
ဗြဟ္မာသည် မရီချိအား စကန္ဒပုရာဏ၏ အနုက్రమဏီကို တင်ပြ၍ သင်ကြားသည်။ ပုရာဏ၏ အကျယ်အဝန်းကြီးမားမှု၊ ဗျာသ၏ အနှစ်ချုပ်အနှစ်သာရ၊ နှင့် ခဏ္ဍ ၇ ခုအဖြစ် ခွဲခြားထားမှုကို ဖော်ပြသည်။ မာဟေရှဝရ-ခဏ္ဍတွင် ဒက္ခယဇ္ဉ၊ လင်္ဂပူဇာ၊ သမုဒ္ဒရမန်ထန၊ စကန္ဒမွေးဖွားခြင်း၊ တာရကအနိုင်ယူခြင်းတို့ကဲ့သို့ ရှိဝအခြေပြု ဒဏ္ဍာရီအစဉ်နှင့် ကမ္ဘာဗေဒကို ရှင်းလင်းသည်။ ဝိုင်ရှ္ဏဝ-ခဏ္ဍတွင် အဝတာရဇာတ်များ၊ ဘက္တိကျင့်စဉ်၊ နှင့် ဝရတကလ္ပအသေးစိတ် (ကာတိက၊ မာဃ၊ ဧကာဒသီ၊ ပွဲတော်လုပ်ထုံးလုပ်နည်း) အပြင် မထုရာ/အယောဓျာ မာဟာတ္မ్యများ ပါဝင်သည်။ ဗြဟ္မာ-ခဏ္ဍတွင် စေတု/ဓမ္မာရဏ္ယ၊ ဝဏ္ဏာရှရမဓမ္မ၊ ဒါန၊ စာတုർമាសျ၊ မန္တရ-ယောဂ၊ နှင့် ရှိုင်ဝအကျင့်များ (ရှိဝရာထရီ၊ ပရဒိုးရှ) ကို ဖော်ပြသည်။ ကာရှီ-ခဏ္ဍသည် ဝါရာဏသီ၏ သန့်ရှင်းမြေပြင်နှင့် အကျင့်စည်းကမ်းများကို စုစည်းပြီး၊ အဝန္တီ-ခဏ္ဍသည် ဥဇ္ဇယိနီ/မဟာကာလတော တီရ္ထများနှင့် ပာပဖြေရှင်းနည်းများကို ရေးသားသည်။ နာဂရ-ခဏ္ဍတွင် ဟရီශ්ချန္ဒရ/ဝိશ્વာမိတ္တရ/ထရီရှင်ကူ ဇာတ်များနှင့် ဒေသဆိုင်ရာ တီရ္ထများ ထပ်တိုးပြီး၊ ပရာဘာသိက-ခဏ္ဍတွင် ပရာဘာသနှင့် ဒွာရကာ-ဂိုမတီ ဘုရားဖူးကွန်ယက်ဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။ နောက်ဆုံးတွင် ရှိဝကို ချီးမွမ်းသော ဤအနှစ်ချုပ်ကို ကူးရေး၍ လှူဒါန်းခြင်း၏ ကုသိုလ်ကို ချီးကျူးသည်။
Verse 1
ब्रह्मोवाच । श्रृणु वत्स प्रवक्ष्यामि पुराणं स्कन्दसंज्ञकम् । यस्मिन्प्रतिपदं साक्षान्महादेवो व्यवस्थितः ॥ १ ॥
ဗြဟ္မာမိန့်တော်မူ၏— «ချစ်သား၊ နားထောင်လော့။ ငါသည် စကန္ဒပုရာဏဟု ခေါ်သော ပုရာဏကို ကြေညာမည်။ ထို၌ အဆင့်တိုင်းတွင် မဟာဒေဝ (ရှီဝ) သည် ကိုယ်တိုင် တိုက်ရိုက် အုပ်စိုးတည်ရှိတော်မူ၏»။
Verse 2
पुराणे शतकोटो तु यच्छैवं वर्णितं मया । लक्षं तस्यार्थं जातस्य सारो व्यासेन कीर्तितः ॥ २ ॥
ငါက ပုရာဏကို ကဗျာတစ်ရာကုဋေရှိသည်ဟု ဖော်ပြခဲ့သကဲ့သို့၊ ထို၏ အဓိပ္ပါယ်ကို ကဗျာတစ်သိန်းအဖြစ် ချုံ့နှုတ်၍ ထုတ်ယူထားသော အနှစ်သာရကို ဗျာသက ကြေညာတော်မူ၏။
Verse 3
स्कन्दाह्वयस्तत्र खण्डाः सप्तैव परिकल्पिताः । एकाशीतिसहस्रं तु स्कान्दं सर्वोघकृतंनम् ॥ ३ ॥
ထို၌ စကန္ဒဟု ခေါ်သော ပုရာဏကို ခဏ္ဍ ခုနစ်ခုအဖြစ် စီစဉ်ထား၏။ ကဗျာ ရှစ်သောင်းတစ်ထောင် ပါဝင်သော စကန္ဒပုရာဏသည် အတားအဆီးအစုအဝေး အလုံးစုံ (အပြစ်နှင့် ဒုက္ခကပ်) ကို ဖယ်ရှားပေးသော ဂုဏ်တော်ကြီးမြတ်သည့် ကျမ်းဟု ရိုသေလေးစားကြ၏။
Verse 4
यः श्रृणोति पठेद्वापि स तु साक्षाच्छिवः स्थितः । यत्र माहेश्वरा धर्माः षण्मुखेन प्रकाशिताः ॥ ४ ॥
ဤကျမ်းကို နားထောင်သူဖြစ်စေ၊ ဖတ်ရွတ်သူဖြစ်စေ၊ အမှန်တကယ် ရှီဝတော်မူသကဲ့သို့ တည်ရှိ၏။ အကြောင်းမူကား ဤနေရာ၌ မဟေရှ్వరဓမ္မများ (ဘုရား၏ သန့်ရှင်းသော သင်ကြားချက်များ) ကို ဆဏ္မုခ (မျက်နှာခြောက်ပါးရှင်) က ထင်ရှားစွာ ဖော်ပြထားသောကြောင့် ဖြစ်၏။
Verse 5
कल्पे तत्पुरुषे वृत्ताः सर्वसिद्धिविधायकाः । तस्य माहेश्वरश्चाथ खंडः पापप्रणाशनः ॥ ५ ॥
တတ္ပုရုಷ ကလ္ပ၌ အောင်မြင်မှုအမျိုးမျိုးကို ပေးစွမ်းသော အကြောင်းအရာများကို ရှင်းလင်းဖော်ပြထားသည်။ ထို့အပြင် အပြစ်များကို ဖျက်သိမ်းပေးသော မာဟေရှွရ ခဏ္ဍလည်း ပါရှိသည်။
Verse 6
किंचिन्न्यूनार्कसाहस्रो बहुपुण्यो बृहत्कथः । सुचरित्रशतैर्युक्तः स्कन्दमाहात्म्यसूचकः ॥ ६ ॥
ဗြဟတ်ကထာ မဟာဇာတ်သည် စလောကာ တစ်ထောင်နီးပါးသာရှိပြီး အလွန်ပုဏ္ဏားကောင်းမှုကြီးမားသည်။ ကောင်းမြတ်သော အဖြစ်အပျက် ရာချီဖြင့် ပြည့်စုံကာ စကန္ဒ၏ မဟာတန်ခိုးကို ညွှန်ပြသည်။
Verse 7
यत्र केदारमाहात्म्ये पुराणोपक्रमः पुरा । दक्षयज्ञकथा पश्चाच्छिवलिंगार्चने फलम् ॥ ७ ॥
ထိုကေဒါရမဟာတ္မ്യ၌ ပုရာဏသည် ရှေးကကဲ့သို့ စတင်ဖွင့်လှစ်သည်။ ထို့နောက် ဒက္ခ၏ ယဇ్ఞအကြောင်းကာထာ လာပြီး၊ ထို့နောက် ရှိဝလင်္ဂကို ပူဇော်အာရాధနာပြုခြင်းမှ ရသော အကျိုးပွားကို ဆိုထားသည်။
Verse 8
समुद्रमथनाख्यानं देवेंद्रचरितं ततः । पार्वत्याः समुपाख्यानं विवाहस्तदनंतरम् ॥ ८ ॥
ထို့နောက် သမုဒ္ဒရမထန (ပင်လယ်ကို မွှေခြင်း) အကြောင်းနှင့် အိန္ဒြ၏ စွမ်းဆောင်ရည်များကို ဆိုသည်။ ထို့နောက် ပါဝတီ၏ အထူးဇာတ်လမ်း လာပြီး၊ ထို့နောက် သူမ၏ မင်္ဂလာပွဲ ဖြစ်သည်။
Verse 9
कुमारोत्पत्तिकथनं ततस्तारकसंगरः । ततः पाशुपताख्यानं चंडाख्यानसमन्वितम् ॥ ९ ॥
ထို့တွင် ကုမာရ (စကန္ဒ) ၏ မွေးဖွားပေါ်ထွန်းမှုကို ပြောပြီး၊ ထို့နောက် တာရကနှင့် စစ်ပွဲ လာသည်။ ထို့နောက် ပာရှုပတ (ရှైవ) သဒ္ဓါနာအကြောင်းကို ချန်ဍ ဇာတ်လမ်းနှင့်အတူ ဖော်ပြသည်။
Verse 10
द्यूतप्रवर्तनाख्यानं नारदेन समागमः । ततः कुमारमाहात्म्ये पंचतीर्थकथानकम् ॥ १० ॥
လောင်းကစား၏ မူလဖြစ်ပေါ်လာမှုနှင့် ပျံ့နှံ့စေမှုအကြောင်းကို ဖော်ပြပြီး၊ ထို့နောက် နာရဒ မုနိနှင့် တွေ့ဆုံခြင်းရှိသည်။ ထို့နောက် စနတ်ကုမာရ၏ မဟာတန်ခိုးကို ချီးမွမ်းရာတွင် သန့်ရှင်းသော တီရ္ထ ၅ ခု၏ ကထာပါဝင်သည်။
Verse 11
धर्मवर्मनृपाख्यानं नदीसागरकीर्तनम् । इंद्रद्युम्नकथा पस्चान्नाडीजंघकथान्वितम् ॥ ११ ॥
ဓမ္မဝර්မန် မင်းကြီး၏ အကြောင်းအရာနှင့် မြစ်များ၊ သမုဒ္ဒရာကို ချီးမွမ်းဖော်ပြသော ကထာရှိသည်။ ထို့နောက် အိန္ဒြဒျုမ္န၏ ပုံပြင်နှင့်အတူ နာဍီဇင်္ဃ အဖြစ်အပျက်လည်း ပါဝင်သည်။
Verse 12
प्रादुर्भावस्ततो मह्याः कथा दमनकस्य च । महीसागरसंयोगः कुमारेशकथा ततः ॥ १२ ॥
ထို့နောက် မြေကြီး (ပೃഥဝီ) ပေါ်ထွန်းလာခြင်းအကြောင်းနှင့် ဒမနက၏ ကထာလည်း ရှိသည်။ ထို့နောက် မြေကြီးနှင့် သမုဒ္ဒရာ ပေါင်းဆုံခြင်းအဖြစ်အပျက်၊ ထို့နောက် ကုမာရေးရှ၏ ပုံပြင်ကို ဆိုသည်။
Verse 13
ततस्तारकयुद्धं च नानाख्यानसमन्वितम् । वधश्च तारकस्याथ पंचलिंगनिवेशनम् ॥ १३ ॥
ထို့နောက် တာရကနှင့် စစ်ပွဲကို အမျိုးမျိုးသော အကြောင်းအရာများနှင့်အတူ ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် တာရကကို သတ်ဖြတ်ခြင်းနှင့် လိင်္ဂ ၅ ပါးကို တည်ထောင်ပူဇော်ခြင်းကို ဆိုသည်။
Verse 14
द्वीपाख्यानं ततः पुण्यमूर्द्धलोकव्यवस्थितिः । ब्रह्मांडस्थितिमानं च वर्करेशकथानकम् ॥ १४ ॥
ထို့နောက် သန့်ရှင်းသော ဒွီပများ၏ ကထာ၊ အထက်လောကများ၏ စနစ်တကျ တည်ရှိပုံ၊ ဘြဟ္မာဏ္ဍ (ကမ္ဘာဗုံး) ၏ အတိုင်းအတာနှင့် ဖွဲ့စည်းပုံ၊ ထို့ပြင် ဝရ္ကရေးရှ၏ ပုံပြင်ကိုလည်း ဖော်ပြသည်။
Verse 15
महाकालसमुद्भूतिः कथा चास्य महाद्भुता । वासुदेवस्य माहात्म्यं कोटितीर्थं ततः परम् ॥ १५ ॥
ထို့နောက် မဟာကာလ၏ ပေါ်ပေါက်လာပုံအကြောင်းနှင့် အလွန်အံ့ဩဖွယ် ကထာတော်ကို ဆိုကြသည်။ ထို့နောက် ဝါစုဒေဝ (ဗာစုဒေဝ) ၏ မဟိမတော်ကို ဖော်ပြပြီး၊ ထို့အပေါ်တွင် ကိုဋိတီရ္ထ ဟူသော အမြင့်မြတ်သန့်ရှင်းရာ တီရ္ထကို ဆိုထားသည်။
Verse 16
नानातीर्थसमाख्यानं गुप्तक्षेत्रे प्रकीर्तितम् । पांडवानां कथा पुण्या महाविद्याप्रसाधनम् ॥ १६ ॥
ဂုပ္တက்ေတၱရ ဟူသော သန့်ရှင်းရာဒေသကို အညွှန်းပြု၍ တီရ္ထများစွာ၏ အကြောင်းအရာကို ကြေညာထားသည်။ ပာဏ္ဍဝတို့၏ သန့်ရှင်းသော ကထာသည် ကုသိုလ်ပွားစေပြီး မဟာဝိဒ္ယာကို ရရှိအောင် (အောင်မြင်စွာ လေ့ကျင့်အောင်) ကူညီပေးသည်။
Verse 17
तीर्थयात्रासमाप्तिश्च कौमारमिदमद्भुतम् । अरुणाचलमाहात्म्यं सनकब्रह्मसंकथा ॥ १७ ॥
ထို့ပြင် တီရ္ထယာထရာအကြောင်းအရာ၏ အဆုံးသတ်လည်း ပါရှိသည်။ ဤသည်မှာ အံ့ဩဖွယ် ကုမာရသင်ကြားချက်ဖြစ်ပြီး၊ အရုဏာချလ၏ မဟိမတော်နှင့် စနကနှင့် ဘြဟ္မာတို့၏ သန့်ရှင်းသော ဆွေးနွေးပွဲလည်း ပါဝင်သည်။
Verse 18
गौरीतपः समाख्यानं तत्तत्तीर्थनिरूपणम् । माहिषासुरमाख्यानं वधश्चास्य महाद्भुतः ॥ १८ ॥
၎င်းတွင် ဂေါရီ၏ တပဿ (အတိအကျ အာဓိဋ္ဌာန်တရား) အကြောင်းအရာ၊ သက်ဆိုင်ရာ တီရ္ထများ၏ ဖော်ပြချက်၊ မဟိဿာသုရ အာသုရ၏ အကြောင်းအရာနှင့် သူ၏ အလွန်အံ့ဩဖွယ် သတ်ဖြတ်ခြင်းလည်း ပါဝင်သည်။
Verse 19
द्रोणाचले शिवास्थानं नित्यदापरिकीर्तितम् । इत्येष कथितः स्कांदे खंडो माहेश्वरोऽद्भुतः ॥ १९ ॥
ဒြောဏာချလပေါ်တွင် ရှိဝ၏ နေရာတော်ကို အစဉ်အမြဲ ကျော်ကြားသန့်ရှင်းသည်ဟု ကြေညာထားသည်။ ထို့ကြောင့် စကန္ဒပုရာဏအတွင်း၌ အံ့ဩဖွယ် မာဟေရှ္ဝရခဏ္ဍ ကို ဤသို့ ဖော်ပြခဲ့သည်။
Verse 20
द्वितीयो वैष्णवः खंडस्तस्याख्यानानि मे शुणु । प्रथमं भूमिवाराहसमाख्यानं प्रकीर्तितम् ॥ २० ॥
ဒုတိယအပိုင်းသည် “ဗိုင်ෂ္ဏဝ-ခဏ္ဍ” ဖြစ်၏။ ထိုအပိုင်း၏ ပုံပြင်များကို ငါထံမှ နားထောင်လော့။ ပထမဦးစွာ မြေကြီးကို မြှောက်တင်သော ဝရာဟ အဝတာရ၏ ကျော်ကြားသော အကြောင်းကို ကြေညာ၏။
Verse 21
यत्र वेंकटकुध्रस्य माहात्म्यं पापनाशनम् । कमलायाः कथा पुण्या श्रीनिवासस्थितिस्ततः ॥ २१ ॥
ထိုတွင် ပာပကို ဖျက်ဆီးသော ဝင်္ကဋတ တောင်၏ မဟာတ్మျကို တွေ့ရ၏။ ကမလာ (လက္ခ္မီ) ၏ သန့်ရှင်းသော ကထာလည်း ရှိ၏။ ထို့နောက် သရီနိဝာသ၏ နေရာတည်ရာကို ဖော်ပြ၏။
Verse 22
कुला लाख्यानकं चात्र सुवर्णमुखरी कथा । नानाख्यानसमायुक्ता भारद्वाजकथाद्भुता ॥ २२ ॥
ဤနေရာတွင် “ကူလာ-လာချာနက” ဟုခေါ်သော အကြောင်း၊ “သုဝဏ္ဏမုခရီ” ၏ ကထာ၊ နှင့် ပုံပြင်များစွာဖြင့် ပြည့်စုံသော ဘာရဒ္ဝာဇ၏ အံ့ဖွယ်ကထာလည်း ပါ၏။
Verse 23
मतंगांजनसंवादः कीर्तितः पापनाशनः । पुरुषोत्तममाहात्म्यं कीर्तितं चोत्कले ततः ॥ २३ ॥
မတင်္ဂနှင့် အဉ္ဇန တို့၏ စကားဝိုင်းကို ပာပဖျက်ဆီးသောအဖြစ် ကြေညာထား၏။ ထို့နောက် အုတ်ကလ (အိုဒိရှာ) တွင်လည်း ပုရုရှိုတ္တမ၏ မဟာတ్మျကို ဖော်ပြထား၏။
Verse 24
