Śuka’s Origin, Mastery of Śāstra, and Testing at Janaka’s Court

Verse 1

नारद उवाच । अनूचानप्रसंगेन वेदांगान्यखिलानि च । श्रुतानि त्वन्मुखांभोजात्समासव्यासयोगतः ॥ १ ॥

နာရဒ မိန့်တော်မူသည်။ စည်းကမ်းတကျ သင်ယူလေ့လာရာတွင် သင်၏ ကြာပန်းနှုတ်မှ ဗေဒအင်္ဂများ အားလုံးကို အကျဉ်းနှင့် အသေးစိတ် နှစ်မျိုးလုံးဖြင့် ငါကြားနာခဲ့ပါသည်။

Verse 2

शुकोत्पत्तिं समाचक्ष्व विस्तरेण महामते । सनंदन उवाच । मेरुश्रृङ्गे किल पुरा कर्णिकारवनायते ॥ २ ॥

“အို မဟာမုနိ၊ ဉာဏ်ကြီးရှင်၊ Śuka ၏ မွေးဖွားပေါ်ပေါက်မှုကို အသေးစိတ် ပြောပြပါ။” ဟုဆို၏။ စနန္ဒန မိန့်တော်မူသည်။ “တစ်ခါတုန်းက မေရုတောင်ထိပ်၌ ကဏ္ဏိကာရ သစ်တောတစ်ခု ရှိခဲ့သည်။”

Verse 3

विजहार महोदेवो भौमैभूतगणैवृतः । शैलराजसुता चैव देवी तत्राभवत्पुरा ॥ ३ ॥

အဲဒီနေရာ၌ မဟာဒေဝသည် မြေပြင်ရှိ သတ္တဝါအစုအဖွဲ့များ ဝိုင်းရံလျက် ကစားပျော်ရွှင်တော်မူ၏။ အတိတ်ကာလတွင် တောင်ဘုရင်၏ သမီးဖြစ်သော ဒေဝီလည်း ထိုနေရာ၌ ရှိနေခဲ့သည်။

Verse 4

तत्र दिव्यं तपस्तेपे कृष्णद्वैपायनः प्रभुः । योगेनात्मानमाविश्य योगधर्मपरायणः ॥ ४ ॥

ထိုနေရာ၌ အလေးအမြတ်ခံရသော ကృష్ణဒွೈပာယန (ဗျာသ) သည် မြင့်မြတ်သော တပသကို ဆောင်ရွက်တော်မူ၏။ ယောဂဖြင့် မိမိအတ္တကို ဝင်ရောက်ကာ ယောဂဓမ္မနှင့် စည်းကမ်းကို အပြည့်အဝ အားထားတော်မူ၏။

Verse 5

धारयन्स तपस्तेपे पुत्रार्थं सुनिसंत्तमः । अग्नेर्भूमेस्तथा वायोरंतरिक्षस्य चाभितः ॥ ५ ॥

သစ္စာဝတ်ကို ခံယူတည်ကြည်လျက် ထိုအထူးမြတ်သူသည် သားရရန်အတွက် တပသကို ဆောင်ရွက်တော်မူ၏—အဂ္နိ (မီး)၊ ဘူမိ (မြေ)၊ ဝါယု (လေ) နှင့် အန္တရိက္ခ (အလယ်ကောင်းကင်) ကို အရပ်ရပ်မှ ပူဇော်ပသတော်မူ၏။

Verse 6

वीर्येण संमतः पुत्रो मम भूयादिति स्म ह । संकल्पेनाथ सोऽनेन दुष्प्रापमकगृतात्मभिः ॥ ६ ॥

«သတ္တိဗလဖြင့် အတည်ပြုခံရသော သားတစ်ယောက်ကို ငါ့အတွက် ဖြစ်ပါစေ» ဟု သူကြေညာ၏။ ထိုသင်္ကల్ప (saṅkalpa) အားဖြင့် မိမိကိုယ်ကို မထိန်းသိမ်းသူတို့အတွက် ရခက်ခဲသော အရာကို သူရရှိခဲ့၏။

Verse 7

वरयामास देवेशमास्थितस्तप उत्तमम् । अतिष्टन्मारुताहारः शतं किल समाः प्रभुः ॥ ७ ॥

အမြင့်ဆုံးသော တပ (tapas) ကို ခံယူပြီးနောက် သူသည် ဒေဝတို့၏ အရှင်ကို ရှာဖွေတောင်းပန်၏။ လေကိုသာ အာဟာရအဖြစ်ယူကာ ထိုအင်အားကြီးသူသည် နှစ်တစ်ရာပြည့်တိုင် တည်နေခဲ့သည်ဟု ဆိုကြ၏။

Verse 8

आराधयन्महादेवं बहुरूपमुमापतिम् । तत्र ब्रह्मर्षयश्चैव सर्वे देवर्षयस्तथा ॥ ८ ॥

သူတို့သည် ပုံစံအမျိုးမျိုးဖြင့် ထင်ရှားသော ဥမာ၏ အရှင် မဟာဒေဝကို ပူဇော်အာရాధနာ ပြုကြ၏။ ထိုနေရာ၌ ဘြဟ္မရ္ရှိတို့ အားလုံးနှင့် ဒေဝရ္ရှိတို့ အားလုံးလည်း တက်ရောက်နေကြ၏။

Verse 9

लोकपालाश्च साध्याश्च वसुभिश्चाष्टभिः सह । आदित्याश्चैव रुद्राश्च दिवाकरनिशाकरौ ॥ ९ ॥

လောကပာလတို့၊ သာဓျတို့သည် ဝသုရှစ်ပါးနှင့်အတူ ရှိကြ၏။ ထို့အပြင် အာဒိတျတို့နှင့် ရုဒ္ရတို့၊ နေမင်းနှင့် လမင်းတို့လည်း ပါဝင်တက်ရောက်ကြ၏။

