Adhyaya 70
Chapter Arc: अज्ञातवास की प्रतिज्ञा पूर्ण होते ही विराट-सभा के द्वार पर एक अद्भुत दृश्य—युधिष्ठिर को अग्रणी बनाकर, समस्त आभूषणों से विभूषित, तेजस्वी महारथी पाण्डव ऐसे चमकते हैं जैसे द्वार पर मदमत्त गजराज। → सभा में प्रवेश कर वे राजासन-सम आसनों पर अग्नि-सदृश दीप्त होकर बैठते हैं; पहचान का क्षण निकट है—विराट, सभासद, और नगर-जन सबके मन में विस्मय और आशंका साथ-साथ उठती है कि ये कौन दिव्य पुरुष हैं। → सभा में युधिष्ठिर के गुणों का महिमामंडन—दीर्घदर्शी, सत्यवादी, जितेन्द्रिय, यज्ञ-धर्मपरायण, मनु के समान प्रजापालक—ऐसी स्तुति के साथ उनका राजोचित अधिकार प्रकट होता है; ‘ऐसे धर्मात्मा को आसन न देना कैसे संभव?’—यही पहचान-प्रकाश का शिखर बनता है। → पाण्डवों का ‘प्राकट्य’ (प्रकाश) स्थापित होता है—वे अब छिपे सेवक नहीं, धर्म-तेज से युक्त क्षत्रिय-श्रेष्ठ हैं; विराट-सभा में उनका सम्मान और स्थान सुनिश्चित होता है। → अब जब पहचान खुल गई, तो कौरवों तक यह समाचार पहुँचेगा—और द्रौपदी-विवाह/उत्तर-परिणय के सूत्रों के साथ युद्ध की आहट निकट आती है।
Shlokas
Verse 1
इस प्रकार श्रीमह्या भारत विराटपवके अन्तर्गत वैवाहिकपरववमें पाण्डवप्राकट्यविषयक सत्तरवाँ अध्याय पूरा हुआ ॥/ ७० ॥। बपाडानडज () | अऑपटआ छणडट एकसप्ततितमो<्ध्याय: विराटको अन्य पाण्डवोंका भी परिचय प्राप्त होना तथा विराटके द्वारा युधिष्ठिरको राज्य समर्पण करके अर्जुनके साथ उत्तराके विवाहका प्रस्ताव करना विराट उवाच यद्येष राजा कौरव्य: कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिर: । कतमोडस्यार्जुनो भ्राता भीमश्न॒ कतमो बली,वैशम्पायनजी कहते हैं-जनमेजय! तदनन्तर नियत समयतक अपनी प्रतिज्ञाका पालन करके अग्निके समान तेजस्वी पाँचों भाई महारथी पाण्डव तीसरे दिन स्नान करके श्वेत वस्त्र धारणकर समस्त राजोचित आभूषणोंसे विभूषित हो राजसभामें द्वारपर स्थित मदोन्मत्त गजराजोंकी भाँति सुशोभित होने लगे। वे राजा युधिष्ठिरको आगे करके विराटकी सभामें गये और राजाओंके लिये रखे हुए सिंहासनोंपर बैठे। उस समय वे भिन्न-भिन्न यज्ञवेदियोंपर प्रज्वलित अग्नियोंके समान प्रकाशित हो रहे थे
ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြော၏—အို ဇနမေဇယ၊ ထို့နောက် သတ်မှတ်ထားသော အချိန်တိုင်အောင် မိမိတို့၏ သစ္စာကတိကို ထိန်းသိမ်းပြီးနောက် မီးကဲ့သို့ တောက်ပသော မဟာရထသမား ပाण्डဝညီအစ်ကို ငါးယောက်သည် တတိယနေ့တွင် ရေချိုးကာ အဖြူရောင်အဝတ်ကို ဝတ်ဆင်ပြီး မင်းတော်အလှဆင်အဆင်တန်ဆာ အားလုံးဖြင့် တန်ဆာဆင်လျက် ရှိကြ၏။ သူတို့သည် မင်းခန်းမဝင်ပေါက်၌ ရပ်နေရာတွင် မူးယစ်သကဲ့သို့ အင်အားပြည့်ဝသော မဟာဆင်တော်များက နန်းတံခါး၌ ရပ်တည်သကဲ့သို့ တောက်ပလှ၏။ ထို့နောက် မင်း ယုဓိဋ္ဌိရကို ရှေ့တန်း၌ ထား၍ ဝီရာဋ္ဌ၏ အစည်းအဝေးခန်းမသို့ ဝင်ကာ မင်းများအတွက် သတ်မှတ်ထားသော ထီးနန်းများပေါ်တွင် ထိုင်ကြသည်။ ထိုအခါ သူတို့သည် ယဇ်ပူဇော်ရာ ဗေဒိများပေါ်၌ လောင်ကျွမ်းနေသော သန့်ရှင်းသည့် မီးတောက်များကဲ့သို့ ထင်ရှားတောက်ပနေကြ၏။
Verse 2
युधिष्ठिरं पुरस्कृत्य सर्वाभरणभूषिता: । द्वारि मत्ता यथा नागा भ्राजमाना महारथा:,वैशम्पायनजी कहते हैं-जनमेजय! तदनन्तर नियत समयतक अपनी प्रतिज्ञाका पालन करके अग्निके समान तेजस्वी पाँचों भाई महारथी पाण्डव तीसरे दिन स्नान करके श्वेत वस्त्र धारणकर समस्त राजोचित आभूषणोंसे विभूषित हो राजसभामें द्वारपर स्थित मदोन्मत्त गजराजोंकी भाँति सुशोभित होने लगे। वे राजा युधिष्ठिरको आगे करके विराटकी सभामें गये और राजाओंके लिये रखे हुए सिंहासनोंपर बैठे। उस समय वे भिन्न-भिन्न यज्ञवेदियोंपर प्रज्वलित अग्नियोंके समान प्रकाशित हो रहे थे
ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြော၏—ယုဓိဋ္ဌိရကို ရှေ့တန်း၌ ထားလျက် မင်းတော်အလှဆင်အဆင်တန်ဆာ အားလုံးဖြင့် တန်ဆာဆင်ထားသော မဟာရထသမားတို့သည် တံခါးဝ၌ တောက်ပစွာ ရပ်နေကြ၏။ ၎င်းတို့သည် တံခါး၌ ရပ်တည်သော အင်အားမူးယစ်သကဲ့သို့သော မဟာဆင်တော်များနှင့် တူ၏။ ထိုမြင်ကွင်းသည် ကတိသစ္စာကို ပြည့်စုံစွာ ထိန်းသိမ်းပြီးနောက် သူတို့၏ သင့်တော်သော ဂုဏ်သိက္ခာနှင့် အခွင့်အာဏာသို့ စည်းကမ်းတကျ ပြန်လည်ရောက်ရှိလာခြင်းကို ဖော်ပြလေ၏။
Verse 3
विराटस्य सभां गत्वा भूमिपालासनेष्वथ । निषेदु: पावकप्रख्या: सर्वे धिष्ण्येष्विवाग्नय:,वैशम्पायनजी कहते हैं-जनमेजय! तदनन्तर नियत समयतक अपनी प्रतिज्ञाका पालन करके अग्निके समान तेजस्वी पाँचों भाई महारथी पाण्डव तीसरे दिन स्नान करके श्वेत वस्त्र धारणकर समस्त राजोचित आभूषणोंसे विभूषित हो राजसभामें द्वारपर स्थित मदोन्मत्त गजराजोंकी भाँति सुशोभित होने लगे। वे राजा युधिष्ठिरको आगे करके विराटकी सभामें गये और राजाओंके लिये रखे हुए सिंहासनोंपर बैठे। उस समय वे भिन्न-भिन्न यज्ञवेदियोंपर प्रज्वलित अग्नियोंके समान प्रकाशित हो रहे थे
ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြော၏—ဝီရာဋ္ဌ၏ အစည်းအဝေးခန်းမသို့ သွားရောက်ပြီးနောက် သူတို့သည် မင်းများအတွက် သတ်မှတ်ထားသော ထီးနန်းများပေါ်တွင် ထိုင်ကြ၏။ အားလုံးသည် မီးကဲ့သို့ တောက်ပလျက် မိမိတို့၏ ယဇ်ပူဇော်ရာ ဗေဒိပေါ်၌ လောင်ကျွမ်းနေသော သန့်ရှင်းသည့် မီးတောက်များကဲ့သို့ ထိုင်နေကြ၏။
