Adhyaya 56: The Descent and Fourfold Course of the Ganga; Jambudvipa’s Varshas and Their Conditions

Verse 1

इति श्रीमार्कण्डेयपुराणे भुवनकोशे पञ्चपञ्चाशोऽध्यायः षट्पञ्चाशोऽध्यायः- ५६ मार्कण्डेय उवाच धराधरां जगद्योनॆः पदं नारायणस्य च । ततः प्रवृत्ता या देवी गङ्गा त्रिपथगामिनी ॥

မာရ္ကဏ္ဍေယ မိန့်တော်မူသည်—မြေကြီး၏ မြင့်မြတ်သော အထောက်အထား၊ လောက၏ မူလအရင်းအမြစ်မှလည်းကောင်း၊ နာရာယဏ၏ ခြေရာမှလည်းကောင်း၊ သုံးလမ်း (ကောင်းကင်၊ မြေပြင်၊ အောက်လောက) ကို စီးဆင်းသည့် ဒေဝီဂင်္ဂါ မြစ်တော်သည် ထွက်ပေါ်လာ하였다။

Verse 2

सा प्रविश्य सुधायोनिṃ सोममाधारमम्भसाम् । ततः सम्बध्यमानार्करश्मिसङ्गतिपावनी ॥

အမရိတ၏ အရင်းအမြစ်ဖြစ်သော ဆိုမ—ရေတို့၏ အထောက်အထား—ထဲသို့ ဝင်ရောက်ပြီးနောက်၊ နေရောင်ခြည်၏ ရောင်ခြည်များနှင့် ထိတွေ့ဆက်နွယ်ခြင်းကြောင့် သူမသည် သန့်စင်စေသော အင်အားရှိလာ하였다။

Verse 3

पपात मेरुपृष्ठे च सा चतुर्धा ततो ययौ । मेरुकूटतटान्तेभ्यो निपतन्ती ववर्तिता ॥

သူမသည် မေရုတောင်၏ ကျောပေါ်သို့ ကျရောက်ပြီးနောက်၊ စီးကြောင်းလေးခုအဖြစ် ဆက်လက်စီးဆင်း하였다။ မေရု၏ ထိပ်ဖျားနှင့် တောင်စောင်းအစွန်းများမှ ကျဆင်းရာတွင် စီးကြောင်းများသည် သီးခြားလမ်းကြောင်းများသို့ ခွဲထွက်သွား하였다။

Verse 4

विकीryमाणसलिला निरालम्बा पपात सा । मन्दराद्येषु पादेषु प्रविभक्तोदका समम् ॥

သူမ၏ ရေများသည် ပက်လက်ပြန့်ကျဲ၍ အထောက်အထားမရှိဘဲ အောက်သို့ ထိုးကျဆင်း하였다။ မန္ဒရတောင်ကဲ့သို့သော တောင်များ၏ ခြေရင်းတွင် သူမ၏ ရေသည် တန်းတူညီမျှစွာ ခွဲဝေကာ သီးခြားစီးကြောင်းများ ဖြစ်လာ하였다။

Verse 5

चतुर्ष्वपि पपाताम्बुविभिन्नाङ्घ्रिशिलॊच्चया । पूर्वा सीतेऽति विख्याता ययौ चैत्ररथं वनम् ॥

ထို့ကြောင့် လေးဘက်လုံးသို့ ရေသည် ကျဆင်းကာ မြင့်မားသော ကျောက်တုံးကြီးများကြောင့် ခွဲထွက်သွား하였다။ အရှေ့ဘက် စီးကြောင်းသည် “စီတာ” ဟု ကျော်ကြားပြီး ချိုင်ထရရထ သစ်တောသို့ သွားရောက်하였다။

Verse 6

तत् प्लावयित्वा च ययौ वरुणोदं सरोवनम् । शीतान्तञ्च गिरिं तस्मात् ततश्चान्यान् गिरिन् क्रमात् ॥

ထိုဒေသ/တောကို ရေလွှမ်းမိုးပြီးနောက်၊ သူမသည် ဝရုဏောဒ (Varuṇoda) ဟုခေါ်သော ရေကန်တောသို့ သွားရောက်하였다။ ထိုမှ စီတန်တ (Śītānta) ဟုခေါ်သော တောင်သို့၊ ထို့နောက် အခြားတောင်များသို့ အစဉ်လိုက် သွားလေ၏။