मार्कंडेयसमाख्यानमंबरीषस्य भूपतेः । इंद्रद्युम्नस्य चाख्यानं विद्यापतिकथा शुभा ॥ २४ ॥
မာရ္ကဏ္ဍေယ၏ သန့်ရှင်းသော အကြောင်း၊ ဘုရင် အမ္ဗရီෂ၏ ကထာ၊ အိန္ဒြဒျုမ್ನ၏ အကြောင်းလည်းကောင်း၊ နှင့် မင်္ဂလာရှိသော ဝိဒျာပတိ၏ ကထာလည်းကောင်း (ဤတွင် ဖော်ပြထား၏)။
Verse 25
जैमिनेः समुपाख्यानं नारदस्यापि वाडव । नीलकंठसमाख्यानं नरसिंहोपवर्णनम् ॥ २५ ॥
အို ဝါဍဝ၊ ဤအခန်းတွင် ဇိုင်မိနိ၏ အထောက်အကူပြု ဇာတ်လမ်းနှင့် နာရဒ၏ ကထာ၊ နီလကဏ္ဍ၏ ကထာ၊ ထို့ပြင် နရစിംဟ၏ ဖော်ပြချက်တို့ ပါဝင်သည်။
Verse 26
अश्वमेधकथा राज्ञो ब्रह्मलोकगतिस्तथा । रथयाव्राविधिः पश्चाज्जन्मस्थानविधिस्तथा ॥ २६ ॥
ထို့ပြင် ဘုရင်၏ အရှွမေဓ ယဇ္ဈပူဇာကထာနှင့် ဗြဟ္မလောကသို့ ရောက်ခြင်းကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ရထယာဗြာ ရိတု၏ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းနှင့် သန့်ရှင်းသော မွေးဖွားရာနေရာ (ဇန်မသ္ထာန) ဆိုင်ရာ စည်းကမ်းများကိုလည်း ဆိုထားသည်။
Verse 27
दक्षिणामूर्त्युपाख्यानं गुंडिवाख्यानकं ततः । रथरक्षाविधानं च शयनोत्सवकीर्तनम् ॥ २७ ॥
ထို့နောက် ဒက္ခိဏာမူရ္တိ၏ သန့်ရှင်းသော ဇာတ်လမ်း၊ ဂုဏ္ဍိဝါ ဟုခေါ်သော အပိုင်းအဖြစ်အပျက်၊ ရထားကို ကာကွယ်ရန် သတ်မှတ်ထားသော နည်းလမ်း၊ နှင့် ရှယနောৎসဝ ပွဲတော်၏ ဖော်ပြချက်တို့ကို ဆိုထားသည်။
Verse 28
श्वेतोपाख्यानमत्रोक्तं पृथुत्सवनिरूपणम् । दोलोत्सवो भगवतो व्रतं सांवत्सराभिधम् ॥ २८ ॥
ဤနေရာတွင်လည်း ရှွေတ၏ ကထာနှင့် ပೃထု၏ ပွဲတော်အကြောင်းကို ဖော်ပြထားသည်။ ထို့အပြင် ဘဂဝန်၏ ဒေါလိုৎসဝ (လှဲခုံ/လွှဲပွဲ) ကို သင်ကြားကာ “နှစ်ပတ်လည်” ဟုခေါ်သော သာံဝတ္စရ ဝရတကိုလည်း ဆိုထားသည်။
Verse 29
पूजा चाकामिका विष्णोरुद्दालकनियोगतः । योगसाधनमत्रोक्तं नानायोगनिरूपणम् ॥ २९ ॥
ဤနေရာတွင်လည်း ဥဒ္ဒာလက၏ အမိန့်ညွှန်ကြားချက်အတိုင်း ဆန္ဒမဲ့သော ဗိဿဏု ပူဇာကို သင်ကြားထားသည်။ ထို့ပြင် ယောဂကို အောင်မြင်စေသော နည်းလမ်းများနှင့် ယောဂအမျိုးမျိုး၏ ရှင်းလင်းဖော်ပြချက်ကိုလည်း ဆိုထားသည်။
Verse 30
दशावतारकथनं स्रानादिपरिकीर्तनम् । ततो बदरिकायाश्च माहात्म्यं पापनाशनम् ॥ ३० ॥
ထို့နောက် ဗိဿနု၏ ဒသအဝတာရ (အဝတာရ ဆယ်ပါး) အကြောင်းကို ရွတ်ဆိုဖော်ပြ၍ ရေချိုးခြင်းနှင့် ဆက်စပ်သော ဝတ္တရားများ၏ အကျိုးကျေးဇူးကို ကြေညာသည်။ ထို့နောက် ဘဒရိကာ (ဘဒရိနာထ) ၏ အပြစ်ပျောက်ကင်းစေသော မဟာတ္မယကို ဖော်ညွှန်းသည်။
Verse 31
अग्न्यादितीर्थमाहात्म्यं वैनतेयशिलाभवम् । कारणं भगवद्वासे तीर्थं कापालमोचनम् ॥ ३१ ॥
အဂ္နျာဒီမှ စတင်သော တီရ္ထ၏ မဟာတ္မယကို ဖော်ပြပြီး၊ ဝိုင်နတေယ (ဂရုဍ) နှင့် ဆက်နွယ်သော ကျောက်မှ ပေါ်ပေါက်လာသည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုနေရာ၌ ဘဂဝန်၏ တည်နေမှုအကြောင်းရင်းဖြစ်ကာ «ကာပါလမောချန» ဟု ခေါ်သော တီရ္ထ—ဦးခေါင်းအပြစ်ချည်နှောင်မှုမှ လွတ်မြောက်စေရာ—ဖြစ်သည်။
Verse 32
पंचधाराभिधं तीर्थं मेरुसंस्थापनं तथा । ततः कार्तिकमाहात्म्ये माहात्म्यं मदनालसम् ॥ ३२ ॥
ထို့နောက် «ပဉ္စဓာရာ» ဟု ခေါ်သော တီရ္ထနှင့် မေရုတောင်ကို တည်ထောင်ခြင်းကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် «ကာရ္တိက-မဟာတ္မယ» တွင် «မဒနာလသ» ဟု ခေါ်သော ဂုဏ်တော်ကို ထုတ်ဖော်ကြေညာသည်။
Verse 33
धूम्रकेशसमाख्यानं दिनकृत्यानि कार्तिके । पंचभीष्मव्रताख्यानं कीर्तितं भुक्तिमुक्तिदम् ॥ ३३ ॥
ဓူမ္ရကေသ အကြောင်းအရာ၊ ကာရ္တိကလတွင် နေ့စဉ် ဆောင်ရွက်ရမည့် ဓမ္မဝတ္တရားများ၊ နှင့် «ပဉ္စ-ဘီဿမ» ဝရတ၏ ပုံပြင်ကို ကြေညာထားပြီး—လောကီအပျော်အပါးနှင့် မုတ်ခ္ရှ (လွတ်မြောက်ခြင်း) နှစ်မျိုးလုံးကို ပေးစွမ်းသည်။
Verse 34
ततो मार्गस्य माहात्म्ये विधानं स्नानजं तथा । पुंड्रादिकीर्तनं चात्र मालाधारणपुण्यकम् ॥ ३४ ॥
ထို့နောက် ဤသန့်ရှင်းသော လမ်းကြောင်း၏ မဟာတ္မယကို ဖော်ပြရာတွင် စည်းကမ်းဗိဓာန်များနှင့် ပူဇော်နည်းအတိုင်း ရေချိုးခြင်းမှ ပေါ်လာသော ကုသိုလ်ကိုလည်း ထုတ်ဖော်သည်။ ထို့ပြင် ဤနေရာတွင် ပုဏ္ဍရ (ဝိုင်ရှ္ဏဝ တီလက) ကဲ့သို့သော အမှတ်အသားများနှင့် မာလာ (ပုတီးကြိုး) ဆောင်ခြင်း၏ ကုသိုလ်ကိုလည်း ရှင်းလင်းပြောကြားသည်။
Verse 35
पंचामृतस्नानपुण्यं घंटानादादिजं फलम् । नानापुष्पार्चनफलं तुलसीदलजं फलम् ॥ ३५ ॥
ပဉ္စာမృతဖြင့် ဘုရားမూర్తိကို ရေချိုးပူဇော်ခြင်းမှ ရသော ကုသိုလ်၊ ခေါင်းလောင်းသံ စသည့် သံမြည်ခြင်းမှ ဖြစ်သော အကျိုး၊ ပန်းမျိုးစုံဖြင့် ပူဇော်ခြင်း၏ အကျိုးနှင့် တုလစီရွက် ပူဇော်ခြင်းမှ ဖြစ်သော အကျိုးတို့—အားလုံးကို ရရှိသည်။
Verse 36
नैवेद्यस्य च माहात्म्यं हरिवासरकीर्तनम् । अखंडैकादशीपुण्यं तथा जागरणस्य च ॥ ३६ ॥
ထို့ပြင် နైవေဒျ (အာဟာရပူဇော်) ၏ မဟာတန်ခိုး၊ ဟရီ၏ သန့်ရှင်းသောနေ့ကို ကီർത്തနာဖြင့် ချီးမွမ်းခြင်း၊ မပြတ်မတောက် ဧကာဒသီ ဝရတကို ထိန်းသိမ်းခြင်း၏ ကုသိုလ်နှင့် ဂျာဂရဏ (ညလုံးပတ် နိုးကြား) ၏ ကုသိုလ်ကိုလည်း ဖော်ပြထားသည်။
Verse 37
यस्योत्सवविधानं च नाममाहात्म्यकीर्तनम् । ध्यानादिपुण्यकथनं माहात्म्यं मथुराभवम् ॥ ३७ ॥
၎င်းတွင် ပွဲတော်များအတွက် သတ်မှတ်ထားသော အစီအစဉ်များ၊ သန့်ရှင်းသော နာမတော်တို့၏ မဟာတန်ခိုးကို ကီർത്തနာဖြင့် ကြေညာခြင်း၊ သမာဓိနှင့် ဆက်စပ်သော အကျင့်များ၏ ကုသိုလ်ကို ရှင်းလင်းပြောကြားခြင်းတို့ ပါဝင်ပြီး—ဤသည်မှာ မထုရာ၌ ပေါ်ထွန်းလာသော မာဟာတ်မ്യ ဖြစ်သည်။
Verse 38
मथुरातीर्थमाहात्म्यं पृथगुक्तं ततः परम् । वनानां द्वादशानां च माहात्म्यं कीर्तितं ततः ॥ ३८ ॥
ထို့နောက် မထုရာ တီရ္ထ (သန့်ရှင်းသော ဘုရားဖူးနေရာ) ၏ မဟာတန်ခိုးကို သီးခြားဖော်ပြထားပြီး၊ ထို့နောက်တွင် တောအုပ် ဒွါဒသ (၁၂) ခု၏ မဟာတန်ခိုးကိုလည်း ကီർത്തနာပြုထားသည်။
Verse 39
श्रीमद्भागवतस्यात्र माहात्म्यं कीर्तितं परम् । वज्रशांडिल्यसंवाद अंतर्लीलाप्रकाशकम् ॥ ३९ ॥
ဤနေရာတွင် သီရိမဒ် ဘာဂဝတ (Śrīmad Bhāgavata) ၏ အမြင့်မြတ်ဆုံး မဟာတန်ခိုးကို ကီർത്തနာပြုထားသည်—ဗဇ္ရနှင့် ရှာဏ္ဍိလျ တို့၏ ဆွေးနွေးပွဲမှတဆင့်၊ သခင်၏ အတွင်းရေး (လျှို့ဝှက်) လီလာကို ထင်ရှားစေသည်။
Verse 40
ततो माघस्य माहात्म्यं स्नानदानजपोद्भवम् । नानाख्यानसमायुक्तं दशाध्यायैर्निरूपितम् ॥ ४० ॥
ထို့နောက် မာဃလ၏ မဟာတ್ಮိယကို ရေချိုးပူဇော်ခြင်း၊ ဒါနပြုခြင်းနှင့် ဂျပ (မန္တရဇပ) တို့မှ ဖြစ်ပေါ်သော ကုသိုလ်အကျိုးအာနိသင်အဖြစ်၊ ပုံပြင်အမျိုးမျိုးနှင့်အတူ အခန်းဆယ်ခန်းဖြင့် ရှင်းလင်းဖော်ပြထားသည်။
Verse 41
ततो वैष्णवमाहात्म्ये शय्यादानादिजं फलम् । जलदा नादिविधयः कामाख्यानमतः परम् ॥ ४१ ॥
ထို့နောက် «ဝိုင်ရှ္ဏဝ မဟာတ్మိယ» တွင် အိပ်ရာလှူဒါန်းခြင်းစသည့် ဒါနများမှ ဖြစ်ပေါ်သော အကျိုးဖလကို ဖော်ပြထားပြီး၊ ထို့နောက် ရေဒါန (ရေကမ်းလှူ) နှင့် ဆက်စပ်သော နည်းလမ်းများ၊ ထို့အပြီး «ကာမ-အာখ্যာန» ဟုခေါ်သော ပုံပြင်ကို ဆက်လက်ဆိုထားသည်။
Verse 42
श्रुतदेवस्य चरितं व्याधोपाख्यानमद्भुतम् । तथाक्षयतृतीयादेर्विशेषात्पुण्यकीर्तनम् ॥ ४२ ॥
ထို့အပြင် ရှုတဒေဝ၏ ဇာတ်ကြောင်းနှင့် အံ့ဩဖွယ် မုဆိုးပုံပြင်ကိုလည်း သန့်ရှင်းသော ပုဏ္ဏကထာအဖြစ် ပြန်လည်ဆိုထားပြီး၊ အထူးသဖြင့် အက္ရှယ-တೃတီယာ နှင့် ဆက်စပ်သော ဝတ်ပြုအကျင့်များ၏ ထူးခြားသော ကုသိုလ်ကို ချီးမွမ်းဖော်ပြထားသည်။
Verse 43
ततस्त्वयोध्यामाहात्म्ये चक्रब्रह्माह्वतीर्थके । सुरापापविमोक्षाख्ये तथाधारसहस्रकम् ॥ ४३ ॥
ထို့နောက် «အယောဓျာ မဟာတ్మိယ» တွင် «စက္ကရ-ဗြဟ္မာဟ္ဝာ» ဟုခေါ်သော တီရ္ထ၊ «အရက်ပ罪မှ လွတ်မြောက်ခြင်း» ဟုအမည်ရ တီရ္ထနှင့် ထို့အတူ «အာဓာရ-သဟသ္ရက» (အခြေခံတစ်ထောင်) ကိုလည်း ဖော်ပြထားသည်။
Verse 44
स्वर्गद्वारं चंद्रहरिधर्महर्युपवर्णनम् । स्वर्णवृष्टेरुपाख्यानं तिलोदासरयूयुतिः ॥ ४४ ॥
ထိုတွင် «စွဝဂ္ဂဒွာရ» ဟုခေါ်သော အကြောင်းအရာ၊ စန္ဒြဟရီနှင့် ဓမ္မဟရီတို့၏ ဖော်ပြချက်၊ ရွှေမိုးရွာသည့် ပုံပြင်နှင့် ထို့အပြင် တိလိုဒါနှင့် ဆရာယု မြစ်တို့နှင့် ဆက်နွယ်သော ဇာတ်ပိုင်းကိုလည်း ပါဝင်သည်။
Verse 45
सीताकुंडं गुप्तहरिसरंयुघर्घरान्वयः । गोप्रतारं च दुग्धोदं गुरुकुंडादिपञ्चकम् ॥ ४५ ॥
စီတာကွန်ဒ၊ ဂုပ္တ-ဟရီ-ဆရစ် ဟုခေါ်သော သန့်ရှင်းရေကန်၊ ယုဃရဃရ ဟုသိကြသော သန့်မြတ်သော စီးဆင်းရာ/အဆက်အနွယ်၊ ဂိုပရတာရ နှင့် ဒုဂ္ဓိုးဒ—ထို့ပြင် ဂုရုကွန်ဒမှ စသော ငါးတီර්ထတို့ကိုလည်း သတိပြုအောက်မေ့ရမည်။
Verse 46
सोमार्का दीनि तीर्थानि त्रयोदश ततः परम् । गयाकूपस्य माहात्म्यं सर्वाघविनिवर्तकम् ॥ ४६ ॥
ထို့နောက် စိုးမာရ္ကာမှ စသော သန့်မြတ်တီर्थ ၁၃ ခု ရှိ၏။ ထို့အပြီးတွင် အပြစ်အားလုံးကို ဖယ်ရှားပေးသော ဂယာကူပ (ဂယာရေတွင်း) ၏ မဟာတန်ခိုးကို ဖော်ပြထားသည်။
Verse 47
मांडव्याश्रमपूर्वाणि तीर्थानि तदनन्तरम् । अजितादि मानसादितीर्थानि गदितानि च ॥ ४७ ॥
ထို့နောက် မာဏ္ဍဗျာ-အာရှရမမှ စသော တီर्थများကို ဖော်ပြခဲ့သည်။ ထို့ပြီးနောက် အဇိတာ စသည့် တီर्थများနှင့် မာနသမှ စသော တီर्थများကိုလည်း ပြောကြားထားသည်။
Verse 48
इत्येष वैष्णवः खंडो द्वितीयः परिकीर्तितः । अतः परं ब्रह्मखंडं मरीचे श्रृणु पुण्यदम् ॥ ४८ ॥
ဤသို့ဖြင့် ဒုတိယပိုင်းဖြစ်သော ဝိုင်ရှ္ဏဝ-ခဏ္ဍ ကို သေချာစွာ ဖော်ပြပြီးလေပြီ။ ယခုမှစ၍ မရီချိရေ၊ ကုသိုလ်ပေးသော နောက်လာမည့် ဗြဟ္မ-ခဏ္ဍ ကို နားထောင်လော့။
Verse 49