Verse 4
तेषु तत्रोपविष्टेषु विराट: पृथिवीपति: । आजगाम सभां कर्तु राजकार्याणि सर्वश:,पाण्डवोंके वहाँ बैठ जानेपर राजा विराट अपने समस्त राजकाज करनेके लिये सभामें आये
သူတို့သည် ထိုနေရာ၌ ထိုင်နေကြပြီးနောက် မြေပြင်၏အရှင် မင်းဗိရာဋသည် နိုင်ငံရေးအမှုအရာ အားလုံးကို ဆောင်ရွက်ရန် အစည်းအဝေးခန်းသို့ ဝင်ရောက်လာ하였다။
Verse 5
श्रीमतः पाण्डवान् दृष्टवा ज्वलत: पावकानिव । मुहूर्तमिव च ध्यात्वा सरोष: पृथिवीपति:,वहाँ प्रज॒जलित अग्नियोंके समान तेजस्वी श्रीसम्पन्न पाण्डवोंको देखकर पृथ्वीपति विराटने दो घड़ीतक मन-ही-मन कुछ विचार किया। फिर वे कुपित होकर देवताके समान स्थित मरुदगणोंसे घिरे हुए देवराज इन्द्रके तुल्य सुशोभित कंकसे बोले--
မီးလောင်သကဲ့သို့ တောက်ပသော ဂုဏ်သရေပြည့်ဝသည့် ပाण्डဝတို့ကို မြင်သော် မြေပြင်၏အရှင် ဗိရာဋသည် ခဏမျှ အတွင်းစိတ်ဖြင့် စဉ်းစားတော်မူ၏။ ထို့နောက် ဒေါသထကြွလာ၍ မရုတ်တပ်စုတို့ ဝန်းရံနေသကဲ့သို့ အင်္ဒြာတော်နှင့်တူစွာ တောက်ပနေသော ကင်္ကအား မိန့်တော်မူ하였다။
Verse 6
अथ मत्स्यो5ब्रवीत् कड्कं॑ देवरूपमिव स्थितम् । मरुद्गणैरुपासीन त्रिदशानामिवेश्वरम्,वहाँ प्रज॒जलित अग्नियोंके समान तेजस्वी श्रीसम्पन्न पाण्डवोंको देखकर पृथ्वीपति विराटने दो घड़ीतक मन-ही-मन कुछ विचार किया। फिर वे कुपित होकर देवताके समान स्थित मरुदगणोंसे घिरे हुए देवराज इन्द्रके तुल्य सुशोभित कंकसे बोले--
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်—ထို့နောက် မత్సျာမင်း (ဗိရာဋ) သည် ကင်္ကအား မိန့်တော်မူ၏။ ကင်္ကသည် နတ်သဘောတူစွာ ရပ်တည်၍ မရုတ်တပ်စုတို့က ဝန်းရံထိုင်နေသကဲ့သို့ သုံးဆယ်သုံးပါးနတ်တို့၏ အရှင်ကဲ့သို့ ဖြစ်၏။ မီးလောင်သကဲ့သို့ တောက်ပသော ပाण्डဝတို့ကို မြင်ပြီး ဗိရာဋသည် ခဏမျှ အတွင်းစိတ်ဖြင့် စဉ်းစားကာ၊ ထို့နောက် ဒေါသထကြွလာသဖြင့် မရုတ်တို့အလယ် အင်္ဒြာတော်ကဲ့သို့ တောက်ပနေသော ကင်္ကအား မိန့်တော်မူ하였다။
Verse 7
स किलाक्षातिवापस्त्वं सभास्तारो मया वृतः । अथ राजासने कस्मादुपविष्टस्त्वलंकृत: ७ ।। “कंक! तुम्हें तो मैंने पासा फेंकनेवाला सभासद् बनाया था। आज बन-ठनकर राजसिंहासनपर कैसे बैठ गये?”
မင်းက မိန့်တော်မူ၏—“ကင်္က၊ သင်ကို ငါက အစည်းအဝေးအဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ရွေးချယ်ထားတာက ပ骰ာ (အန်စာ) ပစ်သူအဖြစ်ပဲ။ ဒါဆို အဘယ်ကြောင့် ယနေ့ သင်က အလှဆင်ဝတ်စားပြီး မင်း၏ ရာဇပလ္လင်ပေါ်မှာ ထိုင်နေသနည်း?”