Verse 10

विश्वा वसुश्च गंधर्वः सिद्धाश्चाप्सरासांगणाः । तत्र रुद्रो महादेवः कर्णिकारमयीं शुभाम् ॥ १० ॥

ဗိශ්ဝာတို့၊ ဝသုတို့၊ ဂန္ဓဗ္ဗတို့၊ သိဒ္ဓတို့နှင့် အပ်ဆရာတို့၏ အစုအဝေးများလည်း ရှိကြ၏။ ထိုနေရာ၌ ရုဒ္ရ မဟာဒေဝသည် ကဏ္ဏိကာရ ပန်းများဖြင့် ပြုလုပ်သကဲ့သို့ မင်္ဂလာတောက်ပသော ရူပတော်ဖြင့် ထင်ရှားနေ၏။

Verse 11

धारयानः स्रजं भाति शारदीव निशाकरः । तस्निन् दिव्ये वने रम्ये देवदेवर्षिसंकुले ॥ ११ ॥

ပန်းကုံးကို ဆောင်ထား၍ ဆောင်းဦးလ၏ လမင်းကဲ့သို့ တောက်ပလင်းလက်၏။ ထိုသန့်ရှင်းမြတ်သော လှပသည့် တောအတွင်း၌ နတ်တို့နှင့် နတ်ဋ္ဌာန ရှင်ဋ္ဌာန ရှင်ရသီများ စည်ကားလျက် ရောင်ခြည်ထွန်းလင်းနေ၏။

Verse 12

आस्थितः परमं योगं व्यासः पुत्रार्थमुद्यतः । न चास्य हीयते वर्णो न ग्लानिरुपजायते ॥ १२ ॥

ဗျာသသည် သားရလိုစိတ်ဖြင့် အမြင့်မြတ်ဆုံး ယောဂကျင့်စဉ်ကို ခံယူကျင့်သုံး၏။ ထိုသူ၏ ကိုယ်ရောင်ခြည် မလျော့နည်းသကဲ့သို့ ပင်ပန်းနွမ်းနယ်မှုလည်း မပေါ်ပေါက်လာ။

Verse 13

त्रयाणामपिलोकानां तदद्भुतमिवाभवत् । जटाश्च तेजसा तस्य वैश्वानरशिखोपमाः ॥ १३ ॥

လောကသုံးပါးလုံးအတွက် ထိုအရာသည် အံ့ဩဖွယ်တစ်ရပ်ကဲ့သို့ ဖြစ်လာ၏။ သူ၏ တောက်ပသော တေဇောအာနုဘော်ကြောင့် ဂျဋာဆံပင်များသည် ကမ္ဘာမီး (ဝိုင်ရှ္ဝာနရ) ၏ မီးလျှံကဲ့သို့ ထင်ရှားလျက်ရှိ၏။

Verse 14

प्रज्वलंत्यः स्म दृश्यंते युक्तस्यामिततेजसः । एवं विधेन तपसा तस्य भक्त्या च नारद ॥ १४ ॥

အတိုင်းအတာမရှိသော တေဇောရှိသည့် စည်းကမ်းတကျ ယောဂီ၏ ပတ်ဝန်းကျင်တွင် မီးလောင်သကဲ့သို့ တောက်ပသော ရောင်ခြည်များကို မြင်ရ၏။ ထို့ကြောင့် နာရဒာရေ၊ ထိုသို့သော တပသ (အာစီတပ) နှင့် ထိုအရှင်ထံသို့ ဘက္တိကြောင့် ဤသန့်ရှင်းသော တောက်ပမှု ပေါ်ပေါက်လာသည်။

Verse 15

महेश्वरः प्रसन्नात्मा चकार मनसा मतिम् । उवाच चैनं भगवांस्त्र्यंबकः प्रहसन्निव ॥ १५ ॥

မဟေရှ္ဝရသည် စိတ်နှလုံးပျော်ရွှင်တည်ငြိမ်၍ မနောဖြင့် ဆုံးဖြတ်ချက်တစ်ရပ် ချမှတ်၏။ ထို့နောက် ဘဂဝန် တြျမ်ဗကသည် အပြုံးသကဲ့သို့ ပြုလျက် သူ့အား မိန့်ကြား၏။

Verse 16

यथा ह्यग्नियथा वायुर्यथा भूमिर्यथा जलम् । यथा खे च तथा शुद्धो भविष्यति सुतस्तंव ॥ १६ ॥

မီးကဲ့သို့ သန့်ရှင်း၍ လေကဲ့သို့၊ မြေကဲ့သို့၊ ရေကဲ့သို့၊ ကောင်းကင်ကဲ့သို့ပင်—ထိုနည်းတူ သင်၏သားသည် သန့်ရှင်းစင်ကြယ်လာမည်။

Verse 17

तद्भावभागी तद्बुद्धिस्तदात्मा तदुपाश्रयः । तेजसा तस्य लोकांस्त्रीन्यशः प्राप्स्यति केवलम् ॥ १७ ॥

အရှင်၏ အခြေအနေကို မျှဝေသူ၊ စိတ်ကို အရှင်ထံ တည်စေသူ၊ ကိုယ်တိုင်ကို အရှင်နှင့် တစ်ဖြစ်တည်းဟု ခံယူသူ၊ အရှင်တစ်ပါးတည်းကိုသာ ခိုလှုံသူ—ထိုအရှင်၏ တေဇောဓာတ်အာနုဘော်ကြောင့် လောကသုံးပါးကို ရရှိ၍ မခွဲမပြတ် ဂုဏ်သတင်းကို ရမည်။

Verse 18

एवं लब्ध्वा वरं देवो व्यासः सत्यवतीसुतः । अरणिं त्वथ संगृह्य ममंथाग्निचिकीर्षया ॥ १८ ॥