यत्र वै सेतुमाहात्म्ये फलं स्नाने क्षणोद्भवम् । गालवस्य तपश्चर्या राक्षसाख्यानकं ततः ॥ ४९ ॥
ထိုအပိုင်း၌ စေတု၏ မဟာတန်ခိုးကို ဖော်ပြရာတွင် ရေချိုးခြင်း၏ အကျိုးသည် ခဏချင်းပင် ပေါ်ထွန်းသည်ဟု ဆို၏။ ထို့နောက် ဂာလဝ၏ တပဿရာ (တပသ) ကိုလည်းကောင်း၊ ထို့အပြီးတွင် ရက္ခသ (ဒေမုန်) ဆိုင်ရာ ပုံပြင်ကိုလည်းကောင်း ဆက်လက်ဖော်ပြသည်။
Verse 50
चक्रतीर्थादिमाहात्म्यं देवीपत्तनसंयुते । वेतालतीर्थमहिमा पापनाशादिकीर्तनम् ॥ ५० ॥
ဤအပိုဒ်သည် ဒေဝီပတ္တနနှင့် ဆက်နွယ်သော ချက္ကရ-တီရ္ထ နှင့် အခြား သန့်ရှင်းသော တီရ္ထများ၏ မဟာတန်ခိုးကို ကြေညာပြီး၊ ဝေတාල-တီရ္ထ၏ ဂုဏ်သတင်း—အပြစ်များကို ဖျက်သိမ်း၍ သာသနာရေး အကျိုးများ ပေးတတ်ခြင်းကို ရွတ်ဆိုဖော်ပြသည်။
Verse 51
मंगलादिकमाहात्म्यं ब्रह्मकुंडादिवर्णनम् । हनुमत्कुंडमहिमागस्त्यतीर्थभवं फलम् ॥ ५१ ॥
ဤအပိုဒ်သည် မင်္ဂလာမှ စ၍ အခြားတီရ္ထများ၏ မဟာတန်ခိုးကို ရှင်းလင်းကာ၊ ဗြဟ္မ-ကုဏ္ဍ နှင့် အခြား သန့်ရှင်းသော ကုဏ္ဍများကို ဖော်ပြပြီး၊ ဟနုမတ်-ကုဏ္ဍ၏ ဂုဏ်သတင်းကို ကြေညာကာ၊ အဂஸ္တျ-တီရ္ထမှ ပေါ်ထွန်းသော သာသနာရေး အကျိုးဖလကို ဆိုထားသည်။
Verse 52
रामतीर्थादिकथनं लक्ष्मीतीर्थनिरूपणम् । शंखादितीर्थमहिमा तथा साध्यामृतादिजः ॥ ५२ ॥
ဤတွင် ရာမ-တီရ္ထ နှင့် အခြားတီရ္ထများကို ကථာပြု၍၊ လက္ရှ္မီ-တီရ္ထကို သတ်မှတ်ဖော်ပြကာ၊ သင်္ခ-တီရ္ထ နှင့် အခြားတီရ္ထများ၏ မဟာတန်ခိုးကို ကြေညာပြီး၊ ထို့အတူ သာဓျ-အမృతမှ စသော အကြောင်းအရာများကိုလည်း ရွတ်ဆိုဖော်ပြသည်။
Verse 53
धनुष्कोट्यादिमाहात्म्यं क्षीरकुंडादिजं तथा । गायत्र्यादिकतीर्थानां माहात्म्यं चात्र कीर्तितम् ॥ ५३ ॥
ဤနေရာတွင် ဓနုရှ္ကောဋိမှ စသော နေရာများ၏ မဟာတန်ခိုးကိုလည်းကောင်း၊ ထို့အတူ ခ္စီရ-ကုဏ္ဍမှ စသော သန့်ရှင်းရာများ၏ မဟာတန်ခိုးကိုလည်းကောင်း၊ ထို့ပြင် ဂါယတ္ရီ-တီရ္ထမှ စသော တီရ္ထများ၏ မဟာတန်ခိုးကိုလည်း ရွတ်ဆိုဖော်ပြထားသည်။
Verse 54
रामनाथस्य महिमा तत्त्वज्ञानोपदेशनम् । यात्राविधानकथनं सेतै मुक्तिप्रदं नृणाम् ॥ ५४ ॥
ဤအပိုဒ်သည် ရာမနာထ၏ ဂုဏ်သတင်းကို ဖော်ပြကာ၊ တတ္တဝ-ဉာဏ (အမှန်တရား၏ ဉာဏ်) ကို သင်ကြားပေးပြီး၊ ယာတရာ၏ စည်းကမ်းနည်းလမ်းကို ဆိုကာ—သန့်ရှင်းသော စေတုသည် လူသားတို့အား မုက္ခ (လွတ်မြောက်ခြင်း) ကို ပေးတတ်ကြောင်း ဖော်ထုတ်သည်။
Verse 55
धर्मारण्यस्य माहात्म्यं ततः परमुदीरितम् । स्थाणुः स्कन्दाय भगवान्यत्र तत्त्वमुपादिशत् ॥ ५५ ॥
ထို့နောက် ဓမ္မာရဏ္ယ၏ အမြင့်မြတ်ဆုံး မဟိမကို ကြေညာ၏—ထိုသန့်ရှင်းရာဌာန၌ ဘုရား သ္ထာဏု (ရှီဝ) သည် စကန္ဒအား အမြင့်ဆုံး တတ္တဝကို သင်ကြားပေးခဲ့သည်။
Verse 56
धर्मारण्यसुसंभूतिस्तत्पुण्यपरिकीर्त्तनम् । कर्म्मसिद्धेः समाख्यानं ऋषिवंशनिरूपणम् ॥ ५६ ॥
၎င်းတွင် ဓမ္မာရဏ္ယနှင့် ဆက်နွယ်သော မင်္ဂလာအရင်းအမြစ်၊ ထိုသန့်ရှင်းရာဌာန၏ ကုသိုလ်မဟိမကို ကြေညာခြင်း၊ ကర్మစိဒ္ဓိ (ကမ္မအောင်မြင်မှု) အကြောင်းဇာတ်လမ်းနှင့် ရှိသီဝံသ (ရဟန်းပညာရှင်မျိုးဆက်) ကို ရှင်းလင်းဖော်ပြထားသည်။
Verse 57
अप्सरस्तीर्थमुख्यानां माहात्म्यं यत्र कीर्तितम् । वर्णानामाश्रमाणां च धर्मतत्त्वनिरूपणम् ॥ ५७ ॥
ထိုနေရာ၌ အပ္စရသီရ္ထမှ စ၍ အထင်ကရ သီရ္ထများ၏ မဟိမကို ချီးမွမ်းဖော်ပြထားပြီး၊ ဝဏ္ဏ (လူမှုအတန်းအစား) နှင့် အာශ්ရမ (ဘဝအဆင့်များ) အပေါ် သက်ဆိုင်သော ဓမ္မတတ္တဝကိုလည်း ရှင်းလင်းတင်ပြထားသည်။
Verse 58
दिवः स्थानविभागश्च बकुलार्ककथा शुभा । छत्रानन्दा तथा शांता श्रीमाता च मतंगिनी ॥ ५८ ॥
ထို့ပြင် ကောင်းကင်လောကများ၏ ခွဲခြားမှုကိုလည်း ဖော်ပြထားပြီး၊ ဘကူလနှင့် အရ္က အကြောင်း မင်္ဂလာဇာတ်လမ်း၊ ထို့အပြင် ချတ်ရာနန္ဒာ၊ ရှာန္တာ၊ ရှရီမာတာ နှင့် မတင်္ဂိနီ တို့၏ ဇာတ်ကြောင်းများကိုလည်း ဆိုထားသည်။
Verse 59
पुण्यदा च समाख्याता यत्र देव्यः समास्थिताः । इन्द्रेश्वरादिमाहात्म्यं द्वारकादिनिरूपणम् ॥ ५९ ॥
၎င်းကို «ပုဏ္ယဒါ» ဟုလည်း ခေါ်ကြပြီး၊ ထိုနေရာ၌ ဒေဝီများ တည်ရှိကြသည်။ ထို့အပြင် အိန္ဒြေရှ္ဝရ နှင့် အခြား သန့်ရှင်းရာဌာနများ၏ မဟိမကို ဖော်ပြကာ၊ ဒွာရကာ နှင့် ဆက်စပ်သည့် သီရ္ထများကိုလည်း ရှင်းလင်းထားသည်။
Verse 60
लोहासुरसमाख्यानं गंगाकूपनिरूपणम् । श्रीरामचरितं चैव सत्यमंदिरवर्णनम् ॥ ६० ॥
ဤအခန်းတွင် လောဟာအဆုရ၏ ပုံပြင်၊ ဂင်္ဂါရေတွင်း၏ ဖော်ပြချက်၊ သီရိရာမ၏ သန့်ရှင်းသော ဇာတ်တော်နှင့် သစ္စာမন্দိရ (Satya-mandira) ၏ ဖော်ပြချက်တို့ ပါဝင်သည်။
Verse 61
जीर्णोद्धा रस्य कथनमासनप्रतिपादनम् । जातिभेदप्रकथनं स्मृतिधर्मनिरूपणम् ॥ ६१ ॥
ပျက်စီးယိုယွင်းသွားသောအရာတို့ကို ပြန်လည်ပြုပြင်ထူထောင်ခြင်းကို ဆိုပြီး၊ အာသနာနှင့် ထိုင်ခုံဆိုင်ရာ စည်းကမ်းများကို ချမှတ်ကာ၊ ဇာတိ/ဝဏ္ဏ ခွဲခြားမှုကို ရှင်းလင်း၍ စမృతိများတွင် သင်ကြားသော ဓမ္မကို ဖော်ထုတ်သည်။
Verse 62
ततस्तु वैष्णवा धर्मा नानाख्यानैरुदीरिताः । चातुर्मास्ये ततः पुण्ये सर्वधर्मनिरूपणम् ॥ ६२ ॥
ထို့နောက် နာနာပုံပြင်များဖြင့် ဝိုင်ရှ္ဏဝဓမ္မကို ဖော်ထုတ်ကာ၊ ကုသိုလ်ပြည့်ဝသော ချာတုർമាសျ (Cāturmāsya) ဝတ်ပြုကာလတွင် ဓမ္မအားလုံးကို စနစ်တကျ ရှင်းလင်းဖော်ပြသည်။
Verse 63
दानप्रशंसा तत्पश्चाद्व्रतस्य महिमा ततः । तपश्चैव पूजायाः सच्छिद्रकथनं ततः ॥ ६३ ॥
ထို့နောက် ဒါန (လှူဒါန်းခြင်း) ကို ချီးမွမ်း၍၊ ထို့နောက် ဝရတ (ဝတ်ပြုကတိ) ၏ မဟိမကို ဆိုကာ၊ ထို့နောက် တပ (တပဿ) ကို ဖော်ပြပြီး၊ ထို့နောက် ပూజာအကြောင်းနှင့် ထိုတွင် ဖြစ်နိုင်သော ချို့ယွင်းချက်များကိုပါ ရှင်းလင်းသည်။
Verse 64
तद्वृत्तीनां भिदाख्यानं शालग्रामनिरूपणम् । भारकस्य वधोपायो वृक्षाचामहिमा तथा ॥ ६४ ॥
ထို့ပြင် ထိုပုံပြင်များ၏ ခွဲခြားချက်များကို ဖော်ပြကာ၊ ဗိဿနု၏ သန့်ရှင်းသော ကျောက်တုံး ရှာလဂြာမ (Śālagrāma) ကို ရှင်းလင်းပြီး၊ ဘာရကကို သတ်ရန် နည်းလမ်းနှင့် အာစမန (ācamana) ရေစုပ်သောက်ပွဲ၏ မဟိမကိုလည်း ဆိုထားသည်။
Verse 65
विष्णोः शापश्च वृक्षत्वं पार्वत्यनुतपस्ततः । हरस्य तांडवं नृत्यं रामनामनिरूपणम् ॥ ६५ ॥
ထို့ပြင် ဗိဿဏု၏ ကျိန်စာနှင့် ထိုကြောင့် သစ်ပင်အဖြစ် ဖြစ်သွားခြင်း၊ ထို့နောက် ပါရဝတီ၏ တပဿာ၊ ဟရ၏ တာဏ္ဍဝ နတ်ကပြ춤၊ နှင့် ရာမနာမ၏ အဓိပ္ပါယ်ဖော်ပြချက်ကိုလည်း ရှင်းလင်းထားသည်။
Verse 66
हरस्य लिंगपतनं कथा बैजवनस्य च । पार्वतीजन्मचरितं तारकस्य वधोऽद्भुतः ॥ ६६ ॥
ဟရ၏ လိင်္ဂကျသွားခြင်းအကြောင်း၊ ဘိုင်ဇဝန၏ ပုံပြင်၊ ပါရဝတီ မွေးဖွားရာဇဝင်၊ နှင့် တာရကကို အံ့ဖွယ်သတ်ဖြတ်ခြင်းကိုလည်း ကථာအဖြစ် ပြောပြထားသည်။
Verse 67
प्रणवैश्वर्यकथनं तारकाचरितं पुनः । दक्षयज्ञसमाप्तिश्च द्वादशाक्षरभूषणम् ॥ ६७ ॥
ပရဏဝ (အိုမ်) ၏ ဂုဏ်တော်နှင့် အထက်မြတ်မှုကိုလည်း ဖော်ပြပြီး၊ တာရကအကြောင်းကို ထပ်မံ ကථာပြုသည်။ ဒက္ခယဇ္ဉ၏ ပြီးဆုံးခြင်းကို ရှင်းပြကာ၊ ဒွါဒသအက္ခရာ မန္တရကို ဘက္တိ၏ အလှဆင်အဖြစ် ချီးမွမ်းသည်။
Verse 68
ज्ञानयोगसमाख्यानं महिमा द्वादशाक्षरेः । श्रवणादिकपुण्यं च कीर्तितं शर्मदं नृणाम् ॥ ६८ ॥
ဉာဏယောဂ၏ အကြောင်းအရာဖော်ပြချက်၊ ဒွါဒသအက္ခရာ မန္တရ၏ မဟိမ၊ နှင့် နားထောင်ခြင်းမှ စတင်သော အကျင့်များကြောင့် ရရှိသည့် ကုသိုလ်ကို ဖော်ပြထားပြီး၊ လူတို့အား ငြိမ်းချမ်းမှုနှင့် ကောင်းကျိုးချမ်းသာကို ပေးစွမ်းသည်။
Verse 69
ततो ब्राह्मोत्तरे भागे शिवस्य महिमाद्भुतः । पंचाक्षरस्य महिमा गोकर्णमहिमा ततः ॥ ६९ ॥
ထို့နောက် ဘြာဟ္မ အပိုင်း၏ နောက်ပိုင်းတွင် ရှိဝ၏ အံ့ဖွယ်မဟိမကို ဖော်ပြပြီး၊ ပဉ္စအက္ခရာ မန္တရ၏ မဟိမကိုလည်း ဆိုထားသည်။ ထို့နောက် ဂိုကဏ္ဏ၏ သန့်ရှင်းမြတ်သော မဟိမကို ဆက်လက် ဖော်ပြသည်။
Verse 70
शिवरात्रैश्च महिमा प्रदोषव्रतकीर्तनम् । सोमवारव्रतं चापि सीमंतिन्याः कथानकम् ॥ ७० ॥
ထို့ပြင် «ရှီဝရာထရီ» ဝတ်ပြုအကျင့်၏ မဟိမ၊ «ပရဒိုးရှ» ဝ്രတ၏ ကိရ်တနာ၊ တနင်္လာနေ့ ဝ્રတ နှင့် «စီမံတိနီ» ဟုခေါ်သော မိန်းမ၏ ပုံပြင်ကိုလည်း ဖော်ပြထားသည်။
Verse 71
भद्रायुत्पत्तिकथनं सदाचारनिरूपणम् । शिववर्मसमुद्देशो भद्रायूद्वाहवर्णनम् ॥ ७१ ॥
«ဘဒ္ရာယု» ၏ မွေးဖွားပေါ်ပေါက်လာပုံကို ရှင်းလင်းပြောကြားပြီး၊ သဒ္ဒာချာရ (ကောင်းမွန်သော အကျင့်) ကို သတ်မှတ်ဖော်ထုတ်ကာ၊ «ရှီဝဝර්မန်» ကို အမည်ဖော်ညွှန်း၍ «ဘဒ္ရာယု» ၏ မင်္ဂလာပွဲကိုလည်း ဖော်ပြထားသည်။
Verse 72
भद्रायुमहिमा चापि भस्ममाहात्म्यकीर्तनम् । शबराख्यानकं चैव उमामाहेश्वरं व्रतम् ॥ ७२ ॥
ထို့ပြင် «ဘဒ္ရာယု» ၏ မဟိမ၊ ပဝါသန့် «ဘဟ္စမ» (သန့်ရှင်းသော ပြာ) ၏ မဟာတ್ಮျကို ကိရ်တနာပြုခြင်း၊ «ရှဗရ» အခန်းကဏ္ဍပုံပြင်နှင့် «ဥမာ–မာဟေရှွရ ဝ్రတ» ဟုခေါ်သော ဝတ်ပြုနိယမကိုလည်း ဖော်ပြထားသည်။
Verse 73
रुद्राक्षस्य च माहात्म्यं रुद्राध्यायस्य पुण्यकम् । श्रवणादिकपुण्यं च ब्रह्मखंडोऽयमीरितः ॥ ७३ ॥
ဤ «ဗြဟ္မခဏ္ဍ» တွင် «ရုဒ္ရာက္ခ» ၏ မဟာတ್ಮျ၊ «ရုဒ္ရာဓျာယ» ၏ ပုဏ္ဏက (ကုသိုလ်တန်ခိုး) နှင့် နားထောင်ခြင်းစသည့် အကျင့်များမှ ရရှိသော ပုဏ္ဏကို ဖော်ပြထားသည်။
Verse 74
अतः परं चतुर्थँ तु काशीखंडमनुत्तमम् । विंध्यनारदयोर्यत्र संवादः परिकीर्तितः ॥ ७४ ॥
ထို့နောက် စတုတ္ထအခန်းဖြစ်သော အထူးမြတ်ဆုံး «ကာရှီခဏ္ဍ» လာရာ၌ «ဝိန္ဓျ» နှင့် «နာရဒ» တို့၏ ဆွေးနွေးသံဝါဒကို ပြန်လည်ကိရ်တနာပြု၍ ဖော်ပြထားသည်။
Verse 75
सत्यलोकप्रभावश्चागस्त्यावासे सुरागमः । पतिव्रताचरित्रं च तीर्थयात्रा प्रशंसनम् ॥ ७५ ॥