Verse 8
वैशम्पायन उवाच परिहासेप्सया वाकक््यं विराटस्य निशम्य तत् | स्मयमानोडर्जुनो राजन्निदं वचनमत्रवीत्,वैशम्पायनजी कहते हैं--जनमेजय! मानो परिहास करनेके लिये कहा गया हो, ऐसा विराटका वह वचन सुनकर अर्जुन मुसकराते हुए इस प्रकार बोले
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်—အို မင်းကြီး (ဇနမေဇယ)၊ ဟာသသဘောဖြင့် ပြောသကဲ့သို့ ဖြစ်သော ဗိရာဋ၏ စကားကို ကြားသော် အာဂျုနသည် ပြုံးလျက် ဤသို့ ပြန်လည်ဆို하였다။
Verse 9
अर्जुन उवाच इन्द्रस्यार्धासनं राजन्नयमारोदुमर्हति । ब्रह्माण्य: श्रुतवांस्त्यागी यज्ञशीलो दृढव्रत:,अर्जुनने कहा--राजन्! आपके राजासनकी तो बात ही क्या है, ये तो इन्द्रके भी आधे सिंहासनपर बैठनेके अधिकारी हैं। ये ब्राह्मणभक्त, शास्त्रोंके विद्वान, त्यागी, यज्ञशील तथा दृढ़ताके साथ अपने व्रतका पालन करनेवाले हैं
အာర్జုန်က ပြောသည်– «အို မင်းကြီး၊ မင်း၏ ရာဇပလ္လင်ကို မဆိုထားနှင့်—ဤသူသည် အင်ဒြာ၏ ထီးနန်းတစ်ဝက်ကိုတောင် တက်ထိုင်ရန် ထိုက်တန်သူ ဖြစ်၏။ ဗြာဟ္မဏတို့ကို ရိုသေမြတ်နိုးသူ၊ သာသနာစာပေကို ကျွမ်းကျင်သူ၊ စွန့်လွှတ်တတ်သူ၊ ယဇ္ဉကိစ္စ၌ အလေးထားသူ၊ မိမိ၏ ဝ్రတကို တည်ကြည်စွာ ထိန်းသိမ်းသူ ဖြစ်၏။»
Verse 10
एष विग्रहवान् धर्म एष वीर्यवर्तां वर: । एष बुद्धपबाधिको लोके तपसां च परायणम्,ये मूर्तिमान धर्म हैं तथा पराक्रमी पुरुषोंमें श्रेष्ठ हैं। इस जगत्में ये सबसे बढ़कर बुद्धिमान् और तपस्याके परम आश्रय हैं। ये नाना प्रकारके ऐसे अस्त्रोंको जानते हैं, जिन्हें इस चराचर त्रिलोकीमें दूसरा मनुष्य न तो जानता है और न कभी जान सकेगा
အာర్జုန်က ပြောသည်– «ဤသူသည် ဓမ္မ၏ ရုပ်ကာယတော်တည်း; သတ္တိရှင်တို့အနက် အမြင့်မြတ်ဆုံးတည်း။ ဤလောက၌ ဉာဏ်ခွဲခြားမှု အမြင့်ဆုံးဖြစ်ပြီး တပဿာနှင့် အတုန်အလှုပ်မရှိသော အကျင့်တရားတို့၏ အထွတ်အထိပ် အားကိုးရာတည်း။»
Verse 11
एषो<स्त्र॑ विविध॑ वेत्ति त्रैलोक्ये सचराचरे | न चैवान्य: पुमान् वेत्ति न वेत्स्यति कदाचन,ये मूर्तिमान धर्म हैं तथा पराक्रमी पुरुषोंमें श्रेष्ठ हैं। इस जगत्में ये सबसे बढ़कर बुद्धिमान् और तपस्याके परम आश्रय हैं। ये नाना प्रकारके ऐसे अस्त्रोंको जानते हैं, जिन्हें इस चराचर त्रिलोकीमें दूसरा मनुष्य न तो जानता है और न कभी जान सकेगा
အာర్జုန်က ပြောသည်– «ဤသူသည် လှုပ်ရှားသည့်အရာနှင့် မလှုပ်ရှားသည့်အရာတို့ပါဝင်သော သုံးလောကတစ်လျှောက် အမျိုးမျိုးသော လက်နက်အတတ်ပညာတို့ကို သိရှိ၏။ အခြားမည်သူမျှ မသိ၊ နောင်လည်း မည်သူမျှ သိလာမည် မဟုတ်။»
Verse 12
न देवा नासुरा: केचिन्न मनुष्या न राक्षसा: । गन्धर्वयक्षप्रवरा: सकिन्नरमहोरगा:,जिन अस्त्रोंको देवता, असुर, मनुष्य, राक्षस, गन्धर्व, यक्ष, किन्नर और बड़े-बड़े नाग भी नहीं जानते, उन सबका इन्हें ज्ञान है