Verse 7

गत्वा भुवं समासाद्य भद्राश्वाज्जलधिं गता । तथैवालकनन्दाख्या दक्षिणे गन्धमादने ॥

မြေပြင်သို့ ရောက်လာသောအခါ၊ သူမသည် ဘဒြာရှွ (Bhadrāśva) မှ သမုဒ္ဒရာသို့ သွားလေ၏။ ထိုနည်းတူ တောင်ဘက်ရှိ ဂန္ဓမာဒန (Gandhamādana) တွင် ထိုခွဲမြစ်ကို အလကာနန္ဒာ (Alakanandā) ဟု သိကြသည်။

Verse 8

मेरुपादवनं गत्वा नन्दनं देवनन्दनम् । मानसञ्च महावेगात् प्लापयित्वा सरोवरम् ॥

မေရု (Meru) တောင်ခြေရှိ တောသို့၊ နတ်တို့၏ ပျော်ရွှင်ရာ နန္ဒန (Nandana) သို့ သွားရောက်ပြီး၊ သူမသည် အင်အားကြီးစွာဖြင့် မာနသာ (Mānasā) ရေကန်ကိုပါ ရေလွှမ်းမိုးလေ၏။

Verse 9

आसाद्य शैलराजानं रम्यं हि शिखरन्तथा । तस्माच्च पर्वतान् सर्वान् दक्षिणोपक्रमोदितान् ॥

တောင်တို့၏ ဘုရင်နှင့် ၎င်း၏ လှပသော ထိပ်သို့ ရောက်ပြီးနောက်၊ သူမသည် ထိုမှ တောင်ဘက်အစဉ်အတိုင်း ပေါ်ပေါက်သည်ဟု ဖော်ပြထားသော တောင်များအားလုံးကို ကျော်ဖြတ်သွားလေ၏။

Verse 10

तान् प्लावयित्वा सम्प्राप्ता हिमवन्तं महागिरिम् । दधार तत्र तां शम्भुर्न मुमोच वृषध्वजः ॥

ထိုတောင်/ဒေသတို့ကို ရေလွှမ်းမိုးပြီးနောက်၊ သူမသည် ဟိမဝန် (Himavān) ဟုခေါ်သော မဟာတောင်သို့ ရောက်လေ၏။ ထိုနေရာ၌ နွားတံဆိပ်တော်ကိုင် ဆမ္ဘု (Śambhu/Śiva) သည် သူမကို ချီဆောင်၍ ချက်ချင်း မလွှတ်ပေးခဲ့။

Verse 11

भगहीरथेनोपवासैः स्तुत्या चाराधितो विभुः । तत्र मुक्ताऽऽ च शर्वेण सप्तधा दक्षिणोदधिम् ॥

ဘဂီရထက အစာရှောင်ခြင်းနှင့် ချီးမွမ်းသီချင်းများဖြင့် ပူဇော်ထားသော သခင် (ရှီဝ) သည် ထိုနေရာ၌ သူမကို လွှတ်ပေး하였다။ ရှာဝ (Śarva) က လွှတ်ပေးပြီးနောက် သူမသည် စီးကြောင်း ခုနစ်ခုအဖြစ် ခွဲ၍ တောင်ဘက် သမုဒ္ဒရာသို့ စီးဆင်းသွား하였다။

Verse 12

प्रविवेश त्रिधा प्राच्यां प्लावयन्ती महानदी । भगिरथरथस्यानु स्रोतसैकेन दक्षिणाम् ॥

ထိုမြစ်ကြီးသည် အရှေ့ဘက်သို့ သုံးခွဲအဖြစ် ဝင်ရောက်ကာ မြေပြင်ကို ရေလွှမ်း၍ စိုပြေစေ하였다။ ထို့နောက် စီးကြောင်းတစ်စင်းဖြင့် ဘဂီရထ၏ ရထားလမ်းကြောင်းကို လိုက်၍ တောင်ဘက်သို့ စီးဆင်းသွား하였다။

Verse 14

तथैव पश्चिमे पादे विपुले सा महानदी । सुचक्षुरिति विख्याता वैभ्राजं साचलं ययौ ॥ शीतोदञ्च सरस्तस्मात् प्लावयन्ती महानदी । सुचक्षुः पर्वतं प्राप्ता ततश्च त्रिशिखं गता ॥