ထို့အပြင် သတ္တျလောက၏ မဟာတန်ခိုးကိုလည်းကောင်း၊ အဂஸ္တျ ရသီ၏ အာရှရမ်သို့ ဒေဝတော်များ ကြွလာခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ ပတိဝြတား မယားသစ္စာ၏ စံပြအကျင့်ကိုလည်းကောင်း၊ တီရ္ထယာထရာ—သန့်ရှင်းရေချိုးရာသို့ ဘုရားဖူးခရီး၏ ချီးမွမ်းခြင်းကိုလည်းကောင်း ဖော်ပြထားသည်။
Verse 76
ततश्च सप्तपुर्याख्या संयमिन्या निरूपणम् । बुधस्य च तथेंद्राग्न्योर्लोकाप्तिः शिवशर्मणः ॥ ७६ ॥
ထို့နောက် ‘သန့်ရှင်းမြို့တော် ခုနစ်မြို့’ ဟုကျော်ကြားသည့် စပ္တပူရီ၏ အကြောင်းကိုလည်းကောင်း၊ သံယမိနီ၏ ဖော်ပြချက်ကိုလည်းကောင်း၊ ထို့ပြင် ဘုဓ (Budha) ၏ ဇာတ်ကြောင်းနှင့် ရှိဝရှර්မန်သည် အိန္ဒြနှင့် အဂ္နိ၏ လောကများကို မည်သို့ရောက်ရှိသနည်းကိုလည်းကောင်း ရှင်းလင်းထားသည်။
Verse 77
अग्नेः समुद्भवश्चैव क्रव्याद्वरुणसंभवः । गंधवत्यलकापुर्योरीश्वर्याश्च समुद्भवः ॥ ७७ ॥
အဂ္နိ (မီး) မှသာ ပေါ်ထွန်းသော အမျိုးတစ်ပါးရှိ၏။ အသားစားမီးဟုခေါ်သော က္ရဗျာဒ (kravyāda) သည် ဝရုဏမှ ပေါ်ထွန်း၏။ ဂန္ဓဝတီနှင့် အလကာမြို့မှလည်း အိုင်ශ්ဝရျ—အာဏာနှင့် ဂုဏ်သိက္ခာ—ပေါ်ပေါက်လာသည်။
Verse 78
चंद्रार्कबुधलोकानां कुजेज्यार्कभुवां क्रमात् । मम विष्णोर्ध्रुवस्यापि तपोलोकस्य वर्णनम् ॥ ७८ ॥
အစဉ်လိုက်အတိုင်း ငါသည် လမင်း၏ လောက၊ နေမင်း၏ လောက၊ ဘုဓ၏ လောကတို့ကိုလည်းကောင်း၊ ထို့ပြင် ကုဇ (မားစ်)၊ ဂုရု/ဗృဟஸ္ပတိ (ဂျူပီတာ)၊ သုက္ရ (ဗီနပ်စ်) တို့၏ လောကများကိုလည်းကောင်း ဖော်ပြခဲ့၏။ ထို့အပြင် ငါ၏ ကိုယ်ပိုင်လောက၊ ဗိෂ္ဏု၏ လောက၊ ဓြုဝ၏ လောကနှင့် တပောလောကကိုလည်း ငါဆိုခဲ့၏။
Verse 79
ध्रुवलोककथा पुण्या सत्यलोकनिरीक्षणम् । स्कंदागस्त्यसमालापो मणिकर्णीसमुद्भवः ॥ ७९ ॥
ဓြုဝလောက၏ ပုဏ္ဏိယဇာတ်လမ်း၊ သတ္တျလောကကို မြင်တွေ့ခြင်း၊ စ္ကန္ဒနှင့် အဂஸ္တျတို့၏ ဆွေးနွေးစကားဝိုင်း၊ နှင့် မဏိကဏ္ဏီ၏ ပေါ်ထွန်းလာပုံ—ဤအကြောင်းအရာတို့ကို ဖော်ပြထားသည်။
Verse 80
प्रभावश्चापि गंगाया गंगानामसहस्रकम् । वाराणसीप्रशंसा च भैरवाविर्भवस्ततः ॥ ८० ॥
ထို့နောက် ဂင်္ဂါမြစ်၏ မဟိမ၊ «ဂင်္ဂါ၏ အမည်တစ်ထောင်»၊ ဝါရာဏသီ၏ ချီးမွမ်းတော်မူခြင်းနှင့် ထို့နောက် ဘ္ဟೈရဝ၏ ပေါ်ထွန်းခြင်းကို ဖော်ပြသည်။
Verse 81
दंडपाणिज्ञानवाप्योरुद्भवः समनंतरम् । ततः कलावत्याख्यानं सदाचारनिरूपणम् ॥ ८१ ॥
ထို့နောက် ချက်ချင်းပင် ဒဏ္ဍပာဏိ၏ ပေါ်ပေါက်လာခြင်းနှင့် ဉာဏဝာပီ (အသိပညာရေတွင်း) ၏ မူလအစကို ရှင်းလင်းသည်။ ထို့နောက် ကလာဝတီ၏ ဇာတ်ကြောင်းနှင့် သဒ္ဒာစာရ (သင့်လျော်သော အကျင့်) ကို ဖော်ပြသည်။
Verse 82
ब्रह्मचारिसमाख्यानं ततः स्त्रीलक्षणानि च । कृत्याकृत्यविनिर्देशो ह्यविमुक्तेशवर्णनम् ॥ ८२ ॥
ထို့နောက် ဘြဟ္မစာရီ (သန့်ရှင်းစွာ သင်ယူသူ) ၏ ဇာတ်ကြောင်း၊ မိန်းမတို့၏ လက္ခဏာများ၊ လုပ်သင့်လုပ်မသင့်ကို တိတိကျကျ ညွှန်ပြခြင်းနှင့် အဝိမုက္တေရှ (အဝိမုက္တ၏ အရှင်) ကို ဖော်ပြသည်။
Verse 83
गृहस्थयोगिनो धर्माः कालज्ञानं ततः परम् । दिवोदासकथा पुण्या काशिकावर्णनं ततः ॥ ८३ ॥
နောက်တစ်ဆင့်တွင် ဂೃಹಸ್ಥ-ယောဂီ၏ ဓမ္မတာဝန်များကို ဖော်ပြပြီး၊ ထို့နောက် ကာလ (အချိန်) ကို သိမြင်ခြင်းဆိုင်ရာ အထက်တန်းသင်ကြားမှုကို ဆိုသည်။ ထို့နောက် ပုဏ္ဏမြတ်သော ဒိဝိုဒာသ ဇာတ်ကြောင်းနှင့် အပြီးတွင် ကာရှီကာ (ဝါရာဏသီ) ၏ ဖော်ပြချက် လာသည်။
Verse 84
मायागणपतेश्चाथ भुवि प्रादुर्भवस्ततः । विष्णुमायाप्रपंचोऽथ दिवोदासविमोक्षणम् ॥ ८४ ॥
ထို့နောက် မြေပြင်ပေါ်တွင် မာယာ-ဂဏပတိ၏ ပေါ်ထွန်းခြင်းကို ဖော်ပြပြီး၊ ထို့နောက် ဗိဿနု၏ မာယာလီလာ အကျယ်ပြန့်မှုကို ဆိုသည်။ ထို့နောက် ဒိဝိုဒာသ၏ လွတ်မြောက်ခြင်း (မောက္ခ) ကို ရှင်းလင်းသည်။
Verse 85
ततः पंचनदोत्पर्त्तिर्बिंदुमाधवसंभवः । ततो वैष्णवतीर्थाख्या शूलिनः काशिकागमः ॥ ८५ ॥
ထို့နောက် ပဉ္စနဒ၏ မူလဖြစ်ပေါ်လာခြင်းနှင့် ဘိန္ဒုမာဓဝ၏ ပေါ်ထွန်းခြင်းကို ဖော်ပြ၏။ ထို့နောက် «ဝိုင်ရှ္ဏဝ တီရ္ထ» ဟု ခေါ်သော အခန်းနှင့် ရှူလင် (ရှီဝ) ၏ ကာရှီသို့ ကြွလာခြင်းကိုလည်း ဆို၏။
Verse 86
जैगीषव्येन संवादो ज्येष्ठेशाख्या महेशितुः । क्षेत्राख्यानं कंदुकेशः व्याघ्रेश्वरसमुद्भवः ॥ ८६ ॥
ဂျိုင်ဂီရှဗျနှင့် ဆွေးနွေးပြောဆိုမှုကို ဖော်ပြ၏။ ထို့ပြင် «ဂျေဋ္ဌေရှ» ဟု ခေါ်သော မဟေရှ (ရှီဝ) အကြောင်းနှင့်၊ ဗျာဃ္ရေရှ္ဝရနှင့် ဆက်နွယ်၍ ပေါ်ထွန်းလာသော ကဏ္ဍုကေရှ အကြောင်း သန့်ရှင်းရာနေရာကထာကိုလည်း ဆို၏။
Verse 87
शैलेशरत्नेश्वरयोः कृत्तिवासस्य चोद्भवः । देवतानामधिष्टानं दुर्गासुरपराक्रमः ॥ ८७ ॥
ရှိုင်လေရှနှင့် ရတ္နေရှ္ဝရတို့၏ မူလဖြစ်ပေါ်လာခြင်း၊ ထို့ပြင် ကೃတ္တိဝာသ၏ ပေါ်ထွန်းခြင်းကို ဆို၏။ နတ်တို့၏ သန့်ရှင်းသော အဓိဋ္ဌာန (တည်ရာ) နှင့် ဒုရ္ဂါနှင့် အဆုရတို့၏ တိုက်ပွဲ၌ ပြသသော သူရဲကောင်းမှုကိုလည်း ဖော်ပြ၏။
Verse 88
दुर्गाया विजयश्चाथ ॐकारेशस्य वर्णनम् । पुनरोंकार माहात्म्य त्रिलोचोनसमुद्भवः ॥ ८८ ॥
ထို့နောက် ဒုရ္ဂါ၏ အောင်ပွဲကို ဆိုပြီး၊ အိုံကာရေးရှ၏ ဖော်ပြချက်ကိုလည်း ပါ၏။ ထပ်မံ၍ သန့်ရှင်းသော အက္ခရာ «အိုံ» ၏ မဟာတန်ခိုးကို ချီးမွမ်းကာ၊ သုံးမျက်စိရှင် (ထရီလိုချန) သခင်၏ ပေါ်ထွန်းခြင်းကိုလည်း ဖော်ပြ၏။
Verse 89
केदाराख्या च धर्मेश कथा विष्णुभुजोद्भवा । वीरेश्वरसमाख्यानं गंगामाहात्म्यकीर्तनम् ॥ ८९ ॥
ထို့ပြင် ကေဒါရ အကြောင်း၊ ဗိṣ္ဏု၏ လက်မောင်းမှ မွေးဖွားသော ဓရ္မေရှ အကြောင်းကထာ၊ ဝီရေရှ္ဝရ အကြောင်းသမိုင်း၊ နှင့် ဂင်္ဂါ၏ မဟာတန်ခိုး (မာဟာတ္မ) ကို ချီးမွမ်းကြေညာခြင်းတို့ကိုလည်း ဆို၏။
Verse 90
विश्वकर्मेशमहिमा दक्षयज्ञोद्भवस्तथा । सतीशस्यामृतेशादेर्भुजस्तंभः पराशरे ॥ ९० ॥
အို ပရာရှရ၊ ဤကျမ်း၌လည်း ဝိශ්ဝကರ್ಮာ၏ အရှင်၏ မဟိမ၊ ဒက္ခ၏ ယဇ္ဉမှ ပေါ်ထွန်းသော ဖြစ်ရပ်၊ စတီ၏ အရှင်နှင့် အမృతေရှာ စသည့်သူတို့၏ လက်မောင်းကို တောင့်တင်း၍ မလှုပ်နိုင်အောင် ဖြစ်စေသော အကြောင်းတို့ကို ဖော်ပြထားသည်။
Verse 91
क्षेत्रतीर्थकदंबश्च मुक्तिमडपसंकथा । विश्वेशविभवश्चाथ ततो यात्रापरिक्रमः ॥ ९१ ॥
ထို့နောက်တွင် က္ෂೇತ್ರနှင့် တီရ္ထများ အစုအဝေး၊ မုက္တိမဏ္ဍပ၏ အကြောင်းအရာ၊ ဝိශ්ဝေရှ (ကမ္ဘာလောက၏ အရှင်) ၏ ဂုဏ်သိက္ခာနှင့် အာနုဘော်၊ ထို့နောက် ယာထရာ-ပရိက్రమ (ဘုရားဖူးလှည့်ပတ်ခြင်း) ကို သတ်မှတ်ထားသည့် အစီအစဉ်တို့ လာသည်။
Verse 92
अतः परं त्ववंत्याख्यं श्रृणु खंड च पंचमम् । महाकालवनाख्यानं ब्रह्मशीर्षच्छिदा ततः ॥ ९२ ॥
ယခုမှစ၍ «အဝန္တီ» ဟုခေါ်သော ပဉ္စမခဏ္ဍကို နားထောင်လော့။ ထို့နောက် မဟာကာလ တောအကြောင်း၊ ထို့နောက် ဘြဟ္မာ၏ ခေါင်းကို ဖြတ်တောက်သော နိဒါန်းက လာသည်။
Verse 93
प्रायश्चित्तविधिश्चाग्नेरुत्पत्तिश्च सुरागमः । देवदीक्षा शिवस्तोत्रं नानापातकनाशनम् ॥ ९३ ॥
ထို့အပြင် ပရాయရှ္စိတ္တ (အပြစ်ဖြေ) နည်းလမ်းများ၊ သန့်ရှင်းသော မီး၏ ပေါ်ပေါက်လာပုံ၊ ဒေဝအာဂမ (အာဂမ) အစဉ်အလာ၊ ဒေဝပူဇာအတွက် ဒီက္ခာ (အပ်နှံသန့်စင်) အခမ်းအနားများ၊ ရှိဝစတုတ္ထရ (ရှိဝသ္တောတရ) များနှင့် အပြစ်မျိုးစုံကို ဖျက်ဆီးသော နည်းလမ်းများကိုလည်း သင်ကြားထားသည်။
Verse 94
कपोलमोचनाख्यानं महाकालवनस्थितिः । तीर्थं कनखलेशस्य सर्वपापप्रणाशनम् ॥ ९४ ॥
မဟာကာလ တောအတွင်းရှိ ကပောလမောစန အကြောင်းအရာကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ ကနခလေရှ၏ ဤတီရ္ထသည် အပြစ်အားလုံးကို ပျက်စီးစေသည်။
Verse 95
कुंडमप्सरसंज्ञं च सरो रुद्रस्य पुण्यदम् । कुडवेशं च विद्याध्रं मर्कटेश्वरतीर्थकम् ॥ ९५ ॥
ထို့ပြင် «အပ္ဆရာ» ဟုခေါ်သော ရေကန်တစ်ကန်နှင့် ပုဏ္ဏကျေးဇူးပေးသော ရုဒြ၏ သန့်ရှင်းသော ရေကန်ရှိ၏။ ထို့အတူ ကုဍဝေရှ၊ ဝိဒ္ယာဓရ နှင့် မရ္ကဋေရှ္ဝရ တီရ္ထလည်း ရှိ၏။
Verse 96
स्वर्गद्वारचतुःसिंधुतीर्थं शंकरवापिका । शंकराक गन्धवतीतीर्थं पापप्रणाशनम् ॥ ९६ ॥
«သွဂ္ဂဒ္ဝါရ» ဟုခေါ်သော တီရ္ထ၊ «စတုဟ္စိန္ဓု» ဟုအမည်ရသော သန့်ရှင်းရာဌာန၊ «ရှင်ကရဝါပိကာ» ရေကန်၊ နှင့် «ရှင်ကရာက-ဂန္ဓဝတီ» တီရ္ထ—ဤအရာအားလုံးသည် အပြစ်ကို ဖျက်ဆီးပေးသည်။
Verse 97
दशाश्वमेधिकानंशतीर्थे च हरिसिद्धिदम् । पिशाचकादियात्रा च हनुमत्कवचेश्वरौ ॥ ९७ ॥
«ဒသာအရှ္ဝမေဓိကာ» တီရ္ထ၊ «ရှတီရ္ထ» နှင့် ဟရိအား ဘက္တိဖြင့် အောင်မြင်မှု (သိဒ္ဓိ) ပေးသော သန့်ရှင်းရာဌာနကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် ပိသာချာတို့နှင့် ဆက်စပ်သော ယာထရာ၊ ဟနုမတ်၊ ကဝချ (ကာကွယ်မန်တရ) နှင့် ဣရှ္ဝရ အကြောင်းတို့လည်း ပါရှိသည်။
Verse 98
महाकालेशयात्रा च वल्मीकेश्वरतीर्थकम् । शुक्रे च पञ्चमे चाख्ये कुशस्थल्याः प्रदक्षिणाः ॥ ९८ ॥
ထို့ပြင် မဟာကာလေရှ သို့ သွားရောက်သော ယာထရာနှင့် ဝလ္မီကေရှ္ဝရ တီရ္ထလည်း ရှိ၏။ ထို့အတူ ကုရှသ္ထလီ ကို ပရဒက္ခိဏာ (ဝိုင်းလှည့်ပူဇော်) ပြုရမည်မှာ သောကြာနေ့နှင့် အမည်တူသော လဆန်း/လဆုတ် ပဉ္စမတိထိတွင် ထပ်မံပြုရသည်။
Verse 99
अक्रूरसंज्ञकन्त्वेकपादं चंद्रार्कवैभवम् । करभेशाख्यतीर्थं च लटुकेशादितीर्थकम् ॥ ९९ ॥
ထို့ပြင် «အကြူရ» ဟုခေါ်သော သန့်ရှင်းရာဌာန၊ «ဧကပါဒ» ဟုခေါ်သော ပူဇော်ရာနေရာ၊ လနှင့် နေရောင်တောက်ပမှုကြောင့် ကျော်ကြားသော ဘုရားကျောင်း၊ «ကရဘေရှ» တီရ္ထနှင့် «လဋုကေရှ» မှ စတင်သော တီရ္ထများလည်း ဖော်ပြထားသည်။
Verse 100
मार्कंडेशं यज्ञवापी सोमेशं नरकांतकम् । केदारेश्वररामेशसौभाग्येशनरार्ककम् ॥ १०० ॥