အာర్జုန်က ပြောသည်– «အချို့သော လက်နက်တို့ကို နတ်များလည်း မသိ၊ အသူရများလည်း မသိ၊ လူများလည်း မသိ၊ ရက္ခသများလည်း မသိ၊ ထူးချွန်သော ဂန္ဓဗ္ဗနှင့် ယက္ခတို့လည်း မသိ၊ ကိန္နရများလည်း မသိ၊ အင်အားကြီးသော နဂါးများလည်း မသိကြ။ သို့သော် ဤသူသည် ထိုအားလုံးကို သိ၏။»
Verse 13
दीर्घदर्शी महातेजा: पौरजानपदप्रिय: । पाण्डवानामतिरथो यज्ञधर्मपरो वशी,ये दीर्घदर्शी, महातेजस्वी तथा नगर और देशके लोगोंको अत्यन्त प्रिय हैं। ये पाण्डवोंमें अतिरथी वीर हैं एवं सदा यज्ञ और धर्मके अनुष्ठानमें संलग्न तथा मन और इन्द्रियोंको वशमें रखनेवाले हैं
အာర్జုန်က ပြောသည်– «ဤသူသည် အဝေးမြင်သူ၊ မဟာတေဇရှိသူ၊ မြို့သူမြို့သားနှင့် ကျေးလက်ပြည်သူတို့ ချစ်ခင်မြတ်နိုးရာ ဖြစ်၏။ ပाण्डဝတို့အနက် အတိရထ စစ်သူရဲကောင်းဖြစ်ပြီး ယဇ္ဉနှင့် ဓမ္မကို အမြဲတမ်း လိုက်နာကျင့်သုံးသူ၊ စိတ်နှင့် အင်္ဒြိယတို့ကို ထိန်းချုပ်နိုင်သူ ဖြစ်၏။»
Verse 14
महर्षिकल्पो राजर्षि: सर्वलोकेषु विश्रुत: । बलवान धृतिमान् दक्ष: सत्यवादी जितेन्द्रिय: । धनैश्न सज्चयैश्नैव शक्रवैश्रवणोपम:,ये महर्षियोंके समान हैं, राजर्षि हैं और समस्त लोकोंमें विख्यात हैं। बलवान, धैर्यवान्, चतुर, सत्यवादी और जितेन्द्रिय हैं। धन और संग्रहकी दृष्टिसे ये इन्द्र और कुबेरके समान हैं
အာర్జုနက ပြောသည်— «ဤသူသည် မဟာရိရှီတစ်ပါးကဲ့သို့၊ ရာဇရိရှီတစ်ပါးကဲ့သို့လည်း ဖြစ်၍ လောကအပေါင်းတို့တွင် ကျော်ကြားသူ ဖြစ်သည်။ အင်အားကြီး၍ သတ္တိတည်ကြည်၊ ကျွမ်းကျင်လိမ္မာ၊ သစ္စာပြောသူ၊ အာရုံအင်ဒြိယတို့ကို အနိုင်ယူထားသူ ဖြစ်သည်။ ဥစ္စာဓနနှင့် စုဆောင်းထားသော အရင်းအနှီးတို့အရ သက္ကရာ (အိန္ဒြာ) နှင့် ဝိုင်ශ්ရဝဏ (ကူဗေရ) တို့နှင့် တူညီနိုင်သည်»။
Verse 15
यथा मनुर्महातेजा लोकानां परिरक्षिता । एवमेष महातेजा: प्रजानुग्रहकारक:,जैसे महातेजस्वी मनु समस्त लोकोंके रक्षक हैं उसी प्रकार ये महातेजस्वी नरेश भी प्रजाजनोंपर अनुग्रह करनेवाले हैं
အာర్జုနက ပြောသည်— «မဟာတేజာရှိသော မနုသည် လူအပေါင်းတို့၏ ကာကွယ်သူ ဖြစ်သကဲ့သို့၊ ဤမဟာတేజာရှိသော မင်းကြီးလည်း မိမိပြည်သူတို့အပေါ် ကရုဏာနှင့် အကျိုးပြုအနုဂ्रहကို ပြုသူ ဖြစ်သည်»။
Verse 16
अयं कुरूणामृषभो धर्मराजो युधिष्ठिर: । अस्य कीर्ति: स्थिता लोके सूर्यस्येवोद्यत: प्रभा,ये ही कुरुवंशमें सर्वश्रेष्ठ धर्मराज युधिष्ठिर हैं। उदयकालके सूर्यकी शान्त प्रभाके समान इनकी सुख-दायिनी कीर्ति समस्त संसारमें फैली हुई है
အာర్జုနက ပြောသည်— «ဤသူသည် ကုရုဝంశ၏ အထွတ်အထိပ်၊ ဓမ္မရာဇ ယုဓိဋ္ဌိရ ဖြစ်သည်။ သူ၏ ကောင်းမြတ်သော ကျော်ကြားမှုသည် လောက၌ တည်မြဲနေပြီး၊ နေထွက်ချိန်၏ နူးညံ့သက်သာသော ရောင်ခြည်ကဲ့သို့ အကျိုးပြု၍ သာယာသည်»။
Verse 17
संसरन्ति दिश: सर्वा यशसो<स्य इवांशव: । उदितस्थेव सूर्यस्य तेजसो5नु गभस्तय:,जैसे सूर्योदय होनेपर सूर्यके तेजके पश्चात् उनकी किरणें समस्त दिशाओंमें फैल जाती हैं, उसी प्रकार इनके सुयशके साथ-साथ उसकी सुधाधवल किरणें समस्त दिशाओंमें छा रही हैं
