ်ယောက်ကဲ့သို့ အမြဲကာကွယ်စောင့်ရှောက်နေသော ငါ့တော၌—အရွက်နှင့် မျိုးပင်ပေါက်ငယ်များကို ဖျက်ဆီး၍ သီးနှင့် အမြစ်တို့ကို ပျောက်ကွယ်စေပါက။

Verse 58

दिवसश्चास्य मर्यादा यं द्रष्टा श्वोऽस्मि वानरम्।बहुवर्षसहस्राणि स वै शैलो भविष्यति4.11.58।।

သူ့အတွက် အချိန်ကန့်သတ်ချက်မှာ ဤတစ်နေ့တည်းပင် ဖြစ်သည်။ မနက်ဖြန် ငါမြင်ရသော မျောက်မည်သူမဆို အမှန်တကယ် ထောင်နှင့်ချီသော နှစ်များတိုင်အောင် တောင်တစ်လုံးအဖြစ် ဖြစ်နေမည်။

Verse 59

ततस्ते वानराश्श्रुत्वा गिरं मुनिसमीरिताम्।निश्चक्रमुर्वनात्तस्मात्तान्दृष्ट्वा वालिरब्रवीत्4.11.59।।

ထို့နောက် မုနိ၏ မိန့်ကြားသံကို ကြားသိပြီးသော မျောက်များသည် ထိုတောမှ ထွက်ခွာသွားကြသည်။ သူတို့ကို မြင်သောအခါ ဝါလီက ပြောဆို하였다။

Verse 60

किं भवन्तस्समस्ताश्च मतङ्गवनवासिनः।मत्समीपमनुप्राप्ता अपि स्वस्ति वनौकसाम्4.11.60।।

မတင်္ဂရသီ၏ တောအတွင်း နေထိုင်သူတို့အားလုံး၊ အဘယ်ကြောင့် ငါ့အနီးသို့ လာရောက်ကြသနည်း။ ထို့ပြင် တောနေသူတို့သည် ကောင်းကျိုးချမ်းသာ၍ လုံခြုံကြသလော။

Verse 61

ततस्ते कारणं सर्वं तदा शापं च वालिनः।शशंसुर्वानरास्सर्वे वालिने हेममालिने4.11.61।।

ထို့နောက် ရွှေမော်လီပန်းကုံးဆင်ထားသော ဝါလီထံသို့ မျောက်တို့အားလုံးက အကြောင်းရင်းအားလုံးကို ပြည့်စုံစွာ လျှောက်တင်ကြပြီး၊ သူနှင့်ပတ်သက်၍ ထုတ်ပြန်ထားသော ရှာပ (ကျိန်စာ) ကိုလည်း ပြောကြားကြသည်။

Verse 62

एतच्छ्रुत्वा तदा वाली वचनं वानरेरितम्।स महर्षिंतदाऽसाद्य याचते स्म कृताञ्जलिः4.11.62।।

မျောက်တို့ပြောသောစကားကို ကြားသိပြီးနောက် ဝါလီသည် မဟာရသီထံသို့ ချဉ်းကပ်ကာ လက်အုပ်ချီ၍ တောင်းပန်လျှောက်ထား하였다။

Verse 63

महर्षिस्तमनादृत्य प्रविवेशाश्रमं तदा।शापधारणभीतस्तु वाली विह्वलतां गतः4.11.63।।

သို့သော် မဟာရသီသည် သူ့ကို မလေးစားမကြည့်ဘဲ ထိုခဏတင် အာရှရမ်သို့ ဝင်ရောက်သွားသည်။ ဝါလီသည် ရှာပကို ထမ်းဆောင်ရမည်ကို ကြောက်ရွံ့၍ စိတ်လှုပ်ရှားကာ အလွန်ပူပန်သွားသည်။

Verse 64

ततश्शापभयाद्भीत ऋश्यमूकं महागिरिम्।प्रवेष्टुं नेच्छति हरिर्द्रष्टुं वापि नरेश्वर4.11.64।।

ထို့ကြောင့် ရှာပ၏ကြောက်ရွံ့မှုကြောင့် ကြောက်လန့်နေသော ဟရီ—ဝါလီ—အို လူတို့၏အရှင်၊ မဟာတောင် ရှျမ်မူက (Ṛśyamūka) ထဲသို့ ဝင်လိုခြင်းမရှိ၊ ထိုတောင်ကို ကြည့်မြင်လိုခြင်းပင် မရှိတော့ချေ။