မာရ္ကဏ္ဍေရှ၊ ယဇ္ဉဝါပီ၊ သောမေရှ၊ နရကာန္တက၊ ကေဒါရေးရှဝရ၊ ရာမေရှ၊ သောဘဂျေးရှ၊ နရာရ္ကက—ဤတို့သည် သတိပြု၍ အမြဲအမှတ်ရသင့်သော သန့်ရှင်းနာမများ ဖြစ်သည်။
Verse 101
केशवार्कं शक्तिभेदं स्वर्णसारमुखानि च । ॐकारेशादितीर्थानि अंधकश्रुतिकीर्तनम् ॥ १०१ ॥
ထို့ပြင် ကေရှဝါရ္က အကြောင်း သန့်ရှင်းကထာ၊ သက္တိ-ဘေဒ (ဒေဝီဓာတ်အားခွဲခြားမှု) အကြောင်း ရှင်းလင်းချက်၊ “စွဝဏ္ဏသာရ” ဟူ၍ စတင်သော အပိုင်းများ၊ “အိုံကာရေးရှ” မှ စသော တီရ္ထများ၊ နှင့် အန္ဓက-ရှရုတိ ဟု ခေါ်သော ထုံးတမ်းဇာတ်ကြောင်းကိုလည်း ဖော်ပြသည်။
Verse 102
कालारण्ये लिंगसंख्या स्वर्णश्रृंगाभिधानकम् । कुशस्थल्या अवंत्याश्चोज्जयिन्या अभिधानकम् ॥ १०२ ॥
ကာလာရဏ္ယ၌ “လိင်္ဂသံခ္ယာ” ဟူသော တီရ္ထသည် “စွဝဏ္ဏရှೃင်္ဂ” ဟူသော အမည်ဖြင့်လည်း လူသိများသည်။ ထို့အပြင် “ကူရှသ္ထလီ” သည် အဝန္တီ၏ နာမည်ကျော် အမည်ဖြစ်ပြီး၊ အဝန္တီကို “ဥဇ္ဇယိနီ” ဟူ၍လည်း ခေါ်ကြသည်။
Verse 103
पद्मावतीवै कुमुद्वत्यमरावतिनामकम् । विशालाप्रतिकल्पाभिधानं च ज्वरशांतिकम् ॥ १०३ ॥
ပဒ္မာဝတီ၊ ကုမုဒ္ဝတီ၊ နှင့် အမရာဝတီ ဟူသော အမည်များ၊ ထို့အတူ ဝိရှာလာ နှင့် ပရတိကလ္ပ ဟူသော အမည်များ—ဤအရာတို့ကို ဖျားနာမှု (အပူဖျား) ကို သက်သာစေသော အဖြစ်ဟု ဖော်ပြထားသည်။
Verse 104
शिवानामादिकफलं नागोद्गीता शिवस्तुतिः । हिरण्याक्षवधाख्यानं तीर्थं सुंदरकुंडकम् ॥ १०४ ॥
ရှီဝ၏ နာမတော်များကို ရွတ်ဆိုခြင်း၏ အစပိုင်း အကျိုးကျေးဇူး၊ နာဂ၏ သီချင်းတော်၊ ရှီဝကို ချီးမွမ်းသော စတုတိ၊ ဟိရဏ္ယာက္ṣ ကို သတ်ဖြတ်သည့် ဇာတ်ကြောင်း၊ နှင့် “သုန္ဒရကுண္ဍ” ဟူသော လှပသည့် သန့်ရှင်းတီရ္ထ—ဤအကြောင်းအရာများကို ဤနေရာတွင် ဖော်ပြထားသည်။
Verse 105
नीलगंगापुष्कराख्यं विंध्यवासनतीर्थकम् । पुरुषोत्तमाभिधानं तु तत्तीर्थं चाघनाशनम् ॥ १०५ ॥
နီလဂင်္ဂါ–ပုෂ္ကရ ဟုခေါ်သော သန့်ရှင်းသည့် တီရ္ထတစ်ခုနှင့် ဝိန္ဓျဝာသန ဟုခေါ်သော ဘုရားဖူးနေရာရှိ၏။ ထိုတီရ္ထသည် «ပုရုရှောတ္တမ» ဟုလည်းကျော်ကြား၍ အပြစ်ကိုဖျက်သိမ်းပေးသည်။
Verse 106
गोमती वामनं कुंडो विष्णोर्नामसहस्रकम् । वीरेश्वरसरः कालभैरवस्य च तीर्थकम् ॥ १०६ ॥
ထို့အပြင် ဂိုမတီမြစ်၊ ဝာမန (သန့်ရှင်းရာနေရာ)၊ ကုဏ္ဍ (သန့်ရှင်းရေကန်)၊ ဗိෂ္ဏု၏ နာမသဟသ္ရ (အမည်တစ်ထောင်)၊ ဝီရေးရှ္ဝရ စရ (ရေကန်) နှင့် ကာလဘৈရဝ၏ တီရ္ထတို့ကိုလည်း ဖော်ပြသည်။
Verse 107
महिमा नागपंचम्या नृसिंहस्य जयंतिका । कुटुम्बेश्वरयात्रा च देवसाधककीर्तनम् ॥ १०७ ॥
နာဂပဉ္စမီ၏ မဟိမာ၊ နృစിംဟ၏ ဇယန္တီပွဲ၊ ကုတုမ္ဗေရှ္ဝရသို့ ဘုရားဖူးခရီးနှင့် ဒေဝသာဓကတို့၏ ကီရ္တန (ဂုဏ်တော်ချီးမွမ်းသီဆိုခြင်း) ကိုလည်း ဖော်ပြသည်။
Verse 108
कर्कराजाख्यतीर्थं च विघ्नेशादिसुरोहनम् । रुंद्रकुंडप्रभृतिषु बहुतीर्थनिरूपणम् ॥ १०८ ॥
ကရ္ကရာဇာ-တီရ္ထ ဟုခေါ်သော သန့်ရှင်းရာနေရာနှင့် ဝိဃ္နေရှ (Vighneśa) နှင့် အခြားဒေဝတားတို့နှင့် ဆက်နွယ်သည့် သန့်ရှင်းသော တောင်တက်/တောင်ပေါ်ဘုရားကျောင်းကို ဖော်ပြပြီး၊ ရုဒ္ရကုဏ္ဍမှ စ၍ တီရ္ထများစွာ၏ အကြောင်းကိုလည်း ရှင်းလင်းတင်ပြသည်။
Verse 109
यात्राष्टतीर्थजा पुण्या रेवामाहात्म्यमुच्यते । धर्मपुत्रस्य वैराग्यो मार्कंडेयेन संगमः ॥ १०९ ॥
တီရ္ထရှစ်ခုသို့ ဘုရားဖူးသွားရာမှ ပေါ်ပေါက်သော ကုသိုလ်တရားကို ရေဝါ (နရ္မဒါ) ၏ မဟာတ္မ (ဂုဏ်တော်ကြီးမြတ်မှု) ဟု ကြေညာထားသည်။ ထို့ပြင် ဓမ္မပုတြ (ယုဓိဋ္ဌိရ) ၏ ဝိရာဂျ (လောကပျက်ကွက်ခြင်း) နှင့် မာရ္ကဏ္ဍေယနှင့် တွေ့ဆုံခြင်းကိုလည်း ဖော်ပြသည်။
Verse 110
प्राग्रीयानुभवाख्यानममृतापरिकीर्त्तनम् । कल्पे कल्पे पृथङ् नाम नर्मदायाः प्रकीर्तितम् ॥ ११० ॥
ဤသည်မှာ ရှေးဟောင်းအတွေ့အကြုံအကြောင်းအရာဖြစ်၍ အမృతကဲ့သို့ ချိုမြိန်သော ကြေညာချက်တစ်ရပ် ဖြစ်သည်။ ကလ္ပတိုင်းကလ္ပတိုင်းတွင် နရမဒါမြစ်ကို နာမအမျိုးမျိုးဖြင့် ချီးမွမ်းကြသည်။
Verse 111
स्तवमार्षं नामेदं च कालरात्रिकथा ततः । महादेवस्तुतिः पश्चात्पृथक्कल्पकथाद्भुता ॥ १११ ॥
ဤနေရာတွင် ဣသီတို့၏ သီချင်းတော်ဟု ခေါ်သော အာရ္ဩ-စတဝ (Ārṣa-stava) လာပြီး၊ ထို့နောက် ကာလာရာထရီ (Kālarātri) အကြောင်းက ထပ်မံလိုက်သည်။ ထို့နောက် မဟာဒေဝကို ချီးမွမ်းသော စတုတိ လာပြီး၊ ထို့နောက် ကလ္ပတိုင်းကို သီးသန့်ခွဲ၍ အံ့ဖွယ်ကောင်းစွာ ပြောပြသော ကထာ လာသည်။
Verse 112
विशल्याख्यानकं पश्चाज्जालेश्वरकथा तथा । गोरीव्रत समाख्यानं त्रिपुरज्वालनं ततः ॥ ११२ ॥
ထို့နောက် ဗိရှလျာ (Viśalyā) အကြောင်းကထာ လာပြီး၊ ထို့ပြင် ဂျာလေရှွရ (Jāleśvara) အကြောင်းလည်း ပါသည်။ ထို့နောက် ဂေါရီ-ဝြတ (Gaurī-vrata) အကြောင်း ရှင်းလင်းဖော်ပြပြီး၊ ထို့နောက် တြိပုရ (Tripura) ကို မီးလောင်ဖျက်ဆီးခြင်း အကြောင်း လာသည်။
Verse 113
देहपातविधानं च कावेरीसंगमस्ततः । दारुतीर्थं ब्रह्मावर्तं यत्रेश्वरकथानकम् ॥ ११३ ॥
ထို့ပြင် ကိုယ်ခန္ဓာကို စွန့်လွှတ်ရာတွင် လိုက်နာရမည့် သင့်လျော်သော ဝိဓိ (deha-pāta-vidhāna) ကို ဖော်ပြထားသည်။ ထို့နောက် ကာဝေရီမြစ် ဆုံရာ (Kāverī-saṅgama) လာပြီး၊ ဒါရု-တီရ္ထ (Dāru-tīrtha) နှင့် ဗြဟ္မာဝရ္တ (Brahmāvarta) တို့လည်း ပါဝင်ကာ၊ ထိုနေရာ၌ ဣရှွရ (Īśvara) အကြောင်း သန့်ရှင်းသော ကထာကို ပြောကြားထားသည်။
Verse 114
अग्नितीर्थं रवितीर्थं मेघनादादिदारुकम् । देवतीर्थं नर्मदेशं कपिलाख्यं करंजकम् ॥ ११४ ॥
«ဤတို့သည် အဂ္နိ-တီရ္ထ (Agni-tīrtha)၊ ရဝိ-တီရ္ထ (Ravi-tīrtha)၊ မေဃနာဒ (Meghanāda) မှ စ၍ ဒါရုက (Dāruka) ဟု ခေါ်သော နေရာ၊ ဒေဝ-တီရ္ထ (Devatīrtha)၊ နရမဒါဒေသ (Narmadeśa)၊ ကပိလာ (Kapilā) ဟု ခေါ်သော သန့်ရှင်းရာဌာန၊ နှင့် ကရဉ္ဇက (Karañjaka) တို့ဖြစ်သည်»။
Verse 115
कुंडलेशं पिप्पलादं विमलेशं च शूलभित् । शचीहरणमाख्या नमभ्रकस्य वधस्ततः ॥ ११५ ॥
(ထို့နောက်) ကုဏ္ဍလေရှ၊ ပိပ္ပလာဒ၊ ဝိမလေရှတို့ကိုလည်းကောင်း၊ ထို့ပြင် ရှူလဘိတ်ကိုလည်းကောင်း၊ ရှချီ၏ အဖမ်းအဆီး (ခိုးယူ) အကြောင်းကိုလည်းကောင်း၊ ထို့နောက် နာမဘ္ရကကို သတ်ဖြတ်ခြင်းကိုလည်းကောင်း ရှင်းလင်းဖော်ပြသည်။
Verse 116
शूलभेदोद्भवो यत्र दानधर्माः पृथग्विधाः । आख्यानं दीर्घतपस ऋष्यश्रृंगकथा ततः ॥ ११६ ॥
ထိုနေရာ၌ ရှူလဘေဒ၏ ဖြစ်ပေါ်လာပုံကိုလည်းကောင်း၊ အလှူဒါနဓမ္မ၏ အမျိုးမျိုးသော နည်းလမ်းများကိုလည်းကောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ထို့နောက် ဒီဃ္ဃတပသ (အရှည်ကြာ တပသ) ၏ ဇာတ်လမ်း၊ ထို့နောက် ရှိယရှೃင်္ဂ ရှင်ရသီ၏ အကြောင်းကို ဆက်လက်ဆိုသည်။
Verse 117
चित्रसेनकथापुण्या काशिराज्यस्य लक्षणम् । ततो देवशिलाख्यानं शबरीतीर्थकान्वितम् ॥ ११७ ॥
ထို့နောက် ကုသိုလ်ပြုစေသော စိတြစေန၏ ဇာတ်လမ်းနှင့် ကာရှီနိုင်ငံ၏ လက္ခဏာဖော်ပြချက်ကို ဆိုသည်။ ထို့နောက် ဒေဝရှီလာဟု ခေါ်သော အကြောင်းအရာနှင့် ရှဘရီတို့နှင့် ဆက်နွယ်သည့် တီရ္ထများ (သန့်ရှင်းရာ) ကိုပါ ထည့်သွင်းဖော်ပြသည်။
Verse 118
व्याधाख्यानं ततः पुण्यं पुष्करिण्यर्कतीर्थकम् । आप्रेत्येश्वरतीर्थं च शक्रतीर्थं करोटिकम् ॥ ११८ ॥
ထို့နောက် ကုသိုလ်ပြုစေသော မုဆိုး၏ အကြောင်းအရာ၊ သန့်ရှင်းသော ရေကန်နှင့် အရ္က-တီရ္ထကို ဆိုသည်။ ထို့ပြင် အာပရေတ္ယေရှွရ-တီရ္ထ၊ ရှက္ရ-တီရ္ထနှင့် ကရောတိက ဟု ခေါ်သော သန့်ရှင်းရာကိုလည်း ဖော်ပြသည်။
Verse 119
कुमारेशमगस्त्येशमानंदेशं च मातृजम् । लोकेशं धनदेशं च मंगलेशं च कामजम् ॥ ११९ ॥
(အောက်မေ့သင့်သည်) ကုမာရေးရှ၊ အဂஸ္တျေးရှ၊ အာနန္ဒေးရှ—မိခင်မှ မွေးဖွားသူ—ထို့ပြင် လောကေးရှနှင့် ဓနဒေးရှ၊ ထို့အတူ ကာမ (ဆန္ဒ) မှ မွေးဖွားသော မင်္ဂလေးရှကိုလည်း ဖြစ်သည်။
Verse 120
नागेशं चापि गोपारं गौतमं शंखचूडकम् । नारदेशं नंदिकेशं वरुणेश्वरतीर्थकम् ॥ १२० ॥
ထို့ပြင် နာဂေရှ (Nāgeśa)၊ ဂိုပါရ (Gopāra)၊ ဂေါတမ (Gautama) နှင့် သင်္ခချူဍက (Śaṅkhacūḍaka) ကိုလည်း ရေတွက်ဖော်ပြ၏။ ထို့အတူ နာရာဒေရှ (Nāradeśa)၊ နန္ဒိကေရှ (Nandikeśa) နှင့် ဝရုဏေရှွရ (Varuṇeśvara) — ဝရုဏေရှွရ၏ သန့်ရှင်းသော တီရ္ထ (tīrtha) ပါဝင်သည်။
Verse 121
दधिस्कंदादितीर्थानि हनूमतेश्वरं ततः । रामेश्वरादि तीर्थानि सोमेशं पिंगलेश्वरम् ॥ १२१ ॥
ထို့နောက် ဒဓိသ္ကန္ဒ (Dadhiskaṃda) မှစ၍ သန့်ရှင်းသော တီရ္ထများကို ဖော်ပြပြီး၊ ထို့အပြီး ဟနူမတေရှွရ (Hanūmateśvara) ကိုဆို၏။ ထို့ပြင် ရာမေရှွရ (Rāmeśvara) မှစသော တီရ္ထများနှင့်အတူ သောမေရှ (Someśa) နှင့် ပင်္ဂလေရှွရ (Piṅgaleśvara) ကိုလည်း ဖော်ပြ၏။
Verse 122
ऋणमोक्षं कपिलेशं पूतिकेशं जलेशयम् । चंडार्कं यमतीर्थं च काल्होडीशं वनादिके ॥ १२२ ॥
တောအုပ်နှင့် ထိုကဲ့သို့သော ဒေသများတွင် Ṛṇamokṣa၊ Kapileśa၊ Pūtakeśa၊ Jaleśaya၊ Caṇḍārka၊ Yama-tīrtha နှင့် Kālhoḍīśa ဟူသော သန့်ရှင်းရာနေရာ/ဒေဝတများ ရှိကြ၏။
Verse 123
नारायणं च कोटीशं व्यासतीर्थं प्रभासकम् । नागेशसंकर्षणकं प्रश्रयेश्वरतीर्थकम् ॥ १२३ ॥
ထို့ပြင် (မှတ်မိ၍ ရွတ်ဆိုရန်) နာရာယဏ (Nārāyaṇa)၊ ကိုဋီရှ (Koṭīśa)၊ ဗျာသ-တီရ္ထ (Vyāsa-tīrtha)၊ ပရဘာသက (Prabhāsaka)၊ နာဂေရှ (Nāgeśa)၊ သံကර්ရှဏက (Saṃkarṣaṇaka) နှင့် ပရရှ္ရယေရှွရ-တီရ္ထ (Praśrayeśvara-tīrtha) တို့ကိုလည်း ဆို၏။
Verse 124
ऐरंडीसंगमं पुण्यं सुवर्णशिलतीर्थकम् । करंजं कामहं तीर्थं भांडीरो रोहिणीभवम् ॥ १२४ ॥
