Adhyaya 79

Verse 1

विशालोवाच । शर्मिष्ठा यस्य वै भार्या देवयानी वरानना । सौभाग्यं तत्र वै दृष्टमन्यथा नास्ति भूपते

ဝိသာလက ပြောသည်– “ရှර්မိဋ္ဌာကို ဇနီးအဖြစ် ရရှိသူ၊ မျက်နှာလှသော ဒေဝယာနီကိုလည်း (ဇနီးအဖြစ်) ရရှိသူ—အို မင်းကြီး၊ ထိုနေရာ၌သာ ကံကောင်းခြင်းကို မြင်ရ၏; မဟုတ်လျှင် မရှိပါ”

Verse 2

तत्कथं त्वं महाभाग अस्याः कार्यवशो भवेः । सपत्नजेन भावेन भवान्भर्ता प्रतिष्ठितः

ထို့ကြောင့် မဟာဘဂါရေ၊ သင်သည် မည်သို့ သူမ၏အာဏာအောက်သို့ ကျရောက်ပြီး သူမ၏အမိန့်အတိုင်း လုပ်ဆောင်နိုင်မည်နည်း။ သင်သည် စပတ်နီရှိသော်လည်း ခင်ပွန်းအဖြစ် အာဏာနှင့်ဂုဏ်သိက္ခာဖြင့် တည်မြဲနေသူမဟုတ်လော။

Verse 3

ससर्पोसि महाराज भूतले चंदनं यथा । सर्पैश्च वेष्टितो राजन्महाचंदन एव हि

မဟာရာဇာရေ၊ သင်သည် မြေပြင်ပေါ်ရှိ စန္ဒနသစ်ကဲ့သို့ ဖြစ်၏။ မြွေများက ဝိုင်းပတ်ထားသော်လည်း ရာဇာရေ၊ သင်သည် အမှန်တကယ် မဟာစန္ဒနပင် ဖြစ်နေဆဲပင်။

Verse 4

तथा त्वं वेष्टितः सर्पैः सपत्नीनामसंज्ञकैः । वरमग्निप्रवेशश्च शिखाग्रात्पतनं वरम्

ထိုနည်းတူ သင်သည် ‘စပတ်နီ’ ဟူသော အမည်ရှိသော ပြိုင်ဘက်မယားများကဲ့သို့ မြွေများဖြင့် ဝိုင်းပတ်ခံနေရ၏။ မီးထဲဝင်ခြင်းက ပိုကောင်း၏; တောင်ထိပ်မှ ကျဆင်းခြင်းကတော့ ထို့ထက်ပင် ပိုကောင်း၏။

Verse 5

रूपतेजः समायुक्तं सपत्नीसहितं प्रियम् । न वरं तादृशं कांतं सपत्नीविषसंयुतम्

ရုပ်ရည်နှင့် တောက်ပမှုတို့ ပြည့်စုံသော ချစ်ခင်ရသော ခင်ပွန်းတစ်ဦးပင် ဖြစ်စေကာမူ စပတ်နီနှင့်အတူရှိလျှင် မင်္ဂလာပေးသည့် အကျိုးမဟုတ်။ စပတ်နီ၏ ပြိုင်ဆိုင်မှု ‘အဆိပ်’ နှင့် တွဲဖက်နေသော ချစ်သူသည် စစ်မှန်သော ကောင်းချီးမဟုတ်။

Verse 6

तस्मान्न मन्यते कांतं भवंतं गुणसागरम् । राजोवाच । देवयान्या न मे कार्यं शर्मिष्ठया वरानने

ထို့ကြောင့် သူမသည် သင်ကို မချစ်လက်ခံပါ၊ ချစ်သူရေ—သင်သည် ဂုဏ်သတ္တိ၏ သမုဒ္ဒရာဖြစ်သော်လည်း။ ရာဇာက ပြောသည်– “မျက်နှာလှသူရေ၊ ငါ့အတွက် ဒေဝယာနီ မလိုအပ်; ငါ့ကိစ္စသည် ရှർമိဿဌာနှင့်ပင် ဖြစ်သည်။”

Verse 7

इत्यर्थं पश्य मे कोशं सत्वधर्मसमन्वितम् । अश्रुबिंदुमत्युवाच । अहं राज्यस्य भोक्त्री च तव कायस्य भूपते