ထိုနည်းတူ အနောက်ဘက် ကျယ်ပြန့်သော ဒေသ၌ ထိုမြစ်ကြီးကို ထိုနေရာတွင် စုစက္ခု (Sucakṣu) ဟု ခေါ်ကြပြီး၊ တောင်တန်းနှင့်အတူ ဝိုင်ဘ္ရాజ (Vaibhrāja) သို့ သွားရောက်하였다။ ထိုမှ စီတိုးဒ (Śītoda) ရေကန်ကို ရေလွှမ်းစေပြီးနောက် မြစ်ကြီးသည် စုစက္ခု တောင်သို့ ရောက်ကာ ထို့နောက် တ្រីသိခ (Triśikha) သို့ ဆက်လက်သွား하였다။

Verse 15

तस्मात् क्रमेण चाद्रीणां शिखरेषु निपत्य सा । केतुमालं समासाद्य प्रविष्टा लवणोदधिम् ॥

ထိုမှ နောက်တစ်ဆင့်စီ တောင်ထိပ်များပေါ်သို့ ဆင်းသက်ကာ ကေတုမာလ (Ketumāla) သို့ ရောက်ပြီး ဆားသမုဒ္ဒရာထဲသို့ ဝင်ရောက်하였다။

Verse 16

सुपार्श्वन्तु तथैवाद्रिं मेरुपादं हि सा गता । (भद्रसोमेति) तत्र सोमेतिविख्याता सा ययौ सवितुर्वनम् ॥

ထိုနည်းတူ သူမသည် မေရု (Meru) တောင်ခြေရှိ စုပားရှဝ (Supārśva) တောင်သို့ သွားရောက်하였다။ ထိုနေရာတွင် သူမကို ဆိုမ (Soma) ဟု ခေါ်ကြပြီး (စာဖတ်ပုံတစ်မျိုးအရ ဘဒ္ရဆိုမာ Bhadrasomā) ထို့နောက် သူမသည် သဝိတೃ (Savitṛ) တောအုပ်သို့ သွား하였다။

Verse 17

तत्पावयन्ती संप्राप्ता महाभद्रं सरोवरम् । ततश्च शङ्खकूटं सा प्रयाता वै महानदी ॥

ထိုဒေသကို သန့်စင်စေကာ မဟာမြစ်သည် မဟာဘဒြာ ရေကန်သို့ ရောက်၏။ ထိုမှတစ်ဖန် မဟာမြစ်သည် သင်္ခကူဋ သို့ ဆက်လက်သွား၏။

Verse 18

तस्माच्च वृषभादीन् सा क्रमात् प्राप्य शिलोच्चयान् । महर्णवमनुप्राप्ता प्लावयित्वोत्तरान् कुरून् ॥

ထိုမှတစ်ဖန် ဝೃષဘ (Vṛṣabha) မှ စ၍ ကျောက်တောင်မြင့်များကို အစဉ်လိုက် ရောက်ပြီးနောက်၊ အုတ္တရကုရုတို့ကို ရေလွှမ်းမိုးစေကာ နောက်ဆုံးတွင် မဟာသမုဒ္ဒရာသို့ ရောက်လာ၏။

Verse 19

एवमेषा मया गङ्गां कथिता ते द्विजर्षभ । जम्बूद्वीपनिवेशश्च वर्षाणि च यथातथम् ॥

ထို့ကြောင့်၊ အို ဒွိဇတို့အနက် အမြတ်ဆုံးသူရေ၊ ဤဂင်္ဂါမြစ်ကို—ဇမ္ဗုဒွီပနှင့် ၎င်း၏ ဝရ္ଷများ၏ စီစဉ်တည်ဆောက်ပုံနှင့်အတူ—ရှိသကဲ့သို့ သင့်အား ငါဖော်ပြပြီးပြီ။

Verse 20

वसन्ति तेषु सर्वेषु प्रजाः किंपुरुषादिषु । सुखप्राया निरातङ्का न्यूनतोत्कर्षवर्जिताः ॥

ထိုဒေသများအားလုံးတွင်၊ ကိမ္ပုရုရှတို့နှင့် အခြားသူတို့အကြား၌ လူမျိုးများသည် အများအားဖြင့် ပျော်ရွှင်စွာ နေထိုင်ကြပြီး၊ ဒုက္ခကင်းလွတ်ကာ နိမ့်မြင့်ဟူသော အခြေအနေများ မရှိကြ။