အာర్జုနက ပြောသည်— «နေထွက်ချိန်တွင် နေရောင်၏ တောက်ပမှုနောက်လိုက်၍ ရောင်ခြည်များသည် အရပ်အပေါင်းသို့ ပြန့်နှံ့သကဲ့သို့၊ ဤသူ၏ ကျော်ကြားမှု၏ ရောင်ဝါလည်း နေရာအနှံ့ ပြန့်နှံ့နေသည်—အပြစ်ကင်းစင်၍ အမృతဖြူရောင်ကဲ့သို့ သန့်ရှင်းသော ဂုဏ်ရောင်သည် သူ၏ ယသနှင့်အတူ လိုက်ပါလျက်ရှိသည်»။
Verse 18
एनं दशसहस्राणि कुण्जराणां तरस्विनाम् | अन्वयु: पृष्ठतो राजन् यावदध्यावसत् कुरून्,राजन! ये महाराज जब कुरुदेशमें रहते थे, उस समय इनके पीछे दस हजार वेगवान् हाथी चला करते थे
အာర్జုနက ပြောသည်— «အို မင်းကြီး၊ သူသည် ကုရုတို့အကြား နေထိုင်သမျှကာလတွင် အင်အားကြီး၍ လျင်မြန်သော ဆင်တစ်သောင်းသည် သူ၏ နောက်မှ အမြဲလိုက်ပါလေ့ရှိသည်»။
Verse 19
त्रिंशदेनं सहस्राणि रथा: काउ्चनमालिन: । सदश्वैरुपसम्पन्ना: पृष्ठतो5नुययुस्तदा
အာర్జုနက ပြောသည်– «ထိုအခါ ရွှေပန်းကုံးများဖြင့် တန်ဆာဆင်ထား၍ မြင်းကောင်းများဖြင့် ပြည့်စုံစွာ တပ်ဆင်ထားသော စစ်ရထား သုံးသောင်းသည် သူ့နောက်မှ လိုက်ပါလာကြ၏»။
Verse 20
इस प्रकार अच्छे घोड़ोंसे जुते हुए सुवर्णमालामण्डित तीस हजार रथ भी उस समय इनका अनुसरण करते थे ।। एनमष्टशता: सूता: सुमृष्टमणिकुण्डला: । अब्र॒ुवन् मागधीै: सार्ध पुरा शक्रमिवर्षय:,जैसे महर्षिगण इन्द्रकी स्तुति करते हैं, उसी प्रकार पहले विशुद्ध मणिमय कुण्डल धारण किये आठ सौ सूत और मागध इनके गुण गाते थे
အာర్జုနက ပြောသည်– «ရှေးက မဟာဋ္ဌာနရှင်များက အိန္ဒြာကို ချီးမွမ်းသကဲ့သို့ပင်၊ မျက်နှာပြင်ပြောင်မြောက်သော မဏိကဲ့သို့သော နားကပ်များကို ဆင်ယင်ထားသည့် စူတများနှင့် မာဂဓများ အပါအဝင် သီချင်းဆိုသူ ရှစ်ရာသည်၊ မင်းအာဏာ၏ တောက်ပမှုနှင့် အဖော်အပါးတို့ကြားတွင် ရှေ့သို့တိုးလာသော ဤသူရဲ၏ ဂုဏ်သတ္တိများကို အသံကျယ်ကျယ်ဖြင့် သီဆိုချီးမွမ်းကြ၏»။
Verse 21
एन॑ नित्यमुपासन्त कुरव: किंकरा यथा । सर्वे च राजन् राजानो धनेश्वरमिवामरा:,राजन! जैसे देवगण धनाध्यक्ष कुबेरका दरबार किया करते हैं, वैसे ही सब राजा और कौरव किंकरोंकी भाँति इनकी नित्य उपासना करते थे
အာర్జုနက ပြောသည်– «အို မင်းကြီး၊ ကౌရဝတို့သည် အစေခံများကဲ့သို့ သူ့ကို အမြဲတမ်း ဝတ်ပြုအမှုထမ်းကြ၏။ ထို့ပြင် ဘုရင်အပေါင်းတို့သည်လည်း သူ့အား ဂုဏ်ပြုအညွှန်းတင်ကြသည်—ဘဏ္ဍာရှင် ကုဗေရကို နတ်တို့ ဝတ်ပြုသကဲ့သို့ပင်»။
Verse 22
एष सर्वान् महीपालान् करदान् समकारयत् | वैश्यानिव महाभागो विवशान् स्ववशानपि,इन महाभाग नरेशने इस देशके सब राजाओंको वैश्योंकी भाँति स्ववश (अपने अधीन) और विवश करके कर देनेवाला बना दिया था। (अर्थात् सब राजा इन्हें कर दिया करते थे।) अत्यन्त उत्तम व्रतका पालन करनेवाले इन महाराजके यहाँ प्रतिदिन अट्टासी हजार महाबुद्धिमान् स्नातकोंकी जीविका चलती थी
အာర్జုနက ပြောသည်– «ဤဂုဏ်သရေရှိသော ဘုရင်သည် ကမ္ဘာမြေပေါ်ရှိ အုပ်စိုးရှင်အပေါင်းတို့ကို အခွန်ပေးရသူများအဖြစ် ပြုလုပ်စေ하였다။ ဗိုက်ရှျများကဲ့သို့၊ ဆန္ဒရှိသည်ဖြစ်စေ မရှိသည်ဖြစ်စေ၊ သူတို့ကို မိမိအာဏာအောက်သို့ ချုပ်ကိုင်ကာ အခွန်အတိုး ပေးဆောင်စေ하였다»။