အရှုဗိန္ဒုမတီက ဆိုသည်— “ထို့ကြောင့် သတ္တဝနှင့် ဓမ္မတရားဖြင့် ပြည့်စုံသော ငါ၏ ဘဏ္ဍာတိုက်ကို ကြည့်ပါ။ အို မင်းကြီး၊ ငါသည် နိုင်ငံ၏ အကျိုးခံစားသူလည်း ဖြစ်၍ သင်၏ ကိုယ်တိုင်ကိုလည်း ပိုင်ရှင်ဖြစ်သည်။”

Verse 8

यद्यद्वदाम्यहं भूप तत्तत्कार्यं त्वया ध्रुवम् । इत्यर्थे मम देहि स्वं करं त्वं धर्मवत्सल

အို မင်းကြီး၊ ငါပြောသမျှ အလုပ်ကိစ္စတို့ကို သင်က မလွဲမသွေ ဆောင်ရွက်ရမည်။ ထို့ကြောင့် ဤအကြောင်းအတွက် ဓမ္မကိုချစ်မြတ်နိုးသူရေ၊ သင်၏ လက်ကို (သဘောတူညီမှုအဖြစ်) ငါ့အား ပေးပါ။

Verse 9

बहुधर्मसमोपेतं चारुलक्षणसंयुतम् । राजोवाच । अन्य भार्यां न विंदामि त्वां विना वरवर्णिनि

မင်းကြီးက ဆိုသည်— “အို အလှတရားနှင့် အရောင်အဆင်းကောင်းမြတ်သူ၊ ကုသိုလ်ဂုဏ်များစွာနှင့် မင်္ဂလာလက္ခဏာများပါဝင်သူရေ၊ သင်မရှိလျှင် အခြား မိဖုရားကို ငါ မလိုချင်။”

Verse 10

राज्यं च सकलामुर्वीं मम कायं वरानने । सकोशं भुंक्ष्व चार्वंगि एष दत्तः करस्तव

အို မျက်နှာလှသူ၊ ဘဏ္ဍာတိုက်နှင့်အတူ နိုင်ငံတော်နှင့် မြေပြင်တစ်လျှောက်လုံးကို—ငါ၏ ကိုယ်တိုင်ပါဝင်စေ၍—ခံစားပါ။ အို ကိုယ်အင်္ဂါလှပသူ၊ ဤလက်ကို သင့်အား (မင်္ဂလာအဖြစ်) ပေးအပ်လိုက်သည်။

Verse 11

यदेव भाषसे भद्रे तदेवं तु करोम्यहम् । अश्रुबिंदुमत्युवाच । अनेनापि महाभाग तव भार्या भवाम्यहम्

“အို မင်္ဂလာရှိသူ၊ သင်ပြောသမျှကို ငါ ထိုအတိုင်း လုပ်မည်။” ဟုဆိုပြီး အရှုဗိန္ဒုမတီက ပြန်ဆိုသည်— “အို ကံကောင်းကြီးသူ၊ ဤအရာကြောင့်ပင် ငါသည် သင်၏ မိဖုရား ဖြစ်လာမည်။”

Verse 12

एवमाकर्ण्य राजेंद्रो हर्षव्याकुललोचनः । गांधर्वेण विवाहेन ययातिः पृथिवीपतिः

ဤသို့ ကြားသိရသော် ရာဇာမင်းကြီးသည် ဝမ်းမြောက်ပီတိကြောင့် မျက်လုံးများ လှုပ်ရှားကာ မြေကြီး၏အရှင် ယယာတိကို ဂန္ဓဗ္ဗ မင်္ဂလာပုံစံဖြင့် လက်ခံခဲ့သည်။

Verse 13

उपयेमे सुतां पुण्यां मन्मथस्य नरोत्तम । तया सार्द्धं महात्मा वै रमते नृपनंदनः

လူအထူးမြတ်သူသည် မန္မထ၏ သန့်ရှင်းကောင်းမြတ်သော သမီးကို မင်္ဂလာဆောင်ယူခဲ့သည်။ ထိုမိန်းမနှင့်အတူ မဟာသတ္တိရှိသော မင်းသားသည် အမှန်တကယ် ပျော်ရွှင်ရမက်နေ၏။