Verse 65

तस्याप्रवेशं ज्ञात्वाऽहमिदं राम महावनम्।विचरामि सहामात्यो विषादेन विवर्जितः4.11.65।।

သူသည် ဝင်ခွင့်မရအောင် တားမြစ်ထားကြောင်းကို သိပြီးနောက်၊ အို ရာမ၊ ငါသည် မိတ်ဆွေများနှင့် အမတ်အကြံပေးများနှင့်အတူ ဤမဟာတောကြီးအတွင်း လှည့်လည်သွားလာလျက်၊ စိုးရိမ်ပူပန်မှုနှင့် ဝမ်းနည်းမှုကင်းစင်နေ၏။

Verse 66

एषोऽस्थिनिचयस्तस्य दुन्दुभेस्सम्प्रकाशते।वीर्योत्सेकान्निरस्तस्य गिरिकूटोपमो महान्4.11.66।।

ဤနေရာတွင် ဒုန္ဒုဘီ၏ အရိုးတောင်ပုံကြီးသည် တောက်ပစွာ ထင်ရှားနေသည်—ဗီရသတ္တိ၏ မာန်မက်မှုကြောင့် ပစ်လွှတ်ပယ်ချခံရသောအရာ—တောင်ထိပ်တစ်ခုကဲ့သို့ မဟာကြီးမားလှ၏။

Verse 67

इमे च विपुलास्सालास्सप्त शाखावलम्बिनः।यत्रैकं घटते वाली निष्पत्रयितुमोजसा4.11.67।।

ဤနေရာတွင် များပြားကြီးမားသော စာလာပင် ခုနစ်ပင်ကို ကြည့်လော့၊ အကိုင်းအခက်များသည် တစ်ခုနှင့်တစ်ခု ဆက်ယှက်ကပ်လျက်ရှိသည်။ ဤနေရာ၌ပင် ဝါလီသည် အင်အားတစ်ခုတည်းဖြင့် စာလာပင်တစ်ပင်ကို အရွက်ကင်းစင်အောင် လုပ်နိုင်ခဲ့၏။

Verse 68

एतदस्यासमं वीर्यं मया राम प्रकीर्तितम्।कथं तं वालिनं हन्तुं समरे शक्ष्यसे नृप4.11.68।।

အို ရာမ၊ သူ၏ မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သော အင်အားကို ငါသည် သင်အား ပြောကြားပြီးပြီ။ အို မင်းကြီး၊ ထိုဝါလီကို ပွင့်လင်းသော စစ်မြေပြင်၌ သင်မည်သို့ သတ်နိုင်မည်နည်း။

Verse 69

तथा ब्रुवाणं सुग्रीवं प्रहसन् लक्ष्मणोऽब्रवीत्।कस्मिन्कर्मणि निर्वृत्ते श्रद्दध्या वालिनो वधम्4.11.69।।

သုဂရီးဝက ဤသို့ ပြောနေစဉ် လက္ခမဏသည် ပြုံးရယ်လျက် ပြော၏—“မည်သည့်လုပ်ရပ် ပြီးမြောက်သော်မှ ဝါလီ သတ်ခံရခြင်းကို သင် အမှန်တကယ် ယုံကြည်မည်နည်း?”

Verse 70

तमुवाचाथ सुग्रीवस्सप्त सालानिमान्पुरा।एवमेकैकशो वाली विव्याथाथ स चासकृत्। 4.11.70।।

ထို့နောက် စုဂရీవက သူ့အား ပြော၏—“ယခင်က ဝါလီသည် ဤဆာလာပင် ခုနစ်ပင်ကို တစ်ပင်ပြီးတစ်ပင် ထိုးဖောက်ခဲ့ပြီး၊ ထိုကဲ့သို့ကို မကြာခဏ ထပ်ခါတလဲလဲ ပြုခဲ့သည်” ဟု။

Verse 71

रामोऽपिदारयेदेषां बाणेनैकेन च द्रुमम्।वालिनं निहतं मन्ये दृष्ट्वा रामस्य विक्रमम्4.11.71।।