ဤသို့ ကောင်းချီးကို ရရှိပြီးနောက်၊ သတ္တဝတီ၏ သားဖြစ်သော ဒေဝတူလျ ဗျာသမဟာရိရှီသည် အရဏိမီးတုတ်များကို စုဆောင်းကာ သန့်ရှင်းသော မီးကို ထွန်းညှိလိုသဖြင့် လှည့်နှိုက်၍ မီးထုတ်လေ၏။

Verse 19

अथ रूपं परं विप्र बिभ्रतीं स्वेन तेजसा । घृताचीं नामाप्सरसं ददर्श भगवान्नृषिः ॥ १९ ॥

ထို့နောက် အို ဘြာဟ္မဏ၊ ကောင်းချီးခံ ရိရှီသည် မိမိ၏ တေဇောဓာတ်ဖြင့် တောက်ပ၍ အလွန်မြင့်မြတ်သော အလှကို ဆောင်ထားသော ဂဃ္ရတാചီ အမည်ရှိ အပ္စရာကို မြင်တွေ့လေ၏။

Verse 20

स तामप्सरसं दृष्ट्वा सहसा काममोहितः । अभवद्भगवान्व्यासो वने तस्मिन्मुनीश्वर ॥ २० ॥

ထိုအပ္စရာကို မြင်သည်နှင့်တပြိုင်နက်၊ မုနိတို့၏ အရှင်အို၊ ထိုတောအတွင်း၌ ဂုဏ်ထူးရှင် ဗျာသသည် ရုတ်တရက် ကာမတဏှာကြောင့် မောဟဖြစ်၍ လှည့်စားခံရလေ၏။

Verse 21

सा तु कृत्वा तदा व्यासं कामसंविग्नमानसम् । शुकीभूया महारम्या घृताची समुपागमत् ॥ २१ ॥

ထိုအခါ သူမသည် ဗျာသ၏ စိတ်ကို ကာမကြောင့် လှုပ်ရှားစေပြီး၊ မိန်းမကြက်တူရွေးအဖြစ် ပြောင်းလဲကာ၊ အလွန်လှပသော အပ္စရာ ဃృతာချီ သည် သူ့ထံသို့ ချဉ်းကပ်လာ၏။

Verse 22

स तामप्सरसं दृष्ट्वा रूपेणान्येनसंवृताम् । स्मरराजेनानुगतः सर्वगात्रातिगेन ह ॥ २२ ॥

အခြားရုပ်သဏ္ဍာန်ဖြင့် ဖုံးကွယ်နေသော အပ္စရာကို မြင်သော်၊ ကာမ၏ဘုရင် စ္မရသည် သူ့နောက်လိုက်ကာ၊ အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းအားလုံးသို့ လျင်မြန်စွာ ပျံ့နှံ့သွား၏။

Verse 23

स तु महता निगृह्णन् हृच्छयं मुनिः । न शशाक नियंतुं तं व्यासः प्रविसृतं मनः ॥ २३ ॥

ထိုမုနိသည် နှလုံး၏လှုပ်ရှားမှုကို အလွန်အားထုတ်၍ ထိန်းချုပ်နေသော်လည်း မထိန်းနိုင်ခဲ့; ဗျာသသည် ပြန့်ကျဲထွက်သွား၍ အပြင်သို့ လှည့်လည်နေသော စိတ်ကို မချုပ်နိုင်ခဲ့။

Verse 24

भावित्वाञ्चैव भाव्यस्य घृताच्या वपुषा । हृतम् यत्नान्नियच्छतश्चापि मुने एतञ्चिकीर्षया ॥ २४ ॥

အို မုနိ၊ ဤသဘောတရားကျင့်စဉ်ကို ပြုလိုသော ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် အားထုတ်၍ စိတ်ကို ထိန်းချုပ်နေသော်လည်း၊ အနာဂတ်ကို ကြိုတင်စိတ်ကူးထင်မြင်ထားသော စိတ်သည် ဃృతာချီ၏ ချိုမြိန်ဆွဲဆောင်သော ရုပ်သဏ္ဍာန်ကြောင့် လွင့်ပါးသွားတတ်၏။

Verse 25

अरण्यामेव सहसा तस्य शुक्रमवापतत् । शुक्रे निर्मथ्यमानेऽस्यां शुको जज्ञे महातपाः ॥ २५ ॥

ရုတ်တရက် တောအတွင်း၌ပင် သူ၏ သုက္ကရည် ကျသွား၏။ ထိုသုက္ကရည်ကို ထိုနေရာ၌ပင် မွှေဖျော်သကဲ့သို့ ဖြစ်လာသောအခါ မဟာတပသီ ရှုက (Śuka) မွေးဖွားလာ၏။

Verse 26

परमर्षिर्महायोगी अरणीगर्भसंभवः । यथैव हि समिद्धोऽग्निर्भाति हव्यमुपात्तवान् ॥ २६ ॥

အမြတ်ဆုံး ရှင်မြတ်ရသီ၊ မဟာယောဂီသည် အရဏီမီးဖွားကိရိယာ၏ ဝမ်းမှ မွေးဖွားလာ၍၊ ဟဝျ (ပူဇော်အလှူ) ကို လက်ခံရသကဲ့သို့ မီးကောင်းကောင်း ထွန်းညှိထားသည့် မီးတောက်ကဲ့သို့ တောက်ပလင်းလက်၏။

Verse 27

तथा रूपः शुको जज्ञे प्रज्वलन्निव तेजसा । बिभ्रञ्चित्रं च विप्रेंद्र रूपवर्णमनुत्तमम् ॥ २७ ॥