Verse 14

सागरस्य च तीरेषु वनेषूपवनेषु च । पर्वतेषु च रम्येषु सरित्सु च तया सह

ပင်လယ်ကမ်းခြေများ၊ တောအုပ်နှင့် ဥယျာဉ်များ၊ လှပသော တောင်တန်းများ၊ မြစ်ကမ်းများတွင်ပါ—သူသည် ထိုမိန်းမနှင့်အတူ နေထိုင်လှည့်လည်ခဲ့သည်။

Verse 15

रमते राजराजेंद्रस्तारुण्येन महीपतिः । एवं विंशत्सहस्राणि गतानि निरतस्य च

ရာဇာတို့၏ အထွဋ်အမြတ်ဖြစ်သော မြေကြီး၏အရှင်သည် ယောဝနသန်မာမှု၌ ပျော်မြူးနေ၏။ ထိုသို့ အာရုံလွဲ၍ အပျော်အပါး၌ နစ်မြုပ်နေစဉ် နှစ်နှစ်သောင်း (နှစ်) ကာလ ကုန်လွန်သွား하였다။

Verse 16

भूपस्य तस्य राजेंद्र ययातेस्तु महात्मनः । विष्णुरुवाच । एवं तया महाराजो ययातिर्मोहितस्तदा

အို မင်းတို့၏မင်းကြီး၊ မဟာသတ္တိရှိသော ဘုရင် ယယာတိအကြောင်း—ဗိဿဏုက မိန့်တော်မူသည်။ ထိုအခါ မဟာရာဇာ ယယာတိသည် ထိုမိန်းမကြောင့် မောဟဖြစ်၍ မျက်ကွယ်သွားခဲ့သည်။

Verse 17

कंदर्पस्य प्रपंचेन इंद्रस्यार्थे महामते । सुकर्मोवाच । एवं पिप्पल राजासौ ययातिः पृथिवीपतिः

အို မဟာမတေ၊ ကန္ဒရ္ပ (ကာမဒေဝ) ၏ လှည့်ကွက်ဖြင့် အိန္ဒြာ၏ ရည်ရွယ်ချက်အတွက်—စုကမ္မာက ပြောသည်—ဤသို့ပင် ပိပ္ပလ မင်း၊ မြေကြီး၏ အရှင် ယယာတိ ကို ဖော်ပြထားသည်။

Verse 18

तस्या मोहनकामेन रतेन ललितेन च । न जानाति दिनं रात्रिं मुग्धः कामस्य कन्यया

သူမ၏ မောဟစေသော ဆန္ဒ၊ ရတိ၏ ပျော်ရွှင်မှုနှင့် နူးညံ့သော ကစားပွဲတို့ကြောင့် မူးမောသွားပြီး၊ ကာမဒေဝ၏ သမီးကြောင့် လှည့်လည်မိသောသူသည် နေ့ညကိုတောင် မခွဲမသိတော့။

Verse 19

एकदा मोहितं भूपं ययातिं कामनंदिनी । उवाच प्रणतं नम्रं वशगं चारुलोचना

တစ်ခါတစ်ရံ၊ မျက်လုံးလှပသော ကာမနန္ဒိနီသည် မောဟနေသော မင်းယယာတိကို စကားဆို၏။ သူသည် ဦးညွှတ်၍ နိမ့်ချစွာ ရပ်နေကာ အပြည့်အဝ သူမ၏ အာဏာအောက်တွင် ရှိနေ하였다။

Verse 20

अश्रुबिंदुमत्युवाच । संजातं दोहदं कांत तन्मे कुरु मनोरथम् । अश्वमेधमखश्रेष्ठं यजस्व पृथिवीपते

အရှုဘိန္ဒုမတီက ပြောသည်– “အို ချစ်သူ၊ ငါ့အတွင်း ဒိုဟဒ (ကိုယ်ဝန်ဆောင်လိုသော ဆန္ဒ) ပေါ်ထွန်းလာပြီ—ဤဆန္ဒကို ဖြည့်ဆည်းပေးပါ။ အို မြေကြီး၏ အရှင်၊ ယဇ్ఞတို့အနက် အမြတ်ဆုံး အශ්ဝမေဓ ယဇ్ఞ ကို ဆောင်ရွက်ပါ။”