ရာမသည်လည်း မြားတစ်စင်းတည်းဖြင့် ထိုသစ်ပင်များကို ခွဲဖောက်နိုင်ပါက၊ ရာမ၏ သတ္တိဗလကို မြင်တွေ့ပြီးနောက် ငါသည် ဝါလီကို သတ်ပြီးသားကဲ့သို့ပင် ယူဆမည်။

Verse 72

हतस्य महिषस्यास्थि पादेनैकेन लक्ष्मण।उद्यम्याथ प्रक्षिपेच्चेत्तरसा द्वे धनुश्शते4.11.72।।

အို လက္ခမဏာ၊ ရာမသည် သတ်ပြီးသား နွားကျား၏ အရိုးများကို ခြေတစ်ဖက်တည်းဖြင့် မြှောက်ယူကာ လျင်မြန်စွာ လေးနှစ်ရာအကွာ (လေးနှစ်ရာမဟုတ်) လေးနှစ်ရာမဟုတ်၊ လေးနှစ်ရာမဟုတ်—လေးနှစ်ရာမဟုတ်—ဓနုနှစ်ရာအကွာအဝေးသို့ ပစ်လွှတ်နိုင်ပါက၊

Verse 73

एवमुक्त्वा तु सुग्रीवो रामं रक्तान्तलोचनम्।ध्यात्वा मुहूर्तं काकुत्स्थं पुनरेव वचोऽब्रवीत्4.11.73।।

ဤသို့ ပြောပြီးနောက် စုဂရీవသည် မျက်စိအနားနီမြန်းသော ရာမကို ကြည့်၍၊ ကာကုတ္သ္ထ မင်းသားကို ခဏမျှ စိတ်တွင် ဆင်ခြင်ပြီးနောက် ထပ်မံ၍ စကားဆိုလေ၏။

Verse 74

शूरश्च शूरघाती च प्रख्यातबलपौरुषः।बलवान्वानरो वाली संयुगेष्वपराजितः4.11.74।।

ဝါလီသည် သူရဲကောင်းဖြစ်သကဲ့သို့ သူရဲကောင်းတို့ကို ချေမှုန်းသူလည်း ဖြစ်၍၊ အင်အားနှင့် ယောကျ်ားသတ္တိကြောင့် နာမည်ကြီးသည်။ ထိုအင်အားကြီးသော ဝါနရသည် စစ်ပွဲများတွင် မည်သည့်အခါမျှ မရှုံးနိမ့်ခဲ့။

Verse 75

दृश्यन्ते चास्य कर्माणि दुष्कराणि सुरैरपि।यानि सञ्चिन्त्य भीतोऽहमृश्यमूकं समाश्रितः4.11.75।।

ထို့ပြင် သူ၏လုပ်ရပ်များသည် ထင်ရှားပေါ်လွင်နေသည်—နတ်တို့အတွက်တောင် ခက်ခဲလှသော လုပ်ရပ်များပင် ဖြစ်သည်။ ထိုအရာများကို စဉ်းစားမိသဖြင့် ငါကြောက်ရွံ့ကာ ရှျယမူက တောင်သို့ ခိုလှုံခဲ့သည်။

Verse 76

तमजय्यमधृष्यं च वानरेन्द्रममर्षणम्।विचिन्तयन्न मुञ्चामि ऋश्यमूकमहन्विमम्4.11.76।।

ထိုအမျက်ထွက်လွယ်သော ဝါနရအရှင်—မအနိုင်ယူနိုင်၊ မနှိမ်နင်းနိုင်သူ—ကို စဉ်းစားနေသဖြင့် ငါသည် ဤ ရှျယမူက တောင်ကို မစွန့်ခွာခဲ့။

Verse 77

उद्विग्नश्शङ्कितश्चापि विचरामि महावने।अनुरक्तैः सहामात्यैर्हनुमत्प्रमुखैर्वरैः4.11.77।।

စိတ်လှုပ်ရှား၍ သံသယကြောက်ရွံ့နေသဖြင့် ငါသည် ဤတောကြီးထဲတွင် လှည့်လည်နေ၏။ ဟနုမာန်ကို ဦးဆောင်သူအဖြစ်ထားသော သစ္စာရှိ အမတ်ကောင်းများနှင့်အတူ ဖြစ်သည်။

