Shloka 9
Rukmāṅgada–Vāmadeva Saṃvāda: Ahimsa, Hunting, and the Fruit of Dvādaśī-Bhakti
अनुमोदयिता पूर्वं द्वितीयो घातकः स्मृतः । विश्वासकस्तृतीयोऽपि चतुर्थो भक्षकस्तथा । पंचमः पाचकः प्रोक्तः षष्ठो भूपात्र विग्रही । हिं सया संयुतं धर्ममधर्मं च विदुर्बुधाः ॥ ९ ॥
anumodayitā pūrvaṃ dvitīyo ghātakaḥ smṛtaḥ | viśvāsakastṛtīyo'pi caturtho bhakṣakastathā | paṃcamaḥ pācakaḥ proktaḥ ṣaṣṭho bhūpātra vigrahī | hiṃ sayā saṃyutaṃ dharmamadharmaṃ ca vidurbudhāḥ || 9 ||
ပထမမှာ အမှုကို အတည်ပြုထောက်ခံသူ ဖြစ်သည်။ ဒုတိယမှာ သတ်သူဟု ဆိုကြသည်။ တတိယမှာ အခြားသူကို ယုံကြည်စေ၍ သို့မဟုတ် လှုံ့ဆော်၍ လုပ်စေသူ ဖြစ်သည်။ စတုတ္ထမှာ စားသုံးသူ ဖြစ်၏။ ပဉ္စမမှာ ချက်ပြုတ်သူဟု ဆိုကြပြီး၊ ဆဋ္ဌမမှာ အို မင်းကြီး၊ မြေယာနှင့် ပစ္စည်းအိုးအခွက် (နည်းလမ်းနှင့် ပိုင်ဆိုင်မှု) ကို သိမ်းယူသူ ဖြစ်သည်။ ပညာရှိတို့က ဟိṃသာနှင့် ပေါင်းစည်းလျှင် ဓမ္မနှင့် အဓမ္မ နှစ်ပါးစလုံး မသန့်စင်သွားကြောင်း သိကြသည်။
Sanatkumāra (teaching to Nārada in dialogue)
Vrata: none
Primary Rasa: shanta
Secondary Rasa: raudra
FAQs
It expands karmic accountability beyond the direct doer: even approving, enabling, benefiting from, or materially supporting a violent act carries moral weight, showing how dharma is weakened when mixed with hiṁsā.
Bhakti is grounded in purity of conduct; the verse implies that a devotee should avoid not only violence but also indirect participation—approval, procurement, or enjoyment—so that worship and merit are not tainted by adharma.
Primarily Dharma-śāstric ethics rather than a specific Vedāṅga; practically, it trains discernment (viveka) about agency and complicity—who counts as a participant in a sinful act and why.