Verse 23
अष्टाशीतिसहस््राणि स्नातकानां महात्मनाम् । उपजीवन्ति राजानमेनं सुचरितव्रतम्,इन महाभाग नरेशने इस देशके सब राजाओंको वैश्योंकी भाँति स्ववश (अपने अधीन) और विवश करके कर देनेवाला बना दिया था। (अर्थात् सब राजा इन्हें कर दिया करते थे।) अत्यन्त उत्तम व्रतका पालन करनेवाले इन महाराजके यहाँ प्रतिदिन अट्टासी हजार महाबुद्धिमान् स्नातकोंकी जीविका चलती थी
အာర్జုနက ပြောသည်– «ကောင်းမွန်သော ဝတ္တရားများကို တည်ကြည်စွာ လိုက်နာသူ ဤဘုရင်ကို အားကိုး၍ မဟာသတ္တဝါ စနာတက (ဝေဒပညာပြီးမြောက်သူ) ရှစ်သောင်းရှစ်ထောင်သည် အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ပြုကြ၏»။
Verse 24
एष वृद्धाननाथांश्व पड्गूनन्धांश्व मानवान् । पुत्रवत् पालयामास प्रजा धर्मेण वै विभु:,ये बूढ़े, अनाथ, पंगू और अंधे मनुष्योंका भी स्नेहपूर्वक पालन करते थे। ये नरेश अपनी प्रजाकी धर्मपूर्वक पुत्रकी भाँति रक्षा करते थे
ထိုအင်အားကြီးသော မင်းသည် မိမိပြည်သူတို့အနက် အိုမင်းသူ၊ အကူအညီမဲ့သူ၊ ခြေမသန်သူ၊ မျက်မမြင်သူတို့ကိုပါ ကာကွယ်စောင့်ရှောက်하였다။ ဓမ္မကို ထိန်းသိမ်းကာ မိမိကလေးကို စောင့်ရှောက်ပျိုးထောင်သကဲ့သို့ မေတ္တာဖြင့် ပြည်သူတို့ကို ထိန်းကွပ်စောင့်ရှောက်ခဲ့သည်—ကရုဏာနှင့် တရားသည့်တာဝန်ပေါ် အခြေခံသော မင်းအုပ်ချုပ်ရေး၏ စံနမူနာဖြစ်သည်။
Verse 25
एष धर्म दमे चैव क्रोधे चापि जितव्रतः । महाप्रसादो ब्रह्माण्य: सत्यवादी च पार्थिव:,ये भूपाल धर्म और इन्द्रियसंयममें तत्पर तथा क्रोधको काबूमें रखनेके लिये दृढ़प्रतिज्ञ हैं। ये बड़े कृपालु, ब्राह्मणभक्त और सत्यवक्ता हैं
အာర్జုနက ပြောသည်—“ဤမင်းသည် ဓမ္မနှင့် ကိုယ်တိုင်ထိန်းချုပ်မှု၌ တည်ကြည်ပြီး၊ ဒေါသကို အနိုင်ယူရန် ခိုင်မာသော သစ္စာကတိကို ခံယူထားသည်။ မဟာကရုဏာရှိ၍ ဗြာဟ္မဏတို့ကို ရိုသေမြတ်နိုးကာ အမှန်တရားကိုသာ ပြောသော မင်းဖြစ်သည်။”
Verse 26
शीघ्र तापेन चैतस्य तप्यते स सुयोधन: । सगण: सह कर्णेन सौबलेनापि वा विभु:,इनके प्रतापसे दुर्योधन शक्तिशाली होकर भी कर्ण, शकुनि तथा अपने गणोंके साथ शीघ्र ही संतप्त होनेवाला है
အာర్జုနက ပြောသည်—“ဤအမှု၏ အပူအရှိန်ကြောင့် စုယောဓန (ဒုရ്യောဓန) သည် အင်အားကြီးသော်လည်း မကြာမီ လောင်ကျွမ်းသကဲ့သို့ နာကျင်ရလိမ့်မည်။ သူ၏အဖွဲ့သားများနှင့်အတူ—ကರ್ಣနှင့် စုဗလ၏သား ရှကునိပါ ပါဝင်၍—လျင်မြန်စွာ ပျက်စီးဒုက္ခသို့ ကျရောက်လိမ့်မည်။”
Verse 27
न शक््यन्ते हास्य गुणा: प्रसंख्यातुं नरेश्वर । एष धर्मपरो नित्यमानृशंसश्न पाण्डव:,नरेश्वर! इनके सदगुणोंकी गणना नहीं की जा सकती। ये पाण्डुनन्दन नित्य धर्मपरायण तथा दयालु स्वभावके हैं। राजन! समस्त राजाओंके शिरोमणि पाण्डुनन्दन महाराज युधिष्ठिर इस प्रकार सर्वोत्तम गुणोंसे युक्त होकर भी राजोचित आसनके अधिकारी क्यों नहीं हैं?