Verse 21

राजोवाच । एवमस्तु महाभागे करोमि तव सुप्रियम् । समाहूय सुतश्रेष्ठं राज्यभोगे विनिःस्पृहम्

မင်းက ပြောသည်– “အဲဒီလိုပဲ ဖြစ်ပါစေ၊ မဟာဘဂေ။ သင်အတွက် အလွန်နှစ်သက်စရာ အရာကို ငါ ဆောင်ရွက်မည်။ ရာဇဘောဂတို့ကို မလိုလားသော ငါ့၏ အကောင်းဆုံး သားကို ခေါ်ယူမည်။”

Verse 22

समाहूतः समायातो भक्त्यानमितकंधरः । बद्धांजलिपुटो भूत्वा प्रणाममकरोत्तदा

ခေါ်ယူသော် အမိတကန္ဓရသည် ဘက္တိဖြင့် ချက်ချင်း ရောက်လာ၏။ လက်နှစ်ဖက်ကို အဉ္ဇလီဖြင့် စုပေါင်းကာ ထိုခဏ၌ ပရဏာမပြု၍ ဦးချခဲ့သည်။

Verse 23

तस्याः पादौ ननामाथ भक्त्या नमितकंधरः । आदेशो दीयतां राजन्येनाहूतः समागतः

ထို့နောက် ဘက္တိဖြင့် လည်ပင်းကို ငုံ့ကာ အမိတကန္ဓရသည် မိဖုရား၏ ခြေတော်၌ ပရဏာမပြု၍ “အရှင်မဟာမိဖုရား၊ အမိန့်တော်ပေးပါ။ ခေါ်ယူသဖြင့် ကျွန်ုပ် ရောက်လာပါပြီ” ဟု ဆို၏။

Verse 24

किं करोमि महाभाग दासस्ते प्रणतोस्मि च । राजोवाच । अश्वमेधस्य यज्ञस्य संभारं कुरु पुत्रक

“အဘယ်ကို ပြုရမည်နည်း၊ မဟာဘဂါ? ကျွန်ုပ်သည် သင်၏ ဒါသ ဖြစ်ပြီး ဦးညွှတ်ပရဏာမပြုပါ၏” ဟု ဆို၏။ ရာဇာက “သားရေ၊ အશ્વမేఓဓ ယဇ్ఞအတွက် လိုအပ်သမျှ စီစဉ်ပြင်ဆင်လော့” ဟု မိန့်တော်မူ၏။

Verse 25

समाहूय द्विजान्पुण्यानृत्विजो भूमिपालकान् । एवमुक्तो महातेजाः पूरुः परमधार्मिकः

ပုဏ္ဏဝန် ဒွိဇများ၊ ရိတ്വိဇ ပူရောဟိတ်များနှင့် နိုင်ငံ၏ မြေရှင်ဘုရင်များကို ခေါ်ယူပြီးနောက်၊ တေဇောကြီး၍ အလွန်ဓမ္မိကသော ပူရုအား ဤသို့ မိန့်ကြားခဲ့သည်။

Verse 26

सर्वं चकार संपूर्णं यथोक्तं तु महात्मना । तया सार्धं स जग्राह सुदीक्षां कामकन्यया

မဟာတ္မာ၏ မိန့်ကြားချက်အတိုင်း သူသည် အရာအားလုံးကို ပြည့်စုံစွာ ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ကာမ-ကညာနှင့်အတူ အထူးမြတ်သော စုဒီက္ခာကို လက်ခံရရှိ하였다။

Verse 27

अश्वमेधयज्ञवाटे दत्वा दानान्यनेकधा । ब्राह्मणेभ्यो महाराज भूरिदानमनंतकम्

အို မဟာရာဇာ၊ အရှွမေဓ ယဇ္ဈာ၏ အဝင်းအဝိုင်း၌ ဘြာဟ္မဏတို့အား ဒါနအမျိုးမျိုး ပေးလှူပြီးနောက်၊ မကုန်ခန်းသော များပြားသည့် ဒါနကုသိုလ်ကို ပြုတော်မူ၏။