Verse 78

उपलब्धं च मे श्लाघ्यं सन्मित्रं मित्रवत्सल।त्वामहं पुरुषव्याघ्र हिमवन्तमिवाश्रितः4.11.78।।

အို မိတ်ဆွေကိုချစ်မြတ်နိုးသူ၊ သင်၌ ငါသည် ချီးမွမ်းထိုက်သော မိတ်ကောင်းမိတ်မှန်ကို ရရှိခဲ့သည်။ အို လူတို့အနက် ကျားသဖွယ်သူရဲကောင်း၊ ငါသည် ဟိမာလယကို ခိုလှုံသကဲ့သို့ သင်၌ ခိုလှုံ၏။

Verse 79

किं तु तस्य बलज्ञोऽहं दुर्भ्रातुर्बलशालिनः।अप्रत्यक्षं तु मे वीर्यं समरे तव राघव4.11.79।।

သို့သော် အင်အားကြီးမားသော အကျင့်ဆိုးညီအစ်ကို၏ အင်အားကို ငါကောင်းကောင်းသိ၏။ အို ရာဃဝ၊ သင်၏ စစ်မြေပြင်၌ရှိသော ဝီရိယနှင့် ပရက్రమကို ငါ မျက်မြင်မတွေ့ရသေး။

Verse 80

न खल्वहं त्वां तुलये नावमन्ये न भीषये।कर्मभिस्तस्य भीमैस्तु कातर्यं जनितं मम4.11.80।।

အမှန်တကယ် ငါသည် သင့်ကို သူနှင့် မနှိုင်းယှဉ်၊ မလျော့တင်၊ မကြောက်လန့်စေလိုခြင်းလည်း မရှိ။ သို့ရာတွင် ဝါလီ၏ ကြောက်မက်ဖွယ် လုပ်ရပ်များကြောင့် ငါ့အတွင်း၌ ဤကြောက်ရွံ့မှု ပေါ်ပေါက်လာခြင်းဖြစ်၏။

Verse 81

कामं राघव ते वाणी प्रमाणं धैर्यमाकृतिः।सूचयन्ति परं तेजो भस्मच्छन्नमिवानलम्4.11.81।।

အမှန်ပင် အို ရာဃဝ၊ သင်၏ စကားသံ၊ သင်၏ အမူအရာ၊ သင်၏ သတ္တိနှင့် သင်၏ ရုပ်သဏ္ဌာန်တို့သည် အမြင့်မြတ်ဆုံး တေဇောကို ညွှန်ပြနေ၏—ပြာအောက်၌ ဖုံးကွယ်နေသော မီးကဲ့သို့။

Verse 82

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा सुग्रीवस्य महात्मनः।स्मितपूर्वमथो रामः प्रत्युवाच हरिं प्रभुः4.11.82।।

မဟာတ္မာ သုဂ္ရီဝ၏ စကားကို ကြားသိပြီးနောက်၊ အရှင် ရာမသည် အနည်းငယ် ပြုံးလျက် မျောက်ကို ပြန်လည်ဖြေကြားလေ၏။

Verse 83

यदि न प्रत्ययोऽस्मासु विक्रमे तव वानर।प्रत्ययं समरे श्लाघ्यमहमुत्पादयामि ते4.11.83।।

ငါတို့၏ သတ္တိဗလကို သင်မယုံကြည်သေးလျှင်၊ အို ဝါနရ၊ စစ်မြေပြင်၌ ချီးမွမ်းထိုက်သော ယုံကြည်မှုကို သင့်နှလုံး၌ ငါပေါ်ထွန်းစေမည်။

Verse 84

एवमुक्त्वा तु सुग्रीवं सान्त्वं लक्ष्मणपूर्वजः।राघवो दुन्दुभेः कायं पादाङ्गुष्ठेन लीलया4.11.84।।तोलयित्वा महाबाहुश्चिक्षेप दशयोजनम्।असुरस्य तनुं शुष्कं पादाङ्गुष्ठेन वीर्यवान्4.11.85।।