ထိုပုံသဏ္ဌာန်တည်းဟူသောအတိုင်း သုက (Śuka) သည် တေဇ (တောက်ပမှု) ဖြင့် မီးလောင်သကဲ့သို့ မွေးဖွားလာ၏။ အို ဗြာဟ္မဏအထွဋ်အမြတ်၊ သူသည် အံ့ဩဖွယ် မလွန်ကဲနိုင်သော ရုပ်ရည်နှင့် အရောင်အလှကို ဆောင်ထား၏။

Verse 28

तं गंगां सरितां श्रेष्ठां मेरुपृष्ठे स्वरूपिणीम् । अभ्येत्य स्नापयामास वारिणा स्वेन नारद ॥ २८ ॥

နာရဒ (Nārada) သည် မေရုတောင်၏ ကျောပေါ်၌ ကိုယ်ပုံကိုယ်ရုပ်ဖြင့် ထင်ရှားနေသော မြစ်တို့အထဲ အမြတ်ဆုံး ဂင်္ဂါ (Gaṅgā) ထံသို့ ချဉ်းကပ်ကာ မိမိ၏ ရေဖြင့် သူမကို ရေချိုးပေး၏။

Verse 29

कृष्णाजिनं चांतरिक्षाच्छुकार्थे भुव्यवापतत् । जगीयंत च गंधर्वा ननृतुञ्चाप्सरोगणाः ॥ २९ ॥

ထို့နောက် သုကအတွက် ကృష్ణာဇိန (အနက်ရောင် သမင်အရေ) တစ်စင်းသည် ကောင်းကင်မှ မြေပြင်သို့ ကျလာ၏။ ဂန္ဓဗ္ဗများသည် သီချင်းဆိုကြပြီး အပ္ဆရာအုပ်စုများသည် ကပြကြ၏။

Verse 30

देवदुन्दुभयश्चैव प्रावाद्यंत महास्वनाः । विश्वावसुश्च गंधर्वस्तथा तुंबुरुनारदौ ॥ ३० ॥

ထို့ပြင် ဒေဝဒုန္ဒုဘိများသည် မဟာသံဖြင့် တုန်လှုပ်စွာ မြည်ဟည်းကြ၏။ ဂန္ဓဗ္ဗ ဝိශ්ဝာဝಸು (Viśvāvasu) နှင့် တုမ္ဘုရု (Tumburu) တို့အပြင် နာရဒလည်း ကောင်းကင်တေးဂီတနှင့် ချီးမွမ်းသံကို စတင်ကြ၏။

Verse 31

हाहाहूहूश्च गंधर्वौ तुष्टुवुः शुकसंभवम् । तत्र शक्रपुरोगाश्च लोकपालाः समागताः ॥ ३१ ॥

ဂန္ဓဗ္ဗ နှစ်ပါး ဟာဟာ နှင့် ဟူဟူ တို့သည် ဗျာသ၏ သား သုကကို ချီးမွမ်းကြ၏။ ထိုနေရာ၌လည်း သက္ကရ (အိန္ဒြ) ဦးဆောင်သော လောကပာလ များ စုဝေးလာကြ၏။

Verse 32

देवा देवर्षथयश्चटैव तथा ब्रह्मर्षयोऽपि च । दिव्यानि सर्वपुष्पाणि प्रववर्ष च मारुतः ॥ ३२ ॥

ဒေဝတော်များ၊ ဒေဝရ္ရှိများ၊ ထို့အတူ ဘြဟ္မရ္ရှိများလည်း ရောက်ရှိကြ၏။ ထိုအခါ မာရုတ် (လေဘုရား) သည် ကောင်းကင်ပန်း အမျိုးမျိုးကို မိုးကဲ့သို့ ချွဲချွဲကျစေ၏။

Verse 33

जंगमं स्थावरं चैव प्रहृष्टमभवज्जगत् । तं महात्मा स्वयं प्रीत्या देव्या सह महाद्युतिः ॥ ३३ ॥

လှုပ်ရှားသောအရာနှင့် မလှုပ်ရှားသောအရာ အားလုံးပါဝင်သည့် ကမ္ဘာလောကတစ်ခုလုံး ပျော်ရွှင်ဝမ်းမြောက်သွား၏။ ထိုမဟာတေဇရှိ မဟာတ္မာသည် မေတ္တာပီတိဖြင့် ဒေဝီနှင့်အတူ ကိုယ်တိုင် လာရောက်၍ ဂုဏ်ပြု၏။

Verse 34

जातमात्रं मुनेः पुत्रं विधिनोपानयत्तदा । तस्य देवेश्वरः शक्तो दिव्यमद्भुतदर्शनम् ॥ ३४ ॥

ထိုအချိန်တွင် မုနိ၏ သားသည် မွေးကင်းစပင် ဖြစ်သော်လည်း ဗိဓိအတိုင်း ဥပနယန သင်္ကာရကို ခံယူစေခဲ့၏။ ထို့ပြင် ဒေဝတို့၏ အရှင်သည် အစွမ်းပြည့်စုံသဖြင့် အံ့ဖွယ်ကောင်းသော ဒိဗ္ဗဒർശနကို ပေးတော်မူ၏။

Verse 35

ददौ कमंडलुं प्रीत्या देवा वासांसि चाभितः । हंसाश्च शतपत्राश्च सारसाश्च सहस्रशः ॥ ३५ ॥

ပီတိဖြင့် ကမဏ္ဍလု (ရေခွက်) ကို မေတ္တာဖြင့် ပေးတော်မူ၏။ ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ဒေဝတော်များကလည်း ဝတ်စုံများကို ဆက်ကပ်ကြ၏။ ထို့ပြင် ဟံသာ၊ သတပတ္တရ ငှက်များနှင့် စာရသ ငှက်များသည် ထောင်ချီ၍ လာရောက်ကြ၏။

Verse 36

प्रदक्षिणमवर्तंत शुकाश्चाषाश्च नारद । आरणे यस्तदा दिव्यं प्राप्य जन्म महामुनिः ॥ ३६ ॥