အဲရဏ္ဍီ (Airandī) ဟူသော မြစ်ဆုံ (saṅgama) သည် အလွန်ပုဏ္ဏကောင်း၏။ ထို့အတူ သုဝဏ္ဏသီလာ (Suvarṇaśilā) တီရ္ထလည်း သန့်ရှင်း၏။ ထို့ပြင် ကရဉ္ဇ (Karañja)၊ ကာမဟ (Kāmaha) ဟူသော သန့်ရှင်းရာနေရာနှင့် ရိုဟိဏီ (Rohiṇī) နှင့် ဆက်နွယ်သော ဘဏ္ဍီရ (Bhāṇḍīra) တို့လည်း ရှိ၏။
Verse 125
चक्रतीर्थं दौतपापं स्कंदमांगिरसाह्वयम् । कोटितीर्थमयोन्यख्यमंगाराख्यं त्रिलोचनम् ॥ १२५ ॥
(ရှိသည်) စက္ကတီရ္ထ၊ ဒေါတပာပ (အပြစ်ကို ဆေးကြောသော တီရ္ထ)၊ စကန္ဒ (အင်္ဂိရသ ဟုလည်း ခေါ်)၊ ကိုဋိတီရ္ထ၊ အယောနျာ ဟုခေါ်သော နေရာ၊ အင်္ဂါရ ဟုအမည်ရ၊ နှင့် တြိလိုစန။
Verse 126
इंद्रेशं कंबुकेशं च सोमेशं कोहनं शकम् । नार्मदं चार्कमाग्नेयं भार्गवेश्वरमुत्तमम् ॥ १२६ ॥
အိန္ဒြေရှ၊ ကမ္ဗုကေရှ နှင့် ဆိုမေရှ; ကိုဟန နှင့် သက; နာရ္မန္ဒ; ထို့ပြင် အာရ္က နှင့် အာဂ္နေယ—ဤတို့ကို အထူးမြတ်သော ဘ္ဟာရ္ဂဝေရှဝရ နှင့်အတူ မှတ်ရ/ရွတ်ဆိုရမည်။
Verse 127
ब्राह्मं दैवं च मार्गेशमादिवाराहकेश्वरम् । रामेशमथ सिद्धेशमाहल्यं कंकटेश्वरम् ॥ १२७ ॥
(ဖော်ပြသည်) ဘြာဟ္မ၊ ဒိုင်ဝ; မာရ္ဂေရှ; အာဒီ-ဝါရာဟကေရှဝရ; ရာမေရှ; ထို့နောက် စိဒ္ဓေရှ; အာဟလျာ; နှင့် ကင်္ကဋေရှဝရ။
Verse 128
शाक्रं सौम्यं च नादेशं तोयेशं रुक्मिणीभवम् । योजनेशं वराहेशं द्वादशीशिवतीर्थकम् ॥ १२८ ॥
(မှတ်ရ/ရွတ်ဆိုရမည်) သာကရ၊ ဆောမျ၊ နာဒေရှ၊ တိုယေရှ၊ ရုက္မိဏီဘဝ၊ ယောဇနေရှ၊ ဝါရာဟေရှ နှင့် ဒွာဒသီ နှင့်ဆက်စပ်သော သန့်ရှင်းသော ရှိဝ-တီရ္ထ။
Verse 129
सिद्धेशं मंगलेशं च लिंगवाराहतीर्थकम् । कुण्डेशं श्वेतवाराहं गर्भावेशं रवीश्वरम् ॥ १२९ ॥
(ထပ်မံ မှတ်ရ/သွားရောက်ရမည်) စိဒ္ဓေရှ နှင့် မင်္ဂလေရှ; လင်္ဂ-ဝါရာဟ တီရ္ထ; ကုဏ္ဍေရှ; ရှွေတ-ဝါရာဟ; ဂರ್ಭာဝေရှ; နှင့် ရဝီရှဝရ။
Verse 130
शुक्लादीनि च तीर्थानि हुंकारस्वामितीर्थकम् । संगमेशं नहुषेशं मोक्षणं पञ्चगोपकम् । नागशावं च सिद्धेशं मार्कण्डांक्रूरतीर्थके ॥ १३० ॥
ထို့ပြင် «သုက္ကလာ» မှစ၍ သီရ္ထများရှိပြီး «ဟုမ္ကာရစွာမိ-သီရ္ထ» ဟူသော သန့်ရှင်းရာလည်းရှိသည်။ ထို့နောက် စင်္ဂမေရှ၊ နဟုရှေရှ၊ မောက္ခဏ၊ ပဉ္စဂိုပက၊ နာဂသாவ၊ စိဒ္ဓေရှ တို့ကို မာရ္ကဏ္ဍနှင့် က္ရူရ သီရ္ထတွင် ရှိကြသည်။
Verse 131
कामोदशूलारोपाख्ये मांडव्यं गोपकेश्वरम् । कपिलेशं पिंगलेशं भूतेशं गांगगौतमे ॥ १३१ ॥
«ကာမောဒ» နှင့် «ရှူလာရောပ» ဟူသော သီရ္ထများတွင် မာဏ္ဍဗျနှင့် ဂိုပကေရှွရကို ပူဇော်ရမည်။ ထို့အပြင် «ကပိလေရှ», «ပိင်္ဂလေရှ», «ဘူတေရှ» နှင့် «ဂါင်္ဂ-ဂေါတမ» တွင်လည်း (ပူဇော်ရမည်)။
Verse 132
आस्वमेधं भृगुकच्छं केदारेशं च पापनुत् । कलकलेशं जालेशं शालग्रामं वराहकम् ॥ १३२ ॥
«အશ્વမေဓ», «ဘೃဂုကચ્છ», အပြစ်ပယ်ရှားပေးသော «ကေဒါရေးရှ»၊ ထို့ပြင် «ကလကလေရှ», «ဇာလေရှ», «ရှာလဂြာမ» နှင့် «ဝရာဟက» တို့ကိုလည်း သွားရောက်အောက်မေ့ရမည်။
Verse 133
चंद्रप्रभासमादित्यं श्रीपत्याख्यं च हंसकम् । मूल्यस्थानं च शूलेशमुग्राख्यं चित्रदैवकम् ॥ १३३ ॥
ထို့အပြင် «စန္ဒြပြဘာသ», «သမာဒိတျ», «ရှရီပတိ» နှင့် «ဟံသက» လည်းရှိသည်။ ထို့တူ «မူလျသ္ထာန», «ရှူလေရှ», «ဥဂြာချ» နှင့် «စိတ္တရဒೈဝက» တို့လည်း ပါဝင်သည်။
Verse 134
शिखीशं कोटितीर्थं च दशकन्यं सुवणकम् । ऋणमोक्षं भारभूति पुंखां मुडिं च डिंडिमम् ॥ १३४ ॥
«စာတမ်းသည် ထပ်မံ ရေတွက်ဖော်ပြသည်»—«ရှိခီးရှ», «ကိုဋိသီရ္ထ», «ဒသကန္ယာ», «သုဝဏ္ဏက», «ဣဏမောက္ခ», «ဘာရဘူတိ», «ပုင်္ခာ», «မုဍိ» နှင့် «ဍိဏ္ဍိမ» ဟူ၍။
Verse 135
आमलेशं कपालेशं शृंगैरंडीभवं ततः । कोटितीर्थं लोटणेषं फलस्तुतिरतः परम् ॥ १३५ ॥
ထို့နောက် (သူက) အာမလေရှ၊ ကပါလေရှ၊ ရှೃင်္ဂိုင်ရဏ္ဍီဘဝ ကို ရေတွက်ဆို၏။ ထို့နောက် ကိုဋိတီရ္ထ နှင့် လိုဋဏေရှ ကိုလည်း—ဤသန့်ရှင်းသော တီရ္ထများ၏ ဖလ (အကျိုး) ကို ချီးမွမ်းရာ၌ အထွတ်အမြတ် ဘက္တိဖြင့် နေ၏။
Verse 136
दृमिजंगलमाहात्म्ये रोहिताश्वकथा ततः । धुन्धुमारसमाख्यानं वधोपायस्ततोऽस्य वै ॥ १३६ ॥
ဒြမိဇင်္ဂလ မာဟာတ္မ್ಯ၌ နောက်တစ်ဆင့် ရိုဟိတာရှွ ကထာ လာ၏။ ထို့နောက် ဓုန္ဓုမာရ သမಾಖျာနံ လိုက်လာပြီး၊ ထို့နောက် အမှန်တကယ် သူ့ကို သတ်ပစ်သည့် နည်းလမ်းကို ဖော်ပြ၏။
Verse 137
वधौ धुंधोस्ततः पश्चात्ततश्चित्रवहोद्भवः । महिमास्य ततश्चडीशप्रभावो रतीश्वरः ॥ १३७ ॥
ထို့နောက် ဓုံဓ ကို သတ်ဖြတ်သည့် အကြောင်း လာ၏။ ထို့နောက် စိတ္တရဝဟ (Citra-vaha) ၏ ပေါ်ပေါက်လာပုံကို ရွတ်ဆိုပြီး၊ ထို့နောက် ၎င်း၏ မဟိမာကို ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် Ḍīśa ၏ အာနုဘော်နှင့် ဂုဏ်တော်ကြီးမြတ်မှု—နှင့် ရတီဤશ્વရ (Ratīśvara) ဆိုင်ရာ အပိုင်း—ကိုလည်း ဆို၏။
Verse 138
केदारेशो लक्षतीर्थं ततो विष्णुपदीभवम् । मुखारं च्यवनांधास्यं ब्रह्मणश्च सरस्ततः ॥ १३८ ॥
ထို့နောက် ကေဒါရေးရှ နှင့် လက္ဆတီရ္ထ ကို ဆို၏။ ထို့နောက် ဗိෂ္ဏုပဒီဘဝ ဟု ခေါ်သော အရပ်ကိုလည်း၊ ထို့ပြင် မုခာရ၊ ချ္ယဝန၏ သန့်ရှင်းရာဌာန၊ အန္ဓာಸ್ಯ နှင့် နောက်ဆုံး ဘြဟ္မာ၏ ရေကန်ကိုလည်း ဖော်ပြ၏။
Verse 139
चक्राख्यं ललिताख्यानं तीर्थं च बहुगोमयम् । रुद्रावर्तं च मर्कंडं तीर्थं पापप्रणाशनम् ॥ १३९ ॥
သူသည် ချက్రာখ্য ဟု ခေါ်သော တီရ္ထ၊ လလိတာখ্যာနံ ဟု ခေါ်သော သန့်ရှင်းသော အခန်းကဏ္ဍ၊ နှင့် ဘဟုဂိုမယ တီရ္ထ ကိုလည်း ဖော်ပြ၏။ ထို့အတူ ရုဒြာဝတ်တ နှင့် မရ္ကဏ္ဍ တီရ္ထတို့ကိုလည်း—အပြစ်ပျက်စီးစေသော တီရ္ထများအဖြစ် ကျော်ကြားသည်ဟု ဆို၏။
Verse 140
श्रवणेशं शुद्धपटं देवांधुप्रेततीर्थकम् । जिह्वोदतीर्थंसंभूतिः शिवोद्भंदं फलस्तुतिः ॥ १४० ॥
ဤအပိုင်းတွင် Śravaṇeśa၊ Śuddhapaṭa၊ Devāndhu-Preta-tīrtha ဟူသော သန့်ရှင်းသော တီရ္ထ၊ Jihvodā-tīrtha ၏ ပေါ်ပေါက်လာမှု၊ Śivodbhaṇḍa အကြောင်းနှင့် (သွားရောက်ဖူးမြော်/ရွတ်ဖတ်ခြင်း၏) အကျိုးဖလ စတုတိကို ဖော်ပြထားသည်။
Verse 141
एष खंडो ह्यवंत्याख्यः श्रृण्वतां पापनाशनः । अतः परं नागराख्यः खंडः षष्ठोऽभिधीयते ॥ १४१ ॥
ဤခဏ္ဍကို အမှန်တကယ် Avantya-khaṇḍa ဟု ခေါ်ကြပြီး၊ နားထောင်သူတို့၏ အပြစ်ကို ဖျက်ဆီးပေးသည်။ ထို့နောက် Nāgara-khaṇḍa ဟု ခေါ်သော ခဏ္ဍခြောက်ကို ဆက်လက်ဖော်ပြမည်။
Verse 142
लिंगोत्पत्तिसमाख्यानं हरिश्चन्द्रकथा शुभा । विश्वामित्रस्य माहात्म्यं त्रिशंकुस्वर्गतिस्तथा ॥ १४२ ॥
၎င်းတွင် Liṅga ပေါ်ပေါက်လာခြင်း၏ အကြောင်းအရာ၊ Hariścandra ၏ မင်္ဂလာကောင်းသော ဇာတ်လမ်း၊ Viśvāmitra ၏ မဟာတန်ခိုး၊ ထို့အတူ Triśaṅku ၏ ကောင်းကင်သို့ တက်ရောက်ခြင်း ဇာတ်ကြောင်းတို့ ပါဝင်သည်။
Verse 143
हाटकेश्वरमाहात्म्ये वृत्रासुरवधस्तथा । नागबिलं शंखतीर्थमचलेश्वरवर्णनम् ॥ १४३ ॥
ထို့ပြင် Hāṭakeśvara ၏ မဟာတန်ခိုးအကြောင်း၊ Vṛtrāsura အာသူရကို သတ်ဖြတ်ခြင်း၊ Nāga-bila (မြွေဂူ)၊ Śaṅkha-tīrtha ဟူသော သန့်ရှင်းသော တီရ္ထ၊ နှင့် Acaleśvara ၏ ဖော်ပြချက်တို့လည်း ပါဝင်သည်။
Verse 144
चमत्कारपुराख्यानं चमत्कारकरं परम् । गयशीर्षं बालशाख्यं वालमंडं मृगाह्वयम् ॥ १४४ ॥
“Camatkāra-pura” ဟူသော ဇာတ်လမ်းသည် အလွန်အံ့ဩဖွယ် အံ့မခန်းအကျိုးကို ဖြစ်စေတတ်၏။ ထို့ပြင် Gayāśīrṣa၊ Bāla ဟု ခေါ်သော နေရာ၊ Vālamaṇḍa နှင့် Mṛga ဟု ခေါ်သော တည်နေရာတို့ကိုလည်း ဖော်ပြသည်။
Verse 145
विष्णुपादं च गोकर्णं युगरूपं समाश्रयः । सिद्धेश्वरं नागसरः सप्तार्षेयं ह्यगस्त्यकम् ॥ १४५ ॥
ဗိဿနုပာဒ (Viṣṇupāda) နှင့် ဂိုကဏ္ဏ (Gokarṇa) တို့၌၊ ယုဂရူပ (Yugarūpa) ၌၊ စိဒ္ဓေရှ္ဝရ (Siddheśvara) ၌၊ နာဂသရသ် (Nāgasaras) ၌၊ စပ္တားရှေယ (Saptārṣeya) ၌၊ ထို့ပြင် အဂஸ္တျက (Agastyaka) ၌ ခိုလှုံရာယူလျှင်—ဤသန့်ရှင်းသော တီရ္ထများကြောင့် ပဝါဒသန့်စင်မှုကို ရရှိသည်။
Verse 146
भ्रूणगर्तं नलेशं च भैष्मं वैडुरमर्ककम् । शारमिष्ठं सोमनाथं च दौर्गमातर्जकेश्वरम् ॥ १४६ ॥
ထို့နောက် အစဉ်လိုက်၍ သန့်ရှင်းသော တီရ္ထ/ဘုရားကျောင်းများဖြစ်သည့် Bhrūṇagarta, Naleśa, Bhaiṣma, Vaiḍura-Markaka, Śāramiṣṭha, Somanātha နှင့် Daurga-Mātarjakeśvara တို့ကို ဖော်ပြသည်။
Verse 147
जामदग्न्यवधाख्यानं नैःक्षत्रियकथानकम् । रामह्रदं नागपुरं ष़ड्लिंगं चैव यज्ञभूः ॥ १४७ ॥
Jāmadagnya (Paraśurāma) ၏ သတ်ဖြတ်ခြင်းအကြောင်း၊ Naiḥkṣatriya (က்ஂෂတ္တရိယများကို ဖျက်ဆီးခြင်း) ဆိုင်ရာ ဇာတ်ကြောင်း၊ Rāma-hrada (ရာမ၏ ရေကန်)၊ Nāgapura၊ သန့်ရှင်းသော ‘လိင်္ဂ ခြောက်ပါး’ နှင့် ယဇ္ဉဘူ (Yajñabhū) ဟူသော ယဇ္ဉမြေတို့လည်း ပါဝင်သည်။
Verse 148
मुण्डीरादित्रिकार्कं च सतीपरिणयाह्वयम् । रुद्रशीर्षं च यागेशं वालखिल्यं च गारुडम् ॥ १४८ ॥
“Muṇḍīra နှင့် အခြားအပိုင်းများ၊ Trikārka၊ ‘Satī ၏ မင်္ဂလာပွဲ’ ဟု ခေါ်သော အပိုင်း၊ Rudraśīrṣa၊ Yāgeśa၊ Vālakhilya နှင့် Gāruḍa တို့လည်း ပါဝင်သည်” ဟု ဆိုသည်။
Verse 149
लक्ष्मीशापः सप्तविंशसोमप्रासादमेव च । अंबाबद्धं पांडुकाख्यमाग्नेयं ब्रह्मकुंडकम् ॥ १४९ ॥
“Lakṣmī ၏ ကျိန်စာ” ဟု ခေါ်သော အပိုင်းနှင့် “နှစ်ဆယ့်ခုနစ်မြောက် Soma-ဘုရားကျောင်း” ဟု သိကြသော သန့်ရှင်းရာ မန္တပ/ဘုရားကျောင်းကိုလည်း ဖော်ပြပြီး၊ Ambābaddha၊ Pāṇḍuka ဟု ခေါ်သော တီရ္ထ၊ Āgneya တီရ္ထနှင့် Brahma-kuṇḍa ဟု ခေါ်သော သန့်ရှင်းရေကန်ကိုလည်း ဆိုထားသည်။
Verse 150
गोमुखं लोहयष्ट्याख्यमजापालेश्वरी तथा । शानैश्चरं राजवापी रामेशो लक्ष्मणेश्वरः ॥ १५० ॥