ထိုသို့ စိတ်သက်သာစေသောစကားဖြင့် စုဂရీవအား မိန့်ကြားပြီးနောက်၊ ရာဃဝ—လက္ခမဏ၏ အကိုကြီး၊ လက်မောင်းကြီးသန်မာသူ—သည် ဒုန္ဒုဘီ၏ ခြောက်သွေ့သော ကိုယ်ခန္ဓာကို ခြေမကြီးဖြင့် လွယ်လင့်တကူ မြှောက်ကာ အဆုရ၏ အလောင်းကို ယောဇနာ ဆယ်တိုင်အောင် ပစ်လွှတ်တော်မူ၏။

Verse 85

एवमुक्त्वा तु सुग्रीवं सान्त्वं लक्ष्मणपूर्वजः।राघवो दुन्दुभेः कायं पादाङ्गुष्ठेन लीलया4.11.84।।तोलयित्वा महाबाहुश्चिक्षेप दशयोजनम्।असुरस्य तनुं शुष्कं पादाङ्गुष्ठेन वीर्यवान्4.11.85।।

စုဂရీవအား အားပေးနှစ်သိမ့်သောစကားများ ပြောပြီးနောက်၊ ရာဃဝ—လက္ခမဏ၏ အကိုကြီး—သည် ဒုန္ဒုဘီ အဆုရ၏ ခြောက်သွေ့သော ကိုယ်ခန္ဓာကို ခြေမကြီးဖြင့် အလွယ်တကူ မြှောက်ကာ၊ လက်မောင်းကြီးသန်မာသော သူရဲကောင်းအဖြစ် ယောဇနာ ဆယ်တိုင်အောင် ပစ်လွှတ်တော်မူ၏။

Verse 86

क्षिप्तं दृष्ट्वा ततः कायं सुग्रीवः पुनरब्रवीत्।लक्ष्मणस्याग्रतो राममिदं वचनमर्थवत्4.11.86।।

ထိုကိုယ်ခန္ဓာကို ထိုသို့ ပစ်လွှတ်ထားသည်ကို မြင်ပြီးနောက်၊ စုဂရీవသည် လက္ခမဏ၏ ရှေ့တွင် ရာမအား ထပ်မံ၍ အဓိပ္ပါယ်ပြည့်ဝသော စကားကို ပြောကြား하였다။

Verse 87

आर्द्रस्समांसः प्रत्यग्रः क्षिप्तः कायः पुरा सखे4.11.87।।लघुस्सम्प्रति निर्मांस स्तृणभूतश्च राघव।परिश्रान्तेन मत्तेन भ्रात्रा मे वालिना तदा4.11.88।।क्षिप्तमेवं प्रहर्षेण भवता रघुनन्दन।

စုဂရీవက ပြောသည်—“မိတ်ဆွေ၊ အရင်က ဤကိုယ်ခန္ဓာကို ပစ်လွှတ်ခဲ့သည့်အခါ ၎င်းသည် အသစ်လတ်လတ်၊ စိုစွတ်၍ အသားပြည့်နေသေး၏။ သို့သော် ယခု အို ရာဃဝ၊ ၎င်းသည် အသားမရှိတော့ဘဲ ပေါ့ပါးကာ မြက်တစ်စည်းကဲ့သို့ ဖြစ်နေ၏။ ထိုအခါ ငါ့အကို ဝါလီသည် ပင်ပန်း၍ မူးယစ်နေစဉ် ပျော်ရွှင်သဖြင့် ပစ်လွှတ်ခဲ့၏; သို့ရာတွင် သင်သည် အို ရဂ္ဃုဝంశ၏ ဂုဏ်ရောင်၊ ယခုတော့ ကစားသကဲ့သို့ပင် ၎င်းကို ပစ်လွှတ်တော်မူ၏။”

Verse 88

आर्द्रस्समांसः प्रत्यग्रः क्षिप्तः कायः पुरा सखे4.11.87।।लघुस्सम्प्रति निर्मांस स्तृणभूतश्च राघव।परिश्रान्तेन मत्तेन भ्रात्रा मे वालिना तदा4.11.88।।क्षिप्तमेवं प्रहर्षेण भवता रघुनन्दन।