Verse 21

नवस्वपि च वर्षेषु सप्त सप्त कुलाचलाः । एकैकस्मिंस्तथा देशे नद्यश्चाद्रिविनिःसृताः ॥

ထို့ပြင် ဝရ္ෂ ၉ ခု တစ်ခုစီတွင် အဓိကတောင်ကြီး ၇ ခုနှင့် ၇ ခု ရှိကြ၏။ ထိုနည်းတူ၊ မြေဒေသတစ်ခုစီတွင် တောင်များမှ ထွက်ပေါ်လာသော မြစ်များလည်း ရှိကြ၏။

Verse 22

यानि किंपुरुषाद्यानि वर्षाण्यष्टौ द्विजोत्तम । तेषूद्भिज्जानि तोयानि मेघवार्यत्र भारतॆ ॥

အို ဒွိဇအထက်မြတ်သူ၊ ကိမ္ပုရုෂမှစသော ဝရ္ෂ ၈ ခုတွင် ရေသည် အပင်များမှ ပေါက်ဖွားလာ၏။ သို့ရာတွင် ဗာရတဒေသ၌ ရေသည် မိုးတိမ်မှ ဆင်းသက်လာ၏။

Verse 23

वार्क्षो स्वाभाविकी देश्या तोयोत्था मानसী तथा । कर्मजा च नृणां सिद्धर्वर्षेष्वेतेषु चाष्टसु ॥

ထို ဝရ္ෂ ၈ ခုတွင် လူတို့၏ ပြည့်စုံမှု (သို့) အောင်မြင်မှု အမျိုးအစားများမှာ—သစ်ပင်မှဖြစ်သော၊ သဘာဝအလိုအလျောက်ဖြစ်သော၊ ဒေသဆိုင်ရာဖြစ်သော၊ ရေမှဖြစ်သော၊ စိတ်မှဖြစ်သော၊ ထို့ပြင် ကမ္မမှဖြစ်သော ဟူ၍ ရှိ၏။ ထိုတို့သည် ထိုဝရ္ෂများအနက် စိဒ္ဓာရဝ-ဝရ္ෂများတွင် တွေ့ရ၏။

Verse 24

कामप्रदेभ्यो वृक्षेभ्यो वार्क्षो सिद्धिः स्वभावजा । स्वाभाविकी समाख्याता तृप्तिर्देश्या च दैशिकी ॥

ဆန္ဒပေးသစ်ပင်များမှ သစ်ပင်အခြေပြု အောင်မြင်မှုသည် သဘာဝအလိုအလျောက် ပေါ်ထွန်းလာ၏။ ထိုအရာကို ‘သဘာဝ’ (svābhāvikī) ဟု ခေါ်ကြ၏။ ဒေသအလိုက် ဖြစ်သော ကျေနပ်မှုကို ‘ဒေသဆိုင်ရာ’ (daiśikī) ဟု ဆို၏။

Verse 25

अपां शौक्ष्म्याच्च तोयोत्था ध्यानोपेता च मानसī । उपासनादिकार्यात्तु धर्मजा साप्युदाहृता ॥

ရေ၏ နူးညံ့သိမ်မွေ့မှုကြောင့် ထိုအောင်မြင်မှုကို ‘ရေမှပေါက်ဖွားသော’ (toyotthā) ဟု ခေါ်၏။ တရားထိုင်ခြင်းနှင့် တွဲဖက်သောအရာကို ‘စိတ်မှဖြစ်သော’ (mānasī) ဟု ဆို၏။ သို့သော် ပူဇော်ခြင်း စသည့် အကျင့်များမှ ပေါ်ထွန်းလာသောအရာကိုလည်း ‘ဓမ္မမှဖြစ်သော’ (dharmajā) ဟု ပြောကြ၏။

Verse 26

न चैतॆषु युगावस्था नाध्यो व्याधयो न च । पुण्यापुण्यसमारम्भो नैव तेषु द्विजोत्तम ॥

ထို့ပြင် ထိုဒေသများတွင် ယုဂအခြေအနေများ မရှိ၊ ဒုက္ခဝေဒနာ သို့မဟုတ် ရောဂါမရှိ။ ထိုနေရာ၌ ကုသိုလ် သို့မဟုတ် အကုသိုလ် ဖြစ်စေသော လုပ်ဆောင်မှုတစ်စုံတစ်ရာလည်း မရှိပါ၊ အို ဒွိဇအထက်မြတ်သူ။