အို နာရဒာ၊ ကြက်တူရွေးနှင့် မိုင်နာငှက်တို့သည် ညာဘက်သို့ ပတ်လည်လှည့်ကာ ရိုသေစွာ ပရဒက္ခိဏာ ပြုကြ၏။ ထိုအခါ မဟာမုနိသည် တောအတွင်း၌ ဒိဗ္ဗဇာတိကို ရရှိကာ ထင်ရှားပေါ်လာ၏။

Verse 37

तत्रैवोवास मेधावी व्रतचारी समाहितः । उत्पन्नमात्रं तं वेदाः सरहस्याः ससंग्रहाः ॥ ३७ ॥

ထိုနေရာတည်းမှာပင် သူသည် ဉာဏ်ပညာပြည့်ဝ၍ ဝရတကျင့်စဉ်ကို ထိန်းသိမ်းကာ စိတ်တည်ငြိမ်သမာဓိဖြင့် နေထိုင်၏။ မွေးဖွားလာသည်နှင့်တပြိုင်နက် ဝေဒများသည် လျှို့ဝှက်အဓိပ္ပါယ်များနှင့် စုစည်းကျမ်းများပါအတူ သူ့ထံ၌ ထင်ရှားလာ၏။

Verse 38

उपतस्थुर्मुनिश्रेष्टं यथास्य पितरं तथा । बृहस्पतिं स वव्रे च वेदवेदांगभाष्यवित् ॥ ३८ ॥

သူတို့သည် မုနိအထူးမြတ်ကို မိမိတို့၏ဖခင်ကို ဆောင်ရွက်သကဲ့သို့ပင် လာရောက်အမှုထမ်းကြ၏။ ထိုသူသည် ဝေဒနှင့် ဝေဒಾಂಗဂတို့၏ ဘာရှျာသင်ကြားချက်ကို သိကျွမ်းသူဖြစ်၍ ဘృဟஸပတိကို ဂုရုအဖြစ် ရွေးချယ်၏။

Verse 39

उपाध्यायं द्विजश्रेष्ट धर्ममेवानुचिंतयन् । सोऽधीत्य वेदानखिलान्सरहस्यान्ससंग्रहान् ॥ ३९ ॥

အို ဒွိဇအထူးမြတ်၊ သူသည် ဥပာဓျာယဂုရုကို ရိုသေကာ ဓမ္မကိုသာ အမြဲစဉ်းစားလျက်၊ လျှို့ဝှက်အဓိပ္ပါယ်များနှင့် စုစည်းကျမ်းများပါအတူ ဝေဒအားလုံးကို လေ့လာသင်ယူခဲ့၏။

Verse 40

इतिहासं च कार्त्स्न्येन वेदशास्त्राणि चाभितः । गुरवे दक्षिणां दत्त्वा समावृत्तो महामुनिः ॥ ४० ॥

အိတိဟာသကို အပြည့်အစုံနှင့် ဝေဒသတ်သ္တရများကို အနှံ့အပြား ကျွမ်းကျင်စွာ သင်ယူပြီးနောက်၊ မဟာမုနိသည် ဂုရုအား ဒက္ခိဏာကို ပေးအပ်ကာ သင်တန်းပြီးမြောက်သူအဖြစ် ပြန်လည်ထွက်ခွာ၏။

Verse 41

उग्रं तपः समारेभे ब्रह्मचारी समाहिताः । देवतानामृषीणां च बाल्येऽपि सुमहातपाः ॥ ४१ ॥

သူသည် စည်းကမ်းတကျသော ဗြဟ္မစာရီအဖြစ် စိတ်ကိုတည်ငြိမ်စွာ စုစည်းထား၍ ပြင်းထန်သော တပဿကို စတင်ကျင့်သုံး하였다။ ကလေးဘဝ၌ပင် တပဿကြီးမားသော တာပသဖြစ်ကာ ဒေဝတားနှင့် ရိရှီတို့က လေးစားကြသည်။

Verse 42

संमत्रणीयो जन्यश्च ज्ञानेन तपसा तथा । न त्वस्य रमते बुद्धिराश्रमेषु मुनीश्वर ॥ ४२ ॥

သူသည် အကြံပေးထိုက်သူ၊ မွေးဖွားကောင်းသူဖြစ်ပြီး ဉာဏ်ပညာနှင့် တပဿတို့ဖြင့်လည်း ပြည့်စုံသည်။ သို့သော် မုနိဣရှွရအို၊ သူ၏စိတ်သည် အာရှရမ်တို့၏ စည်းကမ်းသဘောတရားများ၌ မပျော်မွေ့ချေ။

Verse 43

त्रिषु गार्हस्थ्यमूलेषु मोक्षधर्मानुदर्शिनः । स मोक्षमनुचिंत्यैव शुकः पितरमभ्यगात् ॥ ४३ ॥

အိမ်ထောင်ရှင်ဘဝ၏ အခြေခံသုံးပါး၌ အခြေတည်သော မောက္ခဓမ္မတို့ကို စူးစမ်းမြင်တွေ့ပြီးနောက်၊ သုကသည် မောက္ခကိုသာ စိတ်တွင်တင်ကာ ဖခင်ထံသို့ သွားရောက်하였다။

Verse 44

प्राहाभिवाद्य च तदा श्रेयोऽर्थी विनयान्वितः । मोक्षधर्मेषु कुशलो भगवान् प्रब्रवीतु मे ॥ ४४ ॥

ထို့နောက် သူသည် လေးစားစွာ ဦးညွှတ်အဘိဝါဒပြု၍ အမြင့်မြတ်ဆုံး အကျိုးကို ရှာဖွေသူ၊ နှိမ့်ချမှုဖြင့် ပြည့်စုံသူက ပြော하였다—“မောက္ခဓမ္မ၌ ကျွမ်းကျင်သော ဘဂဝန်အို၊ ကျွန်ုပ်အား သင်ကြားပေးပါ။”