Verse 28

दीनेषु च विशेषेण ययातिः पृथिवीपतिः । यज्ञांते च महाराजस्तामुवाच वराननाम्

ထို့ပြင် ဆင်းရဲနွမ်းပါးသူတို့အကြား၌ အထူးသဖြင့် မြေကြီး၏အရှင် ရာဇာ ယယာတိ သည် အထက်မြတ်ဆုံးဖြစ်၏။ ယဇ္ဈာပြီးဆုံးချိန်တွင် မဟာရာဇာသည် မျက်နှာလှသော သူမအား မိန့်တော်မူ၏။

Verse 29

अन्यत्ते सुप्रियं बाले किं करोमि वदस्व मे । तत्सर्वं देवि कर्तास्मि साध्यासाध्यं वरानने

အို ချစ်မြတ်နိုးသော မိန်းကလေး၊ သင့်အား အလွန်နှစ်သက်စေမည့် အခြားအရာက ဘာလဲ—ငါ ဘာလုပ်ရမလဲ ပြောပါ။ အို ဒေဝီ၊ မျက်နှာလှသူ၊ လွယ်ကူသော်လည်းကောင်း ခက်ခဲသော်လည်းကောင်း အားလုံးကို ငါ ပြုလုပ်မည်။

Verse 30

सुकर्मोवाच । इत्युक्ता तेन सा राज्ञा भूपालं प्रत्युवाच ह । जातो मे दोहदो राजंस्तत्कुरुष्व ममानघ

စุกမ္မာက ပြောသည်—ထိုရာဇာက ထိုသို့ မိန့်တော်မူသဖြင့် သူမသည် မြေရှင်ဘုရင်အား ပြန်လည်ဆို၏။ “အို ရာဇာ၊ ကျွန်မ၌ ဆန္ဒတစ်ရပ် ပေါ်ပေါက်လာပြီ—အပြစ်ကင်းရှင်းသူ၊ ထိုဆန္ဒကို ဖြည့်ဆည်းပေးပါ။”

Verse 31

इंद्रलोकं ब्रह्मलोकं शिवलोकं तथैव च । विष्णुलोकं महाराज द्रष्टुमिच्छामि सुप्रियम्

အို မဟာရာဇာ၊ ကျွန်မသည် အိန္ဒြလောက၊ ဘြဟ္မာလောက၊ ရှိဝလောကနှင့် ထို့အတူ ဗိෂ္ဏုလောကကိုပါ—အချစ်တော်—မြင်တွေ့လိုပါသည်။

Verse 32

दर्शयस्व महाभाग यदहं सुप्रिया तव । एवमुक्तस्तयाराजातामुवाचससुप्रियाम्

အို မဟာဘဂါ၊ ကျွန်မသည် သင်၏ အလွန်ချစ်မြတ်နိုးသူဖြစ်သောကြောင့် ထိုအရာကို ကျွန်မအား ပြသပါ။ ထိုသို့ သူမပြောရာမှ ဘုရင်သည် မိမိချစ်သူအား မိန့်ကြား하였다။

Verse 33

साधुसाधुवरारोहेपुण्यमेवप्रभाषसे । स्त्रीस्वभावाच्चचापल्यात्कौतुकाच्चवरानने

ကောင်းလှ၏၊ ကောင်းလှ၏။ အို မြင့်မြတ်သည့် မိန်းမ၊ လှပစွာ လျှောက်လှမ်းသူ၊ သင်သည် ကုသိုလ်ပြည့်ဝသော စကားကိုသာ ပြော၏။ သို့သော် အို မျက်နှာလှသူ၊ မိန်းမသဘာဝကြောင့်—စိတ်မတည်ငြိမ်ခြင်းနှင့် ရိုးရိုးစိတ်ဝင်စားလိုခြင်းကြောင့်—(ဤသို့ ဖြစ်လာသည်)။

Verse 34

यत्तवोक्तं महाभागे तदसाध्यं विभाति मे । तत्साध्यं पुण्यदानेन यज्ञेन तपसापि च

အို မဟာဘဂါမ၊ သင်ပြောသောအရာသည် ကျွန်ုပ်အတွက် မဖြစ်နိုင်သကဲ့သို့ ထင်ရသည်။ သို့သော် ကုသိုလ်ဒါန၊ ယဇ္ဉ (ပူဇော်ပွဲ) နှင့် တပ (တပဿ) ဖြင့်လည်း ပြည့်စုံစေနိုင်သည်။