စုဂရీవက ပြောသည်—“မိတ်ဆွေ၊ အရင်က ဤကိုယ်ခန္ဓာကို ပစ်လွှတ်ခဲ့သည့်အခါ ၎င်းသည် အသစ်လတ်လတ်၊ စိုစွတ်၍ အသားပြည့်နေသေး၏။ သို့သော် ယခု အို ရာဃဝ၊ ၎င်းသည် အသားမရှိတော့ဘဲ ပေါ့ပါးကာ မြက်တစ်စည်းကဲ့သို့ ဖြစ်နေ၏။ ထိုအခါ ငါ့အကို ဝါလီသည် ပင်ပန်း၍ မူးယစ်နေစဉ် ပျော်ရွှင်သဖြင့် ပစ်လွှတ်ခဲ့၏; သို့ရာတွင် သင်သည် အို ရဂ္ဃုဝంశ၏ ဂုဏ်ရောင်၊ ယခုတော့ ကစားသကဲ့သို့ပင် ၎င်းကို ပစ်လွှတ်တော်မူ၏။”

Verse 89

नात्र शक्यं बलं ज्ञातुं तव वा तस्य वाऽधिकम्।आर्द्रं शुष्कमिति ह्येतत्सुमहद्राघवान्तरम्4.11.89।।

ဤအမှု၌ သင်၏အားနှင့် သူ၏အား မည်သူက ပိုမိုကြီးမားသနည်းဟု မသိနိုင်ပါ၊ အို ရာဃဝ။ “စို” နှင့် “ခြောက်” တို့၏ ကွာခြားမှုသည် အလွန်ကြီးမားလှ၏။

Verse 90

स एव संशयस्तात तव तस्य च यद्बले4.11.90।।सालमेकं तु निर्भिद्या भवेद्व्यक्तिर्बलाबले।

ချစ်သားရေ၊ သင်နှင့် သူတို့၏ အားအင်အတိုင်းအတာအပေါ် သံသယသည် မပြတ်သေးပါ။ သို့သော် သင်က သာလာပင်တစ်ပင်ကို ထိုးဖောက်နိုင်လျှင် အားကြီးအားနည်း၏ အမှန်တရား ပေါ်လွင်လာမည်။

Verse 91

कृत्वेदं कार्मुकं सज्यं हस्तिहस्त मिवाततम्4.11.91।।आकर्णपूर्णमायम्य विसृजस्व महाशरम्।

ဤလေးကို ကြိုးတပ်၍ အဆင်သင့်ပြုကာ ဆင်၏ လက်တံကဲ့သို့ တင်းကျပ်စွာ ဆန့်ထုတ်လော့။ ကြိုးကို နားတိုင်အောင် ပြည့်ဝစွာ ဆွဲ၍ မဟာမြားကို လွှတ်လော့။

Verse 92

इमं हि सालं सहित स्त्वया शरोन संशयोऽत्रास्ति विदारयिष्यति।अलं विमर्शेन मम प्रियं ध्रुवंकुरुष्व राजात्मज शापितो मया4.11.92।।

သင်၏ တိကျစွာ ဦးတည်ထားသော မြားသည် ဤသာလာပင်ကို မလွဲမသွေ ခွဲဖောက်လိမ့်မည်—ဤတွင် သံသယမရှိ။ စဉ်းစားခြင်းကို ရပ်လော့; မိမိကို အမှန်တကယ် ပျော်ရွှင်စေမည့်အရာကို လုပ်ဆောင်လော့၊ အို မင်းသား—ငါသည် ကိုယ်တိုင်၏ သစ္စာကတိကြောင့် ချုပ်နှောင်ခံရသကဲ့သို့ ဖြစ်၏။

Verse 93

यथा हि तेजस्सु वरस्सदा रविर्यथा हि शैलो हिमवान्महाद्रिषु।यथा चतुष्पात्सु च केसरी वरस्तथा नरणामसि विक्रमे वरः4.11.93।।

တောက်ပသူတို့အနက် နေမင်းသည် အမြဲအမြတ်ဆုံးဖြစ်သကဲ့သို့၊ မဟာတောင်တန်းတို့အနက် ဟိမဝန်တောင်သည် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သကဲ့သို့၊ လေးခြေသတ္တဝါတို့အနက် ခြင်္သေ့သည် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သကဲ့သို့—လူတို့အနက် သင်သည် ရဲရင့်ဗီရိယ၌ အမြတ်ဆုံးဖြစ်၏။