Verse 45

यथैव मनसः शांतिः परमा संभवेन्मुने । श्रृत्वा पुत्रस्य वचनं परमर्षिरुवाच तम् ॥ ४५ ॥

“အို မုနိ၊ စိတ်၏ အမြင့်မြတ်ဆုံး ငြိမ်းချမ်းမှုသည် မည်သို့ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သနည်း” ဟူ၍—သား၏စကားကို ကြားပြီးနောက် မဟာရိရှီသည် သူ့အား ပြန်လည်မိန့်ကြား하였다။

Verse 46

अधीष्व मोक्षशास्त्रं वै धर्मांश्च विविधानपि । पितुर्निदेशाज्जग्राह शुको ब्रह्मविदां वरः ॥ ४६ ॥

“မောက္ခရှာသ္တရကိုလည်းကောင်း၊ ဓမ္မ၏အမျိုးမျိုးသောပုံစံများကိုလည်းကောင်း သင်ယူလော့” ဟု။ အဖ၏အမိန့်အတိုင်း ဗြဟ္မကိုသိသူတို့အနက် အမြတ်ဆုံးသော သုကာသည် ထိုသင်ကြားမှုကို လက်ခံ၍ လေ့လာ하였다။

Verse 47

योगशास्त्रं च निखिलं कापिलं चैव नारद । शतं ब्राह्म्या श्रिया युक्तं ब्रह्मतुल्यपराक्रमम् ॥ ४७ ॥

အို နာရဒာ၊ (သူသည်) ယောဂရှာသ္တရ အကုန်လုံးကိုလည်းကောင်း၊ ကာပိလဒർശန (သင်္ခယ) ကိုလည်းကောင်း သင်ကြား하였다—ဗြဟ္မ၏တောက်ပမှုနှင့် ပြည့်စုံ၍ ဗြဟ္မနှင့်တူသော အင်အားရှိသည့် သင်ကြားချက်/ကျမ်း တစ်ရာပင် ဖြစ်သည်။

Verse 48

मेने पुत्रं यथा व्यासो मोक्षशास्त्रविशारदम् । उवाच गच्छेति तदा जनकं मिथिलेश्वरम् ॥ ४८ ॥

ဗျာသသည် သူ့ကို သားတစ်ယောက်ကဲ့သို့ ချစ်မြတ်နိုး၍ မောက္ခရှာသ္တရ၌ ကျွမ်းကျင်သူဟု သိမြင်သဖြင့် ထိုအခါ “မိသီလာ၏ အရှင် ဇနကထံ သွားလော့” ဟု မိန့်ကြား하였다။

Verse 49

स ते वक्ष्यति मोक्षार्थं निखिलेन नराधिपः । पितुर्नियोगादगमज्जनकं मेथखिलं नृपम् ॥ ४९ ॥

ထိုမင်းသည် မောက္ခရရန် အကြောင်းအရာကို အပြည့်အစုံ သင့်အား ရှင်းလင်းပြောကြားလိမ့်မည်။ အဖ၏အမိန့်ကြောင့် သူသည် မိသီလာ၏ မင်း ဇနကထံ သွားရောက်하였다။

Verse 50

प्रष्टुं धर्मस्य निष्टां वै मोक्षस्य च परायणम् । उक्तश्च मानुषेण त्वं तथा गच्छेत्यविस्मितः ॥ ५० ॥

ဓမ္မ၏ အဆုံးသတ်တည်ကြည်မှုနှင့် မောက္ခဟူသော အမြင့်ဆုံးအာရုံခံရာကို မေးမြန်းလို၍ သင်သည် လူသားတစ်ဦးက “သွားလော့” ဟု ပြောဆိုခြင်းကို ခံရသည်။ သင်သည် မအံ့သြဘဲ “အဲဒီလိုပဲ—သွားကြစို့” ဟု ဆိုကာ ထိုအတိုင်း သွား하였다။

Verse 51

न प्रभावेण गंतव्यमंतरिक्षचरेण वै । आर्जवेनैव गंतव्यं न सुखाय क्षणात्त्वया ॥ ५१ ॥

ကောင်းကင်၌လှည့်လည်သကဲ့သို့ အာဏာပြသခြင်းဖြင့် မသွားရ။ ဖြောင့်မတ်သန့်ရှင်းသော စိတ်ထားဖြင့်သာ သွားရမည်။ ခဏတာအာရုံပျော်ရွှင်မှုအတွက် သမာဓိကို မစွန့်လွှတ်နှင့်။

Verse 52

न द्रष्टव्या विशेषा हि विशेषा हि प्रसंगिनः । अहंकारो न कर्तव्यो याज्ये तस्मिन्नराधिपे ॥ ५२ ॥

အထူးအခွင့်အရေးများကို မရှာမတောင်းဆိုရ၊ ထိုကွဲပြားမှုများသည် ချည်နှောင်မှုကိုသာ ဖြစ်စေသည်။ ယဇ္ဉပတိအဖြစ် ထိုမင်းကို ဆောင်ရွက်ရသော် အဟင်္ကာရ မပြုနှင့်။

Verse 53

स्थातव्यं वसथे तस्य स ते छेत्स्यति संशयम् । स धर्मकुशलो राजा मोक्षशास्त्रविशारदः ॥ ५३ ॥

သူ၏နေရပ်၌ နေထိုင်ရမည်; သင်၏သံသယကို မလွဲမသွေ ဖြတ်တောက်ပေးလိမ့်မည်။ ထိုမင်းသည် ဓမ္မ၌ ကျွမ်းကျင်၍ မောက္ခသတ္တရ၌လည်း ပညာရှင်ဖြစ်သည်။

