Shloka 7
राष्ट्रगुप्ति-संग्रहः
Protection of the Realm and Principles of Revenue & Local Administration
ग्रामं ग्रामशताध्यक्षो भोक्तुमरहति सत्कृत: । महान्तं भरतश्रेष्ठ सुस्फीतं जनसंकुलम्
grāmaṁ grāmaśatādhyakṣo bhoktum arhati satkṛtaḥ | mahāntaṁ bharataśreṣṭha susphītaṁ janasaṅkulam ||
ဘီရှ္မက မိန့်တော်မူသည်– ရွာတစ်ရာကို အုပ်ချုပ်ရန် ခန့်အပ်ထားသော အုပ်ချုပ်ရေးမှူးသည် ဂုဏ်ပြုလက်ခံ၍ ထောက်ပံ့စောင့်ရှောက်ခြင်းကို ခံထိုက်သည်။ အို ဘာရတမျိုးနွယ်တို့အနက် အမြတ်ဆုံးသူရေ၊ သူ့အား ကြီးမားသော ရွာတစ်ရွာ—စည်းစိမ်ပြည့်စုံ၍ လူဦးရေထူထပ်သော ရွာ—ကို ပေးအပ်သင့်၏။
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhīṣma frames a principle of rājadharma: capable administrators who bear responsibility for many villages should be honored and materially supported, receiving a prosperous and populous village as their due—linking public service, merit, and rightful remuneration.
In the Śānti Parva’s instruction on statecraft, Bhīṣma addresses Yudhiṣṭhira and describes how a king should treat a high-ranking local officer (over a hundred villages), emphasizing respectful reception and assignment of a substantial, flourishing village for his maintenance.