«(ဤနေရာတွင် ဖော်ပြထားသည်မှာ) ဂိုမုခ၊ လိုဟယဿတိ ဟုခေါ်သောနေရာ၊ ထို့အတူ အဇာပါလေရှွရီ၊ ရှနိုင်းရှ္စရ၊ ရာဇဝါပီ၊ ရာမေရှ၊ နှင့် လက္ခ္မဏေရှွရ» ဟူသည်။
Verse 151
कुशेशाख्यं लवेशाख्यं लिंगं सर्वोत्तमोत्तमम् । अष्टषष्टिसमाख्यानं दमयंत्यास्त्रिजातकम् ॥ १५१ ॥
«‘ကူရှေသာက္ယ’ နှင့် ‘လဝေသာက္ယ’; အကောင်းဆုံးထဲမှ အကောင်းဆုံးဖြစ်သော လိင်္ဂ (ရှီဝ)၊ “ခြောက်ဆယ့်ရှစ်” ဟုခေါ်သော အကြောင်းအရာ၊ နှင့် ဒမယန္တီ၏ သုံးမျိုးသော မွေးဖွားပုံဇာတ်လမ်း—ဤအရာတို့ကို ဤနေရာတွင် ရေတွက်ဖော်ပြသည်။»
Verse 152
ततो वै रेवती चात्र भक्तिकातीर्थसंभवः । क्षेमंकरी च केदारं शुक्लतीर्थमुखारकम् ॥ १५२ ॥
«ထို့နောက် ဤအကြောင်းအရာတွင် ရေဝတီနှင့် ဘက္တိကာတို့ကို တီရ္ထ (သန့်ရှင်းရေချိုးရာ) အဖြစ် ပေါ်ထွန်းလာသည်ဟု ဖော်ပြပြီး၊ ထို့အပြင် က္ရှေမင်္ကရီနှင့် ကေဒါရကိုလည်း ဖော်ပြသည်—၎င်းသည် ရှုက္လတီရ္ထတို့အနက် အထွတ်အထိပ်ဟု ကျော်ကြားသည်။»
Verse 153
सत्यसंधेश्वराख्यानं तथा कर्णोत्पलाकथा । अटेश्वरं याज्ञवल्क्य गौर्यं गाणेशमेव च ॥ १५३ ॥
«(ဤနေရာတွင်) သတ္တယသံဓေရှွရ၏ သန့်ရှင်းသော အကြောင်းအရာနှင့် ကဏ္ဏုတ်ပလာ၏ ဇာတ်လမ်းကိုလည်း ဖော်ပြပြီး၊ ထို့အတူ အတေရှွရ၊ ယာဇ္ဉဝလ္က്യနှင့် ဆက်စပ်သော အကြောင်းအရာ၊ ဂေါရျ၏ အကြောင်းအရာ၊ ထို့ပြင် ဂါဏေရှ၏ အကြောင်းအရာကိုလည်း ဆိုထားသည်။»
Verse 154
ततो वास्तुपदाऽख्यानमजागृहकथानकम् । सौभाग्यांधुश्च शुलेशं धर्मराजकथानकम् ॥ १५४ ॥
«ထို့နောက် “ဝါස්တုပဒ” ဟုခေါ်သော အကြောင်းအရာ၊ “ဆိတ်အိမ်” ဇာတ်လမ်း၊ ထို့အပြင် “ဆောဘဂျာန္ဓု” ကိုလည်း ဆိုပြီး၊ (ထို့နောက်) ရှူလေရှ၏ အကြောင်းအရာနှင့် ဓမ္မရာဇနှင့် ဆိုင်သော ဇာတ်လမ်းကိုလည်း ဖော်ပြသည်။»
Verse 155
मिष्टान्नेदश्वराख्यानं गाणापत्यत्रयं ततः । जाबालिचरितं चैव मकरेशकथा ततः ॥ १५५ ॥
ထို့နောက် မိဋ္ဌာန်နေရှွရ၏ အကြောင်းအရာကို ဆိုပြီး၊ ဂဏပတိနှင့် ဆက်နွယ်သော အကြောင်းသုံးပုဒ်ကို ဆက်လက်ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ဂျာဘာလီ၏ ဇာတ်ကြောင်းနှင့် မကရေးရှ၏ ကထာကို ဆက်တင်သည်။
Verse 156
कालेश्वर्यंधकाख्यानं कुंडमाप्यरसं तथा । पुष्यादित्यं रौहिताश्वं नागरोत्पत्तिकीर्त्तनम् ॥ १५६ ॥
ထို့အပြင် ကာလေရှွရျာနှင့် အန္ဓက၏ အကြောင်း၊ ကုဏ္ဍမာပျာ ဟူသော သန့်ရှင်းသော ရေကန်နှင့် အရသကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် ပုရှျာဒိတျယ၊ ရောဟိတာရှွ နှင့် နာဂရတို့၏ မူလပေါ်ပေါက်လာပုံကိုလည်း ရွတ်ဆိုထားသည်။
Verse 157
भार्गवं चरितं चैव वैश्वामैत्रं ततः परम् । सारस्वतं पैप्पलादं कंसारीशं च पैंडकम् ॥ १५७ ॥
ထို့အပြင် ဘာရ္ဂဝ၏ ဇာတ်ကြောင်းကိုလည်း ပါဝင်ပြီး၊ ထို့နောက် ဝိုင်ရှ္ဝာမိုင်တြ၏ အကြောင်းကို ဆက်လက်ဆိုသည်။ ထို့ပြင် သာရသ္ဝတနှင့် ပိုင်ပ္ပလာဒ၊ ထို့အတူ ကံသာရီရှနှင့် ပိုင်ဏ္ဍက အပိုင်းများလည်း ပါသည်။
Verse 158
ब्रह्मणो यज्ञचरितं सावित्र्याख्यानसंयुतम् । रैवतं भार्तयज्ञाख्यं मुख्यतीर्थनिरीक्षणम् ॥ १५८ ॥
ဤတွင် ဘြဟ္မာ၏ ယဇ္ဉဇာတ်ကြောင်းကို ဆာဝိတြီ၏ အခန်းနှင့်အတူ ဖော်ပြထားသည်။ ထို့ပြင် ရైవတ အကြောင်း—ဘာရတ-ယဇ္ဉ ဟု ခေါ်သော—နှင့် အထွတ်အမြတ် တီရ္ထများကို စိစစ်ဖော်ညွှန်းထားသည်။
Verse 159
कौरवं हाटकेशाख्यं प्रभासं क्षेत्रकत्रयम् । पौष्करं नैमिषं धार्ममरण्य त्रितयं स्मृतम् ॥ १५९ ॥
ကောရဝ၊ ဟာဋကေရှ နှင့် ပရဘာသ—ဤသုံးခုကို သန့်ရှင်းသော က္ෂೇತ್ರ တီရ္ထ သုံးစုအဖြစ် မှတ်သားကြသည်။ ထိုနည်းတူ ပုရှ္ကရ၊ နိုင်မိရှ နှင့် ဓာရ္မ-အရဏ္ယ ကိုလည်း သန့်ရှင်းသော အရဏ္ယ သုံးစုအဖြစ် မှတ်ယူကြသည်။
Verse 160
वाराणसी द्वारकाख्यावन्त्याख्येति पुरीत्रयम् । बृन्दावनं खांडवाख्यमद्वैकाख्यं वनत्रयम् ॥ १६० ॥
သန့်ရှင်းသော မြို့သုံးမြို့မှာ—ဝါရာဏသီ၊ ဒွာရကာဟု ခေါ်သော မြို့၊ အဝန္တီဟု ခေါ်သော မြို့ တို့ဖြစ်သည်။ သန့်ရှင်းသော တောသုံးတောမှာ—ဗೃန္ဒာဝန၊ ခာဏ္ဍဝဟု ခေါ်သော တော၊ အဒ్వೈကဟု ခေါ်သော တော တို့ဖြစ်သည်။
Verse 161
कल्पः शालस्तथा नन्दिग्रामत्रयमनुत्तमम् । असिशुक्लपितृसंज्ञं तीर्थत्रयमुदाहृतम् ॥ १६१ ॥
ကလ္ပ၊ ရှာလ၊ ထို့ပြင် အထူးမြတ်သော နန္ဒိဂြာမ သုံးပါး—ဤတို့ကို အစိ၊ သုက္လ၊ ပိတೃ ဟု ခေါ်သော တီရ္ထ သုံးပါးဟု ကြေညာထားသည်။
Verse 162
श्र्यर्बुदौ रैवतश्चैव पर्वतत्रयमुत्तमम् । नदीनां त्रितयं गंगा नर्मदा च सरस्वती ॥ १६२ ॥
သြရီ အရ္ဗုဒ နှင့် ရိုင်ဝတ တို့သည် သန့်ရှင်းသော တောင်သုံးလုံးအနက် အမြတ်ဆုံးဖြစ်၏။ မြစ်များအနက် သုံးမြစ်မှာ ဂင်္ဂါ၊ နರ್ಮဒါ၊ နှင့် သရသ္ဝတီ ဖြစ်သည်။
Verse 163
सार्द्धकोटित्रयफलमेकैकं चैषु कीर्त्तितम् । कूषिका शंखतीर्थं चामरकं बालमण्डनम् ॥ १६३ ॥
ဤတို့အနက် တစ်ခုချင်းစီသည် သုံးနှင့်တစ်ဝက် ကရိုး (သန့်ရှင်းသော အကျိုး) နှင့်တူသော ကုသိုလ်ကို ပေးသည်ဟု ချီးမွမ်းကြေညာထားသည်။ ထိုတို့မှာ—ကူရှိကာ၊ သင်္ခ-တီရ္ထ၊ ခာမရက၊ နှင့် ဘာလ-မဏ္ဍန ဖြစ်သည်။
Verse 164
हाटकेशक्षेत्रफलप्रदं प्रोक्तं चतुष्टयम् । सांबादित्यं श्राद्धकल्पं यौधिष्ठिरमथांधकम् ॥ १६४ ॥
ဟာဋကေရှ က္ෂೇತ್ರ၏ အကျိုးကို ပေးတတ်သည်ဟု ဆိုထားသော လေးပါးတစ်စုရှိသည်။ ထိုတို့မှာ—သာမ္ဘာဒိတျ၊ ရှ్రာဒ္ဓ-ကလ္ပ၊ ယောဓိဋ္ဌိရ၊ ထို့နောက် အာန္ဓက ဖြစ်သည်။
Verse 165
जलशायि चतुर्मासमशून्यशयनव्रतम् । मंकणेशं शिवरात्रिस्तुलापुरुषदानकम् ॥ १६५ ॥
(ဆရာတော်က ရေထဲ၌အိပ်သော ဂျလရှာယီဝ్రတ၊ လေးလကြာ ချာတုർമាស္ယာဝ్రတ၊ အိပ်ရာမလွတ်အောင် အရှုန်ယ-ရှယနဝ్రတ၊ မင်္ကဏေရှကို ပူဇော်ခြင်း၊ ရှိဝရာත්ရီအကျင့်၊ နှင့် တူလာပုရုෂ-ဒါန—ကိုယ်ကိုချိန်ပြီး တူညီသောအလှူပေးခြင်းကို စာရင်းပြုဖော်ပြ하였다။
Verse 166
पृथ्वीदानं वानकेशं कपालमोचनेश्वरम् । पापपिंडं मासलैंगं युगमानादिकीर्तनम् ॥ १६६ ॥
‘ပൃထဝီဒါန’၊ ‘ဝါနကေရှ’၊ ‘ကပါလမောချနေရှဝရ’၊ ‘ပါပပိဏ္ဍ’၊ ‘မာသလೈင်္ဂ’ နှင့် ‘ယုဂမာန’ ဖြင့်အစပြုသော အကြောင်းအရာ—ဤအမည်များကို စာရင်းထဲတွင် ရွတ်ဆိုဖော်ပြရမည်။
Verse 167
निंवेशशाकंभर्याख्या रुद्रैकादशकीर्तनम् । दानमाहात्म्यकथनं द्वादशादित्यकीर्तनम् ॥ १६७ ॥
နိမ်ဝေရှနှင့် ရှာကမ္ဘရီ၏ အကြောင်းကထာ၊ ရုဒ္ဒရ ၁၁ ပါး၏ ကီර්တန/ချီးမွမ်းခြင်း၊ ဒါန၏ မဟိမကို ရှင်းလင်းပြောကြားခြင်း၊ နှင့် အာဒိတျ ၁၂ ပါး၏ ကီර්တနတို့ ပါဝင်သည်။
Verse 168
इत्येषनागरः खंडः प्रभासाख्योऽधुनोच्यते । सोमेशो यत्र विश्वेशोऽर्कस्थलं पुण्यदं महत् ॥ १६८ ॥
ဤသို့ဖြင့် နာဂရခဏ္ဍ အပိုင်းသည် ပြီးဆုံး၏။ ယခု ‘ပရဘာသ’ ဟုခေါ်သော အပိုင်းကို ဖော်ပြမည်—ထိုနေရာ၌ သောမေရှနှင့် ဝိශ්ဝေရှ တည်ရှိပြီး၊ အာရကသ္ထလသည် ပုဏ္ဏျကို ပေးသနားသော မဟာသန့်ရှင်းရာ ဖြစ်၏။
Verse 169
सिद्धेश्वरादिकाख्यानं पृथगत्र प्रकीर्तितम् । अग्नितीर्थं कपद्दर्शिं केदारेशं गतिप्रदम् ॥ १६९ ॥
ဤနေရာ၌ စိဒ္ဓေရှဝရမှ စတင်သော အကြောင်းကထာများကို သီးခြားစီ ဖော်ပြထားသည်—အဂ္နိတီර්ထ၊ ကပဒ္ဒർശင်၊ နှင့် ကေဒါရေးရှ၊ အမြင့်ဆုံးပန်းတိုင်ကို ပေးသနားသူတို့ ပါဝင်သည်။
Verse 170
भीमभैरवचण्डीशभास्करेन्दुकुजेश्वराः । बुधेज्यभृगुसौरागुशिरवीशा हरविग्रहाः ॥ १७० ॥
ဟရ (ရှီဝ) သည် ဘီမ၊ ဘဲရဝ၊ စဏ္ဍီရှ၊ ဘာස්ကရ (နေ)၊ အိန္ဒု (လ)၊ ကုဇ (မားစ်)၊ ဗုဓ (မက်ကူရီ)၊ အိဇျ (ဂျူပီတာ)၊ ဘೃဂု (ဗီးနပ်စ်)၊ စော်ရ (စက်တန်) နှင့် ရာဟု၊ ရှိရ၊ ဝီရှ ဟူသော အမည်များဖြင့်လည်း ပေါ်ထွန်းတော်မူသည်—ဤတို့သည် ဟရ၏ ရုပ်တော်များ ဖြစ်သည်။
Verse 171
सिद्धेश्वराद्याः पंचान्ये रुद्रास्तत्र व्यवस्तत्र व्यवस्थिताः । वरारोहा ह्यजा पाला मंगला ललितेश्वरी ॥ १७१ ॥
ထိုနေရာ၌ စိဒ္ဓေရှဝရမှ စ၍ ရုဒ္ဒရ အခြားငါးပါးလည်း တည်နေကြသည်။ ထို့အပြင် ဝရာရောဟာ၊ အဇာ၊ ပါလာ၊ မင်္ဂလာ နှင့် လလိတေရှဝရီ တို့လည်း ရှိသည်။
Verse 172
लक्ष्मीशो वाडवेशश्चोर्वीशः कामेस्वरस्तथा । गौरीशवरुणेशाख्यं दुर्वासेशं गणेश्वरम् ॥ १७२ ॥
သူသည် လက္ရှ္မီ၏ အရှင်၊ ဝါဍဝ မီး (ပင်လယ်အောက်မီး) ၏ အရှင်၊ မြေကြီး၏ အရှင်၊ ထို့အတူ ကာမေရှဝရ၊ ဂေါရီ၏ အရှင်၊ ဝရုဏေရှ ဟူ၍ ကျော်ကြားသူ၊ ဒုရဝာသာ၏ အရှင်၊ နှင့် ဂဏေရှဝရ—ဂဏများ၏ အရှင် ဖြစ်တော်မူသည်။
Verse 173
कुमारेशं चंडकल्पं शकुलीश्वरसंज्ञकम् । ततः प्रोक्तोऽथ कोटीशबालब्रह्यादिसत्कथा ॥ १७३ ॥
ထို့နောက် ကုမာရေးရှ၊ စဏ္ဍကလ္ပ နှင့် ရှကူလီရှဝရ ဟု ခေါ်သော အရှင်တို့ကို ဆိုထားသည်။ ထို့နောက် ကောဋီရှ၊ ဘာလ၊ ဘြဟ္မာ စသည့် အရှင်တို့နှင့် ပတ်သက်သော သန့်ရှင်းသော ကထာကို ရွတ်ဆိုပြန်သည်။
Verse 174
नरकेशसंवर्त्तेशनिधीश्वरकथा ततः । बलभद्रेश्वरस्याथ गंगाया गणपस्य च ॥ १७४ ॥
ထို့နောက် နရကေရှ၊ သံဝတ်တေရှ နှင့် နိဓီရှဝရ တို့နှင့် ပတ်သက်သော သန့်ရှင်းသော ကထာများ လာသည်။ ထို့နောက် ဘလဘဒ္ရေရှဝရ၏ ကထာနှင့်အတူ ဂင်္ဂါမြစ်နှင့် ဂဏပ (ဂဏေရှ) အကြောင်းလည်း ပါဝင်သည်။
Verse 175
जांबवत्याख्यसरितः पांडुकूपस्य सत्कथा । शतमेधलक्षमेधकोटिमेधकथा तथा ॥ १७५ ॥
ထို့အပြင် ဂျာမ္ဗဝတီဟု အမည်ရသော မြစ်၏ သန့်ရှင်းသော ကထာ၊ ပဏ္ဍု၏ ရေတွင်းအကြောင်း သာသနာတော်ကထာနှင့် အရှွမေဓ ယဇ్ఞ ၁၀၀ ကြိမ်၊ ၁ သိန်းကြိမ်၊ ၁ ကုဋိကြိမ်တို့၏ ကထာများကိုလည်း ဖော်ပြထားသည်။
Verse 176
दुर्वासार्कघटस्थानहिरण्यासंगमोत्कथा । नगरार्कस्य कृष्णस्य संकर्षणसमुद्रयोः ॥ १७६ ॥