Verse 54

यथा यथा च ते ब्रूयात्तत्कार्यमविशंकया । एवमुक्तः स धर्मात्मा जगाम मिथिलां मुनिः ॥ ५४ ॥

“သင်ညွှန်ကြားသမျှကို သံသယမရှိဘဲ ဆောင်ရွက်ပါမည်” ဟုဆို၏။ ထိုသို့ ပြောဆိုခံရပြီးနောက် ဓမ္မစိတ်ရှိသော မုနိသည် မိထိလာသို့ ထွက်ခွာသွားသည်။

Verse 55

पभ्द्यां शक्तोंतरिक्षेण क्रांतुं भूमिं ससागराम् । सगिरीं श्चाप्यतिक्रम्य भारतं वर्षमासदत् ॥ ५५ ॥

ကောင်းကင်လမ်းဖြင့် ကမ္ဘာမြေကို ဖြတ်သန်းနိုင်သော အင်အားရရှိ၍၊ သမုဒ္ဒရာဝန်းရံသော ကမ္ဘာ—တောင်တန်းများပါ ကျော်လွန်ကာ—ဘာရတဝဿသို့ ရောက်ရှိ하였다။

Verse 56

स देशान्विविधान्स्फीतानतिक्रम्य महामुनिः । विदेहान्वै समासाद्य जनकेन समागमत् ॥ ५६ ॥

မဟာမုနိသည် စည်ပင်ဝပြော၍ မျိုးစုံသော တိုင်းပြည်များကို ကျော်လွန်သွားပြီးနောက်၊ ဝိဒေဟပြည်သို့ ရောက်ကာ ဂျနကမင်းနှင့် တွေ့ဆုံ하였다။

Verse 57

राजद्वारं समासाद्य द्वारपालैर्निवारितः । तस्थौ तत्र महायोगी क्षुत्पिपासादिवर्जितः ॥ ५७ ॥

မင်းတံခါးသို့ ရောက်သော်လည်း တံခါးစောင့်များက တားဆီး하였다။ သို့ရာတွင် မဟာယောဂီသည် ဆာလောင်ခြင်း၊ ရေငတ်ခြင်း စသည့်အရာများကင်းလွတ်၍ ထိုနေရာ၌ ရပ်တည်နေ하였다။

Verse 58

आतपे ग्लानिरहितो ध्यानयुक्तश्च नारद । तेषां तु द्वारपालानामेकस्तत्र व्यवस्थितः ॥ ५८ ॥

အို နာရဒာ၊ အပူဒဏ်အောက်၌ပင် မပင်ပန်းဘဲ သမာဓိ၌ စူးစိုက်နေ하였다။ ထိုတံခါးစောင့်များအနက် တစ်ဦးသည် ထိုနေရာ၌ တာဝန်ယူ၍ ရပ်နေ하였다။

Verse 59

मध्यंगतमिवादित्यं दृष्ट्वा शुकमवस्थितम् । जूजयित्वा यथान्यायमभिवाद्य कृताञ्जलिः ॥ ५९ ॥

မွန်းတည့်နေသကဲ့သို့ ထွန်းလင်းသော နေမင်းတော်ကဲ့သို့ ထိုနေရာ၌ ရပ်နေသော ရှုကကို မြင်၍၊ သင့်တော်သလို ဂုဏ်ပြုကာ နမസ്കာရပြု၍ လက်အုပ်ချီ ရပ်နေ하였다။

Verse 60

प्रावेशयत्ततः कक्षां द्वितीयां राजवेश्मनः । तत्रांतःपुरसंबद्धं महच्चैत्रग्थोपमम् ॥ ६० ॥

ထို့နောက် (သူ့ကို) မင်းနန်းတော်၏ ဒုတိယခန်းသို့ ခေါ်သွင်း하였다။ အတွင်းနန်းတော်နှင့် ဆက်သွယ်သော ခန်းမကြီးတစ်ခု ရှိ၍၊ ချိုင်တရ၏ နတ်ရထားကဲ့သို့ တင့်တယ်လှပ하였다။

Verse 61

सुविभक्तजलाक्रीडं रम्यं पुष्पितपादपम् । दर्शयित्वासने स्थाप्य राजानं च व्यजिज्ञपत् ॥ ६१ ॥

ရေကစားရန် စီမံထားသည့် အလှတရားပြည့်ဝသော နေရာနှင့် ပန်းပွင့်သစ်ပင်များကို ပြသပြီးနောက်၊ ဘုရင်ကို အာသနပေါ်တွင် ထိုင်စေကာ လေးစားစွာ တင်ပြလျက် မိန့်ကြား하였다။

Verse 62

श्रुत्वा राजा शुकं प्राप्तं वारस्त्रीः स न्ययुंक्त च । सेवायै तस्य भावस्य ज्ञानाय मुनिसतम ॥ ६२ ॥

ရှုက (Śuka) ရောက်လာသည်ဟု ကြားသိသော်၊ ဘုရင်သည်လည်း နန်းတော်အမျိုးသမီးများကို ခန့်အပ်၍ ထိုမဟာမုနိကို ဝန်ဆောင်စေကာ၊ သူ၏အတွင်းစိတ်သဘောထားကို စူးစမ်းသိမြင်ရန်နှင့် စိတ်အာရုံကို နားလည်ရန် စီမံ하였다။

Verse 63

तं चारुकेश्यः शुश्रेण्यस्तरुण्यः प्रियदर्शनाः । सूक्ष्मरक्तांबरधरास्तप्तकांचनभूषणाः ॥ ६३ ॥

ဆံပင်လှပ၍ မျိုးရိုးကောင်းသော အရွယ်ရောက်မိန်းကလေးများ၊ မြင်ရသူနှစ်သက်ဖွယ်ကောင်းသူတို့သည် ထိုမုနိကို ဝန်ဆောင်ကာ၊ နူးညံ့သော အနီရောင်အဝတ်ကို ဝတ်ဆင်၍ တောက်ပသော ရွှေအလှဆင်ပစ္စည်းများကို ဆင်ယင်ထားကြသည်။

