HomeRamayanaBala KandaSarga 55Shloka 13
Previous Verse
Next Verse

Shloka 13

कामधेनुसैन्यप्रादुर्भावः

Kamadhenu’s Forces, Visvamitra’s Austerities, and Vasishta’s Wrath

केनचित्त्वथ कालेन देवेशो वृषभध्वज:।दर्शयामास वरदो विश्वामित्रं महाबलम्।।1.55.13।।

kēnacit tvatha kālena deveśo vṛṣabhadhvajaḥ | darśayāmāsa varado viśvāmitraṃ mahābalam || 1.55.13 ||

အချိန်အနည်းငယ်ကြာသော် နတ်တို့၏ အရှင်၊ နွားတံဆိပ်တော်ကို ဆောင်သော၊ ဆုတောင်းပြည့်စုံစေသူသည် အင်အားကြီး ဝိသွာမိတ္တရ၏ ရှေ့၌ ကိုယ်တော်ကို ထင်ရှားပြသ하였다။

केनचित्by some (i.e., after some)
केनचित्:
करण (Karaṇa/Instrument-Temporal)
TypeNoun
Rootकिम् (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग-प्रयोगः, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; 'कालेन' इति सह विशेषणवत्
तुindeed/then
तु:
सम्बन्ध (Discourse marker)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; विरोध/अनुक्रमसूचक (particle)
अथthereafter
अथ:
सम्बन्ध (Sequencer)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअनन्तरार्थक-अव्यय (then/thereafter)
कालेनin/after time
कालेन:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Temporal)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; काल-निर्देशे (after some time)
देवेशःlord of the gods
देवेशः:
कर्ता (Karta)
TypeNoun
Rootदेवेश (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समासः (षष्ठी: देवानाम् ईशः); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
वृषभध्वजःhe whose banner bears a bull (Śiva)
वृषभध्वजः:
कर्ता (Karta; apposition)
TypeNoun
Rootवृषभ (प्रातिपदिक) + ध्वज (प्रातिपदिक)
Formबहुव्रीहि-समासः: वृषभः ध्वजः यस्य सः; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; 'देवेशः' इति विशेष्यस्य विशेषण/उपनाम
दर्शयामासshowed himself / appeared
दर्शयामास:
क्रिया (Verb/Action)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्; णिच्-प्रयोगः (causative sense: 'made (himself) seen/appeared')
वरदःbestower of boons
वरदः:
कर्ता (Karta; apposition)
TypeNoun
Rootवरद (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समासः (वरान् ददाति इति); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; 'देवेशः' इति विशेषणम्
विश्वामित्रम्Viśvāmitra
विश्वामित्रम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootविश्वामित्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
महाबलम्mighty/very strong
महाबलम्:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootमहाबल (प्रातिपदिक)
Formबहुव्रीहि-समासः: महत् बलम् यस्य; पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; 'विश्वामित्रम्' इति विशेषणम्

After some time, lord of the gods, bestower of boons, Maheswara with the symbol of the bull on the banner appeared before mighty Viswamitra.

V
Viśvāmitra
M
Mahādeva (Śiva)

FAQs

Sincere effort aligned with truthfulness of purpose bears fruit: tapas undertaken with focus can draw divine response, emphasizing moral causality.

Śiva manifests before Viśvāmitra after a period of austerity.

Endurance and steadfastness in spiritual practice.