အာర్జုနက ပြောသည်—“အို မင်းကြီး၊ သူ၏ဂုဏ်သတ္တိများကို အပြည့်အစုံ ရေတွက်မရနိုင်ပါ။ ပாண்டု၏သားသည် အမြဲတမ်း ဓမ္မကို အားထားကာ သနားကြင်နာသည့် သဘောရှိသည်။ လူတို့၏အရှင်၊ ဘုရင်တို့အနက် အထွတ်အမြတ်ဖြစ်သော ယုဓိဋ္ဌိရသည် ဤမျှ အမြင့်မြတ်သော အရည်အချင်းများကို ပိုင်ဆိုင်လျက်ရှိသော်လည်း မင်းထိုင်ခုံနှင့် မထိုက်တန်ရမည်ဟု အဘယ်ကြောင့် ဆိုနိုင်မည်နည်း။”
Verse 28
एवं युक्तो महाराज: पाण्डव: पार्थिवर्षभ: । कथं नाहति राजाहमासनं पृथिवीपते,नरेश्वर! इनके सदगुणोंकी गणना नहीं की जा सकती। ये पाण्डुनन्दन नित्य धर्मपरायण तथा दयालु स्वभावके हैं। राजन! समस्त राजाओंके शिरोमणि पाण्डुनन्दन महाराज युधिष्ठिर इस प्रकार सर्वोत्तम गुणोंसे युक्त होकर भी राजोचित आसनके अधिकारी क्यों नहीं हैं?
အာర్జုနက ပြောသည်—“အို မဟာမင်းကြီး၊ မင်းတို့အနက် နွားထီးကဲ့သို့ ထက်မြက်သော အရှင်၊ ဤပாண்டဝသည် ဤမျှသော ဂုဏ်သတ္တိများနှင့် ပြည့်စုံလျက်ရှိသော် မင်းထိုင်ခုံကို မထိုက်တန်နိုင်ပါသလော။ အို မြေကြီး၏အရှင်၊ လူတို့၏အုပ်စိုးရှင်၊ သူ၏ဂုဏ်သတ္တိများကို အပြည့်အစုံ ရေတွက်မရနိုင်ပါ။ ပாண்டု၏သားသည် အမြဲ ဓမ္မကို အားထားကာ သနားကြင်နာသည့် သဘောရှိသည်။ အို မင်းကြီး၊ ဘုရင်တို့အနက် အထွတ်အမြတ်ဖြစ်သော ယုဓိဋ္ဌိရသည် ဤမျှ အမြင့်မြတ်သော အရည်အချင်းများကို ပိုင်ဆိုင်လျက်ရှိသော်လည်း မင်းဘုရင်၏ ဘုရင်ထိုင်ခုံကို မရသင့်ဟု အဘယ်ကြောင့် ဆိုနိုင်မည်နည်း။”
Verse 70
इति श्रीमहाभारते विराटपर्वणि वैवाहिकपर्वणि पाण्डवप्रकाशे सप्ततितमो< ध्याय:
ဤသို့ဖြင့် «သီရိ မဟာဘာရတ» အတွင်းရှိ ဝိရာဋပရဝ (Virāṭa Parva) ၏ မင်္ဂလာဆိုင်ရာ အခန်းကဏ္ဍ (Vaivāhika-parvan) ထဲမှ «ပဏ္ဍဝတို့၏ အမှန်တရား ပေါ်လွင်ခြင်း» ဟုခေါ်သော အပိုင်း၌ အခန်း ၇၀ သည် အဆုံးသတ်လေ၏။ ဤသည်မှာ ဇာတ်ကောင်များ၏ ပြောဆိုချက်မဟုတ်ဘဲ အခန်းပိတ်စာတမ်း (colophon) ဖြစ်ပြီး၊ ပဏ္ဍဝတို့၏ ဖုံးကွယ်ထားသော အမည်အရင်းများ ပေါ်ထွက်လာသည့်အခိုက်နှင့် တရားသော မဟာမိတ်/အိမ်ထောင်ရေးဆက်နွယ်မှုမှတစ်ဆင့် ဓမ္မကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ရန် လမ်းဖွင့်ပေးသည့် အချိန်ကို ညွှန်ပြသည်။