Verse 64

संलापालापकुशाला भावज्ञाः सर्वकोविदाः । परं पंचाशतस्तस्य पाद्यादीनि व्यकल्पयन् ॥ ६४ ॥

သူတို့သည် ယဉ်ကျေးသိမ်မွေ့သော စကားပြောပညာနှင့် အပြောအဆိုကျွမ်းကျင်ကာ၊ အတွင်းခံစားချက် «bhāva» ကို သိမြင်နိုင်ပြီး အနုပညာအရာရာတွင် ကျွမ်းကျင်ကြသည်။ ထို့နောက် ပာဒျ (pādya) ဟူသော ခြေဆေးရေမှ စ၍ ဧည့်ဝတ်ပြုရာ အလှူအတန်းများကို ငါးဆယ်ကျော် အမျိုးအစားဖြင့် စီစဉ်ပြင်ဆင်하였다။

Verse 65

देश कालोपपन्नेन साध्वन्नेनाप्यतर्पयन् । तस्य भुक्तवतस्तात तास्ततः पुरकाननम् ॥ ६५ ॥

နေရာနှင့် ရာသီအလိုက် သင့်လျော်သော အာဟာရကောင်းဖြင့်ပင် သူသည် မတော်တဆ မပြည့်ဝမချမ်းသာသေး။ သူစားသောက်ပြီးနောက်၊ ချစ်သားရေ၊ ထိုမိန်းမများသည် မြို့တော်၏ ဥယျာဉ်တောသို့ ပြန်လည်ထွက်ခွာသွားကြသည်။

Verse 66

सुरम्यं दर्शयामासुरेकैकत्वेन नारद । क्रीडंत्यश्च हसंत्यश्च गायंत्यश्चैव ताः शुकम् ॥ ६६ ॥

အို နာရဒာ၊ မိန်းကလေးတို့သည် အလွန်လှပသည့် မြင်ကွင်းကို ကြက်တူရွေးအား တစ်ယောက်ချင်းစီ ပြသကြ၍ ကစားလျက်၊ ရယ်လျက်၊ သီချင်းဆိုလျက် ဖြစ်ကြ၏။

Verse 67

उदारसत्वं सत्वज्ञास्सर्वाः पर्य्यचरंस्तदा । आरणेयस्तु शुद्धात्मा जितक्रोधो जितेंद्रियः ॥ ६७ ॥

ထို့နောက် သတ္တဝ၏ သဘောကို သိမြင်သူအားလုံးသည် စိတ်ဓာတ်မြင့်မြတ်သော ထိုသူကို ဝတ်ပြုစောင့်ရှောက်ကြ၏။ အာရဏేయသည် စိတ်ဝိညာဉ်သန့်ရှင်း၍ ဒေါသကို အနိုင်ယူကာ အင်္ဒြိယတို့ကို ထိန်းချုပ်ပြီးသား ဖြစ်၏။

Verse 68

ध्यानस्थ एव सततं न हृष्यति न कुप्यति । पादशौचं तु कृत्वा वै शुकः संध्यामुपास्य च ॥ ६८ ॥

သူသည် အမြဲတမ်း ဓ്യာန၌ တည်နေ၍ မပျော်လွန် မဒေါသထွက်။ ခြေသန့်စင်ခြင်းကို ပြုလုပ်ပြီးနောက် ရှုကသည် စန္ဓျာ (ညနေ/မနက် ဆုတောင်းပူဇော်) ကိုလည်း အပူဇော်ပြု၏။

Verse 69

निषसादासने पुण्ये तमेवार्थं व्यचिंतयत् । पूर्वरात्रे तु तत्रासौ भूत्वा ध्यानपरायणः ॥ ६९ ॥

သူသည် သန့်ရှင်းသော အာသနပေါ်တွင် ထိုင်၍ ထိုရည်ရွယ်ချက်တစ်ခုတည်းကိုသာ စဉ်းစားတော်မူ၏။ ည၏ ပထမပိုင်းတွင် ထိုနေရာ၌ပင် နေထိုင်ကာ ဓ്യာန၌ အပြည့်အဝ အာရုံစိုက်သွား၏။

Verse 70

मध्यरात्रे यथान्याय्यं निद्रामाहारयत्प्रभुः । ततः प्रातः समुत्थाय कृत्वा शौचमनंतरम् ॥ ७० ॥

အလယ်ညတွင် သခင်သည် ထုံးတမ်းအတိုင်း သင့်လျော်စွာ အနားယူတော်မူ၏။ ထို့နောက် မနက်စောစော ထ၍ ချက်ချင်း သန့်စင်ရေး အခမ်းအနားများကို ပြုလုပ်တော်မူ၏။

Verse 71

स्त्रीभिः परिवृत्तो धीमान्ध्यानमेवान्वपद्यत । अनेन विधिना तत्र तदहःशेषमप्युत ॥ ७१ ॥

မိန်းမများက ဝိုင်းရံနေသော်လည်း ပညာရှိသူသည် သမาธိတရားကိုသာ အားကိုး၍ နေ၏။ ထိုနည်းလမ်းတည်းဖြင့် ထိုနေ့၏ ကျန်အချိန်အားလုံးကိုလည်း ထိုနေရာ၌ပင် ဖြတ်သန်းခဲ့သည်။

Verse 72

तां च रात्रिं नृपकुले वर्तयामास नारद ॥ ७२ ॥

ထို့နောက် နာရဒမုနိသည် ထိုညကို မင်းတော်အိမ်တော်၌ နေထိုင်ဖြတ်သန်းခဲ့သည်။