Verse 35

अन्यथा न भवेत्साध्यं यत्त्वयोक्तं वरानने । असाध्यं तु भवत्या वै भाषितं पुण्यमिश्रितम्

အို မျက်နှာလှသူ၊ သင်ပြောသောအရာသည် အခြားနည်းလမ်းဖြင့် မဖြစ်နိုင်ပါ။ သို့သော် သင်၏စကား—မဖြစ်နိုင်သကဲ့သို့ ထင်ရသော်လည်း—အမှန်တကယ် ကုသိုလ်နှင့် ရောနှော၍ မင်္ဂလာအာနုභာဝ ပါရှိသည်။

Verse 36

मर्त्यलोकाच्छरीरेण अनेनापि च मानवः । श्रुतो दृष्टो न मेद्यापि गतः स्वर्गं सुपुण्यकृत्

ဤမရဏလောကမှ လူ့ကိုယ်ခန္ဓာတည်းဟူသော ဤကိုယ်ဖြင့်ပင် ယနေ့တိုင် ကျွန်ုပ်သည် မကြားဖူး မမြင်ဖူးပါ—ကုသိုလ်ကြီးမားသူဖြစ်စေကာမူ—ကောင်းကင်ဘုံသို့ သွားရောက်သူကို။

Verse 37

ततोऽसाध्यं वरारोहे यत्त्वया भाषितं मम । अन्यदेव करिष्यामि प्रियं ते तद्वद प्रिये

ထို့နောက်၊ ခါးလှပသော ချစ်သူမ၊ သင်က ငါ့အား ပြောသောအရာသည် ဆောင်ရွက်၍ မရနိုင်သောအရာ ဖြစ်၏။ သင့်ကို နှစ်သက်စေမည့် အခြားအရာကို ငါ ပြုမည်—ချစ်သူမ၊ အဲဒါ ဘာလဲ ဆိုပါ။

Verse 38

देव्युवाच । अन्यैश्च मानुषै राजन्न साध्यं स्यान्न संशयः । त्वयि साध्यं महाराज सत्यंसत्यं वदाम्यहम्

ဒေဝီက မိန့်တော်မူသည်– “အို မင်းကြီး၊ အခြားလူတို့ဖြင့် ဤအရာ မဖြစ်နိုင်သည်မှာ သံသယမရှိ။ သို့သော် မင်းကြီးအားဖြင့်တော့ ဆောင်ရွက်၍ ရနိုင်၏၊ အို မဟာမင်းကြီး၊ အမှန်အကန် အမှန်အကန် ငါဆို၏။”

Verse 39

तपसा यशसा क्षात्रै र्दानैर्यज्ञैश्च भूपते । नास्ति भवादृशश्चान्यो मर्त्यलोके च मानवः

အို ဘုရင်ကြီး၊ တပဿ၊ ဂုဏ်သတင်း၊ က္ଷတ္တရိယ သတ္တိ၊ ဒါနနှင့် ယဇ္ဉတို့ကြောင့်—မရဏလောက၌ မင်းကြီးကဲ့သို့သော လူသား အခြားမရှိ။

Verse 40

क्षात्रं बलं सुतेजश्च त्वयि सर्वं प्रतिष्ठितम् । तस्मादेवं प्रकर्तव्यं मत्प्रियं नहुषात्मज

က္ෂတ္တရိယ အာဏာ၊ အင်အားနှင့် မြင့်မြတ်သော တေဇော—အရာအားလုံး မင်းကြီး၌ တည်ရှိ၏။ ထို့ကြောင့်၊ နဟုရှ၏ သားတော်၊ ငါ့အတွက် ချစ်မြတ်နိုးရာဖြစ်သဖြင့် ဤသို့ ပြုလေ။

Verse 79

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने मातापितृतीर्थवर्णने ययातिचरित्रे एकोनाशीतितमोऽध्यायः

ဤသို့ဖြင့် သီရိ ပဒ္မပုရာဏ၏ ဘူမိခဏ္ဍ၌—ဝေနောပాఖ్యာန၊ မိခင်ဖခင် တီရ္ထ၏ ဖော်ပြချက်နှင့် ယယာတိ ဇာတ်ကြောင်းအတွင်း—အခန်း ၇၉ ပြီးဆုံး၏။