ဤအပိုင်းတွင် ဒုర్వာသာ၏ ထင်ရှားသော ကထာ၊ အာရ္က၏ ကထာ၊ ဂဋဟု ခေါ်သော သန့်ရှင်းရာဌာန၊ ဟိရဏ္ယ၏ ကထာ၊ သန့်ရှင်းသော ဆုံရာ (အာသင်္ဂမ) အကြောင်းနှင့် နဂရာရ္က၊ ကృష్ణ၊ သင်္ကර්ෂဏနှင့် သမုဒ္ဒရာတို့၏ ကထာများကိုလည်း ရွတ်ဆိုထားသည်။
Verse 177
कुमार्याः क्षेत्रपास्य ब्रह्येशस्य कथा पृथक् । पिंगलासंगमेशस्य शंकरार्कघटेशयोः ॥ १७७ ॥
သီးခြားစီ ကုမာရီ၏ ကထာ၊ က్షೇತ್ರပာလ၏ ကထာ၊ ဘြဟ္မ്യേရှ၏ ကထာတို့ကို ပြောကြားမည်။ ထို့ပြင် ပင်္ဂလာ-အာသင်္ဂမေရှ၏ ကထာနှင့် သင်္ကရ၊ အာရ္က၊ ဂဋေရှတို့၏ ကထာများကိုလည်း ပါဝင်သည်။
Verse 178
ऋषितीर्थस्य नंदार्कत्रितकूपस्य कीर्तनम् । ससोपानस्य पर्णार्कन्यंकुमत्योः कथाद्भुता ॥ १७८ ॥
ဤတွင် ရှိသည့်ကထာမှာ ရှိသီရ္ထ၏ အကြောင်းနှင့် နန္ဒာရ္က၏ ရေတွင်းသုံးတွင်းကို ချီးမွမ်းကီർത്തနာပြုခြင်း ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် စ-ဆိုပါန၏ အံ့ဖွယ်ကထာနှင့် ပර්ဏာရ္က၊ ညင်္ကုမတီတို့၏ ကထာများလည်း ပါဝင်သည်။
Verse 179
वाराहस्वामिवृत्तांतं छायालिंगाख्यगुल्फयोः । कथा कनकनंदायाः कुतीगंगेशयोस्तथा ॥ १७९ ॥
ဝရာဟာಸ್ವာမိ၏ အကြောင်းအရာ၊ ချာယာလင်္ဂဟု ခေါ်သော သန့်ရှင်းရာဌာနနှင့် ဂုလ္ဖ၏ ကထာ၊ ကနကနန္ဒာ၏ ပုံပြင်ကထာနှင့် ထို့အတူ ကုတီနှင့် ဂင်္ဂေရှတို့၏ ကထာများကိုလည်း ရွတ်ဆိုမည်။
Verse 180
चमसोद्बेदविदुरत्रिलोकेशकथा ततः । मंकणेशत्रैपुरेशषंडतीर्थकथास्तथा ॥ १८० ॥
ထို့နောက် ခမဆိုဒ္ဘေဒ နှင့် ဝိဒုရ၏ ပုဏ္ဏကထာများ၊ ထရီလိုကေရှ၏ ဇာတ်ကြောင်းကို ဆက်လက်ဖော်ပြသည်။ ထို့အတူ မံကဏေရှ၊ ထရိုင်ပုရေရှ နှင့် သန်ဍတီရ္ထ ဟူသော သန့်ရှင်းသော တီရ္ထ၏ ကထာများလည်း ပါဝင်သည်။
Verse 181
सूर्यप्राची त्रीक्षणयोरुमानातकथा तथा । भूद्धारशूलस्थलयोश्च्यवनार्केशयोस्तथा ॥ १८१ ॥
ထို့အပြင် စူရျပြာချီကိုလည်း ဖော်ပြထားသည်။ ဥမာနှင့် မျက်စိသုံးပါးရှင် (သိဝ) ၏ ကထာ၊ ထို့တူ ဘူဒ္ဓာရ နှင့် ရှူလသ္ထလ တီရ္ထတို့၏ သန့်ရှင်းကထာများ၊ ထို့ပြင် ချျဝန နှင့် အရ္ကေရှတို့၏ အကြောင်းလည်း ပါဝင်သည်။
Verse 182
अजापालेशबालार्ककुबेरस्थलजा कथा । ऋषितोया कथा पुण्या संगालेश्वरकीर्तनम् ॥ १८२ ॥
အဇာပါလေရှ၊ ဘာလာရ္က နှင့် ကုဗေရသ္ထလတို့နှင့် ဆက်နွယ်သော သန့်ရှင်းဇာတ်လမ်းများ၊ ရှိတိုးယာ၏ ပုဏ္ဏကထာ၊ ထို့ပြင် သာသနာပုဏ္ဏဖြစ်သော စင်္ဂါလေရှ္ဝရ၏ ကီရ္တန (ဂုဏ်တော်ချီးမွမ်းခြင်း) ကိုလည်း ဖော်ပြထားသည်။
Verse 183
नारदादित्यकथनं नारायणनिरूपणम् । तप्तकुंडस्य माहात्म्यं मूलचंडीशवर्णनम् ॥ १८३ ॥
ဤအပိုင်းတွင် နာရဒနှင့် အာဒိတျ (နေမင်း) ၏ ကထာ၊ နာရာယဏ၏ သဘောတရားရှင်းလင်းချက်၊ သန့်ရှင်းသော တပ္တကုဏ္ဍ၏ မဟာတ್ಮျ (အလွန်မြတ်သော ဂုဏ်) နှင့် မူလ-ချဏ္ဍီရှ၏ ဖော်ပြချက်တို့ ပါဝင်သည်။
Verse 184
चतुर्वक्त्रगणाध्यक्षकलंबेश्वरयोः कथा । गोपालस्वामिव कुलस्वामिनोर्मरुतां कथा ॥ १८४ ॥
စတုရ္ဝက္တရ (မျက်နှာလေးပါး)၊ ဂဏများ၏ အဓိပတိနှင့် ကလမ္ဘေရှ္ဝရ၏ ဇာတ်ကြောင်း၊ ထို့ပြင် ဂိုပါလသ္ဝာမိ နှင့် ကုလသ္ဝာမိတို့၏ ကထာနှင့်အတူ မရုတ်များ၏ အကြောင်းလည်း ပါဝင်သည်။
Verse 185
क्षेमार्कोन्नतविघ्नेशजलस्वामिकथा ततः । कालमेघस्य रुक्मिण्या दुर्वासेश्वरभद्रयोः ॥ १८५ ॥
ထို့နောက် က္ṣေမာရ္က၊ အုန္နတ၊ ဝိဃ္နေရှ၊ နှင့် ဇလသွာမိန်တို့၏ ကထာများကို ဆိုပြီး၊ ထို့နောက် ကာလမေဃ၊ ရုက္မိဏီ၊ ဒုర్వာသေရှွရ နှင့် ဘဒ္ရတို့၏ ပုံပြင်ကထာများကို ဆက်လက်ဖော်ပြသည်။
Verse 186
शंखावर्तमोक्षतीर्थगोष्पदाच्युतसद्मनाम् । जालेश्वरस्य हुंकारेश्वरचंडीशयोः कथा ॥ १८६ ॥
ထို့အပြင် သင်္ခာဝတ်တ၊ မောက္ခတီရ္ထ၊ ဂိုṣပဒ၊ နှင့် အချျုတ-သဒ္မန်တို့အကြောင်း ကထာရှိပြီး၊ ဇာလေရှွရ၏ ကထာနှင့်အတူ ဟုမ္ကာရေးရှွရ နှင့် စဏ္ဍီရှ တို့၏ ရာဇဝင်လည်း ပါဝင်သည်။
Verse 187
आशापुरस्थविघ्नेशकलाकुंडकथाद्भुता । कपिलेशस्य च कथा जरद्गवशिवस्य च ॥ १८७ ॥
အာရှာပုရ၌ ကလာကုဏ္ဍ နှင့် ဝိဃ္နေရှ တို့၏ အံ့ဩဖွယ် ကထာရှိပြီး၊ ထို့ပြင် ကပိလေရှ နှင့် ဇရဒ္ဂဝ-ရှိဝ တို့၏ ရာဇဝင်ကထာလည်း ပါရှိသည်။
Verse 188
नलकर्कोटेश्वरयोर्हाटकेश्वरजा कथा । नारदेशयंत्रभूषादुर्गकूटगणेशजा ॥ १८८ ॥
နလ နှင့် ကရ္ကောဋေရှွရ တို့အကြောင်း ကထာ၊ ဟာဋကေရှွရ နှင့် ဆက်နွယ်သော ရာဇဝင်၊ ထို့ပြင် နာရဒေရှ၊ သန့်ရှင်းသော ယန္တရ-အလှဆင်၊ နှင့် ဒုရ္ဂကူဋ၏ ဂဏေရှ တို့၏ ကထာများလည်း ဤနေရာတွင် ပါဝင်သည်။
Verse 189
सुपर्णैलाख्यभैरव्योर्भल्लतीर्थभवा कथा । कीर्तनं कर्दमालस्य गुप्तसोमेश्वस्य च ॥ १८९ ॥
ထို့အပြင် သုပဏ္ဏာ နှင့် အေလာ ဟူသော ဘ္ဟైరဝီ များနှင့် ဆက်နွယ်သည့် ကထာ၊ ဘ္ဟလ္လတီရ္ထ၌ ပေါ်ထွန်းလာသော ရာဇဝင်၊ ထို့ပြင် ကရ္ဒမာလ နှင့် လျှို့ဝှက်သော (သန့်ရှင်းရာ) သောမေရှွရ ကိုလည်း ကီර්တနာဖြင့် ဖော်ပြထားသည်။
Verse 190
बहुस्वर्णेशश्रृंगेशकोटीश्वरकथा ततः । मार्कंडेश्वरकोटीशदामोदरगृहोत्कथा ॥ १९० ॥
ထို့နောက် ဘဟု-သွဏ္ဏေရှ၊ ရှೃင်္ဂေရှ နှင့် ကိုဋီဈွရ တို့၏ သာသနာတော်ကထာ လာ၏။ ထို့နောက် မာရ္ကဏ္ဍေရှ၊ ကိုဋီဈ နှင့် ဒာမောဒရ၏ သန့်ရှင်းသော နေရာအကြောင်း ထင်ရှားသော ပုံပြင်တော် လာ၏။
Verse 191
स्वर्णरेखा ब्रह्मकुंडं कुंतीभीमेश्वरौ तथा । मृगीकुंडं च सर्वस्वं क्षेत्रे वस्त्रापथे स्मृतम् ॥ १९१ ॥
ဝတ္စရာပထ (Vastrāpatha) ဟုခေါ်သော က္ෂೇತ್ರ၌ စွဝဏ္ဏရೇಖာ၊ ဘြဟ္မကුණ္ဍ၊ ကုန္တီ၏ သန့်ရှင်းရာနှင့် ဘီမေရှဝရ ဘုရားကျောင်း၊ ထို့ပြင် မೃဂီကුණ္ဍတို့ကို မှတ်မိကြသည်။ ဤအရာအားလုံးသည် ထိုက္ෂೇತ್ರ၏ အဓိက သန့်ရှင်းအင်္ဂါများဟု သတ်မှတ်ကြသည်။
Verse 192
दुर्गाभिल्लेशगंगेशरैवतानां कथाद्भुता । ततोऽर्बुदेश्वर कथा अचलेश्वरकीर्तनम् ॥ १९२ ॥
ထို့နောက် ဒုರ್ಗာဘိလ္လေရှ၊ ဂင်္ဂေရှ နှင့် ရိုင်ဝတ တို့၏ အံ့ဩဖွယ် ကထာ လာ၏။ ထို့နောက် အර්ဗုဒေရှဝရ၏ ပုံပြင်နှင့် အစလေရှဝရ၏ ကီර්တနာ—ဂုဏ်တော်ချီးမွမ်းခြင်း—ကို ဆိုကြသည်။
Verse 193
नागतीर्थस्य च कथा वसिष्टाश्रमवर्णनम् । भद्रकर्णस्य माहात्म्यं त्रिनेत्रस्य ततः परम् ॥ १९३ ॥
ထို့နောက် နာဂတီရ္ထ၏ ကထာ၊ ဝသိဋ္ဌ အာရှရမ်၏ ဖော်ပြချက်၊ ဘဒ္ရကဏ္ဏ၏ မဟာတ್ಮျ—အလွန်ကြီးမြတ်မှု—နှင့် ထို့နောက် တြိနేత్ర၏ ကထာလည်း ပါလာသည်။
Verse 194
केदारस्य च माहात्म्यं तीर्थांगमनकीर्तनम् । कोटीश्वररूपतीर्थहृषीकेशकथारस्ततः ॥ १९४ ॥
ထို့နောက် ကေဒါရ၏ မဟာတ್ಮျ၊ သန့်ရှင်းသော တီရ္ထများသို့ သွားရောက်ဘုရားဖူးခြင်းကို ကီර්တနာဖြင့် ရွတ်ဆိုခြင်း၊ ထို့နောက် ကိုဋီဈွရ တီရ္ထနှင့် ရူပ-တီရ္ထတို့၏ ကထာများ၊ ထို့ပြင် ဟೃષီကေရှ၏ သန့်ရှင်းသော ပုံပြင်တော်တို့ လာ၏။
Verse 195
सिद्धेशशुक्रेश्वरयोर्मणिकर्णीशकीर्तनम् । पंगुतीर्थयमतीर्थवाराहतीर्थवर्णनम् ॥ १९५ ॥
ဤအခန်းတွင် စိဒ္ဓေရှနှင့် သုက్రေရှ္ဝရတို့၏ ဂုဏ်တော်ချီးမွမ်းခြင်း၊ မဏိကဏ္ဏီရှ၏ စတုတ္ထိကာရဏာ၊ ထို့ပြင် ပင်္ဂုတီရ္ထ၊ ယမတီရ္ထ၊ ဝါရာဟတီရ္ထ ဟူသော သန့်ရှင်းသော တီရ္ထများ၏ ဖော်ပြချက် ပါဝင်သည်။
Verse 196
चंद्रप्रभासर्पिडोदश्रीमाताशुक्लतीर्थजम् । कात्यायन्याश्च माहात्म्यं ततः पिंडारकस्य च ॥ १९६ ॥
ထို့နောက် စန္ဒြပြဘာ၊ သရ္ပိဍိုဒ၊ သြရီမာတာ၊ သုကလတီရ္ထ ဟူသော သန့်ရှင်းရာနေရာများကို ဖော်ပြပြီး၊ ဒေဝီ ကာတျာယနီ၏ မဟာတ္မ്യ (ဂုဏ်တော်ကြီးမြတ်မှု) ကိုလည်း ဆိုထားသည်။ ထို့နောက် ပိဏ္ဍာရက၏ မဟာတ္မ്യ ကိုပါ ဆက်လက် ဖော်ပြသည်။
Verse 197
ततः कनखलस्याथ चक्रमानुषतीर्थयोः । कपिलाग्नितीर्थकथा तथा रक्तानुबंधजा ॥ १९७ ॥
ထို့နောက် ကနခလ၏ အကြောင်းအရာနှင့် စက္ကရမ၊ မနုသ ဟူသော သန့်ရှင်းသော တီရ္ထများကို ဆက်လက် ဖော်ပြသည်။ ထို့အတူ ကပိလာဂ္နိ-တီရ္ထ၏ ကထာနှင့် သွေးနှင့် ဆက်နွယ်သော ဖြစ်ရပ် (ရက္တာနုဗန္ဓ) မှ ပေါ်ပေါက်လာသည့် အကြောင်းအရာကိုလည်း ဆိုထားသည်။
Verse 198
गणेशपार्थेश्वरयोर्यांत्रायामुज्ज्वलस्य च । चंडीस्थाननागोद्भवशिवकुंडमहेशजा ॥ १९८ ॥
ဤအခန်းတွင် ဂဏေရှ၏ သန့်ရှင်းသော ဘုရားကျောင်းနှင့် ပါရ္ထေရှ္ဝရ၏ သာသနာတော်ကိုလည်းကောင်း၊ ယန္တရာ (သန့်ရှင်းသော မန္တရပုံ/ရိတု) နှင့် ဥဇ္ဇဝလကိုလည်းကောင်း၊ ထို့ပြင် စဏ္ဍီ-သ္ထာန၊ နာဂိုဒ္ဘဝ၊ ရှိဝ-ကုဏ္ဍ နှင့် မဟေရှဇာတို့ကိုပါ ဖော်ပြထားသည်။
Verse 199
कामेश्वरस्य मार्कंडेयोत्पत्तेश्च कथा ततः । उद्दालकेशसिद्धेशगततीथकथा पृथक् ॥ १९९ ॥
ထို့နောက် ကာမေရှ္ဝရ၏ အကြောင်းအရာနှင့် မာရ္ကဏ္ဍေယ၏ မွေးဖွားခြင်း ကထာကို ဆိုသည်။ ထို့ပြင် သီးခြားအားဖြင့် ဥဒ္ဒာလက၊ ဣရှ (ဤရှ) နှင့် စိဒ္ဓေရှတို့နှင့် ဆက်နွယ်သော သန့်ရှင်းရာ တီရ္ထယာတရာများ၏ ကထာကိုလည်း ဖော်ပြထားသည်။
Verse 200
श्रीदेवरवातोत्पत्तिश्च व्यासगौतमतीर्थयोः । कुलसंतारमाहात्म्यं रामकोट्याह्वतीर्थयोः ॥ २०० ॥
ထို့ပြင် သန့်ရှင်းသော ဒေဝရဝါတ၏ ပေါ်ပေါက်လာပုံ၊ ဗျာသတီရ္ထနှင့် ဂေါတမတီရ္ထ ဟူသော သီလဝင်ဘုရားဖူးနေရာများ၊ ကုလသန္တာရ၏ မဟာဂုဏ်တော်နှင့် ရာမ-ကိုဋိ ဟုခေါ်သော တီရ္ထများ၏ ဂုဏ်တော်ကိုလည်း ဖော်ပြသည်။
The anukramaṇī frames the Skanda as ‘step-by-step’ establishing Mahādeva, emphasizing Maheśvara-dharma, liṅga-worship, Śivarātri/Pradoṣa observances, and pañcākṣarī theology, while still integrating Vaiṣṇava and tīrtha-mahātmya materials under a Śaiva interpretive canopy.
It uses enumerative sequencing (khaṇḍa-by-khaṇḍa topic lists), clustering myths, rituals, mantras, and geographies into navigable modules—effectively a Purāṇic table of contents designed for retrieval, curriculum planning, and pilgrimage/vrata practice.